Διεθνή
Φεχίμ Τάστεκιν στη Duvar: Γιατί προσκλήθηκε ο Οτσαλάν στη σκηνή; Τι είδους παιχνίδια γίνονται;
«Είναι πραγματικά ένα άνοιγμα ή όχι; Αν είναι μια νέα διαδικασία, τι περιλαμβάνει;», αναρωτιέται ο αρθρογράφος
Είναι βέβαιο ότι η επίθεση στην Τουρκική Αεροδιαστημική Βιομηχανία, στην Άγκυρα την επόμενη μέρα θα χρησιμεύσει για την ενίσχυση του εσωτερικού μετώπου
Το κίνητρο για την ενίσχυση του εσωτερικού μετώπου είναι πολύ εμφανές. Ωστόσο, το εξωτερικό μέτωπο γύρω από το κουρδικό ζήτημα δεν είναι ασήμαντο.
«Είναι πραγματικά ένα άνοιγμα ή όχι; Αν είναι μια νέα διαδικασία, τι περιλαμβάνει;», αναρωτιέται ο αρθρογράφος

Γράφει ο Φεχίμ Τάστεκιν, Gazete Duvar
Διανύουμε σουρεαλιστικές στιγμές. Από τότε που ο πρόεδρος του MHP Ντεβλέτ Μπαχτσελί κάλεσε τον Αμπντουλάχ Οτζαλάν από το Ίμραλι στη Μεγάλη Τουρκική Εθνοσυνέλευση, να κάνει την ομιλία που θα καταργήσει το PKK, αναρωτιόμαστε «τί συμβαίνει σε κρατικό επίπεδο;». Αυτή η έκκληση δεν ταυτίζεται με την κίνηση επηρεασμού των Κούρδων με την έκδοση επιστολής από το Ιμραλί πριν από τις εκλογές. Αναμφίβολα, μπορούν επίσης να χρησιμοποιήσουν το χαρτί του «τρόμου» ανάποδα για να κρατήσουν τον Πρόεδρο Ταγίπ Ερντογάν στο παλάτι για άλλη μια θητεία και να σχεδιάσουν το σύνταγμα ανάλογα, προκειμένου να διατηρήσουν την κηδεμονία του MHP στο σύστημα. Το μέγεθος του ενδιαφέροντος καθορίζει επίσης το βάθος της τόλμης. Είναι βέβαιο ότι η επίθεση στην Τουρκική Αεροδιαστημική Βιομηχανία, στην Άγκυρα την επόμενη μέρα θα χρησιμεύσει για την ενίσχυση του εσωτερικού μετώπου, ανεξάρτητα από το ποιος είναι ο εμφανής δράστης. Αν το κράτος είναι σοβαρό για την πρωτοβουλία, δεν θα επιτρέψει να υπονομευτεί. Αν και το πρώτο μήνυμα από τo όρος Κανδύλι δεν περιείχε κατηγορηματική άρνηση, είναι σημαντικό ότι αυτή η επίθεση σημειώθηκε.
Ο Μπαχτσελί δεν μίλησε χωρίς λόγο. Στην αλλαγή πλεύσης της πολιτείας ξεχωρίζει ο Μπαχτσελί. Όπως έκανε το λάθος χθες εγκρίνοντας την κατάργηση της θανατικής ποινής για να ανοίξει ο δρόμος προς την ΕΕ, σήμερα ετοιμάζεται να κρεμάσει το σκοινί που πέταξε στην πλατεία για να κρεμάσει τον Οτζαλάν στο γραφείο του. Μόνο η φωνή κάποιου όπως ο Μπαχτσελί μπορεί να έχει αντίκτυπο στις μάζες που πρέπει να πειστούν ή στους παράγοντες του συστήματος που μπορούν να σαμποτάρουν τη διαδικασία. Ποιος καλύτερος από αυτόν να δώσει νέο ρεφρέν στην αντίθετη κατεύθυνση από το λιντσάρισμα; Το κίνητρο για την ενίσχυση του εσωτερικού μετώπου είναι πολύ εμφανές. Ωστόσο, το εξωτερικό μέτωπο γύρω από το κουρδικό ζήτημα δεν είναι ασήμαντο.

***
Είναι αδύνατο για τον Μπαχτσελί να κάνει μια τέτοια δήλωση ανεξάρτητα από την αξιολόγηση μεταξύ διαφορετικών μονάδων του κράτους. Πώς θα συνεχιστεί, θα εξελιχθεί σε διεύρυνση, θα γίνουν πολιτικά και νομικά βήματα για να έχει νόημα; Δεν υπάρχει τίποτα άλλο καθησυχαστικό από τη διατάραξη των νερών. Προς το παρόν, μπορούμε να συζητήσουμε τους λόγους αυτής της αλλαγής. Αν υπάρξει αλλαγή νήματος σε κρατικό επίπεδο, ποιοι είναι οι παράγοντες που την ωθούν; Κατά τη γνώμη μου, οι περιφερειακές εξελίξεις δεν είναι λιγότερο σημαντικές από τις εσωτερικές πολιτικές εκτιμήσεις.
Τρεις στρατιωτικές επιχειρήσεις έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι στιγμής για να διαλύσουν την αυτόνομη διοίκηση που αποκαλούν «διάδρομο της τρομοκρατίας» στη βόρεια Συρία. Τότε ο στόχος μεγεθύνθηκε. Αποφασίστηκε να δημιουργηθεί μια «ασφαλής ζώνη» βάθους 30 χιλιομέτρων κατά μήκος των συνόρων από τη Συρία έως το Ιράκ. Σύμφωνα με τη Λαϊκή Συμμαχία, επρόκειτο για ένα ζήτημα επιβίωσης που απαιτούσε από το κράτος, την κυβέρνηση, την αντιπολίτευση και την κοινωνία να είναι μονόδρομος. Οι «οργισμένες» δικαιολογίες των πολιτικών και κοινωνικών εξαρτήσεων εξακολουθούν να υπάρχουν. Τελικά, έγινε σαφές ότι όσο οι ΗΠΑ βρίσκονταν ανατολικά του Ευφράτη, δεν θα ήταν δυνατό να βγουν από μια κουραστική ολίσθηση. Ειπώθηκε: «Τουλάχιστον ας εξομαλύνουμε τις σχέσεις με τη Συρία, ας απαλλαγούμε από την προσφυγική πίεση και ας διαλύσουμε την de facto αυτόνομη δομή μαζί με τη Δαμασκό». Έχει φανεί ότι η ομαλοποίηση με τη Δαμασκό δεν θα ανταποκριθεί χωρίς την απόσυρση των Τούρκων στρατιωτών που θωρακίζουν τις ομάδες της αντιπολίτευσης.
Τα διλήμματα του Ερντογάν μπαίνουν στον δρόμο του στην προσπάθειά του για ομαλοποίηση. Καταρχάς, δεν μπορεί να ξεπεράσει τα σύνορα που έχουν χαράξει οι ΗΠΑ. Πρώτον, η Ουάσιγκτον δεν θέλει η Τουρκία να αποσυρθεί από το παιχνίδι στη Συρία. Με άλλα λόγια, λέει, κρατήστε τους στρατιώτες σας δυτικά του Ευφράτη. Να δημιουργηθεί ένα φράγμα μπροστά στον συριακό στρατό στην ύπαιθρο της Ιντλίμπ, της Λατάκια (σ.σ. Λαοδικεία) και του Χαλεπίου. Μην αφήσετε Ρωσία-Ιράν-Συρία να κερδίσουν. Μην σφίξετε τα χέρια με τη Δαμασκό μέχρι να τελειώσω τη δουλειά μου στη Συρία. Σταματήστε να στοχεύετε τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις!
Δεύτερον, η Άγκυρα όχι μόνο εξυπηρετεί τα αμερικανο-ισραηλινά συμφέροντα με τις ένοπλες ομάδες που υποστηρίζει, αλλά αντιμετωπίζει και την Ουάσιγκτον για τους SDF.
Εδώ υπάρχει ένα δίλημμα. Η προσπάθεια εξομάλυνσης με τη Δαμασκό ήταν μια προσπάθεια να δημιουργηθεί ρήγμα σε αυτή την αντίφαση.
Η Άγκυρα αισθάνεται επίσης την ανάγκη να είναι έτοιμη για σενάρια έκτακτης ανάγκης σε περίπτωση που οι ΗΠΑ αποχωρήσουν κάποια μέρα. Εάν φύγουν οι ΗΠΑ, ποια θα είναι η απάντηση στην κουρδική πραγματικότητα επί του πεδίου;

Με αποδοχή ή καταστολή;
Όποια και αν είναι η απάντηση, πρέπει να είναι σίγουροι για τους Κούρδους μέσα στο σπίτι (σ.σ. εννοεί εντός Τουρκίας). Και θέλει να συναντήσει και τα δύο σενάρια με ειρήνη με τη Δαμασκό. Παρεμπιπτόντως, το θέμα της αποχώρησης αυξήθηκε παράλληλα με τη στρατηγική συμφωνία ασφαλείας μεταξύ Ιράκ και ΗΠΑ. Σύμφωνα με το Reuters, βάσει της συμφωνίας, ορισμένες από τις αμερικανικές δυνάμεις θα εγκαταλείψουν το Ιράκ μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2025 και οι υπόλοιπες μέχρι το τέλος του 2026. Η βάση, η οποία αναμένεται να εκκενωθεί πλήρως μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2025, είναι το Ayn al-Assad στα δυτικά της επαρχίας Anbar, η οποία είναι επίσης σημαντική για τις επιχειρήσεις στη Συρία. Αν και οι Αμερικανοί λένε ότι θα επικεντρωθούν στη βάση στο Ερμπίλ και θα παραμείνουν στη Συρία. Αλλά η μείωση της στρατιωτικής παρουσίας στο Ιράκ θα μπορούσε να καταστήσει δυσκολότερη τη διατήρηση των στρατευμάτων στη Συρία. Επίσης, εάν ο Ντόναλντ Τραμπ επιστρέψει στις εκλογές της 5ης Νοεμβρίου, ενδέχεται να πάρει ξανά απρόβλεπτες αποφάσεις. Ωστόσο, λαμβάνοντας υπόψη τους πολέμους που διεξάγει το Ισραήλ και τα σχέδιά του να ξεκαθαρίσει τους λογαριασμούς με το Ιράν, η αποχώρηση των ΗΠΑ από τη Μέση Ανατολή είναι εντελώς υποθετική. Παρόλο που η στρατηγική του να περιβάλλει τη Ρωσία και την Κίνα στον πόλεμο για την ηγεμονία έχει αλλάξει το επίκεντρο της προσοχής, η Μέση Ανατολή εξακολουθεί να αποτελεί σημείο τομής μεταξύ των εχθρικών δυνάμεων.
Εάν η Τουρκία έχει μια νέα διαδρομή για την οποία αξίζει να μιλήσουμε, το σημείο που πρέπει να δούμε εδώ είναι οι νέες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή που κάνουν τα πράγματα να τρέχουν. Όπως φαίνεται, το ενδεχόμενο η φωτιά στη Γάζα να επεκταθεί σε Λίβανο και Συρία ανησυχεί την Άγκυρα.
Πρώτα απ ‘όλα, η αποφασιστικότητα του Ισραήλ να κλιμακώσει τη σύγκρουση ενθάρρυνε εκ νέου την επιθυμία του Ερντογάν για εξομάλυνση με τη Δαμασκό. Ωστόσο, το τραπέζι των τεσσάρων κομμάτων στη Μόσχα άρχισε να μαζεύει σκόνη μετά τις προεδρικές εκλογές τον Μάιο του 2023. Ωστόσο, η Δαμασκός δεν μπορούσε να ξεκλειδωθεί με μια προσέγγιση που περιελάμβανε τη διασπορά της αυτόνομης περιοχής μαζί με τη Συρία. Διότι δεν συμφωνεί με τους όρους αποχώρησης Τούρκων στρατιωτών και διακοπής υποστήριξης σε ένοπλες ομάδες. Γιατί δεν πλησιάζει; Δεν πλησιάζει τις ΗΠΑ γιατί δεν μπορεί να τις ξεπεράσει. Οι αμερικανικές κόκκινες γραμμές συνεχίζονται με μια πρόταση: Η Τουρκία να λύσει το κουρδικό πρόβλημα μέσα της και να κάνει συμμαχία με τους Κούρδους στη Συρία! Τελικά είμαστε στο ίδιο στρατόπεδο!
***
Υπάρχει και η πλευρά του αδιεξόδου του Ιράκ. Εδώ, οι στρατιωτικές επιχειρήσεις από το 2019 συνδέονται με έναν ξεκάθαρο στόχο: την πλήρη καταστροφή του PKK μέσω στρατιωτικής τεχνικής υπεροχής. Αλλά στο Operation Claw-Lock, η κλειδαριά δεν μπορούσε να κλείσει όπως είχε υποσχεθεί. Επιπλέον, αυτές οι επιχειρήσεις περιέπλεξαν περαιτέρω τις σχέσεις με τη Βαγδάτη. Η προσπάθεια να συμπεριληφθεί η ιρακινή διοίκηση στις επιχειρήσεις δεν απέδωσε αποτελέσματα παρά μια ενθαρρυντική συμφωνία όπως το Αναπτυξιακό Οδικό Έργο. Ο ενθουσιασμός που προκάλεσε η εισβολή του Ερντογάν στη Βαγδάτη, που ήρθε μετά από 12 χρόνια, είναι κενός. Ενώ η Άγκυρα περίμενε ότι το PKK θα ανακηρυχθεί “τρομοκρατική οργάνωση”, η Βαγδάτη αρκέστηκε στο να το συμπεριλάβει στο πεδίο μιας “απαγορευμένης οργάνωσης”. Αυτό το μέτρο δεν επηρεάζει την κατάσταση στο έδαφος πέρα από το κλείδωμα των θυρών ορισμένων ιδρυμάτων.
Οι απειλητικές πολιτικές έκαναν επίσης μη διαχειρίσιμες τις σχέσεις με το Κουρδιστάν. Η αρμονία που επιτεύχθηκε με το Δημοκρατικό Κόμμα του Κουρδιστάν (KDP) ενάντια στο PKK και το SDF αναμένεται επίσης από την Πατριωτική Ένωση του Κουρδιστάν (PUK). Όταν ο Πρόεδρος του PUK Μπάφελ Ταλαμπανί κωφεύει, ήταν ξεκάθαρα στόχος. Επιπλέον, ελήφθησαν μέτρα για να αποτραπεί η μεταβίβαση του Κυβερνείου του Κιρκούκ στο PUK. Σχηματίστηκε συνασπισμός με το KDP, το Ιρακινό Τουρκμενικό Μέτωπο και τα αραβικά κόμματα. Όλα έπεσαν μάταια. Με την παρέμβαση της Βαγδάτης, ο κόμπος του κυβερνήτη λύθηκε υπέρ του PUK. Το Ιράν βρίσκεται στα παρασκήνια. Επιπλέον, κατόπιν αιτήματος του PUK και με τη συγκατάθεση της Βαγδάτης, ο εκλογικός νόμος που έδινε πλεονέκτημα στο KDP άλλαξε από το ομοσπονδιακό δικαστήριο. Το KDP επέμεινε ότι δεν θα επιτρέψει τις εκλογές, αλλά με την παρέμβαση του Ιράν οι κάλπες στήθηκαν στις 10 Οκτωβρίου. Το PUK αύξησε τον αριθμό των εδρών από 20 σε 23. Όπως φαίνεται, η πολιτική επίλυσης του κουρδικού ζητήματος μέσω στρατιωτικής βίας έχει έρθει σε αδιέξοδο σε πολλά σημεία.
***
Όταν σε αυτήν την εικόνα προστέθηκαν τα σχέδια των ΗΠΑ να αλλάξουν την ισορροπία δυνάμεων στη Μέση Ανατολή με τη βοήθεια του Ισραήλ, επικράτησε κατάσταση πανικού. Οι Κούρδοι, που σκέφτονται με όρους Ροζάβα, τοποθετούνται ως πιθανοί σύμμαχοι στη νέα τάξη πραγμάτων στον άξονα ΗΠΑ-Ισραήλ-Κόλπος. Από αυτή την άποψη, εκτιμάται ότι θα προκύψει μεγάλη ευκαιρία εάν καταρρεύσει ο αντίθετος άξονας που εκτείνεται στη Συρία, το Ιράκ και το Ιράν. Αν και ο φόβος ότι «το Ισραήλ μπορεί να επιτεθεί στην Τουρκία» αποτελεί εκτροπή με στόχο τον εσωτερικό σχεδιασμό, οι εξελίξεις ωθούν την Άγκυρα να πάρει νέα θέση.
Το μυαλό της πολιτείας φαίνεται ότι μπήκε με την εκτίμηση «Να ασφαλίσουμε το εσωτερικό του σπιτιού για να μην μας πιάσει η φουρτούνα». Πιστεύουν ότι αν η Τουρκία απαλλαγεί από την ένταση με τους Κούρδους, η καταιγίδα που θα ξεσπάσει θα αφεθεί στη Συρία και το Ιράν; Ωστόσο, όταν η Συρία εμπλακεί ξανά, η πραγματική καταιγίδα που θα εκτινάξει την Τουρκία μπορεί να προέλθει από τις περιοχές υπό τον έλεγχο του τουρκικού στρατού. Αλλά εκεί, ο Ερντογάν μπορεί να βασίζεται στην αρμονία που δεν έχει ακόμη σπάσει με τις ΗΠΑ.
Ο κύριος στόχος στη «νέα τάξη», την οποία το Ισραήλ ενεργεί ως έναυσμα, είναι το Ιράν. Το PKK παίρνει θέση σύμφωνα με τις εξελίξεις όχι μόνο στη Συρία αλλά και στο Ιράν. Από τις διαδηλώσεις Mahsa Emini, η PJAK έχει ενεργοποιηθεί στο Κανδήλι. Ωστόσο, η PJAK βρίσκεται στην εξορία, κατά μία έννοια, από τη συμφωνία με το Ιράν το 2011. Το PKK τράβηξε τα ιρανικά στελέχη που έστειλε στη Συρία στο Κανδύλη. Επιπλέον, μετά από 4 χρόνια, η PJAK πραγματοποίησε το έβδομο συνέδριό της τον περασμένο Απρίλιο. Ορίστηκε νέα διοίκηση. Όταν κουρδικές πηγές λένε ότι «το Κανδήλι ετοιμάζεται για κάτι μεγάλο», επισημαίνουν ότι το επίκεντρο μπορεί να είναι το Ιράν.
Ενώ το Ιράν βομβάρδισε τα στρατόπεδα των ιρανικών κουρδικών κομμάτων στην περιοχή του Ιρακινού Κουρδιστάν πέρυσι, δεν άγγιξε την PJAK. Ωστόσο, η PJAK έχει τη δυνατότητα να είναι αποτελεσματική σε μια πιθανή εξέγερση στο Ιράν. Το Ιράν μπορεί να πιστεύει ότι το διπλό παιχνίδι δεν είναι ακόμη λειτουργικό. Το Ιράν ενεργεί επιλεκτικά τόσο λόγω της ευαίσθητης κατάστασης μέσα του όσο και λόγω της εξίσωσης στο Ιράκ και τη Συρία. Το διπλό παιχνίδι είναι διπλής όψης. Το PKK επωφελείται επίσης από αυτό. Όταν όμως φτάνει ό,τι μεγάλο γεγονός προβλεφθεί, σημαίνει το τέλος του διπλού παιχνιδιού.
***
Πώς θα ανταποκριθεί στο κάλεσμα του Οτσαλάν όταν το PKK υποβόσκει στο Ιράν και έχει θέσει τη διατήρηση της αυτονομίας στη Συρία στρατηγική προτεραιότητα; Οι πρώτες αντιδράσεις είναι ότι η πρόσκληση στον Οτζαλάν είναι θετική, ότι δεν μπορεί να βρεθεί άλλη λύση, ότι αυτή η ρεαλιστική προσέγγιση θα ανταποκριθεί από την κουρδική πλευρά, αλλά ότι οι ελιγμοί και οι ειδικές πολεμικές τακτικές που στοχεύουν στην απαλλαγή από το πολιτικό αδιέξοδο δεν θα αναγνωριστούν . Υπό τις παρούσες συνθήκες, η προσδοκία του PKK να αυτοδιαλυθεί δεν είναι ρεαλιστική. Ο Οτζαλάν πετάει τη μπάλα στον Κανδήλι λέγοντας «Αφήστε τους φίλους του να αξιολογήσουν» τα θέματα που ξέρει ότι δεν θα εισακουστούν. Το Κανδήλι μπορεί επίσης να δημιουργήσει χώρο για να δραπετεύσει λέγοντας: «Η ηγεσία είναι αιχμάλωτη και υπό πίεση». Ο εσκεμμένα διφορούμενος τόνος εμποδίζει μια λύση μεταξύ Κανδηλίου και Ιμραλί. Ωστόσο, όπως είπε ο Μπαχτσελί, εάν το κάλεσμα του Οτζαλάν στο βήμα της Βουλής έρθει, σημαίνει ότι η απόφαση έχει ωριμάσει μεταξύ Κανδηλίου και Ιμραλί. Διαφορετικά, ούτε το κράτος ούτε ο Οτζαλάν θα εμπλέκονταν σε αυτό το θέμα. Ένας Οτζαλάν που έχει χάσει την επιρροή του στην οργάνωση και είναι εκτεθειμένος δεν ωφελεί το κράτος!
***
Φυσικά, υπάρχουν πολλά ερωτήματα που πρέπει να τεθούν. Για παράδειγμα, το καθοριστικό ζήτημα στις συνομιλίες στο Ίμραλι μεταξύ 2013 και 2015 ήταν η Ροζάβα. Η διάλυση της de facto αυτόνομης δομής ήταν ο στόχος για το κράτος. Για τον Οτζαλάν, η διατήρηση της Ροζάβα ήταν απαραίτητη. Η επιστροφή στη σύγκρουση αναπτύχθηκε μέσα από αυτό το είδος αναμέτρησης. Μέχρι τότε, η Άγκυρα ήθελε οι Μονάδες Προστασίας του Λαού (YPG) να δράσουν μαζί με τον Ελεύθερο Συριακό Στρατό κατά της κυβέρνησης Άσαντ. Ειπώθηκε: «Ας ανατρέψουμε πρώτα το καθεστώς και μετά η νέα Συρία θα αποφασίσει για το αίτημα για αυτονομία». Με άλλα λόγια, αν το YPG είχε κάνει ό,τι του ζητήθηκε, θα είχε μετατραπεί σε οργάνωση υποστηριζόμενη από την Τουρκία. Υποτίθεται ότι αν υπήρχε μια προσέγγιση που επέτρεπε στον απομονωμένο Οτζαλάν να βγει στη σκηνή, ποιος βρίσκεται τώρα στη Συρία; Έχει φτάσει ο Οτζαλάν σε σημείο αφοπλισμού χωρίς καμία αλλαγή στις κόκκινες γραμμές του 2013; Τι λέει η νέα θέση του κράτους (αν υπάρχει) για την αυτόνομη δομή; Ισχύει ακόμα το σχέδιο κατάρρευσης; Ή έχει φτάσει στο στάδιο της σιωπηρής αποδοχής; Ή μήπως έχει δημιουργηθεί μια εξίσωση ως εξής: Εάν η οργάνωση καταθέσει τα όπλα, η Άγκυρα θα δει την αυτόνομη δομή ως εσωτερικό ζήτημα της Συρίας. Ή μήπως κάνουν τα στραβά μάτια σε μια λύση που ενσωματώνει τις SDF στον συριακό στρατό; Ή λέγεται ότι οι ΗΠΑ είναι ήδη στη Συρία, τι μπορεί να γίνει έχει γίνει, τώρα που ο Άσαντ να ανησυχεί για τα υπόλοιπα; Ή μήπως υποθέτουμε ότι οι ΗΠΑ θα φύγουν μια μέρα ούτως ή άλλως και μετά η Συρία θα τις φροντίσει με τη βοήθειά μας; Τους λένε ότι το PKK πρέπει να μείνει μακριά από την Τουρκία και να κάνει ό,τι κάνει αλλού; Η θέση αυτή σημαίνει ότι η Τουρκία θα αποσυρθεί από τις συγκρούσεις στις οποίες εμπλέκεται πέρα από τα σύνορά της; Ή όλα αυτά αφορούν την προσαρμογή στην πρόταση νέας παραγγελίας των ΗΠΑ; Φυσικά, οι ΗΠΑ μπορεί να αναθέσουν ρόλο φύλακα στη νέα τάξη πραγμάτων σε μια Τουρκία που έχει απαλλαγεί ολόψυχα από το κουρδικό πρόβλημα. Ο καλύτερος υποψήφιος είναι το μέλος του ΝΑΤΟ, Türkiye. Μια νέα θέση που θα προκαλούσε πονοκεφάλους στο Ιράν και τη Συρία σίγουρα θα ευχαριστούσε τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους συμμάχους τους. Η ομάδα του Ερντογάν δεν κρύβει τα αισθήματά της εκδίκησης εναντίον του Ιράν και της Συρίας.
Φυσικά, μπορεί να μην υπάρχει τίποτα που να δικαιολογεί αυτές τις ερωτήσεις. Πολλές ερωτήσεις μπορεί να φαίνονται αφελείς. Ας κάνουμε απλώς την απλούστερη ερώτηση: Είναι πραγματικά ένα άνοιγμα ή όχι; Αν είναι μια νέα διαδικασία, τι περιλαμβάνει;
Αναλύσεις
Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες
Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.
Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.
Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.
Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.
Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.
Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία
Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.
Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.
Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».
Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.
Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.
Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC
Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.
Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.
Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.
Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.
Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.
Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία
Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.
Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.
Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.
Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.
Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.
Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ
Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.
Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.
Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.
Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.
Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.
Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας
Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.
Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.
Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.
Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.
Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.
Το μήνυμα προς το Πακιστάν
Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.
Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.
Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.
Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.
Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.
Διεθνή
Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς
Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία διατηρεί ανταγωνιστικά τα ρωσικά προϊόντα, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε η Berliner Zeitung. Η Γερμανία εξακολουθεί να συνδέεται εμπορικά με το ρωσικό φυσικό αέριο, παρά τις ευρωπαϊκές προσπάθειες περιορισμού της ενεργειακής εξάρτησης από τη Μόσχα.
Αυτή τη φορά, η σύνδεση δεν αφορά αποκλειστικά την άμεση προμήθεια φυσικού αερίου, αλλά τις εισαγωγές λιπασμάτων που παράγονται με τη χρήση ρωσικού αερίου ως πρώτης ύλης και πηγής ενέργειας. Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας, που βασίζεται σε στοιχεία του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου και του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι εισαγωγές αζώτου μέσω ρωσικών λιπασμάτων μειώθηκαν σημαντικά κατά το 2025-2026. Ωστόσο, εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τα επίπεδα που καταγράφονταν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Τα στοιχεία των εισαγωγών και η σύγκριση με την προπολεμική περίοδο
Το 2025-2026, η Γερμανία εισήγαγε 48.800 τόνους αζώτου μέσω λιπασμάτων ρωσικής προέλευσης. Η ποσότητα αυτή είναι μειωμένη κατά περίπου 66% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αλλά παραμένει κατά 53% υψηλότερη από τους 31.800 τόνους που είχαν καταγραφεί το 2020-2021, πριν από τον πόλεμο.
Η εξέλιξη των εισαγωγών δείχνει πόσο έντονη ήταν η αύξηση μετά το 2022. Το 2021-2022 οι εισαγωγές έφτασαν τους 56.800 τόνους αζώτου, ενώ το 2022-2023 εκτοξεύθηκαν στους 185.100 τόνους. Στη συνέχεια καταγράφηκαν 140.200 τόνοι το 2023-2024 και 143.800 τόνοι το 2024-2025, προτού σημειωθεί η μεγάλη υποχώρηση της τελευταίας περιόδου. Τα στοιχεία αφορούν την ποσότητα του αζώτου που περιέχεται στα εισαγόμενα λιπάσματα και όχι το συνολικό βάρος των προϊόντων.
Τα λιπασματικά έτη υπολογίζονται από τον Ιούλιο έως τον Ιούνιο. Η ποσότητα αζώτου που εισήχθη στη Γερμανία μέσω ρωσικής ουρίας μειώθηκε από 71.600 τόνους σε 27.600 τόνους, καταγράφοντας πτώση άνω του 61%. Παρά τη μείωση, η ποσότητα εξακολουθεί να είναι σχεδόν τριπλάσια από τους 9.900 τόνους του 2020-2021. Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναδεικνύει το βασικό πρόβλημα της ευρωπαϊκής πολιτικής περιορισμού των εμπορικών δεσμών με τη Ρωσία. Ακόμη και όταν περιορίζονται οι εισαγωγές συγκεκριμένων προϊόντων, οι οικονομικές σχέσεις μπορούν να διατηρούνται μέσω άλλων κατηγοριών αγαθών, ιδιαίτερα όταν αυτά έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής.
Γιατί οι ρωσικές εισαγωγές παραμένουν ανταγωνιστικές
Καθοριστικός παράγοντας είναι το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η παραγωγή αζωτούχων λιπασμάτων απαιτεί μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου, το οποίο χρησιμοποιείται τόσο ως πρώτη ύλη όσο και ως πηγή ενέργειας. Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι ευρωπαϊκοί δασμοί, που τέθηκαν σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025, περιόρισαν σημαντικά τις εισαγωγές ρωσικών λιπασμάτων. Ωστόσο, δεν εξάλειψαν το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των ρωσικών προϊόντων. Ο σύνδεσμος επισημαίνει ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας δυσκολεύουν τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αυξήσουν την εγχώρια παραγωγή και να καλύψουν μεγαλύτερο μέρος των αναγκών της αγοράς. Ως αποτέλεσμα, τα ρωσικά λιπάσματα εξακολουθούν να παραμένουν ελκυστικά, ακόμη και μετά την επιβολή πρόσθετων δασμών.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον IVA, είναι πιθανό ορισμένες ποσότητες ρωσικών προϊόντων να φτάνουν στη γερμανική αγορά μέσω άλλων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το μέγεθος αυτών των έμμεσων εισαγωγών, ωστόσο, δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από τα διαθέσιμα στοιχεία.
Δεν αποδίδονται οι αυξήσεις των τιμών αποκλειστικά στους δασμούς
Το ζήτημα έχει άμεση σημασία για τους Γερμανούς αγρότες, καθώς το κόστος των λιπασμάτων επηρεάζει την παραγωγή και, τελικά, την οικονομική βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Ο IVA υποστηρίζει ότι η μείωση των ρωσικών εισαγωγών δεν έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής σαφή αύξηση των τιμών εξαιτίας των δασμών. Σύμφωνα με τον σύνδεσμο, η εγχώρια παραγωγική δυναμικότητα και οι εισαγωγές από άλλες χώρες, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς. Την ίδια στιγμή, ο σύνδεσμος αποδίδει τις υψηλές τιμές των λιπασμάτων το 2026 στις διεθνείς ενεργειακές αναταράξεις, στον πόλεμο με το Ιράν και στην κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος μεταφοράς και τις παγκόσμιες τιμές ενέργειας και λιπασμάτων.
Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν τις θέσεις του κλαδικού συνδέσμου και δεν συνιστούν από μόνες τους ανεξάρτητη αξιολόγηση όλων των παραγόντων που διαμορφώνουν τις τιμές.
Νέες πιέσεις για περιορισμό των ρωσικών εισαγωγών
Με αφορμή τα στοιχεία, ο IVA ζητά να εξεταστεί η επιβολή πρόσθετων δασμών στις εισαγωγές καλιούχων λιπασμάτων από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία. Το κάλιο αποτελεί βασικό θρεπτικό στοιχείο για τις καλλιέργειες και αντιπροσωπεύει μια ακόμη κατηγορία προϊόντων στην οποία η ευρωπαϊκή αγορά διατηρεί εμπορικές σχέσεις με τις δύο χώρες.
Ο σύνδεσμος εκτιμά ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της γεωργίας χωρίς να εξαρτάται από τις συγκεκριμένες εισαγωγές και υποστηρίζει ότι πρόσθετοι δασμοί δεν θα πρέπει να οδηγήσουν αναγκαστικά σε αυξήσεις τιμών. Η συζήτηση, ωστόσο, αποτυπώνει το ευρύτερο δίλημμα της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής. Η μείωση της εξάρτησης από τη Ρωσία απαιτεί όχι μόνο εμπορικούς περιορισμούς, αλλά και ανταγωνιστική εγχώρια παραγωγή, προσιτό ενεργειακό κόστος και εναλλακτικές πηγές προμήθειας.
Τα δεδομένα της γερμανικής αγοράς δείχνουν ότι οι δασμοί μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τις εισαγωγές, χωρίς όμως να εξαλείψουν αυτομάτως τις οικονομικές σχέσεις που στηρίζονται σε διαφορές κόστους παραγωγής. Για τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση, η πρόκληση παραμένει η εξισορρόπηση τριών στόχων: της ενεργειακής και οικονομικής ασφάλειας, της στήριξης της εγχώριας βιομηχανίας και της διατήρησης προσιτού κόστους για τον αγροτικό τομέα.
Με πληροφορίες του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA) και του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου.
Αναλύσεις
Πακιστάν: Μειώθηκαν οι τρομοκρατικές επιθέσεις, αλλά αυξάνονται οι απειλές – Αντάρτικες οργανώσεις αναπτύσσουν νέες τακτικές και στρατολογούν γυναίκες
Η νέα έκθεση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS) αποκαλύπτει ένα αντιφατικό περιβάλλον ασφαλείας: Λιγότερες επιθέσεις και θύματα, αλλά αναδιοργάνωση ένοπλων ομάδων, χρήση drones, εσωτερικές συγκρούσεις και αυξανόμενη αστάθεια στο Μπαλουχιστάν. Η πολιτική κρίση επιβαρύνει την προσπάθεια αντιμετώπισης της τρομοκρατίας.
Μια εξαιρετικά σύνθετη εικόνα για την ασφάλεια στο Πακιστάν αποτυπώνει η νέα εβδομαδιαία ανάλυση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS), η οποία δημοσιεύθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2026. Παρά τη μείωση των επιθέσεων από ένοπλες οργανώσεις κατά την πρώτη εβδομάδα του μήνα, οι εξελίξεις στο εσωτερικό των εξτρεμιστικών και αυτονομιστικών ομάδων δημιουργούν σοβαρά ερωτήματα για την πραγματική αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων ασφαλείας.
Η έκθεση με τίτλο «Pakistan’s Security Paradox: Militant Attacks Decline as Militant Groups Signal New Developments» καταγράφει υποχώρηση των επιθέσεων, αλλά παράλληλα εντοπίζει ενδείξεις οργανωτικής αναδιάρθρωσης, νέων επιχειρησιακών μεθόδων και εντατικοποίησης της προπαγανδιστικής δραστηριότητας.
Μείωση 18% στις επιθέσεις – Παραμένει σοβαρή η απειλή
Σύμφωνα με το PICSS, από τις 2 έως τις 8 Οκτωβρίου καταγράφηκαν συνολικά 46 επιθέσεις ενόπλων οργανώσεων στο Πακιστάν, έναντι 56 την αμέσως προηγούμενη εβδομάδα.
Η μείωση ανέρχεται στο 18%, ενώ αισθητή είναι και η υποχώρηση του αριθμού των θυμάτων.
Οι νεκροί μειώθηκαν από 52 σε 42 και οι τραυματίες από 53 σε 23.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη σε ολόκληρη τη χώρα.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, όπου δραστηριοποιούνται ιδιαίτερα ενεργές αυτονομιστικές οργανώσεις, οι απώλειες αυξήθηκαν παρά τη μείωση του αριθμού των επιθέσεων.
Το στοιχείο αυτό δημιουργεί προβληματισμό για το κατά πόσον οι ένοπλες ομάδες μεταβάλλουν τις τακτικές τους, πραγματοποιώντας λιγότερες αλλά δυνητικά πιο φονικές επιχειρήσεις.
Οι Πακιστανοί Ταλιμπάν αλλάζουν τακτική – Drones και ελεύθεροι σκοπευτές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εξελίξεις στο εσωτερικό της Tehrik-i-Taliban Pakistan (TTP), της οργάνωσης που είναι γνωστή ως Πακιστανοί Ταλιμπάν.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η TTP επέβαλε περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τα μέλη της.
Η συγκεκριμένη απόφαση αποκτά σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι ένοπλες οργανώσεις χρησιμοποιούν τις ψηφιακές πλατφόρμες τόσο για προπαγάνδα όσο και για την προβολή των επιχειρησιακών τους δυνατοτήτων.
Την ίδια στιγμή, η TTP δημοσιοποίησε οπτικό υλικό στο οποίο υποστηρίζει ότι καταγράφονται επιθέσεις με τετρακόπτερα μη επανδρωμένα αεροσκάφη και ενέργειες ελεύθερων σκοπευτών.
Οι ισχυρισμοί αυτοί δεν συνιστούν ανεξάρτητη επιβεβαίωση της αποτελεσματικότητας ή της έκτασης χρήσης των συγκεκριμένων μέσων.
Παρ’ όλα αυτά, η προβολή τέτοιων επιχειρήσεων εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια των οργανώσεων να παρουσιάσουν εικόνα τεχνολογικής προσαρμογής και να ενισχύσουν την επιρροή τους.
Εσωτερικές συγκρούσεις στις ένοπλες οργανώσεις
Την ίδια περίοδο, η Jamaat-ul-Ahrar, οργάνωση που έχει συνδεθεί με το δίκτυο των Πακιστανών Ταλιμπάν, ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε 122 επιθέσεις κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου.
Πρόκειται για αριθμό που προέρχεται από τους ισχυρισμούς της ίδιας της οργάνωσης και δεν πρέπει να συγχέεται με τα ανεξάρτητα καταγεγραμμένα περιστατικά του PICSS.
Παράλληλα, αναφέρθηκαν αιματηρές συγκρούσεις ανάμεσα σε μαχητές της Jamaat-ul-Ahrar και αντίπαλης φράξιας της TTP στην περιοχή Ορακζάι.
Οι πληροφορίες αυτές αναδεικνύουν ένα επιπλέον πρόβλημα για την ασφάλεια του Πακιστάν: τον κατακερματισμό του περιβάλλοντος των ενόπλων οργανώσεων.
Οι εσωτερικές συγκρούσεις ενδέχεται να αποδυναμώνουν προσωρινά ορισμένα δίκτυα, αλλά μπορούν επίσης να προκαλέσουν νέες αντιπαραθέσεις, ανακατατάξεις και αποσχίσεις.
Μπαλουχιστάν: Ένοπλη γυναικεία μονάδα και κλιμάκωση της προπαγάνδας
Σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται και στο Μπαλουχιστάν, την επαρχία του νοτιοδυτικού Πακιστάν που συνορεύει με το Ιράν και το Αφγανιστάν και έχει στρατηγική σημασία λόγω των φυσικών πόρων και της πρόσβασής της στην Αραβική Θάλασσα.
Το Balochistan Liberation Front (BLF), μία από τις οργανώσεις που επιδιώκουν την ανεξαρτησία του Μπαλουχιστάν, δημοσιοποίησε υλικό για τη συγκρότηση νέου γυναικείου ένοπλου σχηματισμού.
Η συγκεκριμένη κίνηση προβάλλεται από την οργάνωση ως οργανωτική εξέλιξη. Δεν υπάρχουν, ωστόσο, επαρκή ανεξάρτητα στοιχεία στο δημόσιο απόσπασμα της έκθεσης για τον αριθμό των μελών ή τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητες της νέας μονάδας.
Παράλληλα, ο Balochistan Liberation Army (BLA), άλλη σημαντική αυτονομιστική ένοπλη οργάνωση, απέρριψε κατηγορίες περί συνεργασίας με την TTP.
Ο BLA δημοσιοποίησε επίσης οπτικό υλικό από επιχειρήσεις που ισχυρίζεται ότι πραγματοποίησαν μέλη του.
Άλλες οργανώσεις των Μπαλούχων προχώρησαν σε ανάλογες κινήσεις, προβάλλοντας τη δράση τους και διατυπώνοντας ισχυρισμούς για δραστηριότητες συλλογής πληροφοριών.
Οι εξελίξεις καταδεικνύουν ότι η σύγκρουση στο Μπαλουχιστάν δεν περιορίζεται στις ένοπλες επιθέσεις, αλλά περιλαμβάνει και έναν παράλληλο αγώνα επιρροής, επικοινωνίας και πολιτικής νομιμοποίησης.
Πολιτική κρίση και αντιτρομοκρατία
Πέρα από την ένοπλη βία, η έκθεση του PICSS επισημαίνει ότι η εσωτερική πολιτική αστάθεια δυσχεραίνει τη διαμόρφωση αποτελεσματικής πολιτικής ασφαλείας.
Η κατάρρευση των διαπραγματεύσεων μεταξύ της κυβέρνησης και του Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI), του κόμματος που ίδρυσε ο πρώην πρωθυπουργός Ιμράν Χαν, περιπλέκει τις προσπάθειες συντονισμού στην επαρχία Χάιμπερ Παχτούνχβα.
Η περιοχή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα της δράσης των Πακιστανών Ταλιμπάν, λόγω της εγγύτητάς της με το Αφγανιστάν και της μακρόχρονης παρουσίας ένοπλων δικτύων.
Οι πολιτικές αντιπαραθέσεις μεταξύ κεντρικής κυβέρνησης και αντιπολίτευσης μπορούν να δυσχεράνουν τον συντονισμό, τη διοικητική συνεργασία και τη διαμόρφωση κοινής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας.
Το πρόβλημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν συνδυάζεται με την ανάγκη προστασίας παραμεθόριων περιοχών και αντιμετώπισης οργανώσεων με διασυνοριακές διασυνδέσεις.
Αφγανιστάν, Ινδία και περιφερειακές αμυντικές συμφωνίες
Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει το Ισλαμαμπάντ δεν περιορίζονται στο εσωτερικό της χώρας.
Οι σχέσεις με το Αφγανιστάν παραμένουν κρίσιμος παράγοντας ασφαλείας, καθώς το Πακιστάν αποδίδει σε ένοπλα δίκτυα που δρουν από αφγανικό έδαφος σημαντικό μέρος των επιθέσεων εναντίον του.
Την ίδια στιγμή, η αντιπαράθεση με την Ινδία εξακολουθεί να επηρεάζει τον στρατηγικό σχεδιασμό των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων.
Στο περιφερειακό περιβάλλον προστίθενται οι νέες αμυντικές διευθετήσεις και οι προσπάθειες του Πακιστάν να διατηρήσει ή να ενισχύσει τις στρατηγικές του συνεργασίες.
Η συνύπαρξη εσωτερικών απειλών, πολιτικής αβεβαιότητας και εξωτερικών δεσμεύσεων δημιουργεί αυξημένες απαιτήσεις για τον στρατιωτικό μηχανισμό και τις υπηρεσίες ασφαλείας.
Οι αριθμοί δεν λένε ολόκληρη την ιστορία
Η εβδομαδιαία έκθεση του PICSS θέτει ένα ουσιαστικό ερώτημα: αποτελεί η μείωση των τρομοκρατικών επιθέσεων ένδειξη βελτίωσης της ασφάλειας ή πρόκειται για προσωρινή υποχώρηση της βίας, ενώ οι οργανώσεις αναπροσαρμόζουν τις τακτικές και τις δομές τους;
Η απάντηση δεν μπορεί να προκύψει αποκλειστικά από την καταμέτρηση των επιθέσεων.
Η χρήση νέων επιχειρησιακών μέσων, οι εσωτερικές διαμάχες, η συγκρότηση νέων ένοπλων σχηματισμών και η αυξημένη προπαγανδιστική δραστηριότητα συνθέτουν μια εικόνα που απαιτεί διαρκή παρακολούθηση.
Άλλωστε, τα στοιχεία του PICSS για ολόκληρο τον Σεπτέμβριο είχαν καταγράψει 225 επιθέσεις, τον υψηλότερο μηνιαίο αριθμό εδώ και δώδεκα χρόνια, γεγονός που αναδεικνύει τη σοβαρότητα της κατάστασης παρά την πρόσφατη εβδομαδιαία υποχώρηση.
Το Πακιστάν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια πολυεπίπεδη κρίση ασφαλείας, στην οποία αλληλεπιδρούν τζιχαντιστικές οργανώσεις, αυτονομιστικά κινήματα, πολιτικές αντιπαραθέσεις και περιφερειακοί ανταγωνισμοί.
Η μείωση της συχνότητας των επιθέσεων αποτελεί θετική ένδειξη σε επίπεδο εβδομαδιαίων στατιστικών. Δεν αρκεί, όμως, από μόνη της για να αποδείξει ότι οι απειλές περιορίζονται σε βάθος χρόνου.
Το κρίσιμο ζήτημα για το Ισλαμαμπάντ δεν είναι μόνο πόσες επιθέσεις καταγράφονται, αλλά κατά πόσον το κράτος μπορεί να αντιμετωπίσει τις οργανώσεις που εξακολουθούν να διαθέτουν δυνατότητα στρατολόγησης, προσαρμογής και πραγματοποίησης νέων επιχειρήσεων.
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας
