Διεθνή
Βήμα για αναβάθμιση Τελωνειακής Ενωσης – «Εγκαίνια» του πρώτου Υψηλού Πολιτικού Διάλογου Ε.Ε. –Τουρκίας για Εμπόριο, χωρίς Κυπριακό
Έχουν ήδη κάνει το πρώτο βήμα για τη δρομολόγηση υλοποίησης της «κορωνίδας» των τουρκικών αιτημάτων, την αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης Ε.Ε. – Τουρκίας
Του Παύλου Ξανθούλη
Οι προβολείς ήταν στραμμένοι –την εβδομάδα που πέρασε– στην εικόνα της πρώτης συμμετοχής υπουργού Εξωτερικών της Τουρκίας, μετά από πέντε ολόκληρα χρόνια, σε άτυπο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της Ε.Ε. (ΣΕΥ), με τυπική έγκριση και της Λευκωσίας, χωρίς καμιά ουσιαστική διασύνδεση με το Κυπριακό που συνεχίζει να βρίσκεται σε αδιέξοδο και με τις κυπρογενείς υποχρεώσεις τής Άγκυρας, οι οποίες συνεχίζουν να παραμένουν ανεκπλήρωτες. Την ίδια ώρα, στο παρασκήνιο, όπως είναι σε θέση να γνωρίζει η «Κ», οι Βρυξέλλες και η κυβέρνηση Ερντογάν επιχειρούν να εισέλθουν σε «βαθύτερα νερά» και έχουν ήδη κάνει το πρώτο βήμα για τη δρομολόγηση υλοποίησης της «κορωνίδας» των τουρκικών αιτημάτων, που αφορά στην αναβάθμιση της Τελωνειακής της Ένωσης, χωρίς καμιά μάλιστα νύξη στο κυπριακό πρόβλημα και στην επίλυσή του, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το αφήγημα της κυβέρνησης Χριστοδουλίδη περί «διασύνδεσης» των ευρωτουρκικών και του ζητήματος της Κύπρου.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες της «Κ», η Κομισιόν και η Άγκυρα έχουν ήδη συζητήσει εν εκτάσει την αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης, σε τέσσερις τουλάχιστον περιπτώσεις: Η πρώτη με κάθε επισημότητα στις 8 Ιουλίου σε υψηλό πολιτικό επίπεδο, άλλες δύο ανεπίσημα, στα τέλη του ίδιου μήνα και στις αρχές Αυγούστου, ενώ πραγματοποιήθηκε και Επιχειρηματική Στρογγυλή Τράπεζα Ε.Ε.-Τουρκίας, στο επίκεντρο της οποίας βρισκόταν και πάλι η Τελωνειακή Ένωση.
Κοινοτική πηγή ανέφερε στην «Κ», ότι «πλατφόρμα για τη συζήτηση της αναβάθμισης της Τελωνειακής Ένωσης απετέλεσαν τα “εγκαίνια” του Υψηλού Πολιτικού Διαλόγου Ε.Ε.-Τουρκίας για θέματα Εμπορίου». Πολιτικός Διάλογος, ο οποίος πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά, καθώς μέχρι πρόσφατα ήταν επισήμως παγωμένος, λόγω και της άρνησης της Τουρκίας να ανοίξει τα λιμάνια της σε πλοία από την Κύπρο και στο κυπριακό εμπόριο, αρνούμενη να εφαρμόσει το «Πρόσθετο Πρωτόκολλο». Ο εν λόγω Υψηλός Πολιτικός Διάλογος ξεπάγωσε, όπως και όλοι οι Υψηλοί ευρωτουρκικοί Πολιτικοί Διάλογοι, με τη σύμφωνη γνώμη της Λευκωσίας, στο πλαίσιο απόφασης που λήφθηκε στη Σύνοδο Κορυφής, στις 17-18 Απριλίου.
Άλλωστε, τα Συμπεράσματα που προσυπέγραψε ο πρόεδρος Χριστοδουλίδης, στη Σύνοδο Κορυφής του περασμένου Απριλίου, προνοούν την «προώθηση της εργασίας», επί του εγγράφου Μπορέλ/Κομισιόν που εισηγείται και το ξεπάγωμα όλων των ευρωτουρκικών Υψηλών Πολιτικών Διαλόγων ως επίσης και τη δρομολόγηση αναβάθμισης της Τελωνειακής Ένωσης της Τουρκίας, όπως βεβαίως και τη συμμετοχή του Τούρκου ΥΠΕΞ στα άτυπα Συμβούλια Εξωτερικών Υποθέσεων της Ε.Ε., στο πλαίσιο ενός πακέτου δώρων προς την Άγκυρα που εκτείνεται συνολικά σε επτά πυλώνες.
Πηγή της Ε.Ε. ανέφερε στην «Κ» ότι «ήδη έχει γίνει ένα πρώτο βήμα, με ουσιαστικές συζητήσεις προς την κατεύθυνση της δρομολόγησης για αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης της Τουρκίας», παραπέμποντας μάλιστα και σε «γραπτή κοινή ανακοίνωση», των Βρυξελλών και της Άγκυρας, «μετά την πραγματοποίηση του πρώτου Υψηλού Πολιτικού Διαλόγου Ε.Ε.-Τουρκίας», για το Εμπόριο. Στην κοινή γραπτή ανακοίνωση Ε.Ε.-Τουρκίας, η οποία είναι αρκούντως αποκαλυπτική, αναφέρεται χαρακτηριστικά: «Η συνάντηση του Υψηλού Πολιτικού Διαλόγου για το Εμπόριο είναι ένα σημαντικό ορόσημο (milestone) για τη αντιμετώπιση των υφιστάμενων εμποδίων σε σχέση με την Τελωνειακή Ένωση και τον εκμοντερνισμό (σ.σ. αναβάθμισή) της».
Σημειώνεται ότι στην εν λόγω γραπτή ανακοίνωση δεν υπάρχει ούτε μια λέξη για το Κυπριακό και την επίλυσή του, κάτι που αφήνει εκτεθειμένη, αν μη τι άλλο, τη Λευκωσία. Αντίθετα, υπάρχει μια άλλη αναφορά, που υποστηρίζει ότι στη συνάντηση δόθηκε και «πολιτική καθοδήγηση» (political steer), μεταξύ άλλων και «για την ενίσχυση της λειτουργίας της Τελωνειακής Ένωσης».
Με άλλα λόγια, συνεπεία των Συμπερασμάτων της 17ης και 18ης Απριλίου, τα οποία προσυπέγραψαν οι ηγέτες των «27», περιλαμβανομένου του προέδρου Χριστοδουλίδη, οι Βρυξέλλες και η Άγκυρα άρχισαν ήδη την «προώθηση της εργασίας» επί του εγγράφου Μπορέλ/Κομισιόν και των εισηγήσεών του. Και δεν περιορίστηκαν μόνο στην εικόνα της συμμετοχής του Τούρκου ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν στο άτυπο ΣΕΥ, που όπως επανειλημμένα δημοσίευσε η «Κ», «είναι μόνο η αρχή». Αλλά, εγκαινίασαν Υψηλούς Πολιτικούς Διαλόγους που δεν είχαν γίνει ποτέ στο παρελθόν λόγω των ανεκπλήρωτων υποχρεώσεων της Τουρκίας, κάνοντας μάλιστα ένα πρώτο βήμα προς την κατεύθυνση δρομολόγησης της αναβάθμισης της Τελωνειακής Ένωσης. Και όλα αυτά χωρίς καμιά διασύνδεση με το Κυπριακό, το οποίο ως γνωστό παραμένει σε τέλμα και χωρίς καμιά ένδειξη ή πρόθεση για εκπλήρωση των υποχρεώσεων της Άγκυρας, κυπρογενών και γενικότερων, έναντι της Ε.Ε.
Θα πρέπει πάντως να διευκρινίσουμε, για μια ακόμη φορά, ότι η δρομολόγηση της αναβάθμισης της Τελωνειακής Ένωσης της Τουρκίας, δεν είναι μια διαδικασία που θα ολοκληρωθεί σύντομα. Θα απαιτηθεί χρόνος, τόσο για προετοιμασία, όσο και για διαβούλευση και συντονισμό και σε τεχνικό/διπλωματικό επίπεδο, ανεξαρτήτως ενδεχομένων πολιτικών εμποδίων.
Σε κάθε πάντως περίπτωση, η τάση είναι τουλάχιστον προφανής, όπως και ο στόχος για δρομολόγηση αναβάθμισης της Τελωνειακής Ένωσης, απαλλαγμένης από κάθε σκέψη για διασύνδεση με το Κυπριακό, όπως προκύπτει τόσο από το έγγραφο Μπορέλ/Κομισιόν όσο και από τα Συμπεράσματα του περασμένου Απριλίου των ηγετών όλων των κρατών-μελών, αλλά και από τη θέση της Ε.Ε., όπως αποτυπώνεται στην κοινή δήλωση με την Τουρκία, στο πλαίσιο του πρώτου Υψηλού Πολιτικού Διαλόγου για το Εμπόριο.
Σημειώνεται ότι πέραν της πολιτικής συζήτησης για αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης στο πλαίσιο του Υψηλού Πολιτικού Διαλόγου Ε.Ε.-Τουρκίας, συζητήσεις για το ίδιο θέμα βρίσκονται σε εξέλιξη και σε τεχνικό/διπλωματικό επίπεδο, όπου επίσης συζητούνται η παροχή διευκολύνσεων για ευρωπαϊκές θεωρήσεις διαβατηρίων προς την Τουρκία, όπως και η πλήρης επανενεργοποίηση της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων στη χώρα.
206 δισ. ευρώ επί δύο…
«Τα χρήματα είναι πολλά» και η αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης της Τουρκίας καθίσταται στόχος για τη συντριπτική πλειοψηφία των κρατών-μελών της Ε.Ε. Σύμφωνα με την προαναφερθείσα κοινή δήλωση Ε.Ε.-Τουρκίας, στο πλαίσιο του πρώτου ευρωτουρκικού Υψηλού Πολιτικού Διαλόγου για θέματα Εμπορίου, ο όγκος ευρωτουρκικών εμπορικών συναλλαγών το 2023 ανήλθε σε 206 δισεκατομμύρια ευρώ, ενώ όπως μας ανέφερε κοινοτική πηγή, «εκτιμάται ότι η (σ.σ. ενδεχόμενη) αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης της Άγκυρας, θα οδηγήσει σε υπερδιπλασιασμό των ποσών και κατ’ επέκταση και των κερδών, προσεγγίζοντας ποσά που αναμένεται να κυμαίνονται πέριξ των 400 δισ. ευρώ ετησίως». Με τον μεγάλο όγκο των κερδών να ανήκει στην Τουρκία, η οποία θεωρεί ότι η αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης με την Ε.Ε. θα αποτελέσει μια σημαντική ένεση για την οικονομία της.
Στην «πρώτη επίσημη» του Υψηλού Πολιτικού Διαλόγου Ε.Ε.-Τουρκίας που όπως προαναφέραμε έλαβε χώρα στις 8 Ιουλίου, συμμετείχαν από πλευράς της Κομισιόν, ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος και επίτροπος Εμπορίου Valdis Dombrovskis και από πλευράς της Άγκυρας ο υπουργός Εμπορίου Omer Bolat. Όπως αναφέρεται στη γραπτή ανακοίνωση, ο πρώτος Υψηλός Πολιτικός Διάλογος για το Εμπόριο έδωσε, μεταξύ άλλων, πολιτική καθοδήγηση στις εργασίες για την αντιμετώπιση εναπομεινάντων διμερών προβλημάτων και επέτρεψε τη συζήτηση σε διάφορους τομείς συνεργασίας που θα ενίσχυαν τη λειτουργία της Τελωνειακής Ένωσης.
Σημειώνεται ότι του Υψηλού Πολιτικού Διαλόγου προηγήθηκε η Επιχειρηματική Στρογγυλή Τράπεζα Ε.Ε.-Τουρκίας, στο πλαίσιο της οποίας, εκπρόσωποι μεγάλων επιχειρηματικών ενώσεων της Τουρκίας και της Ε.Ε. «συζήτησαν την τρέχουσα κατάσταση στην εφαρμογή της Τελωνειακής Ένωσης και τις προοπτικές για την ενίσχυση των εμπορικών και οικονομικών σχέσεων Τουρκίας-Ε.Ε.».
Κέρδη και απώλειες αφότου έσβησαν οι προβολείς του ΣΕΥ
Σύμφωνα με τρεις διαφορετικές πηγές, που μίλησαν στην «Κ», στο άτυπο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της Ε.Ε. (ΣΕΥ), ενώπιον του Τούρκου ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν, υπήρξε κατά γενική ομολογία μια «υποδεικτική τάση» έναντι της Άγκυρας για την επίλυση του Κυπριακού. Η Λευκωσία φέρεται μάλιστα να θεωρεί ως θετική έκπληξη τη στάση της Γερμανίας, η οποία έθεσε επί τάπητος την ανάγκη λύσης του Κυπριακού, παραπέμποντας και στο πλαίσιο του ΟΗΕ.
«Γενικά, το ζήτημα της λύσης του Κυπριακού έθεσε μεγάλος αριθμός κρατών-μελών, ίσως 14-15, κυρίως υπό μορφή παρότρυνσης και χωρίς ιδιαίτερες λεπτομέρειες για τη βάση στην οποία θα επιδιωχθεί μια ενδεχόμενη διευθέτηση», μας ανέφερε κοινοτική πηγή. Κάτι που προφανώς αποτυπώνεται και στην προσεκτική τοποθέτηση του υπάτου εκπροσώπου της Ε.Ε., Γιοσέπ Μπορέλ, ο οποίος στη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε λειτούργησε μάλλον σαν Πόντιος Πιλάτος. Συνοψίζοντας όσα έγιναν εντός αίθουσας, ο κ. Μπορέλ ανέφερε χαρακτηριστικά ότι η Ε.Ε. εξέφρασε «βούληση για εξεύρεση λύσης, μέσω πολιτικού διαλόγου», αποφεύγοντας κάθε αναφορά στη βάση λύσης του Κυπριακού. Όταν μάλιστα ο κ. Μπορέλ ρωτήθηκε κατά πόσον «οι παράμετροι Γκουτέρες εξακολουθούν να ισχύουν», αρκέστηκε να αναφέρει ότι «δεν εισήλθαμε σε τέτοιες λεπτομέρειες», επαναλαμβάνοντας ότι η πλειοψηφία των Ευρωπαίων ΥΠΕΞ έθεσε το ζήτημα της λύσης του Κυπριακού, αποφεύγοντας σε κάθε περίπτωση να προσδιορίσει τον τρόπο με τον οποίο θα διευθετηθεί το πρόβλημα και παραπέμποντας απλώς σε έναν «πολιτικό διάλογο». Κατά συνέπεια, η Λευκωσία έχει εξασφαλίσει μια γενική υποδεικτική τάση προς την Άγκυρα για λύση του Κυπριακού. Ωστόσο, αυτή η υποδεικτική τάση της Ε.Ε. χαρακτηρίζεται από μια «χαλαρότητα», όπως προκύπτει και από τις τοποθετήσεις Μπορέλ, αλλά και από ξένους διπλωμάτες που, μιλώντας στην «Κ», απέφυγαν να προσδιορίσουν τη μορφή της λύσης, παραπέμποντας στις δύο πλευρές και στη διαδικασία που επιδιώκεται να επαναρχίσει στο πλαίσιο του ΟΗΕ.
O ΥΠΕΞ Κωνσταντίνος Κόμπος απάντησε στον Τούρκο αξιωματούχο ότι είναι ο μόνος στην αίθουσα που αξιώνει «κυριαρχική ισότητα», ενώ για το ζήτημα της απομόνωσης υπενθύμισε την εισβολή και κατοχή της Κύπρου
Την ίδια ώρα, η Άγκυρα, μπορεί να εισέπραξε γενικές υποδεικτικές αναφορές για λύση του Κυπριακού, αλλά ο Χακάν Φιντάν είχε την ευκαιρία να θέσει επί τάπητος θέμα «κυριαρχικής ισότητας δύο οντοτήτων», ως επίσης και τον τερματισμό της λεγόμενης «απομόνωσης» των Τουρκοκυπρίων. Όπως πάντως πληροφορούμαστε, ο ΥΠΕΞ Κωνσταντίνος Κόμπος σήκωσε το γάντι και απάντησε στον Τούρκο αξιωματούχο ότι είναι ο μόνος στην αίθουσα που αξιώνει «κυριαρχική ισότητα», ενώ για το ζήτημα της απομόνωσης υπενθύμισε την εισβολή και κατοχή της Κύπρου.
Κοινοτική πηγή με άριστη γνώση των διαμειφθέντων, εντός αιθούσης, ανέφερε στην «Κ»: «Η μεγάλη εικόνα του ΣΕΥ δεν ήταν ούτε οι μονόλογοι των διαφόρων πλευρών, ούτε οι φραστικές υποδείξεις, ούτε η ήπια σε κάθε περίπτωση φραστική αντιπαράθεση Τουρκίας-Κύπρου. Η μεγάλη εικόνα ήταν η συμμετοχή Τούρκου ΥΠΕΞ για πρώτη φορά μετά από πέντε χρόνια σε άτυπο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της Ε.Ε., η οποία σηματοδοτεί την ενεργοποίηση του κοινού εγγράφου Μπορέλ/Κομισιόν και των αποφάσεων τής Συνόδου Κορυφής του Απριλίου για την οικοδόμηση μιας νέας μακρόπνοης ευρωτουρκικής σχέσης. Αυτό είναι το μόνο που μας μένει, αφότου έσβησαν οι προβολείς του άτυπου ΣΕΥ», σημείωσε η ίδια κοινοτική πηγή.
Πηγή: Καθημερινή Κύπρου
Διεθνή
Πακιστάν: Έχουμε ήδη αναπτύξει σημαντικό αριθμό δυνάμεων στη Σαουδική Αραβία
Το πακιστανικό στρατιωτικό προσωπικό στη Σαουδική Αραβία «δεν θα διασχίζει τα σύνορα για να εξαπολύσει επίθεση εναντίον των Χούθι, αλλά θα ασχολείται με την άμυνα του εδάφους».
Το Ισλαμαμπάντ ανακοίνωσε ότι έχει αναπτύξει «σημαντικό αριθμό» ενόπλων δυνάμεων στη Σαουδική Αραβία για αμυντικούς σκοπούς, δήλωσε σε δημοσιογράφους ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Σαζάντ Χάιντερ Χαν.
«Από το Πακιστάν, έχουμε ήδη αναπτύξει σημαντικό αριθμό δυνάμεων, καθώς και πόρους στην πόλη του Ριάντ», τόνισε.
Πρόσθεσε ότι το πακιστανικό στρατιωτικό προσωπικό στη Σαουδική Αραβία «δεν θα διασχίζει τα σύνορα για να εξαπολύσει επίθεση εναντίον των Χούθι, αλλά θα ασχολείται με την άμυνα του εδάφους».
Οι Χούθι στην Υεμένη έχουν εξαπολύσει μαζικές αεροπορικές επιδρομές εναντίον της Σαουδικής Αραβίας, συμπεριλαμβανομένων επιθέσεων στο διεθνές αεροδρόμιο του Ριάντ χθες Πέμπτη όπου σκότωσαν τρία άτομα.
Το Πακιστάν υπέγραψε αμυντικό σύμφωνο με τη Σαουδική Αραβία και την Τουρκία τον Αύγουστο, δεσμεύοντας τις τρεις χώρες σε αμοιβαία βοήθεια σε περίπτωση επίθεσης εναντίον μιας από αυτές.
Αρνούμενος να πει αν βρίσκονται σε εξέλιξη νέες αναπτύξεις στρατευμάτων, ο Χαν άφησε να εννοηθεί ότι οι πακιστανικές δυνάμεις έχουν αναπτυχθεί πολλές φορές στη Σαουδική Αραβία από τη δεκαετία του 1980, ιδίως μετά την υπογραφή διμερούς συμφωνίας μεταξύ Ισλαμαμπάντ και Ριάντ το 2025.
Πρόσθεσε ότι εναπόκειται «στον οργανισμό και τη συμμαχία, στα αρχηγεία τους, να αποφασίσουν… πότε και πού» θα αναπτυχθούν οι δυνάμεις και σε ποιους αριθμούς.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ-AFP
Διεθνή
Ο πρώην επικεφαλής της γερμανικής υπηρεσίας πληροφοριών August Hanning ύποπτος για κατασκοπεία υπέρ του Αζερμπαϊτζάν – Der Spiegel
Η ομοσπονδιακή εισαγγελία ανακοίνωσε τις κατηγορίες σε βάρος του, χωρίς να διευκρινίσει ποιες ξένες χώρες ή υπηρεσίες φέρονται να εμπλέκονται.
Από την εφημερίδα Αζάτ Ορ
Ο πρώην επικεφαλής της γερμανικής Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Πληροφοριών (BND), August Hanning, συνελήφθη την Τρίτη, αντιμετωπίζοντας κατηγορίες για κατασκοπεία, εσχάτη προδοσία και συνεργασία με ξένες υπηρεσίες πληροφοριών, σύμφωνα με το AFP.
Ο Hanning ηγήθηκε της BND από το 1998 έως το 2005. Η ομοσπονδιακή εισαγγελία ανακοίνωσε τις κατηγορίες σε βάρος του, χωρίς να διευκρινίσει ποιες ξένες χώρες ή υπηρεσίες φέρονται να εμπλέκονται. Ωστόσο, σύμφωνα με δημοσίευμα του γερμανικού περιοδικού Der Spiegel, το οποίο επικαλείται ανώνυμες πηγές, ο Hanning είχε επαφές με στέλεχος των υπηρεσιών πληροφοριών του Αζερμπαϊτζάν.
Μαζί του συνελήφθη ο πρώην διευθυντής του γραφείου του, Manfred D., ο οποίος παρέμεινε στην υπηρεσία πληροφοριών έως τον Μάρτιο του 2026. Κατηγορείται ότι, κατά την εργασία του για τους διαδόχους του Hanning, απέκτησε απόρρητες πληροφορίες και τις παρέδωσε στον πρώην προϊστάμενό του έναντι αμοιβής.
Μετά την αποχώρησή του από την BND, ο Hanning δραστηριοποιήθηκε ως σύμβουλος στον ιδιωτικό τομέα. Σύμφωνα με τις εισαγγελικές αρχές, η δραστηριότητά του φέρεται να περιλάμβανε την προετοιμασία ενημερωτικού φακέλου για λογαριασμό ξένης υπηρεσίας πληροφοριών, καθώς και τη διαβίβαση πληροφοριών σε πράκτορα άλλης ξένης υπηρεσίας.
Όπως αναφέρει το Der Spiegel, ο συγκεκριμένος φάκελος είχε συνταχθεί για πράκτορα των υπηρεσιών πληροφοριών του Αζερμπαϊτζάν. Οι κατηγορίες δεν συνιστούν απόδειξη ενοχής, ενώ η εσχάτη προδοσία στη Γερμανία μπορεί να επισύρει ποινή ισόβιας κάθειρξης.
Η υπόθεση έρχεται στο προσκήνιο λίγες εβδομάδες μετά την έγκριση από τη γερμανική κυβέρνηση ευρείας μεταρρύθμισης των υπηρεσιών πληροφοριών, η οποία προβλέπει την ενίσχυση των αρμοδιοτήτων τους, μεταξύ άλλων και για τη διεξαγωγή μυστικών επιχειρήσεων.
GEOPOLITICO
Τραμπ: Καμία επίθεση στο Ιράν πριν από τις εκλογές – Το μεγάλο παζάρι για τα Στενά του Ορμούζ
Νέο διπλωματικό παράθυρο ανοίγει στις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών–Ιράν, μετά τη δήλωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι η Ουάσιγκτον δεν πρόκειται να πραγματοποιήσει νέα στρατιωτική επίθεση πριν από τις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές της 3ης Νοεμβρίου. Ο Αμερικανός πρόεδρος κάνει λόγο για παραγωγικές συνομιλίες με την Τεχεράνη, ενώ η ασφαλής επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ βρίσκεται στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων. Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ αυξάνουν την οικονομική πίεση με νέες κυρώσεις στον ιρανικό σκιώδη στόλο.
Σημαντική μεταβολή στον χρονικό ορίζοντα της αμερικανικής στρατιωτικής πολιτικής απέναντι στο Ιράν σηματοδοτούν οι τελευταίες δηλώσεις του προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ.
Σύμφωνα με το Reuters, στις 8 Οκτωβρίου 2026, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ότι δεν προτίθεται να διατάξει νέες στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον του Ιράν πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές για το Κογκρέσο, που είναι προγραμματισμένες για τις 3 Νοεμβρίου.
Παράλληλα, ανέφερε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη παραγωγικές διαπραγματεύσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, παρά τις σημαντικές διαφωνίες που εξακολουθούν να χωρίζουν τις δύο πλευρές.
Στο επίκεντρο τα Στενά του Ορμούζ
Ένα από τα σημαντικότερα αντικείμενα των συνομιλιών αποτελεί η αποκατάσταση της ασφαλούς ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.
Η συγκεκριμένη θαλάσσια αρτηρία συνδέει τον Περσικό Κόλπο με τις διεθνείς αγορές και διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη μεταφορά πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Οι διαταραχές στη ναυσιπλοΐα έχουν προκαλέσει αυξημένη αβεβαιότητα στην παγκόσμια ενεργειακή αγορά, επηρεάζοντας τις τιμές των καυσίμων και το κόστος μεταφορών.
Οι δύο πλευρές έχουν ανταλλάξει προτάσεις για τον περιορισμό της έντασης και την επαναλειτουργία της κρίσιμης θαλάσσιας διαδρομής.
Ωστόσο, σύμφωνα με το Reuters, ο Τραμπ απέρριψε την τελευταία ιρανική πρόταση, στοιχείο που καταδεικνύει ότι οι συνομιλίες δεν έχουν ακόμη οδηγήσει σε ουσιαστική συμφωνία.
Το πυρηνικό πρόγραμμα παραμένει αγκάθι
Πέρα από το ζήτημα της ναυσιπλοΐας, σοβαρές διαφορές καταγράφονται και γύρω από το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.
Η Τεχεράνη επιμένει στο δικαίωμά της να συνεχίσει τον εμπλουτισμό ουρανίου και να διατηρήσει πυρηνικό υλικό, ενώ η αμερικανική πλευρά ζητεί ουσιαστικούς περιορισμούς.
Οι διαφωνίες αυτές δυσχεραίνουν τη διαμόρφωση μιας ευρύτερης συμφωνίας ασφάλειας.
Η Ουάσιγκτον αντιμετωπίζει το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα ως σημαντική απειλή, ενώ το Ιράν απορρίπτει τις κατηγορίες ότι επιδιώκει να αποκτήσει πυρηνικά όπλα.
Η επίτευξη συμφωνίας προϋποθέτει επομένως διευθετήσεις τόσο στο ζήτημα των πυρηνικών δραστηριοτήτων όσο και στο πλαίσιο των περιφερειακών εγγυήσεων ασφαλείας.
Νέες κυρώσεις σε 17 πλοία του σκιώδους στόλου
Παρά τις διπλωματικές επαφές, η αμερικανική κυβέρνηση εντείνει την οικονομική πίεση στην Τεχεράνη.
Στις 8 Οκτωβρίου, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών ανακοίνωσε νέες κυρώσεις εναντίον δικτύων μεταφοράς ιρανικού πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων.
Στο πακέτο περιλαμβάνονται 17 πλοία που οι αμερικανικές αρχές συνδέουν με τη λειτουργία του λεγόμενου σκιώδους στόλου του Ιράν.
Στόχος των κυρώσεων είναι ο περιορισμός των οικονομικών πόρων που, σύμφωνα με την Ουάσιγκτον, χρησιμοποιούνται για τη χρηματοδότηση στρατιωτικών δραστηριοτήτων, πυραυλικών προγραμμάτων και οργανισμών που συνδέονται με τους Φρουρούς της Επανάστασης.
Η ταυτόχρονη χρήση διπλωματίας και κυρώσεων αναδεικνύει τη διττή αμερικανική προσέγγιση: αναζήτηση συμφωνίας από τη μία πλευρά, διατήρηση ισχυρών μοχλών πίεσης από την άλλη.
Το πετρέλαιο αντιδρά στις δηλώσεις Τραμπ
Οι αναφορές του Αμερικανού προέδρου σε διαπραγματεύσεις και αποφυγή νέας στρατιωτικής δράσης συνέβαλαν στη μείωση των τιμών του πετρελαίου κατά την πρωινή συνεδρίαση της 9ης Οκτωβρίου.
Σύμφωνα με το Reuters, το Brent υποχώρησε κοντά στα 103 δολάρια το βαρέλι, καθώς οι αγορές αξιολόγησαν θετικά το ενδεχόμενο περιορισμού της στρατιωτικής έντασης.
Η αποκλιμάκωση, ωστόσο, παραμένει εύθραυστη. Οι πολεμικές επιχειρήσεις στην Υεμένη, η αστάθεια στον Περσικό Κόλπο και οι κίνδυνοι για τις ενεργειακές εγκαταστάσεις εξακολουθούν να δημιουργούν σοβαρές πιέσεις.
Η εσωτερική πολιτική διάσταση στις ΗΠΑ
Η ανακοίνωση Τραμπ πραγματοποιείται λιγότερο από έναν μήνα πριν από τις ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές.
Η αύξηση των τιμών της ενέργειας και το οικονομικό κόστος της αντιπαράθεσης με το Ιράν έχουν καταστεί σημαντικά ζητήματα στην εσωτερική πολιτική συζήτηση.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση Reuters/Ipsos που επικαλείται το πρακτορείο, το 60% των ερωτηθέντων αποδοκιμάζει τον χειρισμό της κατάστασης από τον Τραμπ.
Η χρονική σύμπτωση της διπλωματικής πρωτοβουλίας με την εκλογική περίοδο προσδίδει πρόσθετη πολιτική διάσταση στις εξελίξεις, χωρίς να αρκεί για να τεκμηριώσει ότι η συγκεκριμένη απόφαση υπαγορεύτηκε αποκλειστικά από εκλογικούς υπολογισμούς.
Η Μέση Ανατολή σε κρίσιμο σταυροδρόμι
Η πιθανότητα περιορισμού της αμερικανοϊρανικής αντιπαράθεσης θα μπορούσε να επηρεάσει σημαντικά τις ευρύτερες γεωπολιτικές ισορροπίες.
Μια συμφωνία για τα Στενά του Ορμούζ θα συνέβαλλε στη βελτίωση της ασφάλειας των ενεργειακών μεταφορών, ενώ ενδεχόμενη αποτυχία των συνομιλιών θα διατηρούσε τον κίνδυνο νέας κλιμάκωσης.
Το ερώτημα είναι εάν το χρονικό περιθώριο που δημιουργεί η αμερικανική απόφαση θα αξιοποιηθεί για ουσιαστικές διαπραγματεύσεις ή εάν η σύγκρουση θα εισέλθει σε νέα φάση μετά τις εκλογές.
Η αποφυγή άμεσης στρατιωτικής δράσης δεν ισοδυναμεί με ειρηνευτική συμφωνία. Το κρίσιμο στοιχείο θα είναι η επίτευξη συγκεκριμένων δεσμεύσεων για τη ναυσιπλοΐα, το πυρηνικό πρόγραμμα και την περιφερειακή ασφάλεια.
Τουρκικός συναγερμός για το καλώδιο! Η Milliyet βλέπει ελληνικό σχέδιο εμπλοκής της Γαλλίας σε κρίση με την Άγκυρα
Σενάρια ελληνικής διπλωματικής παγίδας με στόχο την πρόκληση κρίσης μεταξύ Τουρκίας και Γαλλίας προβάλλει ο αρθρογράφος της Milliyet, Οζάι Σεντίρ,...
Μαυρίδης: Ο Ερντογάν προστάτης των φονιάδων «Χαμάς» και «Αδελφών Μουσουλμάνων»
«Γνωρίζουμε ποιος στηρίζει και προωθεί τη Χαμάς και τη Μουσουλμανική Αδελφότητα», ανέφερε με νόημα στην ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου ο Κύπριος...
Πακιστάν: Έχουμε ήδη αναπτύξει σημαντικό αριθμό δυνάμεων στη Σαουδική Αραβία
Το πακιστανικό στρατιωτικό προσωπικό στη Σαουδική Αραβία «δεν θα διασχίζει τα σύνορα για να εξαπολύσει επίθεση εναντίον των Χούθι, αλλά...
Ένταση για την Κύπρο στον ΟΑΣΕ – Τι υποστήριξε Τούρκος βουλευτής (ΒΙΝΤΕΟ)
Ο βουλευτής του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP) από την Καχραμανμαράς, Αλί Οζτούντς, δημοσίευσε σήμερα, Παρασκευή 9 Οκτωβρίου, βίντεο από την...
Μεταναστευτικό: Νέες μεταφορές από την Κρήτη στο Ανατολικό Αιγαίο – Η εικόνα στις δομές πέντε νησιών
Νέες μετακινήσεις μεταναστών καταγράφονται στο Ανατολικό Αιγαίο, με τη Σάμο να υποδέχεται 165 άτομα από την Κρήτη, την ώρα που...
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας