Η αρμενική κοινότητα της Ιερουσαλήμ βρίσκεται τους τελευταίους μήνες αντιμέτωπη με μια συνεχώς επιδεινούμενη κατάσταση. Πέρα από τις δικαστικές και πολιτικές διαμάχες που αφορούν την προστασία της ιστορικής Αρμενικής Συνοικίας και ιδιαίτερα της περιοχής του «Cows’ Garden», πληθαίνουν και τα περιστατικά βίας, εκφοβισμού και θρησκευτικής μισαλλοδοξίας.

Επιθέσεις με φτυσίματα εναντίον Αρμενίων κληρικών, βανδαλισμοί, λεκτικές απειλές, παρενοχλήσεις πιστών και κατοίκων, καθώς και επιθέσεις σε αρμενικές περιουσίες έχουν καταγραφεί επανειλημμένα. Το τελευταίο περιστατικό, κατά το οποίο ομάδα θρησκευόμενων Εβραίων έφτυσε την είσοδο του Καθεδρικού Ναού των Αγίων Ιακώβου και λιθοβόλησε αρμενικές κατοικίες, αποτελεί ακόμη έναν κρίκο σε μια ανησυχητική αλυσίδα γεγονότων.

Η αρμενική παρουσία στην Ιερουσαλήμ αριθμεί περισσότερους από δεκαέξι αιώνες και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ιστορίας της Αγίας Πόλης. Ωστόσο, η κοινότητα εκφράζει ολοένα και εντονότερα την ανησυχία της ότι η ατιμωρησία των δραστών ενθαρρύνει την επανάληψη τέτοιων επιθέσεων και δημιουργεί ένα κλίμα ανασφάλειας για κατοίκους, κληρικούς και προσκυνητές.

Δήλωση Καταδίκης

Αρμενική Εθνική Επιτροπή Ιερουσαλήμ

Η Αρμενική Εθνική Επιτροπή Ιερουσαλήμ καταδικάζει απερίφραστα τη νέα επίθεση που σημειώθηκε στην Αρμενική Συνοικία, κατά την οποία έξι θρησκευόμενοι Ισραηλινοί Εβραίοι έφτυσαν την ιερή είσοδο του Καθεδρικού Ναού του Αγίου Ιακώβου και πέταξαν πέτρες σε αρμενικές κατοικίες.

Το ανησυχητικό αυτό περιστατικό αποτελεί μέρος ενός μακροχρόνιου μοτίβου παρενόχλησης και εκφοβισμού που στρέφεται κατά της αρμενικής κοινότητας της Ιερουσαλήμ και ενισχύει την αντίληψη ότι οι υπεύθυνοι ενεργούν ατιμώρητοι. Παρότι οι ενέργειες αυτές δεν εκφράζουν το σύνολο της ισραηλινής κοινωνίας, η αδυναμία της Πολιτείας να λογοδοτούν σταθερά οι δράστες έχει επιτρέψει τη συνέχιση τέτοιων επιθέσεων.

Καλούμε με σεβασμό τον Isaac Herzog να καταδικάσει δημόσια αυτές τις πράξεις και να επαναβεβαιώσει τη δέσμευση του Ισραήλ για την προστασία όλων των θρησκευτικών και εθνοτικών κοινοτήτων. Παράλληλα, προτρέπουμε την ισραηλινή κυβέρνηση και τις αρμόδιες αρχές επιβολής του νόμου να εφαρμόσουν τον νόμο αμερόληπτα και να διασφαλίσουν την ουσιαστική απόδοση ευθυνών στους υπεύθυνους.

Τέλος, καλούμε το Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights, την Human Rights Watch, τη Amnesty International, την B’Tselem, την Association for Civil Rights in Israel, καθώς και τη διεθνή κοινότητα, να παρακολουθούν στενά αυτά τα περιστατικά και να υποστηρίξουν ενεργά την προστασία της αρμενικής κοινότητας της Ιερουσαλήμ.

Η προστασία της ασφάλειας, της αξιοπρέπειας και της ιστορικής παρουσίας της αρμενικής κοινότητας αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη διατήρηση της πλούσιας θρησκευτικής και πολιτιστικής κληρονομιάς της Ιερουσαλήμ.

Αρμενική Εθνική Επιτροπή Ιερουσαλήμ

Μια ανησυχητική συγκυρία

Οι νέες επιθέσεις κατά της αρμενικής κοινότητας της Ιερουσαλήμ σημειώνονται σε μια περίοδο κατά την οποία οι σχέσεις μεταξύ της αρμενικής κοινότητας και του ισραηλινού κράτους δοκιμάζονται από μια σειρά εκκρεμών ζητημάτων. Ανάμεσά τους βρίσκεται και η μακροχρόνια άρνηση του Ισραήλ να αναγνωρίσει επίσημα τη Γενοκτονία των Αρμενίων, παρά τις επανειλημμένες δεσμεύσεις και τις κατά καιρούς συζητήσεις στην Κνεσέτ, οι οποίες μέχρι σήμερα δεν έχουν οδηγήσει σε σχετική απόφαση.

Την ίδια στιγμή, η αρμενική κοινότητα της Ιερουσαλήμ αντιμετωπίζει αυξανόμενες πιέσεις, τόσο λόγω των διεκδικήσεων επί εκκλησιαστικών και κοινοτικών περιουσιών όσο και εξαιτίας επαναλαμβανόμενων περιστατικών θρησκευτικού φανατισμού και εκφοβισμού. Αν και δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι οι επιθέσεις συνδέονται άμεσα με το ζήτημα της αναγνώρισης της Γενοκτονίας, το γεγονός ότι συμβαίνουν σε ένα περιβάλλον όπου η ιστορική δικαίωση των Αρμενίων παραμένει σε εκκρεμότητα εντείνει το αίσθημα ανασφάλειας και εγκατάλειψης που βιώνει η αρμενική κοινότητα της Αγίας Πόλης.

Η προστασία της αρμενικής παρουσίας στην Ιερουσαλήμ και ο σεβασμός της ιστορικής μνήμης αποτελούν δύο αλληλένδετες πτυχές της ίδιας υποχρέωσης: της υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της θρησκευτικής ελευθερίας και της πολιτιστικής κληρονομιάς.

Χωρίς τυμπανοκρουσίες και μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, το Ισραήλ παρέλαβε ένα από τα πιο προηγμένα υποβρύχια που έχουν κατασκευαστεί ποτέ.

Ο λόγος για το INS Drakon, το νεότερο και τελευταίο σκάφος της κλάσης Dolphin-II, το οποίο παραδόθηκε επίσημα από τη Γερμανία, ενισχύοντας κατακόρυφα την υποβρύχια ισχύ του εβραϊκού κράτους.

Η παράδοση έγινε διακριτικά, χωρίς κάποια δημόσια τελετή, στις εγκαταστάσεις της TKMS στο Κίελο. Αμέσως μετά, το υποβρύχιο σήκωσε για πρώτη φορά την ισραηλινή σημαία και ξεκίνησε το παρθενικό του ταξίδι. Και μπορεί εξωτερικά να θυμίζει τα προηγούμενα σκάφη της ίδιας κλάσης, όμως όποιος το δει από κοντά καταλαβαίνει αμέσως ότι κάτι άλλαξε, και μάλιστα ουσιαστικά.

Το Drakon είναι μεγαλύτερο. Το μήκος του έφτασε τα 73 μέτρα, από τα 68,6 των προκατόχων του, αλλά αυτό που πραγματικά κεντρίζει το ενδιαφέρον είναι ο ανασχεδιασμένος πυργίσκος του, εμφανώς πιο ογκώδης και φαρδύς. Αυτή η σχεδιαστική επιλογή έχει πυροδοτήσει ένα κύμα εικασιών στην αμυντική κοινότητα. Αναλυτές υποψιάζονται ότι ο επιπλέον χώρος δεν είναι τυχαίος, μιλούν για πιθανή ενσωμάτωση συστημάτων κατακόρυφης εκτόξευσης, κάτι που θα άλλαζε ριζικά τις επιχειρησιακές δυνατότητες του σκάφους.

Ούτε το Ισραήλ ούτε η κατασκευάστρια εταιρεία έχουν επιβεβαιώσει την ύπαρξη τέτοιων εκτοξευτών. Αν πάντως υπάρχουν, θα μπορούσαν να φιλοξενούν από βαλλιστικούς πυραύλους και κατευθυνόμενα βλήματα μέχρι μη επανδρωμένα συστήματα, εξοπλισμό συλλογής πληροφοριών ή ακόμα και μέσα για αποστολές ειδικών δυνάμεων. Μιλάμε δηλαδή για ένα υποβρύχιο που δεν αποκλείεται να λειτουργεί και ως κρυφή πλατφόρμα στρατηγικού πλήγματος.

Αυτό που είναι σίγουρο είναι η ισχύς που κουβαλά στην πλώρη: δέκα σωλήνες τορπιλών, εκ των οποίων έξι διαμετρήματος 533 χιλιοστών και τέσσερις ακόμα μεγαλύτεροι, 650 χιλιοστών, ικανοί να υποστηρίξουν βαρύτερα όπλα ή εξειδικευμένο εξοπλισμό αποστολών.

Με την άφιξη του INS Drakon, το Ισραήλ ανεβάζει κι άλλο τον πήχη της ναυτικής αποτροπής στην περιοχή. Το υποβρύχιο αυτό δεν είναι απλώς μια προσθήκη στον στόλο· είναι η απόδειξη ότι ένα από τα πιο προηγμένα υποβρύχια οπλοστάσια της Μέσης Ανατολής συνεχίζει να εξελίσσεται, αθόρυβα αλλά αποφασιστικά.

Νέο κύκλο πολιτικής έντασης προκαλεί στην Τουρκία η προφυλάκιση της δημάρχου του Ουσκουντάρ, του ιστορικού Σκουταρίου, Σινέμ Ντεντέτας, η οποία το 2024 έγινε η πρώτη γυναίκα που ανέλαβε τη διοίκηση της συντηρητικής περιφέρειας της Κωνσταντινούπολης.

Δικαστήριο της Κωνσταντινούπολης διέταξε την Παρασκευή την προφυλάκιση της 45χρονης δημάρχου και ακόμη τριών προσώπων, στο πλαίσιο έρευνας για φερόμενες παρατυπίες στην έκδοση οικοδομικών αδειών και αδειών χρήσης κτιρίων.

Η εξέλιξη εντάσσεται σε ένα ευρύτερο κύμα ερευνών εναντίον δήμων που ελέγχονται από το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα – CHP, μετά τη μεγάλη εκλογική άνοδο της αξιωματικής αντιπολίτευσης στις αυτοδιοικητικές εκλογές του Μαρτίου 2024.

Η αντιπολίτευση καταγγέλλει πολιτική επιχείρηση απομάκρυνσης εκλεγμένων αξιωματούχων και εξουδετέρωσης δυνητικών αντιπάλων του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Η κυβέρνηση απορρίπτει τις κατηγορίες, υποστηρίζοντας ότι δεν παρεμβαίνει στη Δικαιοσύνη.

Τέσσερις προφυλακίσεις

Μαζί με τη Σινέμ Ντεντέτας προφυλακίστηκαν ο διευθυντής του δημαρχιακού γραφείου Αλίχαν Κότσογλου, η αρχιτέκτονας Μπουρτσίν Τσεβίκ και ο εργολάβος Μπουλέντ Ορχάν Τοζκοπαράν.

Οι τέσσερις αντιμετωπίζουν κατηγορίες για δωροδοκία, εκβίαση μέσω κατάχρησης αξιώματος, καθώς και για σύσταση και διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης.

Ο αντιδήμαρχος Τζεϊχούν Ουνλού και ο επιχειρηματικός διαμεσολαβητής Αντέμ Αλτιντάς αφέθηκαν ελεύθεροι υπό δικαστική επιτήρηση. Σε βάρος τους επιβλήθηκε απαγόρευση εξόδου από τη χώρα.

Και τα έξι πρόσωπα είχαν συλληφθεί κατά τη διάρκεια ταυτόχρονων αστυνομικών επιχειρήσεων την Τετάρτη.

Η προφυλάκιση δεν αποτελεί καταδίκη, ενώ οι κατηγορούμενοι διατηρούν το τεκμήριο της αθωότητας μέχρι την ολοκλήρωση της δικαστικής διαδικασίας.

Οι καταγγελίες για τις οικοδομικές άδειες

Η Γενική Εισαγγελία Κωνσταντινούπολης–Ανατολίας υποστηρίζει ότι η έρευνα αφορά δωροδοκίες και εκβιασμούς που συνδέονται με τη χορήγηση οικοδομικών αδειών και πιστοποιητικών χρήσης κτιρίων.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η Kent AŞ, εταιρεία που ανήκει στον Δήμο Ουσκουντάρ. Κατά τους εισαγγελείς, υπάλληλοι της εταιρείας φέρονται να συντόνιζαν διαδικασίες έκδοσης οικοδομικών αδειών, παρότι δεν διέθεταν τη σχετική νόμιμη αρμοδιότητα.

Οι Αρχές ισχυρίζονται ότι οι εμπλεκόμενοι χρησιμοποιούσαν κρυπτογραφημένο και κλειστό σύστημα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου για την επικοινωνία τους.

Παράλληλα, φέρονται να διατηρούσαν υπολογιστικά φύλλα με χρωματικές σημάνσεις, στα οποία καταγράφονταν συγκεκριμένα οικοδομικά τετράγωνα και οικόπεδα. Μέσω αυτών, σύμφωνα με την κατηγορούσα Αρχή, δίνονταν οδηγίες σε δημοτικούς υπαλλήλους και ελεγχόταν η πορεία των αδειοδοτήσεων.

Δεν έχουν δημοσιοποιηθεί πλήρως τα αποδεικτικά στοιχεία στα οποία στηρίζονται οι ισχυρισμοί.

Η ίδια έρευνα είχε οδηγήσει σε δύο προηγούμενες επιχειρήσεις τον Μάιο και στην προφυλάκιση 16 προσώπων.

«Στέκομαι όρθια – Δεν φοβάμαι»

Καθώς η Σινέμ Ντεντέτας μεταφερόταν στο δικαστικό μέγαρο την Πέμπτη, στον λογαριασμό της στο Instagram αναρτήθηκε μήνυμα με το οποίο καλούσε τους πολίτες να υπερασπιστούν την πολιτική τους βούληση.

«Ας γίνει η ψυχραιμία μου η φωνή σας», ανέφερε, καλώντας κάθε πολίτη να αναλάβει ευθύνη και να προστατεύσει την ελεύθερη βούλησή του και την Τουρκική Δημοκρατία.

«Ως γυναίκα της Δημοκρατίας, στέκομαι όρθια. Δεν φοβάμαι», κατέληγε το μήνυμα.

Η δημοτική Αρχή του Ουσκουντάρ κάλεσε τους πολίτες να μην οδηγηθούν σε πρόωρα συμπεράσματα πριν ολοκληρωθεί η έρευνα και επικαλέστηκε το τεκμήριο της αθωότητας.

Σε ανακοίνωσή του, ο δήμος παρουσίασε τη διοίκηση Ντεντέτας ως διαφανή, συμμετοχική και κοινωνικά προσανατολισμένη, με βασική αρχή την παροχή ίσων υπηρεσιών προς όλους τους κατοίκους.

Η παρέμβαση Ιμάμογλου από τη φυλακή

Την προφυλάκιση της Ντεντέτας καταδίκασε ο εκλεγμένος δήμαρχος της Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου, ο οποίος παραμένει φυλακισμένος από τον Μάρτιο του 2025.

Η δήλωσή του δημοσιεύθηκε στους λογαριασμούς του προεδρικού προεκλογικού του γραφείου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Ο Ιμάμογλου υποστήριξε ότι η κυβέρνηση έχει χάσει την ελπίδα της στην κάλπη και επιχειρεί να παραμείνει στην εξουσία χρησιμοποιώντας τη Δικαιοσύνη εναντίον της λαϊκής βούλησης.

Αναφέρθηκε ιδιαίτερα στις αστυνομικές επιχειρήσεις που πραγματοποιούνται τις πρώτες πρωινές ώρες και εμφανίζονται από την αντιπολίτευση ως μέσο δημόσιου εκφοβισμού και πολιτικής πίεσης.

Ο φυλακισμένος δήμαρχος προειδοποίησε ότι οι πολίτες περιμένουν την επόμενη εκλογική αναμέτρηση για να απομακρύνουν την κυβέρνηση από την εξουσία.

Η γυναίκα που ανέτρεψε ένα καθεστώς 30 ετών

Η πολιτική σημασία της Σινέμ Ντεντέτας υπερβαίνει τα όρια μιας δημοτικής περιφέρειας.

Στις αυτοδιοικητικές εκλογές του Μαρτίου 2024 εξελέγη δήμαρχος του Ουσκουντάρ με ποσοστό 49,9%, επικρατώντας του τότε δημάρχου Χιλμί Τουρκμέν από το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης – AKP, ο οποίος συγκέντρωσε 42,3%.

Η νίκη της τερμάτισε 30 χρόνια αδιάλειπτης διοίκησης από κόμματα της ισλαμιστικής πολιτικής παράδοσης.

Η περίοδος αυτή είχε αρχίσει το 1994 με το Κόμμα Ευημερίας και συνεχίστηκε από τους πολιτικούς διαδόχους του και το AKP.

Το Ουσκουντάρ θεωρούνταν επί δεκαετίες ένα από τα ισχυρότερα συντηρητικά προπύργια της Κωνσταντινούπολης. Στην περιφέρεια βρίσκεται και η ιδιωτική κατοικία του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Η επικράτηση μιας γυναίκας υποψήφιας του κεμαλικού CHP σε αυτή την περιοχή είχε ισχυρό πολιτικό και συμβολικό βάρος. Η Ντεντέτας δεν κέρδισε απλώς έναν δήμο, αλλά ανέτρεψε μία από τις μακροβιότερες τοπικές κυριαρχίες του ισλαμιστικού πολιτικού χώρου.

Ευρωπαϊκές αντιδράσεις

Την προφυλάκιση καταδίκασε και το κόμμα των Ευρωπαίων Δημοκρατών, χαρακτηρίζοντάς την μέρος μιας συνεχιζόμενης εκστρατείας εναντίον της δημοκρατικής αντιπολίτευσης στην Τουρκία.

Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, το κόμμα επισήμανε ότι η Σινέμ Ντεντέτας δεν ηττήθηκε στις εκλογές, αλλά κέρδισε την εμπιστοσύνη των ψηφοφόρων.

Υποστήριξε ακόμη ότι η στήριξη προς τον Ιμάμογλου και η διεκδίκηση πολιτικής αλλαγής αντιμετωπίζονται πλέον ως λόγοι στοχοποίησης.

Οι Ευρωπαίοι Δημοκράτες κάλεσαν τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και τους θεσμούς να μην παραμείνουν σιωπηλοί απέναντι στην απομάκρυνση εκλεγμένων δημάρχων μέσω δικαστικών ερευνών που η αντιπολίτευση χαρακτηρίζει πολιτικά υποκινούμενες.

Ο αριθμός που προκαλεί σοκ

Η προφυλάκιση της Ντεντέτας ανεβάζει στους 16 τον αριθμό των δημάρχων που εξελέγησαν με το CHP στην Κωνσταντινούπολη τον Μάρτιο του 2024 και έχουν έκτοτε φυλακιστεί στο πλαίσιο ποινικών ερευνών.

Πρόκειται για τον μητροπολιτικό δήμαρχο και τους δημάρχους των 26 περιφερειών που είχε κερδίσει συνολικά το κόμμα.

Από τους 16, οι 14 παραμένουν προσωρινά κρατούμενοι. Δύο αφέθηκαν ελεύθεροι, αλλά δεν επανήλθαν στα αξιώματά τους.

Το CHP υποστηρίζει ότι οι έρευνες έχουν ως πραγματικό στόχο να αποδυναμώσουν την αξιωματική αντιπολίτευση, να ακυρώσουν στην πράξη τα αποτελέσματα των δημοτικών εκλογών και να απομακρύνουν πρόσωπα που θα μπορούσαν να απειλήσουν την πολιτική κυριαρχία του Ερντογάν.

Η κυβέρνηση επιμένει ότι οι υποθέσεις αφορούν ποινικά αδικήματα και όχι πολιτικές διώξεις, απορρίπτοντας κάθε κατηγορία για παρέμβαση στη δικαστική εξουσία.

Το τεκμήριο της αθωότητας πρέπει να ισχύει για όλους τους κατηγορουμένους. Όμως ο αριθμός των εκλεγμένων δημάρχων που βρίσκονται πίσω από τα κάγκελα δημιουργεί πλέον ένα πολιτικό γεγονός που δεν μπορεί να αγνοηθεί.

Το ερώτημα δεν αφορά μόνο το εάν διαπράχθηκαν παρανομίες στον Δήμο Ουσκουντάρ. Αφορά και το εάν η λαϊκή εντολή που δόθηκε στις κάλπες του 2024 μπορεί να ανατραπεί μέσα από ένα συνεχές κύμα προφυλακίσεων πριν υπάρξουν οριστικές δικαστικές αποφάσεις.