Διεθνή
H διαμάχη Ε.Ε. – Ορμπαν και το «πυρηνικό όπλο» των Ευρωπαίων
Φωτ.: AP Photo/Denes Erdos
Η ευρωπαϊκή βοήθεια προς την Ουκρανία οδηγεί σε κορύφωση την αέναη σύγκρουση με την Ουγγαρία – Στο τραπέζι, πλέον, βρίσκεται και η ενεργοποίηση του άρθρου 7.
Επειτα από χρόνια πολιτικής κατευνασμού προς την Ουγγαρία, οι Ευρωπαίοι διαμηνύουν πως, αν η Βουδαπέστη διαφοροποιηθεί στο ζήτημα της Ουκρανίας, το έως τώρα αδιανόητο, ο αποκλεισμός της δηλαδή από τις διαδικασίες ψηφοφορίας της Ευρωπαϊκής Ενωσης, δεν θα θεωρείται μόνο ένας επαπειλούμενος κίνδυνος.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες συναντώνται την ερχόμενη εβδομάδα για να εγκρίνουν το πακέτο βοήθειας 50 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία –που σε ένα μήνα μπαίνει στον τρίτο χρόνο πολέμου με τη Ρωσία στο έδαφός της– στο οποίο αντιτίθεται ο Ούγγρος πρωθυπουργός. Ο ευρωσκεπτικιστής και φιλορώσος Ορμπαν, ειρήσθω εν παρόδω, είχε δηλώσει από την αρχή του πολέμου πως για την επίλυση της ουκρανικής κρίσης πρέπει να συνεργαστούν Κίεβο και Μόσχα.
Υπενθυμίζεται ότι στη Σύνοδο Κορυφής της 17ης Δεκεμβρίου, η Ε.Ε. κατάφερε τελικά να οδηγηθεί στην έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ουκρανία, παρά την αντίθεση του Βίκτορ Ορμπαν που αποχώρησε από την αίθουσα συνεδριάσεων τη στιγμή της απόφασης, με αντάλλαγμα την αποδέσμευση παγωμένων κεφαλαίων, ύψους 10,2 δισ. ευρώ προς τη Βουδαπέστη.
Μόλις προ ημερών, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με σκληρή γλώσσα διεμήνυε πως η Ε.Ε. «δεν πρέπει να ενδώσει στον εκβιασμό» του Ούγγρου πρωθυπουργού», καταδικάζοντας τη στάση του κατά της αναθεώρησης του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της Ε.Ε. –συμπεριλαμβανομένου του πακέτου βοήθειας για την Ουκρανία– και καταγγέλλοντας πως ενεργεί «με πλήρη ασέβεια και παραβίαση των στρατηγικών συμφερόντων της Ε.Ε. και κατά παράβαση της αρχής της ειλικρινούς συνεργασίας».
Το άρθρο 7
Με τα περιθώρια να στενεύουν και την τακτική της ηπιότητας προς τη Βουδαπέστη να έχει εξαντληθεί, οι Ευρωπαίοι εξετάζουν το σενάριο ενεργοποίησης του λεγόμενου άρθρου 7, του «πυρηνικού τους όπλου», όπως το χαρακτηρίζει το Politico. Της σοβαρότερης, δηλαδή, πολιτικής κύρωσης κατά κράτους μέλους της Ενωσης που περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την αναστολή του δικαιώματος ψήφου για τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Συγκεκριμένα, ως μηχανισμός επιβολής κυρώσεων, το άρθρο 7, παράγραφος 2 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ενωση, δίνει στο Συμβούλιο τη δυνατότητα αναστολής ορισμένων δικαιωμάτων του μη συμμορφούμενου κράτους-μέλους, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων ψήφου του στο Συμβούλιο.
«Ο–λο αυτό συνοψίζει λίγο-πολύ το σημείο στο οποίο έχει φτάσει η εμπιστοσύνη μεταξύ Ορμπαν και άλλων ηγετών», δήλωσε στο Politico Ευρωπαίος αξιωματούχος, ο οποίος -όπως και όσοι κάνουν μνεία στο συγκεκριμένο άρθρο– μίλησε υπό καθεστώς ανωνυμίας.
Πέντε Ευρωπαίοι αξιωματούχοι και διπλωμάτες αποκάλυψαν πως άλλες χώρες του μπλοκ είναι έτοιμες να κινηθούν εναντίον της Βουδαπέστης, «κάτι που θα συνιστούσε ιστορική πρωτοβουλία για τις ευρωπαϊκές ηγεσίες, που βασίζονται στη συνοχή και την ομοφωνία», σημειώνει το Politico.
«Αν ο Ορμπαν φτάσει να μπλοκάρει ξανά μια συμφωνία (σ.σ. την αναθεώρηση του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού και τη βοήθεια των 50 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία) στη σύνοδο κορυφής του Φεβρουαρίου, η χρήση του άρθρου 7, που θα αφαιρεί από την Ουγγαρία το δικαίωμα ψήφου, θα γίνει μια ρεαλιστική λύση» τονίζει Ευρωπαίος διπλωμάτης.
Εδώ και χρόνια, η Ευρωπαϊκή Ενωση προσπαθεί να συγκρατήσει τα «πισωγυρίσματα» της Ουγγαρίας όσον αφορά τις παραβιάσεις του κράτους δικαίου, «παγώνοντας» την οικονομική βοήθεια όποτε η χώρα με κάποια απόφασή της απομακρυνόταν από τις φιλελεύθερες αξίες του μπλοκ. Από την πλευρά του ο Ορμπαν απαντούσε αξιοποιώντας συχνά το «όπλο» του βέτο, προκειμένου να αποσπά ευρωπαϊκή οικονομική βοήθεια. Μάλιστα, τον Δεκέμβριο, δήλωσε πρόθυμος να άρει το βέτο του για τα 50 δισ. ευρώ στην Ουκρανία, με την προϋπόθεση η Ε.Ε να «ξεκλειδώσει» την παγωμένη βοήθεια προς τη Βουδαπέστη.
«Είναι σαφές ότι οι ηγέτες έχουν βαρεθεί τον Ορμπαν», σημειώνει ο Στίβεν Βαν Χέκε, καθηγητής ευρωπαϊκής πολιτικής στο KU Leuven. «Ηρθε η ώρα ο Ορμπαν να συνειδητοποιήσει ότι η απειλή του άρθρου 7 είναι πλέον υπαρκτή».
Το παιχνίδι εξουσίας και ο «μπαλαντέρ»
Σύμφωνα με άλλο διπλωμάτη, ο Ορμπαν έχει σύρει τις ευρωπαϊκές ηγεσίες σε ένα παιχνίδι υπό τους δικούς του όρους: «Τώρα χάνουμε εμείς. Μπαίνουμε πάλι σε αυτό το παιχνίδι τού τι θέλει (σ.σ. ο Ορμπαν); Γιατί πρέπει να αγωνιούμε για να περισώσουμε τα προσχήματα και τη συνοχή της Ευρώπης; Πρέπει να είμαστε λίγο πιο δυναμικοί», σημειώνει ο ίδιος.
Ωστόσο, όπως υποστηρίζουν διπλωμάτες, κάποιες χώρες της Κεντρικής και της Ανατολικής Ευρώπης φοβούνται πως η ενεργοποίηση του άρθρου 7 ίσως ανοίξει τον «ασκό του Αιόλου» και για τις ίδιες – στις περιπτώσεις παραβιάσεων κράτους δικαίου.
Ως «μπαλαντέρ» περιγράφουν, δε, τον Σλοβάκο πρωθυπουργό, Ρόμπερτ Φίκο, καθώς παραμένει ασαφές αν θα προσδεθεί στο άρμα της Ευρώπης ή σε αυτό του Ούγγρου ομολόγου του.
Σοβαρός επίσης παραμένει και ο κίνδυνος αντιδράσεων από την ίδια την Ουγγαρία. Η αναστολή του δικαιώματος ψήφου της Βουδαπέστης «θα αποξενώσει την Ουγγαρία ακόμη περισσότερο από την Ευρωπαϊκή Ενωση», σημειώνει ο Πέτερ Κρεκό, διευθυντής του Ινστιτούτου Political Capital Institute με έδρα τη Βουδαπέστη.
«Με αυτόν τον τρόπο σκάβετε τον τάφο της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Ξυπνήστε και κάντε αναστροφή από την τρελή αυτή πορεία», είχε προτρέψει σε έντονο ύφος τους Ευρωπαίους ο Ούγγρος ευρωβουλευτής Balázs Hidvéghi από το κόμμα του Ορμπαν, την περασμένη εβδομάδα.
Η γαλλική στρατηγική
Τους τελευταίους μήνες, ο Ορμπαν εμφανίζεται ολοένα και πιο απομονωμένος: Η Ιταλίδα πρωθυπουργός, Τζόρτζια Μελόνι, παρότι ηγείται της πιο δεξιάς κυβέρνησης της χώρας από την εποχή Μουσολίνι, παραμένει αφοσιωμένη στη φιλοουκρανική πολιτική της Ευρώπης. Στην Ολλανδία, παρότι το ακροδεξιό κόμμα του Γκέερτ Βίλντερς κέρδισε τις πρόσφατες εκλογές, δεν είναι ακόμη σαφές αν ο ηγέτης του θα συμμετάσχει ως πρωθυπουργός στη σύνοδο. Ενώ στις πρόσφατες εκλογές στην Πολωνία, ο Ορμπαν έχασε τον στενότερο πολιτικό σύμμαχό του, καθώς η εθνικιστική κυβέρνηση της χώρας ηττήθηκε από τη φιλοευρωπαϊκή αντιπολίτευση.
Μέχρι την ειδική σύνοδο κορυφής της ερχόμενης Πέμπτης, 1η Φεβρουαρίου, οι ηγέτες της Ε.Ε. και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προσπαθούν να επαναφέρουν τον Ορμπαν στην ευρωπαϊκή… τροχιά – αντί να ερεθίζουν τα αντιευρωπαϊκά αντανακλαστικά του με την απειλή του άρθρου 7.
Η Γαλλία, για παράδειγμα, θέλει να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη με την Ουγγαρία.
Τις τελευταίες εβδομάδες, αξιωματούχοι της γαλλικής κυβέρνησης αποφεύγουν τις δημόσιες επικρίσεις για τον Ορμπαν και τις εκβιαστικές του τακτικές.
Τον Δεκέμβριο, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν προσκάλεσε σε κατ’ ιδίαν δείπνο τον Ούγγρο ηγέτη στο Παρίσι, σε μια εκστρατεία γαλλικής «γοητείας». Σύμφωνα με αρκετούς Γάλλους διπλωμάτες, αξιωματούχοι έχουν πραγματοποιήσει «διακριτικές επισκέψεις» στη Βουδαπέστη τις τελευταίες δύο εβδομάδες, σε μια προσπάθεια βελτίωσης των σχέσεων.
«Υπάρχει ένα πραγματικό σχέδιο επίθεσης της Γαλλίας για την επίλυση του προβλήματος Ορμπαν», επισημαίνει Γάλλος πρώην διπλωμάτης με γνώση των ευρωπαϊκών υποθέσεων, προσθέτοντας: «Αλλά το μεγάλο ερώτημα είναι αν η θέση του Ορμπαν είναι θέση αρχής ή αν είναι έτοιμος να διαπραγματευτεί».
Πηγή: Politico , Καθημερινή
Διεθνή
Ο πρώην επικεφαλής της γερμανικής υπηρεσίας πληροφοριών August Hanning ύποπτος για κατασκοπεία υπέρ του Αζερμπαϊτζάν – Der Spiegel
Η ομοσπονδιακή εισαγγελία ανακοίνωσε τις κατηγορίες σε βάρος του, χωρίς να διευκρινίσει ποιες ξένες χώρες ή υπηρεσίες φέρονται να εμπλέκονται.
Από την εφημερίδα Αζάτ Ορ
Ο πρώην επικεφαλής της γερμανικής Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Πληροφοριών (BND), August Hanning, συνελήφθη την Τρίτη, αντιμετωπίζοντας κατηγορίες για κατασκοπεία, εσχάτη προδοσία και συνεργασία με ξένες υπηρεσίες πληροφοριών, σύμφωνα με το AFP.
Ο Hanning ηγήθηκε της BND από το 1998 έως το 2005. Η ομοσπονδιακή εισαγγελία ανακοίνωσε τις κατηγορίες σε βάρος του, χωρίς να διευκρινίσει ποιες ξένες χώρες ή υπηρεσίες φέρονται να εμπλέκονται. Ωστόσο, σύμφωνα με δημοσίευμα του γερμανικού περιοδικού Der Spiegel, το οποίο επικαλείται ανώνυμες πηγές, ο Hanning είχε επαφές με στέλεχος των υπηρεσιών πληροφοριών του Αζερμπαϊτζάν.
Μαζί του συνελήφθη ο πρώην διευθυντής του γραφείου του, Manfred D., ο οποίος παρέμεινε στην υπηρεσία πληροφοριών έως τον Μάρτιο του 2026. Κατηγορείται ότι, κατά την εργασία του για τους διαδόχους του Hanning, απέκτησε απόρρητες πληροφορίες και τις παρέδωσε στον πρώην προϊστάμενό του έναντι αμοιβής.
Μετά την αποχώρησή του από την BND, ο Hanning δραστηριοποιήθηκε ως σύμβουλος στον ιδιωτικό τομέα. Σύμφωνα με τις εισαγγελικές αρχές, η δραστηριότητά του φέρεται να περιλάμβανε την προετοιμασία ενημερωτικού φακέλου για λογαριασμό ξένης υπηρεσίας πληροφοριών, καθώς και τη διαβίβαση πληροφοριών σε πράκτορα άλλης ξένης υπηρεσίας.
Όπως αναφέρει το Der Spiegel, ο συγκεκριμένος φάκελος είχε συνταχθεί για πράκτορα των υπηρεσιών πληροφοριών του Αζερμπαϊτζάν. Οι κατηγορίες δεν συνιστούν απόδειξη ενοχής, ενώ η εσχάτη προδοσία στη Γερμανία μπορεί να επισύρει ποινή ισόβιας κάθειρξης.
Η υπόθεση έρχεται στο προσκήνιο λίγες εβδομάδες μετά την έγκριση από τη γερμανική κυβέρνηση ευρείας μεταρρύθμισης των υπηρεσιών πληροφοριών, η οποία προβλέπει την ενίσχυση των αρμοδιοτήτων τους, μεταξύ άλλων και για τη διεξαγωγή μυστικών επιχειρήσεων.
GEOPOLITICO
Τραμπ: Καμία επίθεση στο Ιράν πριν από τις εκλογές – Το μεγάλο παζάρι για τα Στενά του Ορμούζ
Νέο διπλωματικό παράθυρο ανοίγει στις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών–Ιράν, μετά τη δήλωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι η Ουάσιγκτον δεν πρόκειται να πραγματοποιήσει νέα στρατιωτική επίθεση πριν από τις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές της 3ης Νοεμβρίου. Ο Αμερικανός πρόεδρος κάνει λόγο για παραγωγικές συνομιλίες με την Τεχεράνη, ενώ η ασφαλής επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ βρίσκεται στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων. Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ αυξάνουν την οικονομική πίεση με νέες κυρώσεις στον ιρανικό σκιώδη στόλο.
Σημαντική μεταβολή στον χρονικό ορίζοντα της αμερικανικής στρατιωτικής πολιτικής απέναντι στο Ιράν σηματοδοτούν οι τελευταίες δηλώσεις του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ.
Σύμφωνα με το Reuters, στις 8 Οκτωβρίου 2026, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ότι δεν προτίθεται να διατάξει νέες στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον του Ιράν πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές για το Κογκρέσο, που είναι προγραμματισμένες για τις 3 Νοεμβρίου.
Παράλληλα, ανέφερε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη παραγωγικές διαπραγματεύσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, παρά τις σημαντικές διαφωνίες που εξακολουθούν να χωρίζουν τις δύο πλευρές.
Στο επίκεντρο τα Στενά του Ορμούζ
Ένα από τα σημαντικότερα αντικείμενα των συνομιλιών αποτελεί η αποκατάσταση της ασφαλούς ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.
Η συγκεκριμένη θαλάσσια αρτηρία συνδέει τον Περσικό Κόλπο με τις διεθνείς αγορές και διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη μεταφορά πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Οι διαταραχές στη ναυσιπλοΐα έχουν προκαλέσει αυξημένη αβεβαιότητα στην παγκόσμια ενεργειακή αγορά, επηρεάζοντας τις τιμές των καυσίμων και το κόστος μεταφορών.
Οι δύο πλευρές έχουν ανταλλάξει προτάσεις για τον περιορισμό της έντασης και την επαναλειτουργία της κρίσιμης θαλάσσιας διαδρομής.
Ωστόσο, σύμφωνα με το Reuters, ο Τραμπ απέρριψε την τελευταία ιρανική πρόταση, στοιχείο που καταδεικνύει ότι οι συνομιλίες δεν έχουν ακόμη οδηγήσει σε ουσιαστική συμφωνία.
Το πυρηνικό πρόγραμμα παραμένει αγκάθι
Πέρα από το ζήτημα της ναυσιπλοΐας, σοβαρές διαφορές καταγράφονται και γύρω από το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.
Η Τεχεράνη επιμένει στο δικαίωμά της να συνεχίσει τον εμπλουτισμό ουρανίου και να διατηρήσει πυρηνικό υλικό, ενώ η αμερικανική πλευρά ζητεί ουσιαστικούς περιορισμούς.
Οι διαφωνίες αυτές δυσχεραίνουν τη διαμόρφωση μιας ευρύτερης συμφωνίας ασφάλειας.
Η Ουάσιγκτον αντιμετωπίζει το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα ως σημαντική απειλή, ενώ το Ιράν απορρίπτει τις κατηγορίες ότι επιδιώκει να αποκτήσει πυρηνικά όπλα.
Η επίτευξη συμφωνίας προϋποθέτει επομένως διευθετήσεις τόσο στο ζήτημα των πυρηνικών δραστηριοτήτων όσο και στο πλαίσιο των περιφερειακών εγγυήσεων ασφαλείας.
Νέες κυρώσεις σε 17 πλοία του σκιώδους στόλου
Παρά τις διπλωματικές επαφές, η αμερικανική κυβέρνηση εντείνει την οικονομική πίεση στην Τεχεράνη.
Στις 8 Οκτωβρίου, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών ανακοίνωσε νέες κυρώσεις εναντίον δικτύων μεταφοράς ιρανικού πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων.
Στο πακέτο περιλαμβάνονται 17 πλοία που οι αμερικανικές αρχές συνδέουν με τη λειτουργία του λεγόμενου σκιώδους στόλου του Ιράν.
Στόχος των κυρώσεων είναι ο περιορισμός των οικονομικών πόρων που, σύμφωνα με την Ουάσιγκτον, χρησιμοποιούνται για τη χρηματοδότηση στρατιωτικών δραστηριοτήτων, πυραυλικών προγραμμάτων και οργανισμών που συνδέονται με τους Φρουρούς της Επανάστασης.
Η ταυτόχρονη χρήση διπλωματίας και κυρώσεων αναδεικνύει τη διττή αμερικανική προσέγγιση: αναζήτηση συμφωνίας από τη μία πλευρά, διατήρηση ισχυρών μοχλών πίεσης από την άλλη.
Το πετρέλαιο αντιδρά στις δηλώσεις Τραμπ
Οι αναφορές του Αμερικανού προέδρου σε διαπραγματεύσεις και αποφυγή νέας στρατιωτικής δράσης συνέβαλαν στη μείωση των τιμών του πετρελαίου κατά την πρωινή συνεδρίαση της 9ης Οκτωβρίου.
Σύμφωνα με το Reuters, το Brent υποχώρησε κοντά στα 103 δολάρια το βαρέλι, καθώς οι αγορές αξιολόγησαν θετικά το ενδεχόμενο περιορισμού της στρατιωτικής έντασης.
Η αποκλιμάκωση, ωστόσο, παραμένει εύθραυστη. Οι πολεμικές επιχειρήσεις στην Υεμένη, η αστάθεια στον Περσικό Κόλπο και οι κίνδυνοι για τις ενεργειακές εγκαταστάσεις εξακολουθούν να δημιουργούν σοβαρές πιέσεις.
Η εσωτερική πολιτική διάσταση στις ΗΠΑ
Η ανακοίνωση Τραμπ πραγματοποιείται λιγότερο από έναν μήνα πριν από τις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές.
Η αύξηση των τιμών της ενέργειας και το οικονομικό κόστος της αντιπαράθεσης με το Ιράν έχουν καταστεί σημαντικά ζητήματα στην εσωτερική πολιτική συζήτηση.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση Reuters/Ipsos που επικαλείται το πρακτορείο, το 60% των ερωτηθέντων αποδοκιμάζει τον χειρισμό της κατάστασης από τον Τραμπ.
Η χρονική σύμπτωση της διπλωματικής πρωτοβουλίας με την εκλογική περίοδο προσδίδει πρόσθετη πολιτική διάσταση στις εξελίξεις, χωρίς να αρκεί για να τεκμηριώσει ότι η συγκεκριμένη απόφαση υπαγορεύτηκε αποκλειστικά από εκλογικούς υπολογισμούς.
Η Μέση Ανατολή σε κρίσιμο σταυροδρόμι
Η πιθανότητα περιορισμού της αμερικανοϊρανικής αντιπαράθεσης θα μπορούσε να επηρεάσει σημαντικά τις ευρύτερες γεωπολιτικές ισορροπίες.
Μια συμφωνία για τα Στενά του Ορμούζ θα συνέβαλλε στη βελτίωση της ασφάλειας των ενεργειακών μεταφορών, ενώ ενδεχόμενη αποτυχία των συνομιλιών θα διατηρούσε τον κίνδυνο νέας κλιμάκωσης.
Το ερώτημα είναι εάν το χρονικό περιθώριο που δημιουργεί η αμερικανική απόφαση θα αξιοποιηθεί για ουσιαστικές διαπραγματεύσεις ή εάν η σύγκρουση θα εισέλθει σε νέα φάση μετά τις εκλογές.
Η αποφυγή άμεσης στρατιωτικής δράσης δεν ισοδυναμεί με ειρηνευτική συμφωνία. Το κρίσιμο στοιχείο θα είναι η επίτευξη συγκεκριμένων δεσμεύσεων για τη ναυσιπλοΐα, το πυρηνικό πρόγραμμα και την περιφερειακή ασφάλεια.
Αναλύσεις
Financial Times: Ενεργοποιείται η αμυντική συμμαχία Τουρκίας–Πακιστάν–Σαουδικής Αραβίας! Ο πόλεμος στην Υεμένη αλλάζει τις ισορροπίες
Σε φάση επιχειρησιακής ενεργοποίησης περνά η τριμερής αμυντική συμφωνία Τουρκίας, Πακιστάν και Σαουδικής Αραβίας, σύμφωνα με τους Financial Times. Η κλιμάκωση των επιθέσεων των Χούθι κατά σαουδαραβικών στόχων κινητοποιεί τον νέο μηχανισμό συλλογικής άμυνας, με την Άγκυρα να εξετάζει συνδρομή σε αεράμυνα και ηλεκτρονικό πόλεμο. Ο Χακάν Φιντάν αποκλείει, προς το παρόν, την τουρκική συμμετοχή σε επιθετικές στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Υεμένη.
Νέα δεδομένα στην αρχιτεκτονική ασφαλείας της Μέσης Ανατολής δημιουργεί η ενεργοποίηση της αμυντικής συμφωνίας που συνδέει την Τουρκία, το Πακιστάν και τη Σαουδική Αραβία.
Σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times της 7ης Οκτωβρίου 2026, οι τρεις χώρες ενεργοποίησαν για πρώτη φορά τον μηχανισμό αμοιβαίας άμυνας που συμφωνήθηκε τον Αύγουστο, μετά την κλιμάκωση των επιθέσεων εναντίον σαουδαραβικών στόχων.
Η συμφωνία, γνωστή ως Mecca Joint Defence Agreement, προβλέπει ότι επίθεση εναντίον ενός εκ των συμμετεχόντων μπορεί να αντιμετωπιστεί ως επίθεση εναντίον όλων.
Η διατύπωση αυτή παραπέμπει στη λογική της συλλογικής άμυνας που εφαρμόζει το ΝΑΤΟ, χωρίς όμως να σημαίνει ότι ο νέος μηχανισμός διαθέτει την ίδια οργανωτική δομή και τις ίδιες επιχειρησιακές δυνατότητες.
Η Σαουδική Αραβία ζητά ενίσχυση της άμυνάς της
Οι επιθέσεις των Χούθι κατά αεροδρομίων, στρατιωτικών εγκαταστάσεων και άλλων υποδομών της Σαουδικής Αραβίας έχουν αυξήσει την ανάγκη προστασίας κρίσιμων στόχων.
Το Ριάντ επιχειρεί να περιορίσει την απειλή των πυραύλων και των μη επανδρωμένων αεροσκαφών, διατηρώντας παράλληλα την υποστήριξή του στις δυνάμεις της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης της Υεμένης.
Η νέα τριμερής συμφωνία προσφέρει στη Σαουδική Αραβία ένα πρόσθετο πλαίσιο στρατιωτικής συνεργασίας, πέρα από τις παραδοσιακές αμυντικές σχέσεις της με τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες δυτικές χώρες.
Φιντάν: Αμυντική υποστήριξη, όχι επιθετικές επιχειρήσεις
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν διευκρίνισε, σύμφωνα με το Reuters, ότι η Άγκυρα εξετάζει τρόπους συνδρομής στην άμυνα της Σαουδικής Αραβίας, αλλά δεν σχεδιάζει συμμετοχή τουρκικών στρατευμάτων σε επιθετικές επιχειρήσεις εναντίον των Χούθι.
Η πιθανή τουρκική συμβολή επικεντρώνεται σε τεχνική υποστήριξη, συστήματα αεράμυνας και δυνατότητες ηλεκτρονικού πολέμου.
Παράλληλα, εξετάζεται συνεργασία για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα, η οποία έχει αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία λόγω των επιθέσεων σε εμπορικά πλοία και της έντασης γύρω από τα Στενά Μπαμπ ελ Μαντέμπ.
Σημειώνεται ότι η πλήρης κοινοβουλευτική επικύρωση της συμφωνίας από την Τουρκία παραμένει σε εκκρεμότητα. Συνεπώς, πρέπει να διακρίνεται η πολιτική ενεργοποίηση του μηχανισμού από την πραγματική ανάπτυξη στρατιωτικών δυνάμεων.
Ο στρατιωτικός ρόλος του Πακιστάν
Το Πακιστάν διαθέτει μακροχρόνιους δεσμούς στρατιωτικής συνεργασίας με τη Σαουδική Αραβία και σημαντικές δυνατότητες σε προσωπικό, αεροπορικά μέσα και στρατιωτική εκπαίδευση.
Η συμμετοχή του στη νέα τριμερή συμφωνία προσδίδει πρόσθετο βάρος στον μηχανισμό ασφαλείας που επιδιώκει να αναπτύξει το Ριάντ.
Οι Financial Times αναφέρουν ότι το Ισλαμαμπάν είχε ήδη αναπτύξει αεροπορικά μέσα στη Σαουδική Αραβία τον Απρίλιο, αλλά οι πλήρεις επιχειρησιακές λεπτομέρειες της τρέχουσας συνδρομής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί.
Επομένως, οι αναφορές περί άμεσης πακιστανικής συμμετοχής σε συγκεκριμένους βομβαρδισμούς της Υεμένης δεν πρέπει να θεωρούνται επιβεβαιωμένες χωρίς πρόσθετα στοιχεία.
Η Τουρκία επιδιώκει μεγαλύτερο ρόλο στον Κόλπο
Η συμμετοχή της Άγκυρας στον τριμερή μηχανισμό αντανακλά την προσπάθειά της να ενισχύσει την παρουσία της στις δομές ασφαλείας του Κόλπου.
Η Τουρκία διαθέτει σημαντική αμυντική βιομηχανία, εμπειρία στην ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων και τεχνογνωσία στον ηλεκτρονικό πόλεμο.
Για τη Σαουδική Αραβία, αυτές οι δυνατότητες μπορούν να αποτελέσουν χρήσιμη συμπληρωματική υποστήριξη στην αντιμετώπιση πυραυλικών επιθέσεων και επιθέσεων με drones.
Παράλληλα, η συνεργασία με το Πακιστάν διευρύνει το γεωγραφικό αποτύπωμα του νέου αμυντικού σχήματος, συνδέοντας τη Μέση Ανατολή με τη Νότια Ασία.
Νέα περιφερειακή εξίσωση
Η ενεργοποίηση της συμφωνίας συνιστά αξιοσημείωτη εξέλιξη, καθώς τρεις μεγάλες περιφερειακές δυνάμεις επιχειρούν να αναπτύξουν έναν κοινό μηχανισμό αντιμετώπισης απειλών.
Το εγχείρημα, ωστόσο, βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο.
Η πραγματική αποτελεσματικότητά του θα κριθεί από τον επιχειρησιακό συντονισμό, τις δυνατότητες ταχείας ανάπτυξης μέσων, την πολιτική βούληση των συμμετεχόντων και την ικανότητα αποτροπής νέων επιθέσεων.
Η εξέλιξη παρουσιάζει ενδιαφέρον και για την Ελλάδα, καθώς η ενίσχυση του στρατιωτικού αποτυπώματος της Τουρκίας στον Κόλπο μπορεί να επηρεάσει τις ευρύτερες περιφερειακές συνεργασίες και τις ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο.
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας