Διεθνή
Μαρτυρία Αλβανού! Η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών κατεδίωξε ιερείς και οποιονδήποτε είχε σχέση με τον Αρχιεπίσκοπο και την Ελλάδα
Ο Σεβασμιώτατος Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος δεν θα είναι πλέον μαζί μας. Για να εξηγήσω τι ήταν για την Ορθόδοξη Εκκλησία στην Αλβανία και για την υπόλοιπη, την αθεϊστική πλειοψηφία της κοινωνίας μας, αξίζει να φέρω μαζί του μερικές από τις αναμνήσεις μου, γράφει ο γνωστός δημοσιογράφος της Gazeta Tema, Mero Baze.
Η αποδοχή του στην ηγεσία της Ορθόδοξης Εκκλησίας στην Αλβανία το 1991, όταν πρόεδρος ήταν ο Ραμίζ Αλία, και στη συνέχεια η στέψη του ως Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας το 1992, όταν πρόεδρος ήταν ο Σαλί Μπερίσα, συνοδεύτηκε από μακρά διαμάχη.
Αν και η τυπικότητα της σύγκρουσης έληξε όταν ξεκίνησε το έργο του, οι εντάσεις δεν υποχώρησαν ποτέ όποτε χρειαζόταν να ανακατευτούν.
Ωστόσο, ούτε ο Ραμίζ Αλία ούτε ο Σαλί Μπερίσα στράφηκαν πλήρως εναντίον του. Ο λόγος ήταν ότι η διεθνής διπλωματία ήταν ικανοποιημένη και σίγουρη με αυτό και μετέφερε αυτό το μήνυμα και στους δύο προέδρους.
Αυτονομία και καταδίωξη ιερέων
Μετά τον πρώτο χρόνο της εξουσίας, όταν ο Μπερίσα άρχισε να έχει προβλήματα με την Ελλάδα στα νότια της χώρας και ιδιαίτερα με τις εκκλήσεις για Αυτονομία της Βορείου Ηπείρου στη Δρόπολη από περιθωριοποιημένα άτομα, οι προβολείς του στράφηκαν στην Ορθόδοξη Εκκλησία και τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο.
Η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών μας (NIS) μετατράπηκε σε πτέρυγα των Ταλιμπάν για την καταδίωξη ιερέων στη νότια Αλβανία και οποιαδήποτε σχέση είχαν με τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο και την Ελλάδα.
Το αποκορύφωμα αυτών των εντάσεων ήταν η εκδίωξη το καλοκαίρι του 1993 ενός Έλληνα ιερέα από τη Δρόπολη, που έφερε τις εντάσεις στο αποκορύφωμα. Αυτός και ένας από τους λόγους που στο νέο σχέδιο Συντάγματος του 1994, ο Σαλί Μπερίσα αποφάσισε να συμπεριλάβει ένα άρθρο που απαγόρευε στα θρησκευτικά ιδρύματα στην Αλβανία να έχουν επικεφαλής ιεράρχες που δεν ήταν αλβανικής καταγωγής και αίματος. Αυτή ήταν μια σχεδόν ρατσιστική αντίληψη, με σαφές πολιτικό υπόβαθρο κατά του Αρχιεπισκόπου Αναστάσιου.
Αυτή ήταν η πρώτη και τελευταία πολιτική μάχη της Αλβανίας με τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο. Τότε, ρώτησα τον πρωθυπουργό Αλεξάντερ Μέξη στο γραφείο του, κατά τη διάρκεια μιας συνέντευξης για το δημοψήφισμα, πόσο δυνατή ήταν η απομάκρυνση του Αρχιεπισκόπου.
Κοίταξε μια φορά την οροφή για να δείξει ότι κρυφακούεται το γραφείο του και χαμηλώνοντας τη φωνή του μου είπε:
– Ο Θεοφάν Πόπα μου είπε: Μόνο ο Θεός παίρνει τον Αρχιεπίσκοπο.
– Δηλαδή όταν πεθάνει; – Του είπα με τη βαναυσότητα ενός νεαρού χωρίς θρησκευτικά αισθήματα.
Κούνησε το κεφάλι του. Είδα όμως ότι ήταν ξεκάθαρα με το μέρος του Αρχιεπισκόπου.
Το δημοψήφισμα του 1994, το οποίο έμοιαζε με ένα διαταραγμένο όχλο που κυνηγά τον Σαλί Μπερίσα, χάθηκε.
Οι σοσιαλιστές δεν έφυγαν από το σπίτι για κανένα συλλαλητήριο, απλά είπαν σε όλους ότι «ο Σαλί Μπερίσα θα γίνει βασιλιάς».
Τότε όμως είδα για πρώτη φορά ότι οι Ορθόδοξοι Αλβανοί συγκεντρώθηκαν σιωπηλά, χωρίς να προφέρουν ούτε μια λέξη ενάντια στο δημόσιο λιντσάρισμα του Αρχιεπισκόπου τους και στάθηκαν στο πλευρό του.
Αυτή ήταν η στιγμή που άρχισα να αναλογίζομαι την προσωπικότητά του και το βάρος του στη ζωή της χώρας μου.
Η σύγκρουσή μου ως δημοσιογράφος με τον Αρχιεπίσκοπο
Το 1995, όταν η Ορθόδοξη Εκκλησία ανακήρυξε τον Άγιο Κοσμά ως άγιό της, υπήρξαν αντιδράσεις στο κοινό.
Μερικοί από τους μουσουλμάνους ή ανθέλληνες ερευνητές εξήγησαν τη βιογραφία του Αγίου Κοσμά ως αντιαλβανό Έλληνα, ενώ η Εκκλησία τον υποστήριξε ως έναν από τους αγίους της που είχε διαδώσει την Ορθοδοξία στις αλβανικές κοινότητες.
Εγώ, ως δημοσιογράφος της Φωνής της Αμερικής, ετοίμασα ένα ρεπορτάζ για αυτές τις συγκρούσεις, συμπεριλαμβανομένου ενός εκπροσώπου του Υπουργείου Πολιτισμού που δεν πήρε θέση, αλλά ήταν κατανοητό ότι θα ήταν πιο χαρούμενος αν ο Άγιος Κοσμάς δεν ήταν άγιος της Εκκλησίας.
Η αντίδραση της Εκκλησίας ήταν δυσανάλογη. Είχαν στείλει ένα γράμμα μέχρι την Ουάσιγκτον για αυτό, αλλά δεν μου το είπαν ποτέ.
Λίγους μήνες αργότερα, σε ένα δείπνο στο σπίτι του επικεφαλής της USAID στα Τίρανα, ο πρώην αναπληρωτής διευθυντής της Φωνής της Αμερικής μου έδωσε ένα φιλικό μήνυμα:
– Μην ασχολείστε με την Ορθόδοξη Εκκλησία, γιατί αυτά τα πράγματα είναι παρεξηγημένα.
Ο άλλος συνάδελφός μου της Φωνής της Αμερικής στην Ουάσιγκτον, ο οποίος ήταν επίσης στο δείπνο και φαινόταν ότι γνώριζε το παράπονο, πρόσθεσε γρήγορα:
-Μην τα βάζεις μαζί τους. Όποιος ακούει στις ΗΠΑ δεν αμφισβητεί τι κάνει ένας αρχιεπίσκοπος.
Σε λίγα δευτερόλεπτα με περικύκλωσαν αρκετοί φίλοι μου στο δείπνο, που μου έλεγαν το ίδιο:
– Δεν πειράζει, μην το γράφεις άλλο.
Εκείνη τη στιγμή ξέσπασε η σκοτεινή μου διάθεση και είπα:
– Και όταν πεθάνει, να μην κάνω την είδηση;
Ακολούθησε μια αμήχανη σιωπή, την οποία έσπασε ξανά ο συνάδελφός μου:
– Πάρε εκείνη τη μέρα άδεια.
Συνειδητοποίησα ότι η πρόσκληση για δείπνο στο σπίτι του DeeDee Blane είχε σκοπό να μου μεταφέρει αυτό το μήνυμα με φιλικό τρόπο. Κι έτσι αποφάσισα να μην ασχοληθώ άλλο με την Εκκλησία.
Όμως η κακή διάθεση δεν με άφηνε άνετα.
Εν τω μεταξύ, ένας ιερέας στο Ελμπασάν, ο πατέρας Νικόλ Μάρκου, είχε αποφασίσει να ηγηθεί μιας εκκλησίας στο Κάστρο της πόλης, ανεξάρτητος από τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο.
Το BBC στην αλβανική γλώσσα, μέσω του δημοσιογράφου Σοκόλ Γκρούντα, ετοίμασε αναλυτικό ρεπορτάζ για το γεγονός αυτό.
Την επόμενη μέρα, ο Μπιμπεράι με ρώτησε στο τηλέφωνο:
-Έχετε πάει στην εκκλησία του Νικολάου Μάρκου στο Ελμπασάν;
– Όχι, – απάντησα.
– Είχαμε κάποια αναφορά για εκείνο το γεγονός;
– Όχι, – είπα. – Δεν γράφω πια για την Εκκλησία, έχω δώσει τον λόγο μου.
Βούλιαξε και αναστέναξε, αλλά δεν είπε τίποτα άλλο.
Τότε έμαθα ότι ο Τόμας, ο εκπρόσωπος της Εκκλησίας, είχε παραπονεθεί ξανά στην Ουάσιγκτον για το ρεπορτάζ του BBC, όπως είχα κάνει και στη Φωνή της Αμερικής.
Οι συναλλαγές της Εκκλησίας με επικριτικούς δημοσιογράφους αποτελούσαν από μόνες τους πρόβλημα και συχνά προκαλούσαν στην Εκκλησία περισσότερο πρόβλημα παρά βοήθησαν. Αλλά αυτό το ψέμα, ευτυχώς, με έσωσε τελικά από προβλήματα με την Εκκλησία, γιατί τώρα είχαν πει ψέματα.
Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος δημιούργησε τη νέα Ορθόδοξη Εκκλησία της Αλβανίας
Ωστόσο, δεν συμμερίζομαι το κακό συναίσθημα που μου δημιούργησε η ιδέα ότι με θεωρούσαν κριτικό της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Δεν ήμουν έτσι, αλλά στην Αλβανία μετατράπηκε σε δημοφιλές άθλημα.
Όλοι οι διανοούμενοι μουσουλμανικής καταγωγής και άθεης εκπαίδευσης ήταν τρελοί εχθροί της Εκκλησίας, και εγώ, αφού εκπλήρωσα κάποιες προϋποθέσεις, συμπεριλήφθηκα επίσημα σε αυτόν τον κατάλογο.
Κατ’ αρχήν, αυτή η κατηγορία ασχολούνταν 24 ώρες το 24ωρο με τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο.
Από την άλλη, πολλοί ορθόδοξοι διανοούμενοι ασχολούνταν όλο το 24ωρο με τον Πρόεδρο της Μουσουλμανικής Κοινότητας ή με τα αραβικά τζαμιά στην Αλβανία. Ομοίως, ήθελαν να μεταρρυθμίσουν τους αντιπάλους τους.
Αυτή η άσχημη μόδα πολιτικής δέσμευσης για τον έλεγχο των θρησκευτικών κοινοτήτων είναι ο μόνος πολιτικός πυλώνας θρησκευτικού διχασμού στην Αλβανία.
Αυτό που ήταν ξεκάθαρο ήταν ότι ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος απολάμβανε όχι μόνο την πραγματική υποστήριξη των Ορθοδόξων στην Αλβανία, αλλά ήταν και η πιο σημαντική προσωπικότητα του ορθόδοξου κόσμου στην περιοχή.
Χάρη σε αυτόν συγκεντρώθηκαν εκατομμύρια ευρώ σε δωρεές για την Ορθόδοξη Εκκλησία και οι περισσότερες από τις κατεστραμμένες εκκλησίες ξαναχτίστηκαν.
Άνοιξε τα σεμινάρια του στην Αλβανία και προετοίμασε νέες γενιές θρησκευτικών λειτουργών, που σήμερα είναι η πιο υγιής θρησκευτική οικογένεια στην Αλβανία, με πραγματική πειθαρχία και πνευματική δέσμευση.
Κανείς σαν την ορθόδοξη θρησκεία στην Αλβανία δεν μπόρεσε να προετοιμάσει τόσους ανθρώπους να υπηρετήσουν στα θρησκευτικά της ιδρύματα με τις δικές του δυνάμεις.
Οι ιερείς μας εκπαιδεύονται σε χώρες του αραβικού κόσμου με ριζοσπαστική μουσουλμανική κουλτούρα, ενώ οι καθολικοί ιερείς συνήθως εκπαιδεύονται από το Βατικανό.
Μόνο η Ορθόδοξη Εκκλησία έχει δημιουργήσει τη βασική της ιεραρχία εντός της Αλβανίας και τώρα έχει μια Σύνοδο γεμάτη με θρησκευτικές προσωπικότητες, κυρίως Αλβανούς.
Προσωπική συνάντηση με τον Αρχιεπίσκοπο
Την άνοιξη του 2018 έτυχε να συναντήσω τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο για ένα προσωπικό θέμα. Είχα πρόβλημα με την εκκλησία της Αγίας Μαρίας στο χωριό μου. Επειδή είχα αρχίσει να ζω με τα προβλήματα του χωριού, αποφάσισα να ξαναχτίσω την εκκλησία της Σεν Μαρία, η οποία είχε γκρεμιστεί το 1967 μετά την περιβόητη επιστολή του Ενβέρ Χότζα προς τους μαθητές γυμνασίου του Δυρραχίου.
Στην πραγματικότητα, δεν είχα χρήματα, αλλά οι υποσχέσεις των φίλων μου, που κράτησαν ολόκληρο τον λόγο, αναλαμβάνοντας κάθε αντικείμενο των έργων, έκαναν την ανακατασκευή εφικτή.
Ακόμη πιο όμορφη ήταν η ιστορία της καμπάνας που εξαφανίστηκε το 1967.
Ο Αλιόσα, ένας συγχωριανός μου που μένει στο Τεπελένι, πολύ συνδεδεμένος με το χωριό, ανέλαβε να βρει ένα κουδούνι και μάλιστα προσφέρθηκε να το αγοράσει με δικά του χρήματα . Μετά από λίγες μέρες με πήρε τηλέφωνο και μου είπε ότι κάποιος παρέδωσε την καμπάνα της εκκλησίας του Πεστάνι στην εκκλησία στο Τεπελένι. Δεν θέλησε να μαθευτεί το όνομά του.
Πήγα με χαρά στην εκκλησία να τον δω. Ήταν η καμπάνα της εκκλησίας του Αγίου Αθανάσιου, γνωστή στο χωριό ως η «Μεγάλη Εκκλησία». Είχε ακόμα την επιγραφή: «Καμπάνα της Εκκλησίας του χωριού Πεστάν».
Το αγόρι που το είχε παραδώσει, μου είπαν, είχε τον πατέρα του ανάμεσα στους νέους εθελοντές του 1967, που είχαν έρθει στο χωριό για να καταστρέψουν την εκκλησία.
Ο πατέρας του είχε ρίξει το κουδούνι σε κάτι βράχους κοντά στην εκκλησία για να το κρύψει.
Μετά, το βράδυ, είχε επιστρέψει με έναν φίλο του και κομμάτι-κομμάτι είχαν μεταφέρει την καμπάνα στο Τεπέλενι. Κάθε βράδυ τον κατέβαζαν σε ένα κομμάτι δρόμου μέχρι που τον έκρυβαν στο χωριό του. Η καμπάνα ήταν αποθηκευμένη εκεί μέχρι το 1990, σε ένα υπόγειο.
Όταν ο κομμουνισμός έπεφτε και ο ίδιος βρισκόταν στο τέλος της ζωής του, ο πατέρας είχε εμπιστευτεί στους γιους του να πάρουν την καμπάνα στο Πεστάν, γιατί τους ανήκε και γιατί, σύμφωνα με τον ίδιο, τους προστάτευε από κακοτυχίες.
Ο απελευθερωτής του κουδουνιού πρόσθεσε με περηφάνια ακόμη ένα γεγονός: το κουδούνι ήταν τόσο σημαντικό για την οικογένειά του που ο ίδιος είχε καταφέρει να γίνει στρατιώτης στη Φρουρά της Δημοκρατίας.
Ο ιερέας του χωριού, ο πατέρας Ρωμανός, ένας από τους ωραιότερους ανθρώπους που μπορείς να συναντήσεις, έφερε στο σπίτι μου τον Μονσινιόρ Ιωάννη, τον Μητροπολίτη Κορυτσάς. Του είπα ότι ήθελα να ξαναχτίσω την εκκλησία και με ενθάρρυνε:
-Για όλα, μίλα με τον πατέρα Ρομάνο, – μου είπε.
Νομίζοντας ότι ήταν μια απλή δουλειά, αποφάσισα να ξεκινήσω τη δουλειά το Πάσχα εκείνης της χρονιάς.
Όμως ο πατέρας Ρωμανός μου εξήγησε ότι έπρεπε να ακολουθηθούν διάφορες διαδικασίες: η ευλογία των ερειπίων όπου θα χτιζόταν η εκκλησία και η άδεια από τη Μητρόπολη Αργυροκάστρου.
Τα προβλήματα ξεκίνησαν όταν πήγα σε έναν υπάλληλο της μητρόπολης, ο οποίος άρχισε να μου λέει ότι έπρεπε να παραδώσω τα χρήματα στη Μητρόπολη και θα αποφασίσουν τι θα κάνουν με αυτά.
Κατάλαβα ότι αντιμετώπιζα ένα μεγάλο «ΟΧΙ». Για να μην θυμώσω, αποφάσισα να το κόψω απότομα και ζήτησα συνάντηση με τον Αρχιεπίσκοπο Αναστάσιο.
Η απάντηση ήρθε μέσα σε λίγες ώρες. Το επόμενο πρωί πήγα στο γραφείο του στον Καθεδρικό Ναό των Τιράνων. Ο πατέρας Ρωμανός με συνόδευσε και μεσολάβησε στη συνάντηση.
Ως δώρο του έφερα μια φωτογραφία μιας πλάκας από την εκκλησία του Αγίου Κόλλι στο Πεστάν, όπου έγραφε:
«Η εκκλησία κτίστηκε το 1112. Ξαναχτίστηκε το 1861».
Ο αρχιεπίσκοπος με συνάντησε στην πόρτα και με αγκάλιασε:
– Ο Θεός άναψε τον δρόμο να σε φέρει εδώ, – μου είπε.
Αφού κάναμε λίγο χιούμορ για το παρελθόν, προχωρήσαμε στο πρόβλημά μου με την εκκλησία της Αγίας Μαρίας (Παναγίας). Του είπα ότι θα έκτιζα την εκκλησία με δωρεές των φίλων μου και ότι ο καθένας θα αναλάβει ένα ξεχωριστό μέρος της δουλειάς. Εξήγησα επίσης ότι τα γραφειοκρατικά εμπόδια των ανθρώπων του στο Αργυρόκαστρο με είχαν προκαλέσει νευρικότητα.
– Ηρέμησε, – μου είπε. – Όταν έχεις κάποιον απέναντί σου που θα σε ενοχλήσει, γύρνα το κεφάλι σου στο πλάι και μην τον κοιτάς. Κοιτάξτε τον στόχο σας. Αν ασχοληθείς με όλα όσα σου έρχονται, θα περιμένεις δηλητήριο.
Μετά με ρώτησε:
– Ποιον θέλεις για παπά;
-Πάτερ Ρωμανό, -του είπα.
Έδωσε την ευλογία στον π. Ρωμανό και με συμβούλεψε να πάω σε συνάντηση με τον Μητροπολίτη Δημήτριο στο Τεπελένι για να λάβω επίσημη έγκριση.
– Τώρα μη μου μιλάς άλλο για αυτή τη δουλειά, – μου είπε χαμογελώντας. – Είσαι ορθόδοξος.
– Με λένε Μέρο, – του είπα.
Γέλασε δυνατά.
– Ίσως δεν ξέρω, αλλά το όνομα «Μέρω» είναι το όνομα της Ημέρας Υγείας των Ανδρών. Δεν χρειάζεται να αλλάξετε το όνομά σας. Επιπλέον, έχουμε έναν Άγιο Όμερο. Δεν μπορείς να μας σώσεις, – μου είπε γελώντας.
Γέλασα με αυτό το «βάπτισμα» στο ξερό της όλης ιστορίας. Μετά συνέχισε να μου λέει για τη ζωή του και το δόγμα που είχε υπερασπιστεί στη Βοστώνη, για τον ρόλο του Πατριαρχείου στη μεταστροφή των Αλβανών σε Μουσουλμάνους κατά τον 18ο αιώνα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, αφού το Πατριαρχείο είχε απόλυτη εξουσία στον Ορθόδοξο κόσμο εντός της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, είχε δείξει ανίκανο και απροετοίμαστο απέναντι στους Αλβανούς, καθώς απαγόρευσε τα αλβανικά σχολεία και δεν κατάφεραν ποτέ να διαβάσουν Βίβλο.
Με αυτόν τον τρόπο, οι Ορθόδοξοι Αλβανοί ήταν οι λιγότερο θρησκευτικά μορφωμένοι πιστοί, γεγονός που καθιστούσε ευκολότερο τον εξισλαμισμό τους στην αυτοκρατορία. Η διαδικασία αυτή γινόταν κυρίως στο Λαμπέρι και στις περιοχές της Πρεμετής, στο Τεπελένι και στο Αργυρόκαστρο.
– Γι’ αυτό με θύμωσαν πολύ στο Πατριαρχείο, – μου είπε. – Και μια από τις υπηρεσίες μου στην Αφρική βασίζεται σε αυτή την πικρή αλήθεια.
Του είπα ότι στο Λαμπέρι και στο Ζαγόρι, τα χωριά που δεν είναι πλέον ορθόδοξα είναι κυρίως μπεκτασίτικα, αλλά πολύ λίγα από αυτά έχουν λατρευτικά αντικείμενα. Μάλιστα, οι περιπλανώμενοι δερβίσηδες φορούν συχνά ιερατικά ρούχα όταν περνούν από ορθόδοξα χωριά. Αλλά συμβαίνει ότι ακόμη και οι ιερείς αυτών των εκκλησιών χρησιμοποιούν μερικές φορές χιουμοριστικά ρητά.
– Ξέρω, ξέρω, είπε, είστε κρυπτοορθόδοξοι
Στη συνέχεια μιλήσαμε για τα οικονομικά προβλήματα της Εκκλησίας. Μου μίλησε για τις ατελείωτες δυσκολίες που είχε να χρηματοδοτήσει η Ορθόδοξη Εκκλησία στην Αλβανία. Είχε πάρει δύο άδειες υδροηλεκτρικής ενέργειας, τις οποίες θα χρησιμοποιούσε για να εξασφαλίσει τα απαραίτητα έσοδα, αλλά και αυτό δεν ήταν ολοκληρωμένη λύση. Η αγωνία του για τις επόμενες μέρες ήταν έκδηλη.
Σιγά σιγά πέρασαν περίπου τρεις ώρες χωρίς να γίνει αισθητές.
Στο τέλος, μου έδωσε μερικά βιβλία και άλμπουμ για την αναβίωση της Αλβανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Έφυγα με μεγάλη ηρεμία. Τα πράγματα πήγανε όλα καλά, η εκκλησία τελείωσε δύο μέρες πριν τη γιορτή της Παναγίας, σε χρόνο ρεκόρ τεσσάρων μηνών. Στα εγκαίνιά της ήρθαν εκατοντάδες άνθρωποι, εκ των οποίων οι μισοί ήταν μουσουλμάνοι του χωριού, που έκαναν ουρές ο ένας με τον άλλον για να μπουν στην εκκλησία.
Τον συνάντησα μετά σε μια δεξίωση στην αμερικανική πρεσβεία και του έδειξα τις φωτογραφίες της γιορτής και της ανακατασκευασμένης Εκκλησίας. Ήταν πολύ χαρούμενος.
(Φωτογραφίες της εκκλησίας όπως ήταν και όπως έγινε)
Τώρα που γράφω αυτές τις γραμμές, η Εκκλησία έχει μεταμορφωθεί πλήρως εκ των έσω. Είναι καλυμμένο με εικόνες και σχέδια αγίων, παίρνοντας μια εντελώς νέα και ασύλληπτη όψη πριν από μερικά χρόνια.
– Ελπίζω να έχω τη δύναμη να έρθω να την δω, είπε.
Σήμερα ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος είναι ο ίδιος κάτοικος του άλλου κόσμου, αλλά αυτά που έδωσε στον αλβανικό ορθόδοξο κόσμο θα μείνουν για πολύ στην ιστορία αυτής της χώρας. Οι άλλοι θα ξεχαστούν.
Gazeta Tema- Mero Baze
—
Αναλύσεις
Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες
Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.
Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.
Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.
Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.
Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.
Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία
Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.
Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.
Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».
Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.
Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.
Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC
Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.
Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.
Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.
Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.
Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.
Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία
Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.
Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.
Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.
Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.
Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.
Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ
Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.
Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.
Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.
Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.
Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.
Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας
Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.
Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.
Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.
Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.
Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.
Το μήνυμα προς το Πακιστάν
Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.
Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.
Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.
Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.
Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.
Διεθνή
Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς
Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία διατηρεί ανταγωνιστικά τα ρωσικά προϊόντα, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε η Berliner Zeitung. Η Γερμανία εξακολουθεί να συνδέεται εμπορικά με το ρωσικό φυσικό αέριο, παρά τις ευρωπαϊκές προσπάθειες περιορισμού της ενεργειακής εξάρτησης από τη Μόσχα.
Αυτή τη φορά, η σύνδεση δεν αφορά αποκλειστικά την άμεση προμήθεια φυσικού αερίου, αλλά τις εισαγωγές λιπασμάτων που παράγονται με τη χρήση ρωσικού αερίου ως πρώτης ύλης και πηγής ενέργειας. Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας, που βασίζεται σε στοιχεία του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου και του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι εισαγωγές αζώτου μέσω ρωσικών λιπασμάτων μειώθηκαν σημαντικά κατά το 2025-2026. Ωστόσο, εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τα επίπεδα που καταγράφονταν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Τα στοιχεία των εισαγωγών και η σύγκριση με την προπολεμική περίοδο
Το 2025-2026, η Γερμανία εισήγαγε 48.800 τόνους αζώτου μέσω λιπασμάτων ρωσικής προέλευσης. Η ποσότητα αυτή είναι μειωμένη κατά περίπου 66% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αλλά παραμένει κατά 53% υψηλότερη από τους 31.800 τόνους που είχαν καταγραφεί το 2020-2021, πριν από τον πόλεμο.
Η εξέλιξη των εισαγωγών δείχνει πόσο έντονη ήταν η αύξηση μετά το 2022. Το 2021-2022 οι εισαγωγές έφτασαν τους 56.800 τόνους αζώτου, ενώ το 2022-2023 εκτοξεύθηκαν στους 185.100 τόνους. Στη συνέχεια καταγράφηκαν 140.200 τόνοι το 2023-2024 και 143.800 τόνοι το 2024-2025, προτού σημειωθεί η μεγάλη υποχώρηση της τελευταίας περιόδου. Τα στοιχεία αφορούν την ποσότητα του αζώτου που περιέχεται στα εισαγόμενα λιπάσματα και όχι το συνολικό βάρος των προϊόντων.
Τα λιπασματικά έτη υπολογίζονται από τον Ιούλιο έως τον Ιούνιο. Η ποσότητα αζώτου που εισήχθη στη Γερμανία μέσω ρωσικής ουρίας μειώθηκε από 71.600 τόνους σε 27.600 τόνους, καταγράφοντας πτώση άνω του 61%. Παρά τη μείωση, η ποσότητα εξακολουθεί να είναι σχεδόν τριπλάσια από τους 9.900 τόνους του 2020-2021. Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναδεικνύει το βασικό πρόβλημα της ευρωπαϊκής πολιτικής περιορισμού των εμπορικών δεσμών με τη Ρωσία. Ακόμη και όταν περιορίζονται οι εισαγωγές συγκεκριμένων προϊόντων, οι οικονομικές σχέσεις μπορούν να διατηρούνται μέσω άλλων κατηγοριών αγαθών, ιδιαίτερα όταν αυτά έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής.
Γιατί οι ρωσικές εισαγωγές παραμένουν ανταγωνιστικές
Καθοριστικός παράγοντας είναι το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η παραγωγή αζωτούχων λιπασμάτων απαιτεί μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου, το οποίο χρησιμοποιείται τόσο ως πρώτη ύλη όσο και ως πηγή ενέργειας. Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι ευρωπαϊκοί δασμοί, που τέθηκαν σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025, περιόρισαν σημαντικά τις εισαγωγές ρωσικών λιπασμάτων. Ωστόσο, δεν εξάλειψαν το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των ρωσικών προϊόντων. Ο σύνδεσμος επισημαίνει ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας δυσκολεύουν τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αυξήσουν την εγχώρια παραγωγή και να καλύψουν μεγαλύτερο μέρος των αναγκών της αγοράς. Ως αποτέλεσμα, τα ρωσικά λιπάσματα εξακολουθούν να παραμένουν ελκυστικά, ακόμη και μετά την επιβολή πρόσθετων δασμών.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον IVA, είναι πιθανό ορισμένες ποσότητες ρωσικών προϊόντων να φτάνουν στη γερμανική αγορά μέσω άλλων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το μέγεθος αυτών των έμμεσων εισαγωγών, ωστόσο, δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από τα διαθέσιμα στοιχεία.
Δεν αποδίδονται οι αυξήσεις των τιμών αποκλειστικά στους δασμούς
Το ζήτημα έχει άμεση σημασία για τους Γερμανούς αγρότες, καθώς το κόστος των λιπασμάτων επηρεάζει την παραγωγή και, τελικά, την οικονομική βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Ο IVA υποστηρίζει ότι η μείωση των ρωσικών εισαγωγών δεν έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής σαφή αύξηση των τιμών εξαιτίας των δασμών. Σύμφωνα με τον σύνδεσμο, η εγχώρια παραγωγική δυναμικότητα και οι εισαγωγές από άλλες χώρες, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς. Την ίδια στιγμή, ο σύνδεσμος αποδίδει τις υψηλές τιμές των λιπασμάτων το 2026 στις διεθνείς ενεργειακές αναταράξεις, στον πόλεμο με το Ιράν και στην κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος μεταφοράς και τις παγκόσμιες τιμές ενέργειας και λιπασμάτων.
Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν τις θέσεις του κλαδικού συνδέσμου και δεν συνιστούν από μόνες τους ανεξάρτητη αξιολόγηση όλων των παραγόντων που διαμορφώνουν τις τιμές.
Νέες πιέσεις για περιορισμό των ρωσικών εισαγωγών
Με αφορμή τα στοιχεία, ο IVA ζητά να εξεταστεί η επιβολή πρόσθετων δασμών στις εισαγωγές καλιούχων λιπασμάτων από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία. Το κάλιο αποτελεί βασικό θρεπτικό στοιχείο για τις καλλιέργειες και αντιπροσωπεύει μια ακόμη κατηγορία προϊόντων στην οποία η ευρωπαϊκή αγορά διατηρεί εμπορικές σχέσεις με τις δύο χώρες.
Ο σύνδεσμος εκτιμά ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της γεωργίας χωρίς να εξαρτάται από τις συγκεκριμένες εισαγωγές και υποστηρίζει ότι πρόσθετοι δασμοί δεν θα πρέπει να οδηγήσουν αναγκαστικά σε αυξήσεις τιμών. Η συζήτηση, ωστόσο, αποτυπώνει το ευρύτερο δίλημμα της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής. Η μείωση της εξάρτησης από τη Ρωσία απαιτεί όχι μόνο εμπορικούς περιορισμούς, αλλά και ανταγωνιστική εγχώρια παραγωγή, προσιτό ενεργειακό κόστος και εναλλακτικές πηγές προμήθειας.
Τα δεδομένα της γερμανικής αγοράς δείχνουν ότι οι δασμοί μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τις εισαγωγές, χωρίς όμως να εξαλείψουν αυτομάτως τις οικονομικές σχέσεις που στηρίζονται σε διαφορές κόστους παραγωγής. Για τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση, η πρόκληση παραμένει η εξισορρόπηση τριών στόχων: της ενεργειακής και οικονομικής ασφάλειας, της στήριξης της εγχώριας βιομηχανίας και της διατήρησης προσιτού κόστους για τον αγροτικό τομέα.
Με πληροφορίες του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA) και του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου.
Αναλύσεις
Πακιστάν: Μειώθηκαν οι τρομοκρατικές επιθέσεις, αλλά αυξάνονται οι απειλές – Αντάρτικες οργανώσεις αναπτύσσουν νέες τακτικές και στρατολογούν γυναίκες
Η νέα έκθεση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS) αποκαλύπτει ένα αντιφατικό περιβάλλον ασφαλείας: Λιγότερες επιθέσεις και θύματα, αλλά αναδιοργάνωση ένοπλων ομάδων, χρήση drones, εσωτερικές συγκρούσεις και αυξανόμενη αστάθεια στο Μπαλουχιστάν. Η πολιτική κρίση επιβαρύνει την προσπάθεια αντιμετώπισης της τρομοκρατίας.
Μια εξαιρετικά σύνθετη εικόνα για την ασφάλεια στο Πακιστάν αποτυπώνει η νέα εβδομαδιαία ανάλυση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS), η οποία δημοσιεύθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2026. Παρά τη μείωση των επιθέσεων από ένοπλες οργανώσεις κατά την πρώτη εβδομάδα του μήνα, οι εξελίξεις στο εσωτερικό των εξτρεμιστικών και αυτονομιστικών ομάδων δημιουργούν σοβαρά ερωτήματα για την πραγματική αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων ασφαλείας.
Η έκθεση με τίτλο «Pakistan’s Security Paradox: Militant Attacks Decline as Militant Groups Signal New Developments» καταγράφει υποχώρηση των επιθέσεων, αλλά παράλληλα εντοπίζει ενδείξεις οργανωτικής αναδιάρθρωσης, νέων επιχειρησιακών μεθόδων και εντατικοποίησης της προπαγανδιστικής δραστηριότητας.
Μείωση 18% στις επιθέσεις – Παραμένει σοβαρή η απειλή
Σύμφωνα με το PICSS, από τις 2 έως τις 8 Οκτωβρίου καταγράφηκαν συνολικά 46 επιθέσεις ενόπλων οργανώσεων στο Πακιστάν, έναντι 56 την αμέσως προηγούμενη εβδομάδα.
Η μείωση ανέρχεται στο 18%, ενώ αισθητή είναι και η υποχώρηση του αριθμού των θυμάτων.
Οι νεκροί μειώθηκαν από 52 σε 42 και οι τραυματίες από 53 σε 23.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη σε ολόκληρη τη χώρα.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, όπου δραστηριοποιούνται ιδιαίτερα ενεργές αυτονομιστικές οργανώσεις, οι απώλειες αυξήθηκαν παρά τη μείωση του αριθμού των επιθέσεων.
Το στοιχείο αυτό δημιουργεί προβληματισμό για το κατά πόσον οι ένοπλες ομάδες μεταβάλλουν τις τακτικές τους, πραγματοποιώντας λιγότερες αλλά δυνητικά πιο φονικές επιχειρήσεις.
Οι Πακιστανοί Ταλιμπάν αλλάζουν τακτική – Drones και ελεύθεροι σκοπευτές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εξελίξεις στο εσωτερικό της Tehrik-i-Taliban Pakistan (TTP), της οργάνωσης που είναι γνωστή ως Πακιστανοί Ταλιμπάν.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η TTP επέβαλε περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τα μέλη της.
Η συγκεκριμένη απόφαση αποκτά σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι ένοπλες οργανώσεις χρησιμοποιούν τις ψηφιακές πλατφόρμες τόσο για προπαγάνδα όσο και για την προβολή των επιχειρησιακών τους δυνατοτήτων.
Την ίδια στιγμή, η TTP δημοσιοποίησε οπτικό υλικό στο οποίο υποστηρίζει ότι καταγράφονται επιθέσεις με τετρακόπτερα μη επανδρωμένα αεροσκάφη και ενέργειες ελεύθερων σκοπευτών.
Οι ισχυρισμοί αυτοί δεν συνιστούν ανεξάρτητη επιβεβαίωση της αποτελεσματικότητας ή της έκτασης χρήσης των συγκεκριμένων μέσων.
Παρ’ όλα αυτά, η προβολή τέτοιων επιχειρήσεων εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια των οργανώσεων να παρουσιάσουν εικόνα τεχνολογικής προσαρμογής και να ενισχύσουν την επιρροή τους.
Εσωτερικές συγκρούσεις στις ένοπλες οργανώσεις
Την ίδια περίοδο, η Jamaat-ul-Ahrar, οργάνωση που έχει συνδεθεί με το δίκτυο των Πακιστανών Ταλιμπάν, ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε 122 επιθέσεις κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου.
Πρόκειται για αριθμό που προέρχεται από τους ισχυρισμούς της ίδιας της οργάνωσης και δεν πρέπει να συγχέεται με τα ανεξάρτητα καταγεγραμμένα περιστατικά του PICSS.
Παράλληλα, αναφέρθηκαν αιματηρές συγκρούσεις ανάμεσα σε μαχητές της Jamaat-ul-Ahrar και αντίπαλης φράξιας της TTP στην περιοχή Ορακζάι.
Οι πληροφορίες αυτές αναδεικνύουν ένα επιπλέον πρόβλημα για την ασφάλεια του Πακιστάν: τον κατακερματισμό του περιβάλλοντος των ενόπλων οργανώσεων.
Οι εσωτερικές συγκρούσεις ενδέχεται να αποδυναμώνουν προσωρινά ορισμένα δίκτυα, αλλά μπορούν επίσης να προκαλέσουν νέες αντιπαραθέσεις, ανακατατάξεις και αποσχίσεις.
Μπαλουχιστάν: Ένοπλη γυναικεία μονάδα και κλιμάκωση της προπαγάνδας
Σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται και στο Μπαλουχιστάν, την επαρχία του νοτιοδυτικού Πακιστάν που συνορεύει με το Ιράν και το Αφγανιστάν και έχει στρατηγική σημασία λόγω των φυσικών πόρων και της πρόσβασής της στην Αραβική Θάλασσα.
Το Balochistan Liberation Front (BLF), μία από τις οργανώσεις που επιδιώκουν την ανεξαρτησία του Μπαλουχιστάν, δημοσιοποίησε υλικό για τη συγκρότηση νέου γυναικείου ένοπλου σχηματισμού.
Η συγκεκριμένη κίνηση προβάλλεται από την οργάνωση ως οργανωτική εξέλιξη. Δεν υπάρχουν, ωστόσο, επαρκή ανεξάρτητα στοιχεία στο δημόσιο απόσπασμα της έκθεσης για τον αριθμό των μελών ή τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητες της νέας μονάδας.
Παράλληλα, ο Balochistan Liberation Army (BLA), άλλη σημαντική αυτονομιστική ένοπλη οργάνωση, απέρριψε κατηγορίες περί συνεργασίας με την TTP.
Ο BLA δημοσιοποίησε επίσης οπτικό υλικό από επιχειρήσεις που ισχυρίζεται ότι πραγματοποίησαν μέλη του.
Άλλες οργανώσεις των Μπαλούχων προχώρησαν σε ανάλογες κινήσεις, προβάλλοντας τη δράση τους και διατυπώνοντας ισχυρισμούς για δραστηριότητες συλλογής πληροφοριών.
Οι εξελίξεις καταδεικνύουν ότι η σύγκρουση στο Μπαλουχιστάν δεν περιορίζεται στις ένοπλες επιθέσεις, αλλά περιλαμβάνει και έναν παράλληλο αγώνα επιρροής, επικοινωνίας και πολιτικής νομιμοποίησης.
Πολιτική κρίση και αντιτρομοκρατία
Πέρα από την ένοπλη βία, η έκθεση του PICSS επισημαίνει ότι η εσωτερική πολιτική αστάθεια δυσχεραίνει τη διαμόρφωση αποτελεσματικής πολιτικής ασφαλείας.
Η κατάρρευση των διαπραγματεύσεων μεταξύ της κυβέρνησης και του Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI), του κόμματος που ίδρυσε ο πρώην πρωθυπουργός Ιμράν Χαν, περιπλέκει τις προσπάθειες συντονισμού στην επαρχία Χάιμπερ Παχτούνχβα.
Η περιοχή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα της δράσης των Πακιστανών Ταλιμπάν, λόγω της εγγύτητάς της με το Αφγανιστάν και της μακρόχρονης παρουσίας ένοπλων δικτύων.
Οι πολιτικές αντιπαραθέσεις μεταξύ κεντρικής κυβέρνησης και αντιπολίτευσης μπορούν να δυσχεράνουν τον συντονισμό, τη διοικητική συνεργασία και τη διαμόρφωση κοινής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας.
Το πρόβλημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν συνδυάζεται με την ανάγκη προστασίας παραμεθόριων περιοχών και αντιμετώπισης οργανώσεων με διασυνοριακές διασυνδέσεις.
Αφγανιστάν, Ινδία και περιφερειακές αμυντικές συμφωνίες
Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει το Ισλαμαμπάντ δεν περιορίζονται στο εσωτερικό της χώρας.
Οι σχέσεις με το Αφγανιστάν παραμένουν κρίσιμος παράγοντας ασφαλείας, καθώς το Πακιστάν αποδίδει σε ένοπλα δίκτυα που δρουν από αφγανικό έδαφος σημαντικό μέρος των επιθέσεων εναντίον του.
Την ίδια στιγμή, η αντιπαράθεση με την Ινδία εξακολουθεί να επηρεάζει τον στρατηγικό σχεδιασμό των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων.
Στο περιφερειακό περιβάλλον προστίθενται οι νέες αμυντικές διευθετήσεις και οι προσπάθειες του Πακιστάν να διατηρήσει ή να ενισχύσει τις στρατηγικές του συνεργασίες.
Η συνύπαρξη εσωτερικών απειλών, πολιτικής αβεβαιότητας και εξωτερικών δεσμεύσεων δημιουργεί αυξημένες απαιτήσεις για τον στρατιωτικό μηχανισμό και τις υπηρεσίες ασφαλείας.
Οι αριθμοί δεν λένε ολόκληρη την ιστορία
Η εβδομαδιαία έκθεση του PICSS θέτει ένα ουσιαστικό ερώτημα: αποτελεί η μείωση των τρομοκρατικών επιθέσεων ένδειξη βελτίωσης της ασφάλειας ή πρόκειται για προσωρινή υποχώρηση της βίας, ενώ οι οργανώσεις αναπροσαρμόζουν τις τακτικές και τις δομές τους;
Η απάντηση δεν μπορεί να προκύψει αποκλειστικά από την καταμέτρηση των επιθέσεων.
Η χρήση νέων επιχειρησιακών μέσων, οι εσωτερικές διαμάχες, η συγκρότηση νέων ένοπλων σχηματισμών και η αυξημένη προπαγανδιστική δραστηριότητα συνθέτουν μια εικόνα που απαιτεί διαρκή παρακολούθηση.
Άλλωστε, τα στοιχεία του PICSS για ολόκληρο τον Σεπτέμβριο είχαν καταγράψει 225 επιθέσεις, τον υψηλότερο μηνιαίο αριθμό εδώ και δώδεκα χρόνια, γεγονός που αναδεικνύει τη σοβαρότητα της κατάστασης παρά την πρόσφατη εβδομαδιαία υποχώρηση.
Το Πακιστάν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια πολυεπίπεδη κρίση ασφαλείας, στην οποία αλληλεπιδρούν τζιχαντιστικές οργανώσεις, αυτονομιστικά κινήματα, πολιτικές αντιπαραθέσεις και περιφερειακοί ανταγωνισμοί.
Η μείωση της συχνότητας των επιθέσεων αποτελεί θετική ένδειξη σε επίπεδο εβδομαδιαίων στατιστικών. Δεν αρκεί, όμως, από μόνη της για να αποδείξει ότι οι απειλές περιορίζονται σε βάθος χρόνου.
Το κρίσιμο ζήτημα για το Ισλαμαμπάντ δεν είναι μόνο πόσες επιθέσεις καταγράφονται, αλλά κατά πόσον το κράτος μπορεί να αντιμετωπίσει τις οργανώσεις που εξακολουθούν να διαθέτουν δυνατότητα στρατολόγησης, προσαρμογής και πραγματοποίησης νέων επιχειρήσεων.
Πόλεμος συμφερόντων για το LNG – Το τουρκικό σχέδιο και η ελληνική απάντηση
Στο Direct News, ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας παρουσιάζει τις πληροφορίες του για τον GSI, αναλύει τα τουρκικά δημοσιεύματα για την Γκίλφοϊλ...
Arolsen Archives: Το αρχείο που αναζητά τα ίχνη εκατομμυρίων θυμάτων του ναζισμού
Στη γερμανική πόλη Μπαντ Άρολσεν φυλάσσεται μία από τις σημαντικότερες συλλογές τεκμηρίων για τα θύματα των ναζιστικών διώξεων. Περισσότερα από...
Πού βρίσκεται η Ελλάδα στον σχεδιασμό του IMEC;
Η επίκληση της ελληνικής κληρονομιάς, η κριτική για τις αμερικανικές τοποθετήσεις στα ελληνοτουρκικά και η ανάγκη μιας εθνικής στρατηγικής που...
Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου
Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του...
EurAsia Review: Ποιοι προστατεύουν τα κυκλώματα λαθρεμπορίου στα σύνορα Ιράν, Πακιστάν και Αφγανιστάν – Ο σκοτεινός ρόλος παραγόντων ασφαλείας
Ένα εκτεταμένο σύστημα παράνομου εμπορίου, διαφθοράς και πολιτικής προστασίας περιγράφει σε ανάλυσή του το EurAsia Review. Από τα καύσιμα και...
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας