Ακολουθήστε μας

Πολιτική

2021: Η χρονιά των ανατροπών σε πολιτικό, γεωστρατηγικό και κοινωνικό επίπεδο

Δημοσιεύτηκε στις

Οι ΗΠΑ, αφού έκλεισαν όπως-όπως το κεφάλαιο του Αφγανιστάν, στράφηκαν κατά της Κίνας, συνάπτοντας τη συμφωνία AUKUS, προκαλώντας όμως ψυχρολουσία στη Γαλλία

Γιάννης Γιωργαλλής

Το 2021 μπήκε φέρνοντας την ελπίδα για κάτι καλύτερο, όμως ούτε και αυτή η χρονιά γλίτωσε από τις αλλεπάλληλες ανατροπές που έφερε η πανδημία, οι οποίες επηρέασαν σε μεγάλο βαθμό τις διεθνείς πολιτικές εξελίξεις.

Εάν το 2020 ήταν το έτους του φόβου και της ανασφάλειας λόγω της «άγνωστης» ασθένειας του κορωνοϊού, το 2021 μπήκε φέρνοντας την ελπίδα για κάτι καλύτερο. Σε κάθε περίπτωση, όμως, ούτε και αυτή η χρονιά γλίτωσε από τις αλλεπάλληλες ανατροπές που έφερε η πανδημία, οι οποίες επηρέασαν σε μεγάλο βαθμό τις διεθνείς πολιτικές εξελίξεις. «Η Αμερική επέστρεψε», μας είχε υποσχεθεί ο νέος Πρόεδρος των ΗΠΑ, Τζο Μπάιντεν, και δεν είχε άδικο. Τον πρώτο μήνα του 2021 κυριάρχησαν τα γεγονότα στο Καπιτώλιο και η επίσημη ανάληψη των καθηκόντων από τον νέο πλανητάρχη για να φτάσουμε στο καλοκαίρι των ανατροπών με την επαναφορά των Ταλιμπάν στην εξουσία μετά από 20 χρόνια. Οι ΗΠΑ, αφού έκλεισαν όπως-όπως το κεφάλαιο του Αφγανιστάν, στράφηκαν κατά της Κίνας, συνάπτοντας τη συμφωνία AUKUS, προκαλώντας όμως ψυχρολουσία στους Ευρωπαίους συμμάχους και ειδικά στη Γαλλία. Το 2021 επίσης ήταν η χρονιά σημαντικών πολιτικών αλλαγών. Το Ισραήλ γύρισε την πλάτη στον «Μπίμπι», ενώ η Γερμανία μετά από 16 χρόνια αποχαιρέτησε την Άγκελα Μέρκελ. Από τη χρονιά που πέρασε δεν έλειψαν οι περιφερειακές εντάσεις, με πιο σημαντική την κλιμάκωση στην ανατολική Ουκρανία, ένα ζήτημα που αναμένεται ότι θα κυριαρχήσει στις διεθνείς εξελίξεις του 2022.

«Η Αμερική επέστρεψε» με συγκρούσεις και αναταραχές

Στις 6 Ιανουαρίου 2021 χιλιάδες οπαδοί του Ντόναλντ Τραμπ εισέβαλαν στο Καπιτώλιο σε μια προσπάθεια να εμποδίσουν την επικύρωση της νίκης του Τζο Μπάιντεν στις προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου του 2020. Η εν λόγω επίθεση, στην οποία με έμμεσο και για κάποιους με άμεσο τρόπο εμπλέκεται ο πρώην Πρόεδρος των ΗΠΑ, δεν ήταν τίποτε άλλο παρά ο τραγικός επίλογος μιας πολωμένης και διχαστικής εκλογικής διαδικασίας, η οποία, μετά από πολλές νομικές περιπέτειες, άνοιξε τις πόρτες του Λευκού Οίκου στον υποψήφιο των Δημοκρατικών.

Παρά τις προσπάθειες του Τραμπ και των συμμάχων του να υποβαθμίσουν την εισβολή, δεν αλλάζει το γεγονός ότι κατά τα επεισόδια σκοτώθηκαν πέντε άνθρωποι και τραυματίστηκαν πάνω από 100 μέλη των δυνάμεων επιβολής της τάξης. Τα επεισόδια οδήγησαν στη δεύτερη παραπομπή του Τραμπ σε δίκη στη Γερουσία.

Ο Μπάιντεν με σύνθημα «Η Αμερική επέστρεψε» με την ανάληψη των καθηκόντων του έβαλε τις ΗΠΑ ξανά στη Συμφωνία του Παρισιού για το κλίμα και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, άρχισε διάλογο για τη συμφωνία για τα πυρηνικά του Ιράν, ενώ τερμάτισε την υποστήριξη στις στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Υεμένη. Επίσης, έθεσε ως προτεραιότητα της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ την Κίνα, ενώ έβαλε ξανά στην αμερικανική αγκαλιά τους Ευρωπαίους συμμάχους.

Εντούτοις, η άτσαλη υποχώρηση από το Αφγανιστάν και η δύσκολη διαχείριση της πανδημίας κατακρήμνισαν τα ποσοστά αποδοχής του στο εσωτερικό, ενώ το 2022 θα τον βρει αντιμέτωπο με τις ενδιάμεσες εκλογές και το ενδεχόμενο να χάσει ένα ή και τα δύο Σώματα του Κογκρέσου.

Στη φυλακή ο επικριτής του Κρεμλίνου

Με την άφιξή του στη Μόσχα, πέντε μήνες μετά τη νοσηλεία του σε γερμανικό νοσοκομείο λόγω δηλητηρίασης, ο Αλεξέι Ναβάλνι συνελήφθη από τις ρωσικές Αρχές. Ο επικριτής του Κρεμλίνου, γνωρίζοντας πολύ καλά ότι με την επιστροφή του θα ετύγχανε τέτοιας «υποδοχής», έθεσε εαυτόν ενώπιον του Ρώσου Προέδρου, Βλαντιμίρ Πούτιν, και τελικά δικάστηκε και φυλακίστηκε για απάτη.

Η συνέχεια σημαδεύτηκε από μαζικές διαδηλώσεις αλλά και βροχή κυρώσεων από τις ΗΠΑ και την ΕΕ.

Πραξικόπημα στη Μιανμάρ

Την 1η Φεβρουαρίου ο στρατός της Μιανμάρ κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης σε όλη τη χώρα και ανακοίνωσε ότι την εξουσία ανέλαβε ως μεταβατικός πρόεδρος ο στρατηγός Μιν Αούνγκ Χλάινγκ, μερικές ώρες μετά τη σύλληψη της επικεφαλής της πολιτικής κυβέρνησης Αούνγκ Σαν Σου Τσι, του προέδρου Ουίν Μιντ και κορυφαίων στελεχών του κόμματός της, του Εθνικού Συνδέσμου για τη Δημοκρατία. Οι στρατιωτικοί υποστήριξαν ότι η επιβολή πραξικοπήματος ήταν αναγκαία για την υπεράσπιση της «σταθερότητας» της χώρας και κατηγόρησαν την εκλογική επιτροπή ότι δεν φρόντισε να διορθωθούν οι «τεράστιες παρατυπίες» που κατ’ αυτούς αμαύρωσαν τις βουλευτικές εκλογές του Νοεμβρίου. Μήνες μετά οι συγκρούσεις μεταξύ του βιρμανικού στρατού και ανταρτών που ανήκουν σε εθνοτική μειονότητα συνεχίζονται με αμείωτο ρυθμό, ενώ χιλιάδες άνθρωποι εγκατέλειψαν τη χώρα.

Η ημέρα που κόπηκε στη μέση το παγκόσμιο εμπόριο

Στις 23 Μαρτίου το παγκόσμιο εμπόριο κόπηκε κυριολεκτικά στη μέση, όταν το «Ever Given» κόλλησε στη Διώρυγα του Σουέζ. Αν και το πλοίο τελικά αποκολλήθηκε μετά από έξι ήμερες, εκτιμάται ότι είχε σοβαρές συνέπειες στις παγκόσμιες μεταφορές διά θαλάσσης.

Θάνατος στη βασιλική οικογένεια

Στις 9 Απριλίου απεβίωσε ο Πρίγκιπας Φίλιππος, σύζυγος της Βασίλισσας Ελισάβετ, σε ηλικία 99 ετών. «Με βαθιά θλίψη η Αυτής Μεγαλειότης η Βασίλισσα ανακοινώνει τον θάνατο του αγαπημένου της συζύγου, της Αυτού Βασιλικής Υψηλότητας Πρίγκιπα Φιλίππου, Δούκα του Εδιμβούργου», ανέφερε η ανακοίνωση του Μπάκιγχαμ.

Ο Δούκας του Εδιμβούργου παντρεύτηκε τη Βασίλισσα Ελισάβετ το 1947, προτού αυτή γίνει βασίλισσα και αποτέλεσε το μακροβιότερο μέλος της βρετανικής βασιλικής οικογένειας.

Μπαρούτι στη Γάζα, νέα κυβέρνηση στο Ισραήλ

Μετά από εβδομάδες έντασης μεταξύ Παλαιστινίων και ισραηλινής αστυνομίας σε μια ιερή πλαγιά στην ανατολική Ιερουσαλήμ, στις 10 Μαΐου Χαμάς και Ισραήλ ενεπλάκησαν σε μια πολεμική σύγκρουση που διήρκησε 11 ημέρες. Μέχρι τις 20 Μαΐου 260 Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν σε ισραηλινά πλήγματα στη Λωρίδα της Γάζας, ανάμεσά τους αρκετοί μαχητές, κατά τις τοπικές Αρχές. Αντίστοιχα, στο Ισραήλ, οι ρίψεις ρουκετών από τη Γάζα προκάλεσαν τον θάνατο 13 ανθρώπων, συμπεριλαμβανομένου ενός στρατιώτη, κατά την αστυνομία και τον στρατό. Την ένταση τροφοδότησε περαιτέρω η απειλούμενη έξωση παλαιστινιακών οικογενειών από τα σπίτια τους στην Ανατολική Ιερουσαλήμ από Εβραίους εποίκους και η ετήσια γιορτή του Ισραήλ για την κατάληψη της Ανατολικής Ιερουσαλήμ στον πόλεμο της Μέσης Ανατολής του 1967, γνωστή ως Ημέρα της Ιερουσαλήμ.

Λίγες ημέρες μετά, και συγκεκριμένα στις 2 Ιουνίου, ο 58χρονος Γιαΐρ Λαπίντ, επικεφαλής του κόμματος Yesh Atid και ο 49χρονος αρχηγός της ακροδεξιάς και πρώην Υπουργός Άμυνας, Ναφτάλι Μπένετ, κατέληξαν σε οριστική συμφωνία για τον σχηματισμό κυβέρνησης στο Ισραήλ, σηματοδοτώντας το οριστικό τέλος του Μπέντζαμιν Νετανιάχου στην πρωθυπουργία της χώρας. Παρά τις απειλές του «Μπίμπι» ότι θα ανατρέψει τη νέα κυβέρνηση συνεργασίας, με τη βοήθεια άλλων δεξιών κομμάτων, η νέα κυβέρνηση στις 15 Ιουνίου έλαβε ψήφο εμπιστοσύνης από την Κνεσέτ (Βουλή), σε μια ιστορική κοινοβουλευτική σύμπραξη του κόμματος δεξιών εποίκων του Μπένετ με τους κεντρώους του κόμματος Γες Ατίντ, που αναλαμβάνουν το Υπουργείο Εξωτερικών, το Μπλε-Λευκό του Μπένι Γκαντς, που αναλαμβάνει το Υπουργείο Αμυνας, τον Ομέρ Μπαρλέφ από το Εργατικό Κόμμα, που αναλαμβάνει το Υπουργείο Εσωτερικών, τον πρώην συνεργάτη του Νετανιάχου Γκιντεόν Σάαρ στο Υπουργείο Δικαιοσύνης και τον Άραβα Μανσούρ Αμπάς στο υφυπουργείο Αραβικών Υποθέσεων.

Φονικές πλημμύρες στην Ευρώπη

Στις 15 Ιουλίου μια πρωτοφανής κακοκαιρία στοίχισε τη ζωή σε 103 ανθρώπους στη Γερμανία και σε άλλους τέσσερεις στο Βέλγιο. Οι μετεωρολόγοι επιβεβαίωσαν ότι ποτέ στο παρελθόν δεν είχε πέσει μέσα σε 24 ώρες τόσο μεγάλη ποσότητα βροχής -εικοσαπλάσια του μέσου όρου- στη συγκεκριμένη περιοχή της δυτικής Γερμανίας, στα σύνορα με το Βέλγιο και το Λουξεμβούργο.

Αιτία των καταστροφών ήταν οι σφοδρές νεροποντές που οδήγησαν σε αρκετές περιοχές στην άνοδο της στάθμης του νερού σε ποταμούς και στη συνέχεια σε πλημμύρες.

Ξανά στην εξουσία οι Ταλιμπάν

Οι Ταλιμπάν μετά από πολύμηνες μάχες ανακατέλαβαν «επίσημα» την εξουσία στις 15 Αυγούστου, κλείνοντας τον πόλεμο των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν με τον τρόπο που άρχισε. Το 2020 ο Πρόεδρος Τραμπ είχε φτάσει σε συμφωνία με τους Ταλιμπάν, η οποία προνοούσε την αποχώρηση των αμερικανικών στρατευμάτων μέχρι την 1η Μαΐου. Δύο εβδομάδες πριν από τη διορία, ο Πρόεδρος Μπάιντεν έδωσε παράταση στην αποχώρηση μέχρι την 11η Σεπτεμβρίου, ημερομηνία κατά την οποία θα συμπληρώνονταν 20 χρόνια από την τρομοκρατική επίθεση στους Δίδυμους Πύργους.

Με την αποχώρηση των στρατευμάτων των ΗΠΑ και των συμμάχων τους, ο αφγανικός στρατός κατέρρευσε, οδηγώντας στην κατάληψη της εξουσίας από τους Ταλιμπάν. Η κατάληψη της Καμπούλ ήταν η απαρχή μιας τιτάνιας επιχείρησης για εκκένωση Αφγανών και ξένων πολιτών, η οποία συνοδεύτηκε από σκηνές χάους αλλά και τρομοκρατικών κτυπημάτων. Η απόσυρση των ΗΠΑ ολοκληρώθηκε στις 30 Αυγούστου, αφήνοντας πίσω περισσότερους από εκατό Αμερικανούς πολίτες και έως και 300.000 Αφγανούς που μπορεί να πληρούσαν τις προϋποθέσεις για ταχεία έκδοση βίζας για τις ΗΠΑ. Ο Μπάιντεν χαρακτήρισε την αποχώρηση «εξαιρετική επιτυχία».

Οι Ηνωμένες Πολιτείες, σύμφωνα με το WSJ, ξόδεψαν περισσότερα από 2,3 τρισεκατομμύρια δολάρια για το Αφγανιστάν τα τελευταία 20 χρόνια. Περισσότεροι από 6.500 Αμερικανοί έχασαν τη ζωή τους, ενώ υπολογίζεται ότι μέσα σε αυτές τις δύο δεκαετίες σκοτώθηκαν 170.000 Αφγανοί. Παρά τις διαβεβαιώσεις, η νέα κυβέρνηση των Ταλιμπάν δείχνει να μην έχει αλλάξει πολιτική στα ζητήματα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και τη θέση της γυναίκας, ενώ η ανθρωπιστική κρίση στη χώρα, σύμφωνα με ειδικούς, δύσκολα μπορεί να αποφευχθεί.

Νέα εποχή στο Ιράν

Η νέα κυβέρνηση του Ιράν έλαβε στις 25 Αυγούστου την ψήφο εμπιστοσύνης του Κοινοβουλίου, με τον Πρόεδρο Εμπραχίμ Ραΐσί να δεσμεύεται ότι «θα εργάζεται νυχθημερόν», για να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα. Έπειτα από πενθήμερη συζήτηση, το Κοινοβούλιο επικύρωσε τους διορισμούς των 18 από τους 19 υπουργούς που πρότεινε ο υπερσυντηρητικός νέος πρόεδρος, ο νικητής των εκλογών του Ιουνίου. Όλα τα μέλη του υπουργικού συμβουλίου ήταν άνδρες.

Η αλλαγή σκυτάλης στον Λευκό Οίκο δημιούργησε αισιοδοξία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Ο Μπάιντεν αναλαμβάνοντας τα καθήκοντά του επέκρινε τους χειρισμούς του Τραμπ στο ιρανικό ζήτημα, ενώ τον Φεβρουάριο αποδέχτηκε την πρόταση της ΕΕ για επιστροφή στις διαπραγματεύσεις για νέα συμφωνία. Μια έκρηξη σε πυρηνική εγκατάσταση του Ιράν στα μέσα Απριλίου ήταν ο προάγγελος μιας σειράς πισωγυρισμάτων κυρίως από μέρους της Τεχεράνης. Έτσι, μετά την έκρηξη ανακοίνωσε τον εμπλουτισμό ουρανίου στο 60%, ενώ η εκλογή Ραΐσί ανέτρεψε τις εκτιμήσεις ότι τα δύο μέρη ήταν κοντά σε συμφωνία, με τον νέο Πρόεδρο να δηλώνει ότι «η κατάσταση στο Ιράν έχει αλλάξει μέσω της ψήφου του λαού». Οι διαπραγματεύσεις πλέον φλερτάρουν με την κατάρρευση, αφού η ιρανική πλευρά πήρε πίσω όλες της τις παραχωρήσεις και επανέφερε το αρχικό της αίτημα για άρση όλων των κυρώσεων που επέβαλε η διοίκηση Τραμπ.

anaskopisi-giorgalli-2021.jpg

Η συμφωνία AUKUS

Στις 15 Σεπτεμβρίου ΗΠΑ, Αυστραλία και Ηνωμένο Βασίλειο ανακοίνωσαν την τριμερή αμυντική συμφωνία AUKUS. Σύμφωνα με το κοινό ανακοινωθέν των τριών εταίρων, «με βάση την κοινή ναυτική ιστορία των δημοκρατιών μας, δεσμευόμαστε για μια κοινή φιλοδοξία να υποστηρίξουμε την Αυστραλία στην απόκτηση πυρηνοκίνητων υποβρυχίων». Αυτό δεν συνεπάγεται απόκτηση πυρηνικών όπλων και τα νέα υποβρύχια δεν θα φέρουν τέτοια.

Παρότι καμιά από τις τρεις χώρες δεν αναφέρθηκε στην Κίνα, η AUKUS θεωρείται ως η αμερικανική απάντηση στην κινεζική απειλή, η οποία εκδηλώθηκε τόσο με τη ναυτική της ισχύ στον Ινδο-Ειρηνικό όσο και με τις αναθεωρητικές της βλέψεις σε διάφορα μέρη του κόσμου. Από την πλευρά της η Κίνα χαρακτήρισε τη συμφωνία ως «εξαιρετικά ανεύθυνη και πολωτική». Στους δυσαρεστημένους ήταν και η Γαλλία, η οποία είδε την Αυστραλία να τερματίζει μονομερώς τη συμφωνία αγοράς γαλλικών υποβρυχίων αξίας 37 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Στη συνέχεια, το Παρίσι ανακάλεσε τους πρεσβευτές του στην Καμπέρα και την Ουάσιγκτον, με τον Μπάιντεν να παραδέχεται τελικά ότι η ανακοίνωση της συμφωνίας ήταν «αδέξια». Πάντως, η Γαλλία χρησιμοποίησε το περιστατικό για να προωθήσει το αίτημά της για «στρατηγική αυτονομία», δηλαδή την ικανότητα της ΕΕ να ενεργεί ανεξάρτητα από τις Ηνωμένες Πολιτείες στα διεθνή ζητήματα.

aukus1.jpg

Εκλογές και νέα κυβέρνηση στη Γερμανία

Στις 25 Σεπτεμβρίου οι Γερμανοί οδηγήθηκαν στις κάλπες, χωρίς να υπάρχει στο ψηφοδέλτιο το όνομα της Άγκελα Μέρκελ. Έπειτα από 16 ολόκληρα χρόνια πλήρους κυριαρχίας της «Σιδηράς Κυρίας», οι ψηφοφόροι ανέδειξαν νικητές τους Σοσιαλδημοκράτες (SPD), μπροστά από τη συντηρητική παράταξη της απερχόμενης καγκελαρίου.

Δύο μήνες μετά, ο «φωτεινός σηματοδότης» έγινε πραγματικότητα, με τον νέο Καγκελάριο, Όλαφ Σολτς, να ανακοινώνει την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνασπισμού μεταξύ του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (SPD), των Πρασίνων και των Φιλελευθέρων (FDP).

Αξίζει να σημειωθεί ότι λίγο πριν αναλάβει η νέα κυβέρνηση, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Δικτύων, η γερμανική ρυθμιστική Αρχή ενέργειας, ανακοίνωσε την προσωρινή διακοπή της διαδικασίας πιστοποίησης του Nord Stream 2, του αγωγού φυσικού αερίου που συνδέει τη Ρωσία με την Γερμανία, επικαλούμενη νομικό κώλυμα.

MERKEL ERDOGAN.jpg

Ο πόλεμος του μπακαλιάρου

Γαλλία και Μεγάλη Βρετανία στις αρχές του Νοεμβρίου έφτασαν ένα βήμα πριν από το θερμό επεισόδιο για τα δικαιώματα αλιείας στα νερά της Μάγχης. Συγκεκριμένα, η Γαλλία κατηγόρησε τη Βρετανία ότι δεν αφήνει όλα τα γαλλικά αλιευτικά που ψάρευαν τα προηγούμενα χρόνια να συνεχίσουν να ψαρεύουν στα νησιά της Μάγχης και αντίστοιχα η Βρετανία επέκρινε τη Γαλλία ότι παρεμποδίζει τα βρετανικά πλοία να ψαρεύουν σε γαλλικούς ψαρότοπους, όπου έχουν νόμιμο δικαίωμα.

Πάντως, στη Γαλλία η αλιεία αντιπροσωπεύει μόλις το 0,06% του ΑΕΠ, ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο το αντίστοιχο ποσοστό είναι 1%. Αυτά τα στοιχεία αποδεικνύουν ότι η αλιεία δεν είναι ένα ζήτημα ουσίας, όμως φέρει έναν ισχυρό συμβολισμό και για τις δύο χώρες, τον οποίο τόσο ο Μακρόν όσο και ο Τζόνσον δεν θα άφηναν να πάει ανεκμετάλλευτος με τόσα προβλήματα στο εσωτερικό των χωρών τους και τόσες λίγες ευκαιρίας για την επίδειξη των εθνικιστικών αντανακλαστικών τους.

Τεχνητή προσφυγική κρίση στα σύνορα με Λευκορωσία

Από τις 8 Νοεμβρίου άρχισαν να διαφαίνονται σημάδια κλιμάκωσης στα σύνορα μεταξύ Λευκορωσίας, Πολωνίας και Λιθουανίας, όταν μεγάλος αριθμός μεταναστών κυρίως από το Ιράκ προσπάθησε να περάσει στο έδαφος της ΕΕ. Οι ειδικοί γρήγορα εντόπισαν ότι δεν πρόκειται για μεταναστευτική κρίση αλλά για «εργαλειοποίηση των μεταναστών» και ένα είδος «βίαιης υβριδικής επίθεσης» της Λευκορωσίας κατά της ΕΕ.

Τα στοιχεία έδειξαν ότι η ίδια η Λευκορωσία οργάνωνε τα αεροπορικά ταξίδια που οδηγούσαν τους μετανάστες στο έδαφός της με στόχο για μετακινηθούν προς την Πολωνία και τη Δυτική Ευρώπη, σε μια προσπάθεια να αποσπάσει την προσοχή της διεθνούς κοινότητας από το κλίμα καταστολής που έχει διαμορφώσει ο πρόεδρος Αλεξάντερ Λουκασένκο στο εσωτερικό της χώρας και τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Έχοντας επίσης τα «κλειδιά» της πύλης για την είσοδο των μεταναστών στην ΕΕ, επιδίωξε να φέρει στο τραπέζι τους 27 του μπλοκ για να παζαρέψει τις κυρώσεις που επιβλήθηκαν το προηγούμενο διάστημα στο Μινσκ.

anaskopisi-giorgalli-2021c.jpg

Ένταση Ουκρανίας – Ρωσίας

Λίγο πριν τελείωσει το 2021, η ένταση Μόσχας και Κιέβου κλιμακώθηκε επικίνδυνα, με τους Δυτικούς να προειδοποιούν τη Μόσχα για άνευ προηγουμένου κυρώσεις σε περίπτωση επίθεσης στην Ουκρανία. Ο Πούτιν από την πλευρά του εμφανίστηκε ανήσυχος για την προς ανατολάς επέκταση του ΝΑΤΟ και απέστειλε προτάσεις ασφαλείας προς τις ΗΠΑ για να «μετατραπεί ένα πιθανό στρατιωτικό σενάριο σε πολιτική διαδικασία».

Τα δύο κείμενα που έδωσε στη δημοσιότητα η ρωσική πλευρά τιτλοφορούνταν «συνθήκη ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Ρωσική Ομοσπονδία για τις εγγυήσεις ασφαλείας» και «συμφωνία πάνω στα μέτρα για να διασφαλιστεί η ασφάλεια της Ρωσικής Ομοσπονδίας και των κρατών μελών» του ΝΑΤΟ, και προέβλεπαν κυρίως την απαγόρευση οποιασδήποτε νέας διεύρυνσης της Συμμαχίας και εγκαθίδρυσης αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων στις χώρες της πρώην ΕΣΣΔ.

Η απάντηση των ΗΠΑ δεν ήταν αρνητική, αλλά επέλεξαν να βάλουν και τους Ευρωπαίους συμμάχους στο παιχνίδι, ισχυριζόμενες ότι τους αφορά άμεσα και θα πρέπει να προηγηθούν διαβουλεύσεις μαζί τους για το θέμα.

«Έκρηξη» φτώχιας στην Τουρκία

Από τους τίτλους για την Τουρκία που μονοπώλησαν το 2021 τα διεθνή ΜΜΕ δεν μπορούσε να λείπει η φράση «πτώση της τουρκικής λίρας». Οι συνεχώς αυξανόμενες τιμές λόγω του υψηλού πληθωρισμού και της μείωσης της αγοραστικής αξίας της λίρας Τουρκίας πυροδοτήσαν μεγάλες αντιδράσεις στη χώρα και τεράστια πίεση στον Τούρκο Πρόεδρο, Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος με «άτσαλο» τρόπο προσπάθησε να δώσει ανάσες στην τουρκική οικονομία.

Σημειώνεται ότι η οικονομία δεν αποτελεί απλούς αριθμούς για τον Ερντογάν, αλλά ουσιαστικά είναι κομμάτι του success story του και σε αυτήν οφείλεται η παραμονή του τόσα χρόνια στην εξουσία. Έτσι, το «τεράστιο οικονομικό πείραμά» του, το οποίο βασίζεται στην άποψη ότι ένα φθηνότερο νόμισμα θα βοηθήσει τη χώρα να τονώσει τις εξαγωγές, τις επενδύσεις και τις θέσεις εργασίας, εάν αποτύχει εκτιμάται ότι θα αποτελέσει την αρχή του τέλους της πολιτικής του σταδιοδρομίας.

(δημοσιεύθηκε στη «Σημερινή της Κυριακής», 01/01/2022)

Ο Σταύρος Καλεντερίδης, ξεκίνησε τις σπουδές του στην Αθήνα, σπουδάζοντας Πολιτική Επιστήμη στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Έπειτα από τέσσερα χρόνια συμμετοχής στα φοιτητικά όργανα συνδιοίκησης της σχολής του και σε διάφορες οργανώσεις νέων, αποφάσισε να συνεχίσει τις σπουδές του στο εξωτερικό. Στη Βοστόνη των Η.Π.Α. ολοκλήρωσε δύο μεταπτυχιακά προγράμματα, στις Διεθνείς Σχέσεις (Αμερικανική εξωτερική πολιτική) και στην Επικοινωνία (Πολιτική Επικοινωνία), ενώ παράλληλα εργάστηκε στο Ελληνικό Προξενείο της Βοστόνης, στη σχολή του ως βοηθός έρευνας και σε δύο πολιτικές καμπάνιες Αμερικανών πολιτικών (Δημοκρατικών – Ρεπουμπλικάνων). Μετά από τρία χρόνια στις Η.Π.Α., άκουσε το κάλεσμα της πατρίδας του και επέστρεψε πίσω με μεγάλο πόθο για προσφορά στην Ελλάδα. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος δύο κοινωφελών οργανισμών, του δέλτα – πολιτική επανάσταση (πολιτικός οργανισμός) και της Λεοντίδας (ίδρυμα προώθησης θεμάτων ιστορίας, πολιτισμού και δημοκρατίας). Σήμερα ζει και εργάζεται στην Αθήνα, ασχολείται με διάφορα εγχειρήματα πολιτικής διπλωματίας και δημοκρατίας, γράφει πολιτικά άρθρα, σχολιάζει την επικαιρότητα και συνεχίζει την προσωπική του μελέτη στην ιστορία και την πολιτική φιλοσοφία.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

«Ελευθερία» Λονδίνου: Ισχυρό μήνυμα Ρούμπιο για την Ελλάδα, τιμή στην Κυπριακή Ανεξαρτησία και δυναμική παρουσία της ομογένειας

Στο επίκεντρο του νέου φύλλου της ιστορικής ελληνικής εφημερίδας του Λονδίνου οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις, η γεωστρατηγική σημασία της Κύπρου, η διατήρηση της ελληνικής ταυτότητας στη Βρετανία και οι πρωτοβουλίες του απόδημου Ελληνισμού.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Με πλούσια θεματολογία που συνδυάζει τη διεθνή πολιτική επικαιρότητα, τα εθνικά ζητήματα, την εκπαίδευση, την Ορθοδοξία και τη δραστηριότητα των Ελλήνων και Κυπρίων του Ηνωμένου Βασιλείου κυκλοφορεί την Πέμπτη 8 Οκτωβρίου 2026 το 1307ο φύλλο της εβδομαδιαίας εφημερίδας «Ελευθερία» του Λονδίνου.

Η εφημερίδα αναδεικνύει στην πρώτη σελίδα την επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, μεταφέροντας τις δηλώσεις του για τη στρατηγική σημασία της Ελλάδας, ενώ ιδιαίτερη θέση καταλαμβάνουν οι εκδηλώσεις για την 66η επέτειο της ανεξαρτησίας της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Παράλληλα, μέσα από τις σελίδες της αποτυπώνεται η ζωντανή παρουσία της ελληνικής και κυπριακής ομογένειας στη Βρετανία, με εκδηλώσεις, σχολικές δραστηριότητες και προσωπικές ιστορίες που αναδεικνύουν τους δεσμούς του απόδημου Ελληνισμού με την ιστορική και πολιτιστική του κληρονομιά.

Ρούμπιο: «Η Ελλάδα σταθερός και σπουδαίος σύμμαχος των ΗΠΑ»

Κεντρικό θέμα του φύλλου αποτελεί η επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, την οποία η «Ελευθερία» χαρακτηρίζει υψηλής πολιτικής σημασίας.

Η εφημερίδα προβάλλει τη δήλωση του επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας ότι η Ελλάδα αποτελεί σταθερό και σπουδαίο σύμμαχο των Ηνωμένων Πολιτειών.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η αναφορά του Ρούμπιο στον ελληνικό πολιτισμό και τη σημασία της προστασίας της χώρας, με τη χαρακτηριστική τοποθέτηση: «Δεν θέλουμε το λίκνο του δυτικού πολιτισμού να απειλείται».

Από ελληνικής πλευράς, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης υπογράμμισε τον αναντικατάστατο ρόλο της Κυπριακής Δημοκρατίας στη διαμόρφωση της περιφερειακής ασφάλειας, επισημαίνοντας ότι η Κύπρος αποτελεί απαραίτητο κομμάτι της αρχιτεκτονικής ασφαλείας της Ανατολικής Μεσογείου.

Στο ίδιο πλαίσιο, η εφημερίδα καταγράφει τη συμφωνία συνεργασίας των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων με την Εθνοφρουρά της Φλόριντα, παρουσία των Νίκου Δένδια και Μάρκο Ρούμπιο.

Η συμφωνία εντάσσεται στην προσπάθεια ενίσχυσης της στρατιωτικής συνεργασίας και ανταλλαγής επιχειρησιακής τεχνογνωσίας μεταξύ Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών.

Στο Αββαείο του Γουέστμινστερ η σημαία της Κυπριακής Δημοκρατίας

Ξεχωριστή θέση στην έκδοση έχει η τελετή για την 66η επέτειο της ανεξαρτησίας της Κυπριακής Δημοκρατίας, η οποία πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα 5 Οκτωβρίου στο ιστορικό Αββαείο του Γουέστμινστερ.

Στην εκδήλωση παρέστη ο Ύπατος Αρμοστής της Κυπριακής Δημοκρατίας στο Ηνωμένο Βασίλειο, Δρ Κυριακός Κούρος, μαζί με εκπροσώπους του βρετανικού υπουργείου Εξωτερικών, της ελληνικής πρεσβείας, της Αρχιεπισκοπής Θυατείρων και Μεγάλης Βρετανίας και της οργανωμένης κυπριακής παροικίας.

Της ακολουθίας προέστη ο Κοσμήτορας του Αββαείου, David Hoyle, ενώ η τελετή περιλάμβανε προσευχές για την ειρήνη, τη σταθερότητα και την ευημερία της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Συμβολική σημασία είχε η ανάρτηση της κυπριακής σημαίας στον εμβληματικό ναό, υπενθυμίζοντας τους ιστορικούς δεσμούς της Κύπρου με τη Βρετανία και την Κοινοπολιτεία.

Παρόντες ήταν επίσης ο βουλευτής κυπριακής καταγωγής Πάμπος Χαραλάμπους και ο πρόεδρος της Εθνικής Κυπριακής Ομοσπονδίας Ηνωμένου Βασιλείου και της ΠΟΜΑΚ, Χρίστος Καραολής.

Η εφημερίδα προαναγγέλλει ακόμη τον κοινό εορτασμό της Κυπριακής Ανεξαρτησίας από την Κυπριακή Υπάτη Αρμοστεία και την Ελληνική Κυπριακή Αδελφότητα Λονδίνου, την Τρίτη 13 Οκτωβρίου.

Η γεωστρατηγική σημασία της Κύπρου και ο τουρκικός παράγοντας

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στη στρατηγική θέση της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Στη στήλη «Ριπές» αναπτύσσεται η άποψη ότι η Κύπρος αποτελεί κρίσιμο γεωπολιτικό σύνδεσμο ανάμεσα στην Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική.

Το σχετικό σχόλιο υποστηρίζει ότι η στρατηγική συνεργασία Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Ηνωμένων Πολιτειών δημιουργεί νέες προϋποθέσεις ασφαλείας στην περιοχή, την ώρα που η τουρκική κατοχή εξακολουθεί να συνιστά μείζον ζήτημα για την Κυπριακή Δημοκρατία.

Γίνεται επίσης αναφορά στον ενεργειακό διάδρομο Great Sea Interconnector, ο οποίος προορίζεται να συνδέσει ηλεκτρικά την Ελλάδα με την Κύπρο και το Ισραήλ.

Το δημοσίευμα υπογραμμίζει την ανάγκη ενίσχυσης της αμυντικής θωράκισης της Κύπρου και παρουσιάζει ως στρατηγική επιλογή την εμβάθυνση της συνεργασίας της με τις δυτικές χώρες.

Πρόκειται για μια σαφή αρθρογραφική τοποθέτηση που συνδέει το Κυπριακό με τις ευρύτερες ανακατατάξεις ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ελλάδα και Κύπρος ενώνουν δυνάμεις στην εκπαίδευση και την ιστορική μνήμη

Στο εκπαιδευτικό πεδίο, η «Ελευθερία» αναδεικνύει την επίσημη επίσκεψη της υπουργού Παιδείας της Ελλάδας, Σοφίας Ζαχαράκη, στην Κύπρο.

Κατά τις επαφές της με την Κύπρια ομόλογό της, Αθηνά Μιχαηλίδου, συζητήθηκαν ζητήματα που αφορούν την τεχνητή νοημοσύνη στην εκπαίδευση, την ειδική αγωγή, τις επαγγελματικές δεξιότητες και την τεχνική εκπαίδευση.

Ιδιαίτερης σημασίας είναι το Μνημόνιο Συνεργασίας για την ανάδειξη της ιστορικής μνήμης της Κύπρου στα ελληνικά σχολεία.

Στις προβλεπόμενες δράσεις περιλαμβάνονται εκπαιδευτικές επισκέψεις, επιμόρφωση εκπαιδευτικών, κοινές πρωτοβουλίες και ψηφιοποίηση ιστορικού υλικού.

Η Σοφία Ζαχαράκη αναφέρθηκε επίσης στη σημασία της γνωριμίας των μαθητών με τον απελευθερωτικό αγώνα της ΕΟΚΑ την περίοδο 1955-1959.

Η ελληνική ομογένεια διατηρεί ζωντανή τη γλώσσα και την παράδοση

Πέρα από τη διπλωματική και πολιτική επικαιρότητα, η εφημερίδα αφιερώνει σημαντικό χώρο στη δραστηριότητα της ελληνικής παροικίας.

Στο ελληνικό σχολείο Μάνορ Χιλ πραγματοποιήθηκαν ενημερωτικές συγκεντρώσεις γονέων και μαθητών για τις εξετάσεις GCSE και A Level στην ελληνική γλώσσα.

Οι εκπαιδευτικοί παρουσίασαν την εξεταστέα ύλη, τα προγράμματα σπουδών και τη διαδικασία αξιολόγησης, σε μια ακόμη προσπάθεια στήριξης της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στη Βρετανία.

Παράλληλα, δημοσιεύεται η πρωτοβουλία του σχολείου St Andrew the Apostle για τον εμπλουτισμό του παρεκκλησίου του με ορθόδοξη αγιογραφία.

Το σχέδιο προβλέπει την τοποθέτηση εικόνων της Γεννήσεως και της Αναστάσεως, καθώς και άλλων σημαντικών μορφών της Ορθοδοξίας, με στόχο τη σύνδεση της σχολικής ζωής με τη χριστιανική παράδοση.

Σημαντική θέση έχουν και τα εκκλησιαστικά γεγονότα, όπως η αρχιερατική Θεία Λειτουργία στο προσκύνημα της Αγίας Ουϊνεφρίδης στη Βόρεια Ουαλία, προεξάρχοντος του Επισκόπου Μελιτηνής Μαξίμου.

Από το Μεσολόγγι στον Τάμεση: Ένας Έλληνας ανακαλύπτει την ιστορία του Λονδίνου

Ανάμεσα στις ιδιαίτερες ιστορίες του φύλλου ξεχωρίζει εκείνη του Σπύρου-Παναγιώτη Κιτσινέλη, με καταγωγή από το Μεσολόγγι, ο οποίος ασχολείται με το mudlarking, την αναζήτηση παλαιών αντικειμένων στις όχθες του Τάμεση.

Μέσα από τη δράση του και τον λογαριασμό «Mudlark the Greek», αναδεικνύει μικρά τεκμήρια της καθημερινής ζωής του παρελθόντος.

Νομίσματα, κεραμικά, κουμπιά και άλλα αντικείμενα μετατρέπονται σε αφορμές για ιστορική έρευνα και γνωριμία με την πολιτιστική κληρονομιά του Λονδίνου.

Η αφήγησή του συνδέει την ιστορική μνήμη του Μεσολογγίου και της Ελληνικής Επανάστασης με την ιστορία της βρετανικής πρωτεύουσας, δίνοντας μία διαφορετική διάσταση στη δημιουργική παρουσία των Ελλήνων του εξωτερικού.

Η ναυτιλιακή παρουσία της Κύπρου στο Λονδίνο

Στις σελίδες της εφημερίδας καταγράφεται επίσης η συμμετοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας στον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Ναυτιλίας 2026, στην έδρα του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού στο Λονδίνο.

Η κυπριακή αντιπροσωπεία, με επικεφαλής τον Ύπατο Αρμοστή Κυριακό Κούρο, συμμετείχε στις εκδηλώσεις που επικεντρώθηκαν στη ναυτική ασφάλεια, την ψηφιοποίηση, την κυβερνοασφάλεια και την περιβαλλοντική μετάβαση της ναυτιλίας.

Το δημοσίευμα υπενθυμίζει τη διαχρονική παρουσία της Κύπρου στη διεθνή ναυτιλία και τον ιδιαίτερο ρόλο του Λονδίνου ως παγκόσμιου ναυτιλιακού κέντρου.

Μια εφημερίδα που καταγράφει τον παλμό του απόδημου Ελληνισμού

Το φύλλο της 8ης Οκτωβρίου αναδεικνύει την πολυδιάστατη παρουσία της ελληνικής και κυπριακής κοινότητας στη Βρετανία.

Από τη γεωπολιτική και τη διπλωματία μέχρι την εκπαίδευση, την ιστορική μνήμη, την Ορθοδοξία και την καθημερινότητα, η «Ελευθερία» λειτουργεί ως συνδετικός κρίκος ανάμεσα στις κοινότητες του Ηνωμένου Βασιλείου και τις εξελίξεις στην Ελλάδα και την Κύπρο.

Σε μια περίοδο κατά την οποία η Ανατολική Μεσόγειος βρίσκεται στο επίκεντρο σημαντικών γεωπολιτικών ανακατατάξεων, η φωνή του απόδημου Ελληνισμού εξακολουθεί να έχει ιδιαίτερη σημασία, τόσο για την προβολή των εθνικών ζητημάτων όσο και για τη διατήρηση της πολιτιστικής συνέχειας των ελληνικών κοινοτήτων.

Η εβδομαδιαία «Ελευθερία» είναι διαθέσιμη και ηλεκτρονικά στην ιστοσελίδα eleftheria.co.uk.

ΞΕΦΥΛΛΙΣΤΕ ΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Ρούμπιο: Αδιανόητη μια σύγκρουση Ελλάδας–Τουρκίας – Παρασκηνιακή διπλωματία για το καλώδιο

Αμερικανική διπλωματική κινητοποίηση για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, διατήρηση του εμποδίου των S-400 για τα τουρκικά F-35 και εξέταση του ελληνικού αιτήματος για προηγμένα όπλα περιλαμβάνουν τα μηνύματα του Μάρκο Ρούμπιο. Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών χαρακτηρίζει αδιανόητη μια ελληνοτουρκική σύγκρουση, υπογραμμίζοντας το ενδιαφέρον της Ουάσιγκτον για την αποτροπή της.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Την πρόθεση των Ηνωμένων Πολιτειών να αξιοποιήσουν τις διπλωματικές επαφές τους για την αντιμετώπιση των εμποδίων στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου εκφράζει ο Μάρκο Ρούμπιο, σε συνέντευξή του στον Αλέξη Παπαχελά για την «Καθημερινή», η οποία δημοσιεύθηκε στις 8 Οκτωβρίου.

Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας τοποθετεί το έργο στο ευρύτερο πλαίσιο της ενεργειακής ασφάλειας και της διαφοροποίησης των οδών εφοδιασμού. Παράλληλα, αποσαφηνίζει ότι η επιθυμία του Ντόναλντ Τραμπ για παράδοση F-35 στην Τουρκία προσκρούει στους περιορισμούς της αμερικανικής νομοθεσίας, όσο παραμένει άλυτο το ζήτημα των ρωσικών S-400.

Διπλωματικές επαφές για το GSI

Απαντώντας για τον Κάθετο Διάδρομο και τον Great Sea Interconnector, ο Ρούμπιο συνδέει την ανάγκη νέων ενεργειακών διαδρομών με τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις κρίσεις στο Ορμούζ και στην Ερυθρά Θάλασσα.

Όπως εξηγεί, η διαφοροποίηση των αλυσίδων εφοδιασμού αποτελεί σημαντική αμερικανική προτεραιότητα και πεδίο σύγκλισης με τα ελληνικά συμφέροντα. Αναγνωρίζει ότι υπάρχουν εμπόδια και δηλώνει πως η Ουάσιγκτον σκοπεύει να καταστήσει σαφή προς τις εμπλεκόμενες πλευρές τη σημασία του έργου.

Η μέθοδος που προκρίνει είναι οι απευθείας, εμπιστευτικές διπλωματικές συνομιλίες. Αποφεύγει να παρουσιάσει δημόσια συγκεκριμένο σχέδιο παρέμβασης ή να προεξοφλήσει αποτέλεσμα.

Στο ίδιο πλαίσιο, αναφέρεται στις συνεχείς αμερικανικές επαφές με την Τουρκία, εκτιμώντας ότι η επένδυση της Ουάσιγκτον στη διμερή σχέση μπορεί να βοηθήσει στην αναζήτηση λύσεων.

Η θέση για ενδεχόμενη ελληνοτουρκική κρίση

Ερωτηθείς εάν οι ΗΠΑ θα παρέμβουν για να αποτρέψουν σοβαρή κλιμάκωση στο Αιγαίο ή στην Κύπρο, ο Ρούμπιο χαρακτηρίζει αδιανόητη μια σύγκρουση Ελλάδας–Τουρκίας.

Στηρίζει την τοποθέτησή του στο γεγονός ότι πρόκειται για δύο συμμάχους στο ΝΑΤΟ και υπογραμμίζει ότι μια πολεμική αναμέτρηση θα έβλαπτε τόσο τις δύο χώρες όσο και τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η δήλωση εκφράζει ισχυρή πολιτική θέση υπέρ της αποτροπής μιας σύγκρουσης. Στη συνέντευξη, ωστόσο, δεν συνοδεύεται από περιγραφή συγκεκριμένου μηχανισμού παρέμβασης ή επιχειρησιακής δέσμευσης.

Οι S-400 παραμένουν εμπόδιο για τα τουρκικά F-35

Για την πιθανότητα απόκτησης F-35 από την Άγκυρα, ο Αμερικανός υπουργός αναγνωρίζει ότι ο Τραμπ επιθυμεί, εφόσον καταστεί εφικτό, να προχωρήσει η παράδοση αεροσκαφών για τα οποία η Τουρκία έχει ήδη καταβάλει χρήματα.

Σπεύδει, όμως, να διαχωρίσει την πολιτική επιθυμία από τη δυνατότητα υλοποίησής της. Επικαλείται τους περιορισμούς που έχει θεσπίσει το Κογκρέσο και τους αυστηρούς όρους της σχετικής αμυντικής νομοθεσίας, εξηγώντας ότι η μεταβίβαση δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί πριν διευθετηθεί το θέμα των S-400.

Κατά τον Ρούμπιο, η τουρκική πλευρά γνωρίζει αυτές τις προϋποθέσεις και αναζητεί επιλογές για την αντιμετώπισή τους. Ο ίδιος αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικής λύσης, χωρίς να ανακοινώνει συμφωνία ή άρση των περιορισμών.

Υπό εξέταση τα προηγμένα όπλα για τα ελληνικά F-35

Ξεχωριστή σημασία έχει η απάντησή του για το ελληνικό αίτημα προμήθειας συγκεκριμένων οπλικών συστημάτων για τα F-35, ορισμένων αντίστοιχων με εκείνα που προμηθεύεται το Ισραήλ.

Ο Ρούμπιο διευκρινίζει ότι δεν υπάρχει ακόμη επίσημη απάντηση. Αναφέρει, πάντως, ότι το αίτημα εξετάζεται με ιδιαίτερη προσοχή, επικαλούμενος τη σημασία της Ελλάδας ως αμυντικού συμμάχου, τον βαθμό διαλειτουργικότητας των δύο χωρών και την ελληνική στάση σε περιόδους απειλής κατά της αμερικανικής παρουσίας στην περιοχή.

Η διαδικασία περιλαμβάνει περισσότερες αμερικανικές υπηρεσίες και η τελική απόφαση ανήκει στον πρόεδρο Τραμπ. Συνεπώς, η θετική αποτίμηση της ελληνικής συμβολής δεν ισοδυναμεί ακόμη με έγκριση του αιτήματος.

Θετική αποτίμηση της συνεργασίας Ελλάδας–Ισραήλ

Ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ αντιμετωπίζει θετικά τη στενή αμυντική σχέση Αθήνας–Ιερουσαλήμ. Ταυτόχρονα, επισημαίνει την ανάγκη διατήρησης ισχυρών επαφών και με άλλες χώρες της Μέσης Ανατολής, ακόμη και όταν οι σχέσεις τους με το Ισραήλ είναι δύσκολες.

Περιγράφει αυτή την ισορροπία ως κοινή πρόκληση για την Ελλάδα και τις ΗΠΑ, με ιδιαίτερη αναφορά στις εξελίξεις στη Συρία και στον Λίβανο.

Σκληρή γραμμή απέναντι στο Ιράν

Στο μέτωπο του Ιράν, ο Ρούμπιο επαναλαμβάνει ότι κεντρικός αμερικανικός στόχος παραμένει η αποτροπή απόκτησης πυρηνικού όπλου από την Τεχεράνη.

Υποστηρίζει ότι το ιρανικό πυραυλικό πρόγραμμα και τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη αποσκοπούσαν στη δημιουργία στρατιωτικής προστασίας για την ανάπτυξη του πυρηνικού προγράμματος. Παρουσιάζει τις αμερικανικές επιχειρήσεις ως προσπάθεια εξουδετέρωσης αυτής της δυνατότητας και προβλέπει εντονότερη οικονομική πίεση τις επόμενες εβδομάδες.

Ο ίδιος υποστηρίζει επίσης ότι το Ιράν δεν ελέγχει πλέον τα Στενά του Ορμούζ και ότι οι πετρελαϊκές ροές έχουν ανακάμψει περίπου στο 80% των προπολεμικών επιπέδων. Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν τη θέση που διατυπώνει στη συνέντευξη.

Για την πολιτική επιδίωξη της Ουάσιγκτον, διευκρινίζει ότι η επιχείρηση δεν ξεκίνησε με στόχο την αλλαγή καθεστώτος, αλλά την αλλαγή της συμπεριφοράς του, περιλαμβανομένης της διακοπής χρηματοδότησης ένοπλων οργανώσεων.

Ανησυχία για διεύρυνση του πολέμου στην Ουκρανία

Για την Ουκρανία, ο Ρούμπιο περιγράφει ένα επικίνδυνο στρατηγικό αδιέξοδο, χωρίς άμεση προοπτική συμφωνίας. Ως βασικό εμπόδιο αναφέρει τη ρωσική απαίτηση για πλήρη έλεγχο του Ντονέτσκ, την οποία απορρίπτει το Κίεβο.

Εκφράζει ανησυχία για επιθέσεις στη Μαύρη Θάλασσα, για ενδεχόμενη δολιοφθορά σε γειτονική χώρα και για νέα πλήγματα στο ουκρανικό ηλεκτρικό δίκτυο ενόψει του χειμώνα. Παράλληλα, αναφέρεται στην αυξανόμενη δυνατότητα της Ουκρανίας να πλήττει στόχους βαθιά στη Ρωσία.

Η Ουάσιγκτον, σύμφωνα με τον ίδιο, παραμένει διαθέσιμη να διευκολύνει μια διαπραγματευτική λύση, ενώ παρακολουθεί τον κίνδυνο επέκτασης της σύγκρουσης πέρα από τα σημερινά της όρια.

ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ

– Γιατί επιλέξατε να επισκεφθείτε την Ελλάδα αυτή τη χρονική στιγμή;

– Επρεπε να είχαμε έρθει εδώ το συντομότερο δυνατόν. Δεν ταξιδεύω σε μια χώρα εάν δεν υπάρχουν σε αυτήν πρεσβευτές. Πλέον, εδώ υπάρχουν, οπότε αυτό έπαιξε ρόλο. Η σχέση μας με την Ελλάδα είναι βαθιά και μακροχρόνια. Είχαμε την ευκαιρία να συνομιλήσουμε με τον πρωθυπουργό και τον υπουργό Εξωτερικών σε κάποιες διεθνείς συναντήσεις στο παρελθόν και να τους φιλοξενήσουμε διμερώς στις ΗΠΑ. Ελπίζω να έρθουμε ξανά εδώ πολλές φορές στο μέλλον, επειδή οι σχέσεις ΗΠΑ – Ελλάδας είναι ένας τομέας με τον οποίο έχω ασχοληθεί πολύ. Δεν είχα ποτέ την ευκαιρία να έρθω εδώ ως γερουσιαστής, αλλά είναι κάτι με το οποίο ασχολούμαι από την εποχή που ήμουν γερουσιαστής και με το οποίο συνεχίζω να ασχολούμαι.

– Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν μια νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική στην περιοχή με τον Κάθετο Διάδρομο και το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης GSI. Θα υποστηρίξουν οι ΗΠΑ το δεύτερο, ειδικά στο Αιγαίο, όπου αυτό αντιμετωπίζει πολλά…;

– …εμπόδια. Αν υπάρχει κάτι που κατέστη σαφές τους τελευταίους μήνες, αυτό είναι ότι πρέπει να διαφοροποιήσουμε τον τρόπο με τον οποίο ο κόσμος προμηθεύεται ενέργεια. Ο πόλεμος Ρωσίας – Ουκρανίας και όσα συμβαίνουν στο Ορμούζ με το Ιράν και στην Ερυθρά Θάλασσα με τους Χούθι μάς το υπενθυμίζουν αυτό. Χρειαζόμαστε ποικιλομορφία στις αλυσίδες εφοδιασμού. Αυτή είναι μια πολύ σημαντική προτεραιότητα για εμάς και ένα ακόμη παράδειγμα του πώς τα συμφέροντα των ΗΠΑ και της Ελλάδας αλληλεπικαλύπτονται. Είμαστε, λοιπόν, πολύ αφοσιωμένοι σε αυτό. Κατανοούμε ότι υπάρχουν κάποια πιθανά εμπόδια, κάποια πράγματα που στέκονται εμπόδιο. Σκοπεύουμε να χρησιμοποιήσουμε τις διπλωματικές μας προσπάθειες για να υπενθυμίσουμε σε όλα τα μέρη πόσο σημαντικό είναι αυτό για εμάς και γιατί είναι σημαντικό. Και ελπίζω να βρούμε λύσεις. Οπως είπα και στη συνέντευξη Τύπου πριν από λίγο, ορισμένα από αυτά τα ζητήματα προφανώς δεν επιλύονται καλύτερα διά των μέσων ενημέρωσης. Είναι καλύτερο αυτό να γίνεται ιδιωτικά και αθόρυβα στο διπλωματικό πεδίο, αλλά αυτό είναι πολύ σημαντικό, καθώς πρέπει να δώσουμε προτεραιότητα στις δεσμεύσεις από πολλές χώρες.

– Ο πρόεδρος Τραμπ έχει προσωπική σχέση με τον πρόεδρο Ερντογάν. Είστε πολύ ενεργός στην περιοχή. Θα δούμε κάποια διαμεσολάβηση από την πλευρά σας;

– Αποφεύγω πάντοτε να συζητώ ευαίσθητα θέματα στα μέσα ενημέρωσης, επειδή αυτό δυσκολεύει την επίλυσή τους. Τούτου λεχθέντος, έχουμε συνεχώς επαφές με την Τουρκία, η οποία είναι μέλος του ΝΑΤΟ και έχει ασχοληθεί με πολλά άλλα ζητήματα, για παράδειγμα φιλοξενώντας στο παρελθόν συνομιλίες μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας. Η σχέση μας με την Τουρκία είναι μια σχέση στην οποία έχουμε επενδύσει και ίσως αυτή η επένδυση να μας βοηθήσει αναφορικά με αυτές τις συζητήσεις. Σε θέματα όπως αυτά, αν θέλετε να κάνετε δηλώσεις, μπορείτε να κάνετε δηλώσεις, αλλά αν θέλετε να καταλήξετε σε μια λύση, συχνά είναι καλύτερο να τα αντιμετωπίσετε εντός των ορίων των άμεσων ιδιωτικών συνομιλιών. Ετσι λειτουργεί καλύτερα η διπλωματία.

– Ενα ερώτημα που έχω θέσει σε πολλούς από τους προκατόχους σας στο παρελθόν. Αν τα πράγματα με την Τουρκία λάβουν άσχημη τροπή στο Αιγαίο ή στην Κύπρο, θα υπάρξει κάποια δέσμευση εκ μέρους των ΗΠΑ; Θα παρέμβετε ώστε να αποτρέψετε μια σοβαρή κλιμάκωση;

– Για εμένα θα ήταν αδιανόητο να συμβεί κάτι τέτοιο. Πρόκειται για δύο συμμάχους και εταίρους στο ΝΑΤΟ, οπότε απλώς δεν μπορεί να συμβεί. Δεν θα ήταν καλό για κανέναν – ούτε για την Τουρκία ούτε για την Ελλάδα, αλλά ούτε και για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Θα έλεγα ότι είναι κάτι αδιανόητο για εμένα, κάτι που δεν θα μπορούσαμε ποτέ να επιτρέψουμε να συμβεί και που δεν πιστεύω ότι θα συμβεί.

– Ενα από τα μεγάλα και πιο ευαίσθητα ζητήματα είναι το αν η Τουρκία θα αποκτήσει αεροσκάφη F-35. Εσείς, ως γερουσιαστής, είχατε προωθήσει τον νόμο CAATSA. Ποια είναι η εκτίμησή σας τώρα;

– Λοιπόν, η κατάσταση έχει ως εξής: Πρώτον, η Τουρκία είναι μέλος του ΝΑΤΟ. Δεύτερον, ο πρόεδρος Τραμπ εξέφρασε την επιθυμία –εφόσον είναι εφικτό– να προχωρήσουν οι παραδόσεις αεροσκαφών, καθώς οι Τούρκοι έχουν ήδη πληρώσει για κάποια από αυτά. Προφανώς, η παράδοση αυτών των αεροσκαφών απέχει πολλά χρόνια από το σήμερα, αλλά πρόκειται για αεροσκάφη για τα οποία έχει ήδη καταβληθεί το αντίτιμο. Ωστόσο, υπάρχει νόμος που ψηφίστηκε από το Κογκρέσο των ΗΠΑ. Υπάρχει, επίσης, μια διάταξη στον νόμο NDAA που θέτει πολύ αυστηρούς όρους· συνεπώς, μέχρι να ικανοποιηθούν αυτοί οι όροι, η πώληση δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί. Αυτό έχει γνωστοποιηθεί στην τουρκική πλευρά. Το γνωρίζουν και νομίζω ότι προσπαθούν να βρουν λύσεις. Το ζήτημα περιστρέφεται γύρω από το σύστημα των S-400. Επομένως, προς το παρόν, το θέμα δεν μπορεί να επιλυθεί και, νομικά, δεν είναι δυνατή η μεταβίβαση μέχρι να διευθετηθεί το ζήτημα αυτό. Ισως τελικά επιλυθεί –και υπάρχουν διάφορες επιλογές για το πώς θα μπορούσε να γίνει αυτό–, αλλά, αυτή τη στιγμή, ακόμη δεν έχει επιλυθεί.

– Η Ελλάδα έχει αναπτύξει στενή αμυντική σχέση με το Ισραήλ. Πώς βλέπετε αυτή τη σχέση από τη δική σας σκοπιά;

– Τη βλέπουμε θετικά. Προφανώς, η πρόκληση –και αυτό είναι κάτι που είναι γνωστό σε όλους– δεν έγκειται μόνο στη σχέση με το Ισραήλ, αλλά και στο πώς διατηρεί κανείς καλές σχέσεις με άλλες χώρες της Μέσης Ανατολής, οι οποίες ενδέχεται να μην έχουν τόσο θετική σχέση με το Ισραήλ. Αντιμετωπίζουμε προφανώς την ίδια πρόκληση και η διαχείριση της σχέσης μας με το Ισραήλ είναι σημαντική. Είναι μια σχέση βαθιά και ιστορική· μιλώ σήμερα μαζί σας κατά την τρίτη επέτειο μιας από τις πιο φρικτές τρομοκρατικές επιθέσεις όλων των εποχών, η οποία άλλαξε πραγματικά ολόκληρο τον κόσμο, όχι μόνο το Ισραήλ. Επομένως, πρόκειται για μια σημαντική σχέση, στην οποία επενδύουμε. Και φυσικά, πρέπει να διαχειριζόμαστε τη σχέση αυτή λαμβάνοντας υπόψη τις περιοχές που επηρεάζονται από τις εξελίξεις γύρω από το Ισραήλ, όπως τη Συρία και τον Λίβανο. Οπως γνωρίζετε, διατηρούμε επαφές με όλες τις χώρες της περιοχής και θεωρώ ότι η Ελλάδα προσπαθεί να διαδραματίσει παρόμοιο ρόλο σε αυτό το πλαίσιο: διατηρώντας ισχυρές σχέσεις με το Ισραήλ, αλλά και ισχυρές σχέσεις με πολλές άλλες χώρες της περιοχής.

Την απόφαση για τα συστήματα των F-35 θα λάβει ο πρόεδρος

– Γνωρίζω ότι η Ελλάδα έχει ζητήσει συγκεκριμένα οπλικά συστήματα για τα δικά της F-35, ορισμένα εκ των οποίων είναι ίδια με εκείνα που προμηθεύεται το Ισραήλ. Υπάρχει κάποια απάντηση που μπορείτε να δώσετε αυτή τη στιγμή για το θέμα;

– Δεν υπάρχει επίσημη απάντηση. Το θέμα εξετάζεται πολύ σοβαρά· προφανώς, μια χώρα όπως η Ελλάδα αποτελεί σημαντικό σύμμαχό μας στον τομέα της άμυνας. Διαθέτουμε ήδη υψηλό βαθμό διαλειτουργικότητας στην άμυνα, καθώς η Ελλάδα υιοθέτησε πολύ ισχυρή αμυντική στάση σε περιόδους που απειλείτο η παρουσία μας στην περιοχή. Συνεπώς, το αίτημά της θα εξεταστεί με ιδιαίτερη προσοχή, αν και, όπως είναι φυσικό, η απόφαση λαμβάνεται μέσω διαδικασίας στην οποία συμμετέχουν περισσότερες από μία υπηρεσίες. Τελικά, η απόφαση εναπόκειται στον πρόεδρο, ωστόσο θέλουμε προφανώς να λάβουμε υπόψη και τις εισηγήσεις του υπουργείου Πολέμου.

Το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο

– Σε σχέση με την κατάσταση με το Ιράν, τα πράγματα έχουν περιπλακεί στην περιοχή του Κόλπου. Ποιος είναι ο τελικός στόχος; Και πότε πιστεύετε ότι θα τελειώσει αυτός ο πόλεμος;

– Ο τελικός στόχος είναι να μην αποκτήσουν πυρηνικό όπλο. Δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσουν πυρηνικό οπλοστάσιο. Αυτό ήταν σαφές από την αρχή. Αυτό που ο κόσμος ίσως δεν εκτιμά και δεν αντιλαμβάνεται πλήρως είναι ότι το Ιράν προσπαθούσε να κρύψει τόσο πολλούς πυραύλους και τόσο πολλά μη επανδρωμένα αεροσκάφη, που θα ήταν σε θέση να αφανίσουν ολόκληρη τη Μέση Ανατολή. Ηθελαν να θέσουν σε κίνδυνο τα στρατεύματά μας, χωρίς εμείς να διαθέτουμε αμυντική ικανότητα αντίδρασης, και στη συνέχεια να κάνουν ό,τι επιθυμούν σε σχέση με το πυρηνικό τους πρόγραμμα. Στην ουσία, προσπαθούσαν να δημιουργήσουν μια συμβατική «ασπίδα», πίσω από την οποία θα μπορούσαν στη συνέχεια να αναπτύξουν το πυρηνικό τους πρόγραμμα. Ο πρόεδρος Τραμπ δεν επρόκειτο ποτέ να επιτρέψει να συμβεί και γι’ αυτό κατέστρεψε το πυραυλικό τους πρόγραμμα. Γι’ αυτό στοχεύει το πρόγραμμα κατασκευής μη επανδρωμένων αεροσκαφών τους. Γι’ αυτό κατέστρεψε την πολεμική τους αεροπορία. Στην παρούσα φάση, τα Στενά του Ορμούζ είναι ανοιχτά και το Ιράν δεν τα ελέγχει. Η διακίνηση πετρελαίου ανέρχεται πλέον στο περίπου 80% των επιπέδων προ της σύγκρουσης. Το Ιράν αντιμετωπίζει ασφυκτική οικονομική πίεση, η οποία θα ενταθεί εκθετικά τις επόμενες εβδομάδες. Για παράδειγμα, όλο το πετρέλαιο που έβγαλαν κατά τη διάρκεια της περιόδου ισχύος του μνημονίου κατανόησης (MoU), και το οποίο βρίσκεται τώρα στον Ειρηνικό Ωκεανό, πρόκειται να πωληθεί. Επειτα από αυτό, δεν θα υπάρχει κυριολεκτικά καθόλου ιρανικό πετρέλαιο διαθέσιμο πουθενά στον κόσμο. Δεν θα διαθέτουν πλέον αυτή την πηγή εσόδων. Επομένως, όταν μιλάμε για την τελική έκβαση, μπορώ να σας πω πού θα βρισκόμαστε σε λίγες μόλις εβδομάδες: θα βρεθούν αντιμέτωποι με την πιο ολέθρια οικονομική καταστροφή στην Ιστορία του σύγχρονου Ιράν – και όλα αυτά θα οφείλονται στους ριζοσπάστες σιίτες κληρικούς που κυβερνούν τη χώρα. Τότε θα κληθούν να πάρουν μια απόφαση: θέλουν να είναι κράτος ή θέλουν να είναι μια επανάσταση; Πιστεύω ότι αυτή είναι μια απόφαση που έπρεπε να είχαν λάβει εδώ και πολύ καιρό, αλλά τώρα θα αναγκαστούν να βρεθούν μπροστά σε αυτό το δίλημμα. Δεν γνωρίζω ποια επιλογή θα κάνουν, αλλά μπορώ να σας πω ποια επιλογή δεν θα τους επιτραπεί ποτέ να πραγματοποιήσουν: η απόκτηση πυρηνικού όπλου. Αυτό, απλώς, δεν πρόκειται να συμβεί.

– Ωστόσο, δεν σας ανησυχεί το γεγονός ότι, ύστερα από όλα αυτά, θα εξακολουθεί να υφίσταται εκεί ένα είδος μαχητικού καθεστώτος;

– Κοιτάξτε, αυτή τη στιγμή υπάρχει εκεί ένα στρατιωτικό καθεστώς και, σε τελική ανάλυση, δεν ξεκινήσαμε αυτήν την προσπάθεια με στόχο την αλλαγή καθεστώτος· θέλαμε το καλό του ιρανικού λαού, αλλά σίγουρα θέλαμε να δούμε το καθεστώς να αλλάζει τη συμπεριφορά του και, ουσιαστικά, να σταματήσει να χρηματοδοτεί την τρομοκρατία. Πρέπει να κατανοήσετε ότι κάθε δολάριο που κέρδισαν –για παράδειγμα, όταν υπεγράφη το μνημόνιο κατανόησης (MoU) και μπόρεσαν να πουλήσουν πετρέλαιο– δεν το επένδυσαν στη χώρα για την ανοικοδόμησή της. Αντιθέτως, χρησιμοποίησαν αυτά τα χρήματα για να ενισχύσουν σιιτικές πολιτοφυλακές στο Ιράκ, τη Χεζμπολάχ και τη Χαμάς, καθώς και για την κατασκευή περισσότερων πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Εκεί τα διέθεσαν. Εκεί τα διαθέτουν εδώ και είκοσι χρόνια, και αυτό πρέπει να σταματήσει. Διαφορετικά, θα εξακολουθήσουν να αποτελούν απειλή. Είναι ο βασικός χρηματοδότης της τρομοκρατίας παγκοσμίως και κάθε δολάριο που περιέρχεται στην κατοχή τους χρησιμοποιείται για αυτόν τον σκοπό. Αυτό, λοιπόν, έπρεπε να αλλάξει. Επανέρχομαι, όμως, στον αρχικό στόχο αυτής της επιχείρησης: να μην επιτραπεί ποτέ σε αυτούς τους ανθρώπους –σε αυτούς τους ριζοσπάστες σιίτες κληρικούς-μαχητές– να αποκτήσουν πυρηνικό όπλο. Και όσο ο πρόεδρος Τραμπ βρίσκεται στην εξουσία, δεν πρόκειται να αποκτήσουν πυρηνικό όπλο.

– Υπάρχει κι άλλος ένας πόλεμος που είναι σε εξέλιξη, στην Ουκρανία. Εχετε δηλώσει ότι, ουσιαστικά, δεν πρόκειται για πόλεμο της Αμερικής, ωστόσο είναι ένας πόλεμος που συνεχίζεται. Υπάρχει περίπτωση αυτό να γίνεται σκοπίμως;

– Ο πόλεμος αυτός εισέρχεται στο πέμπτο έτος του, κάτι που δεν αποτελούσε ποτέ το αρχικό σχέδιο. Δεν νομίζω ότι αυτός ήταν ο σχεδιασμός του Πούτιν για τη σύγκρουση, οπότε τα πράγματα δεν εξελίχθηκαν όπως τα είχε σχεδιάσει. Πλέον βρισκόμαστε σε ένα στρατηγικό αδιέξοδο, το οποίο ενέχει κινδύνους. Τα στρατηγικά αδιέξοδα επιλύονται μόνο με δύο τρόπους: είτε μέσω διαπραγμάτευσης είτε μέσω κλιμάκωσης από τη μία ή και τις δύο πλευρές, η οποία καταλήγει να επεκτείνεται πέρα από τα όρια της αρχικής σύγκρουσης. Αυτή τη στιγμή, δεν φαίνεται να υπάρχουν προοπτικές για μια διευθέτηση μέσω διαπραγματεύσεων. Είμαστε έτοιμοι να διαδραματίσουμε όποιον ρόλο μπορούμε για να το επιτύχουμε αυτό. Το έχουμε επιχειρήσει και στο παρελθόν, αλλά μέχρι στιγμής ο στόχος αυτός παραμένει ανέφικτος, καθώς οι Ρώσοι θέτουν ως προϋπόθεση τον πλήρη έλεγχο του Ντονέτσκ, την οποία απορρίπτει η Ουκρανία ως απαράδεκτη. Εμείς συνεχίζουμε να είμαστε έτοιμοι να διαδραματίσουμε εποικοδομητικό ρόλο για την επίτευξη μιας διπλωματικής λύσης, ενώ παράλληλα παρακολουθούμε με μεγάλη ανησυχία την πιθανότητα κλιμάκωσης. Μόλις χθες σημειώθηκαν νέες επιθέσεις κατά πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα μέσω μιας συντονισμένης επίθεσης με μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Ανησυχούμε για το ενδεχόμενο μιας επιχείρησης δολιοφθοράς σε γειτονική χώρα, η οποία θα μπορούσε να ξεφύγει από κάθε έλεγχο. Επιπλέον, υπάρχουν σαφείς ενδείξεις ότι η Ρωσία σκοπεύει να εκμεταλλευθεί τον επερχόμενο χειμώνα για να καταστρέψει ό,τι έχει απομείνει από το ηλεκτρικό δίκτυο της Ουκρανίας και να την υποχρεώσει σε συνθηκολόγηση. Την ίδια στιγμή, η Ουκρανία έχει ενισχύσει την ικανότητά της να εξαπολύει πλήγματα μεγάλου βεληνεκούς βαθιά στο ρωσικό έδαφος. Συνεπώς, συμμεριζόμαστε την ανησυχία –που διακατέχει ολόκληρο τον κόσμο– για το ενδεχόμενο κλιμάκωσης της σύγκρουσης με τρόπο που θα μπορούσε να επηρεάσει άλλες χώρες και ίσως να εξελιχθεί σε ευρύτερη σύρραξη. Εμείς συνεχίζουμε να είμαστε έτοιμοι να διευκολύνουμε τη διαδικασία και να εξακολουθήσουμε να διερευνάμε τις σχετικές προοπτικές. Και αν δοθεί οποιαδήποτε ευκαιρία –αν δηλαδή υπάρχει πιθανότητα για μια διευθέτηση μέσω διαπραγματεύσεων– πιστεύουμε πραγματικά ότι αυτό θα ήταν καλό τόσο για τη Ρωσία όσο και για την Ουκρανία.

– Σε λίγες ώρες θα εκφωνήσετε ομιλία στη γενέτειρα της δημοκρατίας· είναι άραγε αυτό το κατάλληλο μέρος για να σκεφτείτε αν θα θέσετε υποψηφιότητα για την προεδρία των ΗΠΑ;

– (…γέλια) Ενα από τα σημεία στα οποία προσπαθούμε να δώσουμε έμφαση είναι ότι αυτό που μας συνδέει με την Ευρώπη –και σε μεγάλο βαθμό με άλλες χώρες, λόγω των κοινών στοιχείων και της κοινής κληρονομιάς που μοιραζόμαστε– είναι καθοριστικής σημασίας. Διατηρούμε στρατηγικές σχέσεις με χώρες σε όλο τον κόσμο. Ωστόσο, αυτό που καθιστά τη σχέση μας με τις ευρωπαϊκές χώρες –και ειδικά με μέρη όπως η Ελλάδα– τόσο ξεχωριστή είναι το γεγονός ότι πολλά από τα χαρακτηριστικά της χώρας μας, από την αρχιτεκτονική έως το πολίτευμά μας, έχουν τις ρίζες τους στην κοινή μας πολιτιστική κληρονομιά· αυτός είναι ο πυρήνας. Εκείνο είναι που διατηρεί τα στοιχεία αυτά ζωντανά και ακμαία. Και οφείλουμε να το υπενθυμίζουμε συνεχώς στον εαυτό μας. Πρέπει να είμαστε περήφανοι για τον δυτικό πολιτισμό και όχι να απολογούμαστε γι’ αυτόν. Αυτό δεν σημαίνει ότι μισούμε άλλους πολιτισμούς ή κουλτούρες, ούτε ότι τους απορρίπτουμε. Πρέπει όμως να είμαστε υπερήφανοι –και όχι να ντρεπόμαστε– για την κοινή μας κληρονομιά, διότι αυτή αποτελεί το θεμέλιο του πολιτεύματός μας και της Ιστορίας μας. Αυτή αποτελεί το θεμέλιο της συμμαχίας μας. Επομένως, θεωρώ ότι πρόκειται για μια μοναδική ευκαιρία να υπενθυμίσουμε αυτά τα ζητήματα στον κόσμο, μέσα σε ένα τόσο ιστορικό πλαίσιο.

 

Συνέχεια ανάγνωσης

Πολιτική

Η αναφορά του Γεραπετρίτη στην Κύπρο μπροστά στον Ρούμπιο! “Αναγκαία η λύση επανένωσης”

Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ιδιαίτερα τη σημασία της Κύπρου για την περιφερειακή ασφάλεια, τονίζοντας την ανάγκη επανένωσης της νήσου με πυξίδα το Διεθνές Δίκαιο, προκειμένου να αποκατασταθούν η ειρήνη και η ευημερία και να αποτρέπεται κάθε αναθεωρητική απειλή. «Είναι αναγκαία η εξεύρεση λύσης επανένωσης της Κύπρου με βάση τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ αποτρέποντας σταθερά οποιαδήποτε αναθεωρητική απειλή», τόνισε ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Η Κύπρος ως αναπόσπαστο μέρος της αρχιτεκτονικής ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο και η περαιτέρω αναβάθμιση του σχήματος 3+1 βρέθηκαν μεταξύ των βασικών ζητημάτων που ανέδειξε ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης στις κοινές δηλώσεις του με τον Αμερικανό ομόλογό του Μάρκο Ρούμπιο, στο πλαίσιο του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας και ΗΠΑ, που γίνεται στην Αθήνα.

Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ιδιαίτερα τη σημασία της Κύπρου για την περιφερειακή ασφάλεια, τονίζοντας την ανάγκη επανένωσης της νήσου με πυξίδα το Διεθνές Δίκαιο, προκειμένου να αποκατασταθούν η ειρήνη και η ευημερία και να αποτρέπεται κάθε αναθεωρητική απειλή. «Είναι αναγκαία η εξεύρεση λύσης επανένωσης της Κύπρου με βάση τις αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ αποτρέποντας σταθερά οποιαδήποτε αναθεωρητική απειλή», τόνισε ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών.

Παράλληλα, ο κ. Γεραπετρίτης αναφέρθηκε στην κρίσιμη συμμετοχή της Ελλάδας σε πολυμερή σχήματα περιφερειακής συνεργασίας και ειδικότερα στο 3+1, τη συνεργασία Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως σημείωσε, το σχήμα έχει πλέον αναβαθμιστεί σε έναν ιδιαίτερα ισχυρό γεωπολιτικό και πολυμερή μηχανισμό, κάνοντας ειδική αναφορά στη συμβολή του Μάρκο Ρούμπιο στην εξέλιξή του.

Σύμφωνα με όσα ανακοίνωσαν οι δύο Υπουργοί, διευρύνεται περαιτέρω η συνεργασία ΗΠΑ και Ελλάδας στους τομείς της ασφάλειας, της άμυνας, της ενέργειας και της ανταλλαγής πληροφοριών. Οι δύο χώρες προχώρησαν, επίσης, στην υπογραφή νέου μνημονίου για την ανταλλαγή πληροφοριών, ενώ συμφώνησαν στην περαιτέρω εμβάθυνση της ενεργειακής συνεργασίας, με επέκταση της παροχής αμερικανικού LNG, καθώς και στην ενίσχυση της αμυντικής τους σχέσης στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.

«Σε συνθήκες εντεινόμενου ανταγωνισμού, ο Στρατηγικός Διάλογος Ελλάδας και ΗΠΑ αποτελεί μια σταθερά που αποτυπώνει το υψηλό επίπεδο των σχέσεών μας και την προώθηση της διεθνούς και περιφερειακής σταθερότητας και ασφάλειας», τόνισε ο κ. Γεραπετρίτης.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ενέργεια και στον ρόλο της Ελλάδας ως κόμβου για τη μεταφορά αμερικανικού LNG προς την Ευρώπη. Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών χαρακτήρισε τον Κάθετο Διάδρομο «ραχοκοκαλιά» της μεταφοράς αμερικανικού LNG στην ευρωπαϊκή αγορά, επισημαίνοντας παράλληλα ότι ο ελληνόκτητος στόλος μεταφέρει περίπου το ένα τέταρτο του αμερικανικού LNG.

Από την πλευρά του, ο Μάρκο Ρούμπιο επανέλαβε τη δέσμευση της Ουάσιγκτον στην ενεργειακή συνεργασία με την Αθήνα, συνδέοντας άμεσα την ενεργειακή με την εθνική ασφάλεια. Όπως ανέφερε, οι διεθνείς εξελίξεις καταδεικνύουν την ανάγκη διαφοροποίησης των ενεργειακών πηγών. Ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι ορισμένα ενεργειακά έργα συνδέονται με «λεπτές καταστάσεις» στις οποίες εμπλέκονται και άλλες χώρες, προσθέτοντας ότι τέτοια ζητήματα ενδέχεται να είναι προτιμότερο να αντιμετωπίζονται μέσω ιδιωτικής πρωτοβουλίας και σε συγκεκριμένα φόρα. «Έχουμε απόλυτη αφοσίωση στην ενεργειακή συνεργασία με την Ελλάδα, γιατί είναι προς το συμφέρον της παγκόσμιας ασφάλειας», τόνισε.

Στον αμυντικό τομέα, ο Γιώργος Γεραπετρίτης επισήμανε τον στρατηγικό ρόλο της Σούδας και της Αλεξανδρούπολης για την αμερικανική παρουσία στην περιοχή. Αναφέρθηκε επίσης στην ανάπτυξη των F-16 Viper και στην ένταξη των F-35, υπογραμμίζοντας ότι αποτυπώνουν τη σταθερή αμυντική συνεργασία των δύο χωρών και ενισχύουν τις αμυντικές δυνατότητες της Ελλάδας.

Ο Μάρκο Ρούμπιο χαρακτήρισε την Ελλάδα «ασφαλή και σταθερό σύμμαχο στο ΝΑΤΟ», σημειώνοντας ότι Αθήνα και Ουάσιγκτον συνδέονται με μια ιστορική συμμαχία, η σημασία της οποίας γίνεται ακόμη μεγαλύτερη λόγω των διεθνών αναταράξεων, από το Ιράν και τα Στενά του Ορμούζ έως την Υεμένη και την Ουκρανία.

«Πρόκειται για μια συμμαχία ιστορικής φύσης με γερά θεμέλια, που αποτελεί πηγή σταθερότητας. Είμαστε ευγνώμονες που η Ελλάδα είναι ένας σπουδαίος σύμμαχος», ανέφερε.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στον ρόλο που θα μπορούσε να διαδραματίσει η Ελλάδα στην ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Ερωτηθείς εάν η Αθήνα μπορεί να υποστηρίξει τις Ηνωμένες Πολιτείες μέσω της βάσης της Σούδας, ο κ. Γεραπετρίτης επισήμανε ότι η ελληνική εξωτερική πολιτική ακολουθεί σταθερά την αρχή του σεβασμού του Διεθνούς Δικαίου και της στήριξης του αμυνόμενου έναντι του επιτιθέμενου.

Υπενθύμισε τον ηγετικό ρόλο της Ελλάδας στην επιχείρηση «Ασπίδες» στην Ερυθρά Θάλασσα και σημείωσε ότι, εφόσον καταστεί αναγκαίο, η χώρα είναι σε θέση να συνδράμει ναυτικά τις ΗΠΑ στα Στενά του Ορμούζ, στο πλαίσιο μιας επιχείρησης που θα αποσκοπεί στην ασφαλή διέλευση και εφόσον υπάρχει βιώσιμη ειρηνευτική διαδικασία.

Η Ελλάδα, όπως τόνισε, έχει άμεσο ενδιαφέρον για την ασφάλεια των θαλάσσιων οδών, καθώς από αυτήν εξαρτώνται τόσο η ενεργειακή ασφάλεια όσο και η ομαλή λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας.

Ο Έλληνας Υπουργός αναφέρθηκε ακόμη στη Μέση Ανατολή, στην Ουκρανία και στην κατάσταση στην υποσαχάρια Αφρική, η οποία επηρεάζει και τις μεταναστευτικές ροές. Έθεσε επίσης ως προτεραιότητα την ασφάλεια των χριστιανικών πληθυσμών της Μέσης Ανατολής και την αντιμετώπιση του εθνικισμού στα Βαλκάνια.

Υπογράμμισε, τέλος, ότι η Ελλάδα διατηρεί τις αμυντικές δαπάνες της πάνω από το καθορισμένο όριο και λειτουργεί ως πάροχος ασφάλειας, με ηγετική παρουσία σε ναυτικές επιχειρήσεις όπως οι ASPIDES και ATALANTA, οι οποίες λειτουργούν συμπληρωματικά προς αμερικανικές πρωτοβουλίες.

Κλείνοντας, ο Γιώργος Γεραπετρίτης υπογράμμισε ότι η σχέση Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών εδράζεται και σε κοινές αξίες με ιστορικό βάθος, παραπέμποντας στις Επαναστάσεις των δύο χωρών και στην ιστορική επιστολή του Τόμας Τζέφερσον προς τον Αδαμάντιο Κοραή κατά τη διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης.

Πηγή: ΚΥΠΕ

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

GEOPOLITICO23 λεπτά πριν

«Ελευθερία» Λονδίνου: Ισχυρό μήνυμα Ρούμπιο για την Ελλάδα, τιμή στην Κυπριακή Ανεξαρτησία και δυναμική παρουσία της ομογένειας

Στο επίκεντρο του νέου φύλλου της ιστορικής ελληνικής εφημερίδας του Λονδίνου οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις, η γεωστρατηγική σημασία της Κύπρου, η...

GEOPOLITICO38 λεπτά πριν

«Ρωμαίων Νόστος»: Ένα ταξίδι στις αλησμόνητες πατρίδες του Πόντου – Το νέο βιβλίο του Μιχάλη Αδαμίδη

Μια λογοτεχνική επιστροφή στις πατρογονικές εστίες, εκεί όπου οι μύθοι συναντούν την ιστορία και οι μνήμες των ξεριζωμένων Ελλήνων παραμένουν...

GEOPOLITICO53 λεπτά πριν

Γρίβας: Τα τρωτά σημεία της Τουρκίας

Ο καθηγητής Γεωπολιτικής και Σύγχρονων Στρατιωτικών Τεχνολογιών, στη συνέντευξή του στον Χρήστο Μουρτζούκου, προειδοποιεί για τη στρατηγική της Άγκυρας στο...

GEOPOLITICO1 ώρα πριν

Όσα είπε ο Ρούμπιο στην Αθήνα αποκαλύπτουν το πεδίον δόξης λαμπρόν του Ελληνισμού

Ο επικεφαλής της Αμερικανικής Διπλωματίας είπε μεγάλες κουβέντες στην Πνύκα: Από το Κάλλος στην Ισχύ και το Χρέος του Ελληνισμού,...

GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Ενώ το τέρας βρυχάται, οι δύο ΥΠΕΞ, ούτε το πως ονομάζεται, ψελλίσατε!

Χρήστος Κηπουρός: Η λέξη Τουρκία έλαμψε δια της απουσίας της. Οι αιτίες; Από τη μια, τα νέα τουρκικά γυαλιά του...

Δημοφιλή