Αναλύσεις
Γιατί η Τουρκία ασχολείται τόσο πολύ με τον Σάββα Καλεντερίδη;
Του Παντελή Σαββίδη
Το άρθρο είναι καλά δομημένο, σοβαρό και χρησιμοποιεί ψυχολογικά στοιχεία για να αναλύσει την προσωπικότητα του Καλεντερίδη με ψυχραιμία. Δύσκολα θα εντοπίσει ο αναγνώστης λανθασμένα περιγραφικά στοιχεία. Χρησιμοποιεί εργαλεία από τρεις σχολές (Φροϋδική παράδοση, Έρικ Έρικσον και Βαμίκ Βόλκαν) για να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ο Καλεντερίδης δεν λειτουργεί ως ψύχραιμος αναλυτής, αλλά ως υποκείμενο καθοδηγούμενο από ασυνείδητα τραύματα (Φρόιντ), κρίση ταυτότητας (Έρικσον) συλλογική ιστορική μνήμη και ανάγκη εκδίκησης (Βόλκαν).
Γράφει ο Παντελής Σαββίδης
Πριν σας παραθέσουμε το πολύ ενδιαφέρον άρθρο του τουρκικού ιστολογίου
για τον Σάββα Καλεντερίδη ένα σχόλιο των “Ανιχνεύσεων”
Το τουρκικό ιστολόγιο https://www.turkiyetoday.com/ αφιέρωσε ένα εκτενές άρθρο του αναλυτή Hasan Mesut Onder στον γνωστό γεωπολιτικό αναλυτή, εκδότη, ταξίαρχο ε.α. και πρώην αξιωματούχο της ΕΥΠ (σύμφωνα με όσα έχουν γραφεί δημοσίως) Σάββα Καλεντερίδη.
Το άρθρο είναι καλά δομημένο, σοβαρό και χρησιμοποιεί ψυχολογικά στοιχεία για να αναλύσει την προσωπικότητα του Καλεντερίδη με ψυχραιμία. Δύσκολα θα εντοπίσει ο αναγνώστης λανθασμένα περιγραφικά στοιχεία. Χρησιμοποιεί εργαλεία από τρεις σχολές (Φροϋδική παράδοση, Έρικ Έρικσον και Βαμίκ Βόλκαν) για να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ο Καλεντερίδης δεν λειτουργεί ως ψύχραιμος αναλυτής, αλλά ως υποκείμενο καθοδηγούμενο από ασυνείδητα τραύματα (Φρόιντ), κρίση ταυτότητας (Έρικσον) συλλογική ιστορική μνήμη και ανάγκη εκδίκησης (Βόλκαν).
Είναι δηλαδή μια επιχείρηση ψυχαναλυτικής-ιδεολογικής αποδόμησης του προσώπου του, όχι μια πολιτική ανάλυση με την κλασική έννοια.
Ο αρθρογράφος Hasan Mesut Onder φαίνεται να έχει θεωρητικό υπόβαθρο, σύμφωνα με το βιογραφικό του που παρατίθεται στο τέλος του κειμένου αλλά εδώ διακρίνεται καθαρά μια συντονισμένη προσπάθεια επαγγελματικού χαρακτήρα με σαφή στόχο.
Το ιστολόγιο είναι νέο (δημιουργήθηκε τον Ιούνιο του 2024) και οι αναλύσεις του γενικότερα έχουν χαρακτήρα σαν και αυτόν του άρθρου για τον Καλλεντερίδη. Ανήκει, δε, σε σημαντικό όμιλο ΜΜΕ στην Τουρκία.
Αν υποθέσουμε ότι κριτήριο για την επιλογή των άρθρων ενός ιστολογίου είναι να ανταποκρίνονται στο επίκαιρο ενδιαφέρον της κοινής γνώμης, αναρωτιέται κανείς αν την τουρκική κοινή γνώμη ενδιέφερε αυτήν την περίοδο ο Σάββας Καλεντερίδης και όσα υποστηρίζει για την Τουρκία στα ελληνικά ΜΜΕ.
Άρα, το άρθρο γράφηκε με κάποια στόχευση. Ποια είναι αυτή; Και απο ποιούς μπορεί να υποκινήθηκε;
Το ιστολόγιο που το δημοσίευσε είναι αγγλόφωνο και ένας απο τους στόχους του είναι η ενημέρωση της διεθνούς κοινής γνώμης για την Τουρκία. Η διεθνής ενημέρωση, δηλαδή, ανθρώπων που δεν γνωρίζουν τουρκικά. Και επειδή οι άνθρωποι αυτοί στην Ευρώπη μπορεί να αναζητούν να ενημερωθούν απο πηγές εκτός Τουρκίας διότι γνωρίζουν την λογοκρισία στην γειτονική χώρα,
προφανώς, οι τουρκικές υπηρεσίες ασφαλείας θα φρόντισαν να αποδομήσουν τον χαρακτήρα και την εγκυρότητα ενός έλληνα αναλυτή που καθημερινά ενημερώνει για τις εξελίξεις στην γειτονική χώρα.
Εν ολίγοις, οι μυστικές υπηρεσίες της Τουρκίας θα είχαν κάθε λόγο να αποδομήσουν στο διεθνές ακροατήριο τον Καλεντερίδη και να τον καταστήσουν εμμονικό και αναξιόπιστο.
ΕΠΙΓΡΑΜΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΑΡΘΡΟ
Επιγραμματικά, το άρθρο επιχειρεί να αποδομήσει τον Καλεντερίδη σε τρία επίπεδα:
1) Μετατρέπει την πολιτική του στάση σε ψυχολογικό τραύμα
Αντί να τον αντιμετωπίζει ως στρατιωτικό, αναλυτή ή πρώην αξιωματικό πληροφοριών, τον παρουσιάζει ως:
-
προϊόν παιδικών τραυμάτων,
-
φορέα συλλογικής μνήμης του Πόντου,
-
άνθρωπο που δεν βλέπει την Τουρκία στρατηγικά αλλά συναισθηματικά.
Δηλαδή, επιχειρεί να τον απογυμνώσει από επαγγελματική υπόσταση και τον περιορίζει στην ψυχολογία της παιδικής ηλικίας.
2) Αποδίδει τις σημερινές θέσεις του σε ιδεολογική εμμονή και όχι σε ανάλυση
Το άρθρο υποστηρίζει ότι:
-
δεν διαθέτει αντικειμενικότητα,
-
διαβάζει κάθε κίνηση της Τουρκίας ως απειλή λόγω εσωτερικών φόβων,
-
λειτουργεί με φίλτρο «ιστορικής εκδίκησης» και όχι λογικής.
Αυτό τον παρουσιάζει ως αναξιόπιστο, συναισθηματικά φορτισμένο και μη αναλυτικό.
3) Τον εντάσσει σε συλλογικό τραύμα για να μειώσει την προσωπική ευθύνη των απόψεών του
Το κείμενο τον δείχνει ως:
-
φορέα της εθνικής ελληνικής πληγής,
-
με ψυχολογική ταύτιση Οτζαλάν–Κολοκοτρώνη,
-
άνθρωπο που αντιλαμβάνεται τΟ Ναϊρόμπι ως υπαρξιακή ήττα.
Δηλαδή, οι θέσεις του παρουσιάζονται όχι ως επιλογή, αλλά ως αναπόφευκτο προϊόν ιστορικών τραυμάτων και ιδεολογικών παρορμήσεων.
Το άρθρο προσπαθεί να πει ότι ο Καλεντερίδης δεν σκέφτεται ως ειδικός, αλλά αντιδρά ως πληγωμένη ταυτότητα.
Οι αναλύσεις του δεν βασίζονται σε δεδομένα, αλλά σε ιδεολογική και συναισθηματική φόρτιση.
ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΟΠΩΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ ΣΤΗΝ Turkiye Today
Ο τίτλος του άρθρου: Σάββας Καλεντερίδης: Πορτρέτο δεκαετιών μίσους απέναντι στην Τουρκία
Ο Σάββας Καλεντερίδης σε ελαιώνα, Ελλάδα, 24 Φεβρουαρίου 2024. (Φωτογραφία μέσω X/KalenteridisSav)
Του Hasan Mesut Onder
2 Δεκεμβρίου 2025, 12:09 μ.μ. GMT+03:00
Το τουρκικό κοινό τον γνωρίζει κυρίως ως πρώην αξιωματικό των ελληνικών υπηρεσιών πληροφοριών, ο οποίος εμφανιζόταν σε τηλεοπτικές εκπομπές κάνοντας σκληρές δηλώσεις κατά της Τουρκίας και συνοδεύοντας τον φυλακισμένο ηγέτη της τρομοκρατικής οργάνωσης PKK, Αμπντουλάχ Οτζαλάν. Ωστόσο, η ιστορία του Σάββα Καλεντερίδη είναι πολύ βαθύτερη και πιο σύνθετη. Χωρίς να κατανοήσει κανείς τον ίδιο, είναι αδύνατο να ερμηνεύσει όσα λέει σήμερα.
Οι πηγές που διαθέτω —το βιβλίο του, ακαδημαϊκά κείμενα και αφηγήσεις που είχαν διαρρεύσει στον τουρκικό Τύπο πριν από χρόνια— όταν εξεταστούν συνολικά, συνθέτουν μια εικόνα που δεν περιγράφει απλώς έναν αξιωματικό πληροφοριών. Αποκαλύπτουν ένα πολυεπίπεδο ψυχολογικό τοπίο, ένα συλλογικό ασυνείδητο σμιλευμένο από ιστορικά τραύματα, μια αναζήτηση εκδίκησης και ανταπόδοσης, ένα αίσθημα προσωπικής θυματοποίησης και μια συνεχή σύγκρουση ανάμεσα στην εθνική ταυτότητα και το άτομο. Το σημαντικότερο: η εικόνα αυτή εξηγεί πλήρως γιατί ο Καλεντερίδης προσεγγίζει την Τουρκία με τόσο θυμό και εμμονή.
Η σκιά του Πόντου: Το ιστορικό βάρος που κουβαλά ένα παιδί
Ο Σάββας Καλεντερίδης γεννήθηκε το 1960 στην κωμόπολη Βέργη κοντά στις Σέρρες, παιδί οικογένειας που είχε μεταναστεύσει από την Αμισό (Αμάσεια) στην Ελλάδα. Για πολλούς ίσως αυτό να φαντάζει μια απλή βιογραφική λεπτομέρεια, όμως αποτελεί κεντρικό στοιχείο για την κατανόηση της προσωπικότητάς του.
Διότι η μνήμη του Πόντου, στη συλλογική ελληνική συνείδηση, δεν είναι απλώς μια γεωγραφική έννοια· συμβολίζει την απώλεια, τη θυματοποίηση, την εξορία, την ήττα και το επίμονο αίσθημα ότι «ο λογαριασμός δεν έχει κλείσει».
Για ένα παιδί που μεγαλώνει στη σκιά αυτών των ιστορικών πληγών, η εικόνα των Τούρκων δεν είναι εκείνη του ήρεμου γείτονα· μετατρέπεται σε προσωποποίηση ενός συλλογικού τραύματος. Οι ρίζες της έντονης εχθρότητας του Καλεντερίδη απέναντι στην τουρκική ταυτότητα και της συναισθηματικής του ακαμψίας βρίσκονται ακριβώς στη διαμόρφωση της ταυτότητάς του κατά την παιδική ηλικία.
Από τη Σχολή Ευελπίδων στη Σμύρνη: Ο Έλληνας αξιωματικός πληροφοριών που στάλθηκε σε τουρκικά εδάφη
Εισερχόμενος στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων σε νεαρή ηλικία, ο Καλεντερίδης άρχισε να αντιλαμβάνεται τη σχέση στρατού–κράτους όχι ως επάγγελμα, αλλά ως «εθνικό ιερό καθήκον». Η στρατιωτική πειθαρχία, η αυστηρή υπακοή, η εθνική υπερηφάνεια και ένα δόγμα βασισμένο στην τουρκική απειλή διαμόρφωσαν την ταυτότητά του.
Στη συνέχεια έμαθε τουρκικά. Αυτή η εκπαίδευση δεν αποσκοπούσε στην κατανόηση μιας κουλτούρας, αλλά στην παρακολούθηση ενός στόχου. Όταν στάλθηκε στη Σμύρνη ως στρατιωτικός ακόλουθος, ήταν ακόμη στα πρώτα του 30 χρόνια. Τα χρόνια που πέρασε στην Τουρκία ήταν η περίοδος κατά την οποία παρατήρησε από κοντά την τουρκική κοινωνία και ανέλυσε τις κρατικές δομές μέσα από το πρίσμα των πληροφοριών.
Οι δραστηριότητές του στην Τουρκία
Ο ρόλος του Καλεντερίδη στην Τουρκία ήταν επισήμως διπλωματικός, αλλά στην πραγματικότητα πολύ ευρύτερος. Η εξειδίκευσή του στην Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών (ΕΥΠ) τον μετέτρεψε σε έναν ενεργό «αξιωματικό πεδίου», ο οποίος κάλυπτε ένα μεγάλο φάσμα: από στρατιωτικές κινήσεις και πολιτικές ισορροπίες έως τις δομές πληροφοριών και την πορεία του κουρδικού κινήματος.
Η Σμύρνη ήταν μία από τις πλέον κρίσιμες πόλεις για την ΕΥΠ· στο επίκεντρο της έντασης στο Αιγαίο, φιλοξενούσε τον κύριο επιχειρησιακό χώρο του Τουρκικού Ναυτικού και αποτελούσε πηγή καθοριστικών πληροφοριών για την ελληνική πολιτική στο Αιγαίο. Επιπλέον, την ίδια περίοδο, καταγράφονταν δραστηριότητες του PKK στον αιγαιακό διάδρομο.
Η γνώση της τουρκικής γλώσσας και οι επαφές πεδίου του Καλεντερίδη του παρείχαν μια ευχέρεια κινήσεων πολύ μεγαλύτερη από εκείνη ενός συνηθισμένου ακολούθου. Οι επαφές του με τουρκικούς ακαδημαϊκούς κύκλους, μειονοτικές ομάδες, επιχειρηματίες και τον Τύπο τον καθιστούσαν βασική πηγή για τις αναλύσεις της ελληνικής υπηρεσίας πληροφοριών σχετικά με την Τουρκία. Αυτά τα χρόνια σηματοδότησαν την αρχή της μεταμόρφωσής του σε έναν «ειδικό για την Τουρκία» — και σε έναν άνθρωπο «εμμονικά προσηλωμένο στην Τουρκία».
Η δεκαετία του 1990: Οι σχέσεις PKK–Ελλάδας και ο ρόλος του Καλεντερίδη
Από τα μέσα της δεκαετίας του 1990, οι δραστηριότητες του PKK μέσω της Ελλάδας άρχισαν να εντείνονται. Η Αθήνα παρείχε στο PKK υποστήριξη σε επίπεδο logistics, εκπαίδευσης και διευκόλυνσης μετακινήσεων, μέσω κέντρων όπως το στρατόπεδο του Λαυρίου. Αργότερα, έγγραφα που κατατέθηκαν στο δικαστήριο αποκάλυψαν ότι το ελληνικό κράτος είχε προσφέρει συνολική οικονομική ενίσχυση ύψους 75 εκατομμυρίων δολαρίων στο PKK.
Αυτή η στήριξη δεν είχε μόνο στρατηγική, αλλά και ψυχολογική διάσταση: «Όποιος πολεμά τον ιστορικό εχθρό είναι εν δυνάμει σύμμαχος».
Ένα σημαντικό μέρος των δραστηριοτήτων του Καλεντερίδη στην Τουρκία επηρεάστηκε έντονα από το πολιτικό υπόβαθρο αυτής της περιόδου. Ως αξιωματικός που χειριζόταν τον φάκελο του PKK στην ΕΥΠ, συνέτασσε αναφορές σχετικά με τις μετακινήσεις του Οτζαλάν, την επιρροή του στην Τουρκία και τις εσωτερικές δυναμικές της οργάνωσης. Η οπτική του απέναντι στην Τουρκία είχε πλέον πάψει να είναι αναλυτική· είχε μετατραπεί σε ιδεολογική αντιπαράθεση.

Ναϊρόμπι: Το όνομα της ρήξης, το τίμημα της πίστης
Η κρίση του Ναϊρόμπι το 1999 αποτέλεσε το μεγαλύτερο σημείο καμπής στη ζωή του Καλεντερίδη. Εκείνη την περίοδο πίστευε ότι μπορούσε να είναι όχι μόνο ένας αξιωματικός πληροφοριών, αλλά ένας «ήρωας της εθνικής αφήγησης». Το άσυλο που χορηγήθηκε στον Οτζαλάν από την Ελλάδα και το διπλωματικό χάος που ακολούθησε έθεσαν τόσο το ελληνικό κράτος όσο και τον Καλεντερίδη σε βαθύ δίλημμα.
Ο Καλεντερίδης δεν έβλεπε τον Οτζαλάν ως αρχηγό τρομοκρατικής οργάνωσης, αλλά –όπως τον Κολοκοτρώνη στην ελληνική εθνική μυθολογία– ως μια μορφή που μάχεται τον ιστορικό εχθρό. Για αυτό αντιτάχθηκε στην έκδοσή του στην Τουρκία. Τη στιγμή εκείνη, για τον Καλεντερίδη, δεν παραδιδόταν μόνο ο Οτζαλάν· παραδιδόταν η εθνική τιμή της Ελλάδας.
«Φοβάμαι, Κώστα…»: Η καταρρέουσα ψυχολογία ενός αξιωματικού πληροφοριών
Ο τηλεφωνικός διάλογος που παραθέτει η Νουρ Μπατούρ στο βιβλίο της αποκαλύπτει την ψυχολογική κατάσταση του Καλεντερίδη εκείνη την εποχή:
«Φοβάμαι, Κώστα… Έξω είναι γεμάτο πράκτορες της ΜΙΤ και της CIA. Δεν ξέρω αν θα επιβιώσω.»
Τα λόγια αυτά αντικατοπτρίζουν περισσότερο τα συναισθήματα ενός τραυματισμένου ανθρώπου παρά ενός ψύχραιμου αξιωματικού. Εκείνη την περίοδο βρισκόταν υπό αφόρητη ψυχολογική πίεση και το μυαλό του κυριαρχούνταν από τρεις βασικές ρωγμές:
- Παρανοϊκή υπερένταση – αντιλαμβανόταν τα πάντα ως απειλή, γεμάτη πράκτορες, νιώθοντας ότι τον παρακολουθούν σε κάθε του βήμα.
- Αίσθηση περικύκλωσης – πίστευε ότι είχε εγκαταλειφθεί και μείνει μόνος από το ελληνικό κράτος και τις διεθνείς δυνάμεις, βιώνοντας το άγχος ότι δεν υπήρχε κανείς να εμπιστευτεί.
- Υπαρξιακός πανικός – αμφισβητούσε τις πιθανότητες επιβίωσής του, παλεύοντας με τον φόβο του θανάτου ή της προδοσίας ανά πάσα στιγμή.
Αυτές οι τρεις ρωγμές αποτέλεσαν τις βασικές ψυχολογικές δομές που αργότερα διαμόρφωσαν τον αντιτουρκικό του λόγο και τις ιδεολογικές του εμμονές.
Η μορφή που πρόδωσε την Οθωμανική Αυτοκρατορία και η ταύτιση του Καλεντερίδη
Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, από τους ηγέτες της Ελληνικής Επανάστασης, θεωρούνταν από την οθωμανική οπτική «αντάρτης» και «προδότης». Στο ελληνικό εθνικό αφήγημα όμως, εξυψώνεται.
Στο μυαλό του Καλεντερίδη υπάρχει μια ασυνείδητη ταύτιση ανάμεσα στον Οτζαλάν και τον Κολοκοτρώνη. Αυτή η ταύτιση είναι προϊόν της συλλογικής μνήμης του ελληνικού κράτους, σμιλευμένης από το τραύμα του 1821. Για τον λόγο αυτό, η έκδοση του Οτζαλάν στην Τουρκία δεν εκλήφθηκε απλώς ως «παράδοση ενός ανθρώπου», αλλά ως «παράδοση ενός εθνικού ήρωα στον εχθρό». Αυτή η βαριά ιστορική σκιά είναι, κατά πάσα πιθανότητα, ο ισχυρότερος παράγοντας που καθόρισε τις συναισθηματικές αντιδράσεις του Καλεντερίδη.
Οι ψυχολογικές ρίζες του αντιτουρκικού λόγου: Όχι λογική, αλλά ένα πληγωμένο εγώ
Σήμερα, ο Σάββας Καλεντερίδης που εμφανίζεται στα μέσα ενημέρωσης μπορεί να παρουσιάζεται ως «αναλυτής», αλλά στην πραγματικότητα αυτό που μιλά είναι το εσωτερικό παιδί που διαμορφώθηκε μέσα από τραύματα. Πίσω από τα σκληρά σχόλιά του για την Τουρκία κρύβονται δύο βασικά συναισθήματα: πρώτον, η ανάγκη εκδίκησης για τη ρήξη της εθνικής ταυτότητας· δεύτερον, η μετατροπή της προσωπικής θυματοποίησης σε ανάγκη ανταπόδοσης.
Αυτά τα συναισθήματα τον οδηγούν στο να αντιλαμβάνεται κάθε τουρκική κίνηση ως απειλή, κάθε ενέργεια ως επίθεση και κάθε επιτυχία ως πλήγμα στα ελληνικά συμφέροντα. Στις αναλύσεις του δεν υπάρχουν αντικειμενικά δεδομένα ή στρατηγική αξιολόγηση· τα σχόλιά του αντηχούν τη φωνή ενός εαυτού που αντανακλά τις πληγές του παρελθόντος και το συλλογικό τραύμα. Γι’ αυτό οι ιδεολογικές του εμμονές υπερκαλύπτουν την επαγγελματική του ψυχραιμία και τον οδηγούν να ερμηνεύει τα γεγονότα μέσα από ιστορικά και συναισθηματικά φίλτρα, και όχι όπως πραγματικά είναι.
Σάββας Καλεντερίδης: Προϊόν μιας τραυματισμένης εθνικής ταυτότητας
Η κατανόηση του Καλεντερίδη δεν είναι εφικτή εξετάζοντας απλώς τη βιογραφία του· το κρίσιμο είναι η αποκωδικοποίηση του τριγώνου έθνος–ιστορία–τραύμα που βρίσκεται πίσω του. Σήμερα, όλες οι δηλώσεις του για την Τουρκία δεν αποτελούν αμερόληπτες αξιολογήσεις ενός ψύχραιμου αναλυτή, αλλά κραυγές ενός πληγωμένου εαυτού, διαμορφωμένου από το βάρος του παρελθόντος.
Το πορτρέτο του είναι μια ψυχολογική εκδοχή ενός πνεύματος που περιπλανιέται στους σκοτεινούς διαδρόμους των ελληνικών υπηρεσιών πληροφοριών, συνδυασμένο με την επιδίωξη ιστορικής εκδίκησης.
Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί κάτι σημαντικό: ο ακραίος εθνικιστικός και ιδεολογικός του προσανατολισμός έχει επισκιάσει την ικανότητά του να ενεργεί επαγγελματικά.
Ιδανικά, ένας αξιωματικός πληροφοριών θα έπρεπε να μπορεί να αναλύει τις εξελίξεις αντικειμενικά και να αξιολογεί τα γεγονότα με στρατηγική σκέψη.
Ο Καλεντερίδης, αντίθετα, επέμεινε να βλέπει τα πάντα μέσα από ιδεολογικό φακό, τείνοντας να ερμηνεύει κάθε γεγονός και κίνηση υπό το πρίσμα των ρωγμών της εθνικής ταυτότητας και της ιστορικής ανάγκης για ανταπόδοση.
Αυτό είχε ως αποτέλεσμα τα γεγονότα του πεδίου και τα πραγματικά δεδομένα να αποκτούν νόημα στο μυαλό του μόνο αφού περνούσαν από τα φίλτρα του συλλογικού τραύματος και της επιθυμίας για εκδίκηση.
Όλα αυτά δείχνουν ότι στον Καλεντερίδη απουσιάζει η αντικειμενικότητα και η ψυχραιμία που αναμένονται από έναν επαγγελματία αξιωματικό πληροφοριών· λειτουργεί υπό την επίδραση ισχυρών συναισθηματικών και ιδεολογικών κινήτρων.
Άτομα χωρίς αμερόληπτη σκέψη και ορθολογική αξιολόγηση είναι περισσότερο επιρρεπή σε λάθη και προκαταλήψεις. Στο πλαίσιο αυτό, ο Καλεντερίδης παρουσιάζει το προφίλ ενός ανθρώπου που ενεργεί αποκλειστικά βάσει συναισθηματικών και ιδεολογικών παρορμήσεων, αδυνατώντας να διατηρήσει την αναλυτική απόσταση. Ψυχολογικά, αυτό διαστρεβλώνει την αντίληψή του περί κινδύνου και διαμορφώνει τις αναλυτικές του κρίσεις μέσα από ιδεολογικές παρεκκλίσεις.
Ποιός είναι ο Hasan Mesut Önder
-
Ο Hasan Mesut Önder έχει πτυχίο από το Τμήμα Οικονομικών του Çanakkale Onsekiz Mart University.
-
Έκανε μεταπτυχιακές και διδακτορικές σπουδές με αντικείμενο τις Διεθνείς Σχέσεις. Η διδακτορική του διατριβή είχε τίτλο «Η χρήση των πληροφοριών στη διαδικασία ασφαλεοποίησης: Η περίπτωση της εισβολής των ΗΠΑ στο Ιράκ».
-
Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα περιλαμβάνουν θεωρία πληροφοριών (intelligence theory), ανάλυση ηγετικών προφίλ, θεωρίες ασφάλειας, πολιτική στη Μέση Ανατολή, και τις υπηρεσίες πληροφοριών του Ισραήλ και των ΗΠΑ. Έχει δημοσιεύσει αρκετά επιστημονικά άρθρα σε περιοδικά σχετικά με πληροφορίες, ασφάλεια και εξωτερική πολιτική. Μερικά του θέματα είναι: «Η σχέση μεταξύ πληροφοριών και εξωτερικής πολιτικής», «Η αποτυχία της έγκλειστης σκέψης ως παράγοντας αποτυχίας της ανάλυσης πληροφοριών», καθώς και μελέτες για ιστορικά γεγονότα, στρατηγική και θεωρία ασφαλείας.
-
Παράλληλα με την ακαδημαϊκή/ερευνητική του δραστηριότητα, γράφει και επίκαιρα άρθρα – άρθρα γνώμης (op-eds) – για θέματα ασφάλειας, εξωτερικής πολιτικής και γεωστρατηγικής.
Το υπόβαθρο του Önder — με συνδυασμό οικονομικών, διεθνών σχέσεων και εξειδίκευσης στον τομέα των υπηρεσιών πληροφοριών — του δίνει θεωρητικά εφόδια να προσεγγίζει πολιτικά και γεωπολιτικά ζητήματα υπό πρίσμα ασφάλειας και στρατηγικής.
Οι αναλύσεις του, όπως αυτές που δημοσιεύονται στο site Türkiye Today, συνήθως εμπλέκουν θεωρητικό πλαίσιο πληροφοριών, αξιολόγηση κινδύνων, και προβληματισμούς για την Τουρκία και τις σχέσεις της με γειτονικές χώρες.
Τι είναι το Türkiye Today
-
Το Türkiye Today είναι ένα αγγλόφωνο ειδησεογραφικό portal που καλύπτει ειδήσεις, ανάλυση, άρθρα γνώμης και θέματα πολιτικής, οικονομίας, πολιτισμού, διεθνών σχέσεων κ.ά. από την Τουρκία και την ευρύτερη περιοχή.
-
Το μέσο ξεκίνησε τη λειτουργία του τον Ιούνιο του 2024
-
Ανήκει στον όμιλο İhlas Media Holding, που είναι ένας από τους μεγαλύτερους ομίλους media στην Τουρκία.
-
Ο στόχος του, όπως δηλώνεται στην ενότητα About Us, είναι να προσφέρει «ειδησεογραφία με τουρκική προοπτική» σε διεθνές κοινό, δηλαδή να μεταφέρει ειδήσεις & αναλύσεις από την Τουρκία στα αγγλικά, απευθυνόμενο σε αναγνώστες εκτός Τουρκίας.
-
Περιεχόμενο και Προσέγγιση
-
Καλύπτει ευρύ φάσμα θεμάτων: πολιτική, διεθνείς σχέσεις, επιχειρήσεις/οικονομία, πολιτισμό, lifestyle, κοινωνία, ακόμα και θέματα επιστήμης ή ιστορίας.
-
Προσφέρει «ειδικές αναλύσεις», long-reads, ρεπορτάζ, άρθρα γνώμης, και όχι μόνο τα βασικά δελτία ειδήσεων.
-
Το ύφος που επικαλείται είναι «ουσιαστικό, αξιόπιστο, χωρίς clickbait» (δόλωμα για κλικ), με στόχο ένα πιο “καθαρό” δημοσιογραφικό προφίλ για διεθνές κοινό.
Ιδιοκτησία και Θεσμικό Πλαίσιο
Το Türkiye Today ανήκει στον Ihlas Media Holding.
-
Ο όμιλος αυτός έχει ιστορία στο τουρκικό μίντισαπ – διαθέτει και άλλα μέσα ενημέρωσης, γεγονός που σημαίνει ότι το Türkiye Today εντάσσεται σε ένα ευρύτερο οικοσύστημα media.
-
Η ύπαρξη ισχυρού ομίλου πίσω του σημαίνει και πόρους αλλά — όπως σε κάθε εγχείρημα — ενδέχεται να υπάρχει και συγκεκριμένη πολιτική/ιδεολογική γραμμή, όπως συνηθίζεται στην Τουρκία και στον χώρο των media.
Πλεονεκτήματα & Χρήσιμο Πλαίσιο
-
Το ότι είναι αγγλόφωνο και στοχεύει διεθνές κοινό το καθιστά χρήσιμο αν ενδιαφέρεσαι για ειδήσεις από Τουρκία αλλά δεν γνωρίζεις τουρκικά.
-
Προσφέρει όχι μόνο ειδήσεις αλλά και ευρύτερη ανάλυση — κάτι που μπορεί να φανεί χρήσιμο.
-
Είναι πρόσφατο και “μοντέρνο” μέσο, άρα πιθανώς πιο ευέλικτ
GEOPOLITICO
Μη Χακάρετε το Λογισμικό του Θεού!
Η αγωγή της Φλόριντας κατά της Pfizer επαναφέρει στο προσκήνιο κρίσιμα ερωτήματα για τη διαφάνεια των επιστημονικών δεδομένων, την ενημερωμένη συναίνεση και τον έλεγχο της φαρμακοβιομηχανίας. Ο καθηγητής Αλέξιος Παναγόπουλος εξετάζει τις βιοηθικές και γεωπολιτικές προεκτάσεις της υπόθεσης, θέτοντας στο επίκεντρο την προστασία του πολίτη και την ανεξάρτητη διερεύνηση των καταγγελιών.
Βιοασφάλεια, Βιοηθική και γεωπολιτική της υγείας – Η υπόθεση Pfizer στην Πολιτεία Φλόριντα !!
Η αγωγή που κατέθεσε την 1η Οκτωβρίου 2026 ο Γενικός Εισαγγελέας της Φλόριντας James Uthmeier κατά της Pfizer και του διευθύνοντος συμβούλου της Albert Bourla ανοίγει ένα παγκόσμιο πολύπλοκο νομικό ζήτημα πολύ ευρύτερο από μια δικαστική διαφορά μεταξύ μιας πολιτείας και μιας φαρμακευτικής εταιρείας. Άραγε περνά απαρατήρητο; Άραγε μήπως όλη αυτή η κατάσταση έρχεται σε συνδυασμό με τα αποκαλυπτικά λόγια που είχε πει ο έντονα σοκαρισμένος μακαριστός Νομπελίστας ιολόγος Luc Montagnier: Μη Χακάρετε το Λογισμικό του Θεού!
Που τελικά αφορά την ίδια την αρχιτεκτονική της εμπιστοσύνης μεταξύ επιστήμης, κράτους δικαίου, φαρμακοβιομηχανίας, της παγκόσμιας κοινωνίας και της προστασίας του πολίτη, που κάποιοι θέλουν να τον κάνουν άνθρωπο-ρομποκόπ ή ζόμπι; Ενόσω η Πολιτεία της Φλόριντας υποστηρίζει ότι η Pfizer παραπλάνησε τους καταναλωτές, σχετικά με την ασφάλεια, βιοασφάλεια και την αποτελεσματικότητα του εμβολίου COVID-19, υποβαθμίζοντας, κατά την αγωγή, γνωστούς ή πιθανούς κινδύνους και προβάλλοντας ισχυρισμούς για την αναστολή της μετάδοσης που, σύμφωνα με το νομικό κατηγορητήριο της Πολιτείας, δεν είχαν τεκμηριωθεί επαρκώς από τις αρχικές δοκιμές. Η Pfizer απορρίπτει τις κατηγορίες. Μήπως τελικά ζούμε στην κοινωνία της Ωκεανίας Όργουελ και οδηγούμαστε στο λεγόμενο εκ του Κλάους Σβάμπ “δεν θα έχεις τίποτα και θασε ευτυχισμένος”; Αλλά πόσο ευτυχισμένος ως Ζόμπι;
Αυτό είναι το νομικό σημείο από το οποίο πρέπει να αρχίσει ένας σοβαρός βιοηθικός διάλογος: όχι από την προκαταβολική καταδίκη οποιουδήποτε, αλλά από την απαίτηση για πλήρη νομική διαφάνεια και αποδεικτική διερεύνηση, για τη βιοασφάλεια της κοινωνίας και κατά της οποιασδήποτε σύγχρονης Ωκεανίας Όργουελ και υβριδικής μορφής αντισυνταγματικής Υποχρεωτικότητας.
Η αρχή της βιοηθικής προστασίας και βιοασφάλειας.
Η ιατρική δεοντολογία στηρίζεται σε θεμελιώδεις νομικές αρχές: αυτονομία, ενημερωμένη συναίνεση, μη βλάβη, ευεργεσία και δικαιοσύνη. Η ενημερωμένη συναίνεση όμως δεν θα μπορεί να είναι πραγματικά ενημερωμένη όταν ο πολίτης θα λαμβάνει μόνο ένα σχετικό μέρος των διαθέσιμων δεδομένων που του επιτρέπει να λάβει γνώση.
Επομένως, το θεμελιώδες συνταγματικό και νομικό ερώτημα δεν είναι αν ένα εμβόλιο είναι «καλό» ή «κακό». Το επιστημονικά ορθό ερώτημα είναι: Ποια νομικά δεδομένα ήταν γνωστά σε κάθε χρονική στιγμή και πορεία της επιδημίας ή πανδημίας, ποιος τα γνώριζε, πότε τα γνώριζε, πώς αξιολογήθηκαν και τι ακριβώς γνωστοποιήθηκε στους πολίτες; Αυτή η αλληλουχία είναι αποφασιστικής σημασίας για τη βιοηθική και Βιοασφάλεια.
Μυοκαρδίτιδα: ένας υπαρκτός πλέον κίνδυνος που άραγε δεν θα πρέπει να συζητείται με ακρίβεια και στην Ελλάδα; Δεν αποτελεί πλέον ζήτημα εικασίας ότι η μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα έχουν αναγνωριστεί ως σπάνιες σοβαρές και ανεπιθύμητες ενέργειες μετά τον εμβολιασμό κατά της COVID-19. Το CDC αναφέρει ότι έχουν παρατηρηθεί συχνότερα σε εφήβους και νεαρούς άνδρες, ιδιαίτερα μετά τη δεύτερη δόση του εμβολίου mRNA.
Αυτό δεν σημαίνει επιστημονικά ότι κάθε καρδιακό επεισόδιο μετά τον εμβολιασμό mRNA θα προκλήθηκε από το εμβόλιο αυτό. Η νομική διάκριση μεταξύ χρονικής συσχέτισης και αιτιότητας είναι θεμελιώδης στην επιδημιολογία. Ακριβώς γι’ αυτό η βιοηθική και Βιοασφάλεια απαιτεί κάτι περισσότερο από γενικές διαβεβαιώσεις περί «ασφάλειας». Απαιτεί ενημέρωση για τη συχνότητα, την ηλικιακή ομάδα, το φύλο, τους παράγοντες κινδύνου και τη σχέση ευρύτερα κινδύνου – οφέλους.
Εγκυμοσύνη: εκεί απαιτείται ακόμη μεγαλύτερη επιστημονική και νομική αυστηρότητα. Η αγωγή της Φλόριντας υποστηρίζει ότι η Pfizer είχε λόγους να γνωρίζει για πιθανούς κινδύνους κατά την εγκυμοσύνη και αναφέρεται ειδικά σε αποβολές πρώτου τριμήνου!
Αυτό αποτελεί νομικό ισχυρισμό της αγωγής και όχι δικαστικά αποδεδειγμένο γεγονός. Παράλληλα, το CDC αναφέρει ότι μελέτες σε περισσότερες από ένα εκατομμύριο εγκύους δεν έδειξαν αυξημένο κίνδυνο αποβολής, πρόωρου τοκετού, θνησιγένειας ή συγγενών ανωμαλιών από τον εμβολιασμό κατά την εγκυμοσύνη.
Αλλά ούτε και το αντίστροφο είναι αποδεκτό: η επίκληση μιας γενικής στατιστικής εικόνας δεν μπορεί να χρησιμοποιείται για να απορρίπτεται εκ των προτέρων κάθε συγκεκριμένη περίπτωση της βλάβης. Η πραγματική βιοηθική και Βιοασφάλεια βρίσκεται ανάμεσα στις δύο αυτές υπερβολές.
Από την ιατρική ασφάλεια στη γεωπολιτική βιοασφάλεια. Η πανδημία απέδειξε ότι η υγεία δεν είναι πλέον αποκλειστικά και μόνο ένα παραδοσιακό ιατρικό ζήτημα.
Τα εμβόλια, τα φάρμακα, οι πρώτες ύλες, οι αλυσίδες εφοδιασμού, οι πατέντες, οι διεθνείς οργανισμοί, οι κρατικές συμβάσεις και η πρόσβαση σε βιοϊατρική τεχνολογία συναποτελούν στοιχεία της γεωπολιτικής βιοασφάλειας.
Η πανδημία δημιούργησε ένα νέο πεδίο: τη γεωπολιτική της βιοϊατρικής εξάρτησης και εθνικής Βιοασφάλειας. Όταν λίγες πολυεθνικές επιχειρήσεις κατέχουν κρίσιμη τεχνογνωσία και όταν τα κράτη εξαρτώνται από περιορισμένο αριθμό παραγωγών για προϊόντα ζωτικής σημασίας, η υγειονομική βιοπολιτική αποκτά αναπόφευκτα επίκαιρη στρατηγική διάσταση.
Το ερώτημα επομένως για την Ελλάδα και την Ευρώπη είναι ευρύτερο: Μπορεί μια δημοκρατική κοινωνία και ένα ισχυρό κράτος δικαίου να διασφαλίσει την υγειονομική της αυτονομία χωρίς να απομονωθεί από τη διεθνή επιστημονική συνεργασία;
Η απάντηση προϋποθέτει ευρωπαϊκή και εθνική επένδυση στην έρευνα, στην παραγωγή φαρμακευτικών, βιοχημικών και βιοτεχνολογικών προϊόντων, στην ανεξάρτητη αξιολόγηση των κινδύνων και του οφέλους και στη διαφάνεια των δεδομένων.
Η ασφάλεια και Βιοασφάλεια δεν μπορεί να σημαίνει σιωπή. Η μεγαλύτερη βιοηθική πρόκληση της πανδημίας ίσως δεν ήταν μόνο η διαχείριση ενός νέου ιού, αλλά η ανακάλυψη των κενών.
Ήταν η σκληρή διαχείριση της αβεβαιότητας. Σε μια νέα υγειονομική κρίση, η επιστημονική γνώση θα εξελίσσεται. Οι οδηγίες μπορεί να μεταβάλλονται. Νέα δεδομένα θα εμφανίζονται. Αυτό είναι το φυσιολογικό. Το πρόβλημα δημιουργείται όταν η προσωρινή επιστημονική γνώση και τα πειραματικά σκευάσματα παρουσιάζονται ως μια απόλυτη βεβαιότητα των λεγόμενων Ειδικών. Η επιστήμη δεν χάνει την αξιοπιστία της επειδή παραδέχεται την αβεβαιότητα. Την χάνει όταν η αβεβαιότητα αποκρύπτεται και δημιουργεί το κενό της Βιοασφάλειας. Γι’ αυτό η νομική αρχή της διαφάνειας πρέπει να αφορά όχι μόνο τις φαρμακευτικές εταιρείες, αλλά και όλα τα σύγχρονα κράτη, τους ρυθμιστικούς οργανισμούς, τα πανεπιστήμια, τους λεγόμενους Ειδικούς και τους διεθνείς οργανισμούς που ενεργούν για ένα αληθινό κράτος δικαίου.
Το πραγματικό διακύβευμα. Η υπόθεση της Φλόριντας δεν έχει ακόμη κριθεί δικαστικά. Οι ισχυρισμοί της Πολιτείας θα πρέπει να εξεταστούν με βάση τα έγγραφα, τα επιστημονικά δεδομένα, τις εσωτερικές επικοινωνίες, τις κλινικές μελέτες και τα επιδημιολογικά στοιχεία.
Αλλά ανεξάρτητα από την τελική έκβαση της συγκεκριμένης δίκης, ένα θεμελιώδες παγκόσμιο μάθημα έχει ήδη αναδειχθεί: Η δημόσια υγεία δεν μπορεί να στηρίζεται μόνο στην εμπιστοσύνη σε θεσμούς και σε λεγόμενους Ειδικούς. Πρέπει να στηρίζεται σε συνταγματικούς θεσμούς που είναι άξιοι της εμπιστοσύνης τών πολιτών. Κι εδώ είναι άξιο απορίας πως οι Έλληνες διακεκριμένοι επιστήμονες δεν μίλησαν όσο θα έπρεπε ή δεν τους δόθηκε βήμα!!
Αυτό σημαίνει ότι είναι αναγκαίος ο ανεξάρτητος έλεγχος. Σημαίνει πλήρη δημοσιοποίηση των δεδομένων. Σημαίνει διαφανή αξιολόγηση κινδύνου. Σημαίνει προστασία των ευάλωτων ομάδων. Σημαίνει και οικονομική αποζημίωση όταν αποδεικνύεται η συγκεκριμένη βλάβη. Και σημαίνει, πάνω απ’ όλα, σεβασμό στην αυτονομία του κάθε ανθρώπου.
Η βιοηθική δεν είναι αντίπαλος της επιστήμης, ούτε της βιοχημείας, ούτε της Βιοασφάλειας. Είναι ο θεσμικός μηχανισμός που υπενθυμίζει στην επιστήμη ότι στο κέντρο της βρίσκεται ο κάθε άνθρωπος. Και η γεωπολιτική ασφάλεια δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο στην προστασία των γεωγραφικών συνόρων. Στον 21ο αιώνα περιλαμβάνει και την ασφάλεια της υγείας, την επιστημονική ανεξαρτησία, τη βιοτεχνολογική κυριαρχία και το δικαίωμα των κοινωνιών να γνωρίζουν την αλήθεια για τους κινδύνους που τους αφορούν και τη βιοασφάλεια.
Η υπόθεση Pfizer, επομένως, πρέπει νομικά να εξεταστεί όχι ως αφορμή για νέο χάσμα ή διχασμό, αλλά ως ευκαιρία για μια βαθύτερη θεσμική συζήτηση: Ποιος ελέγχει τη βιοϊατρική εξουσία, ποιος ελέγχει αυτούς που την ελέγχουν και ποιος τελικά προστατεύει τον πολίτη; Ποιες Ελίτ κρύβονται πίσω από αυτό; Αυτό είναι το πραγματικό ζήτημα της βιοηθικής, της ασφάλειας, της Βιοασφάλειας και της γεωπολιτικής της υγείας. Ενώ οι αναφορές σε αποβολές, σε θανάτους, σε Ξαφνικιτιδες και σε «εκατομμύρια θύματα» ως ισχυρισμούς της Πολιτείας της Φλόριντας, είναι πράγματι ένα πολύπλοκο νομικό αντικείμενο, για τη δικαστική διερεύνηση, που οφείλει να ανησυχήσει και την ελληνική έννομη τάξη!!
GEOPOLITICO
Νικολοβγένης: Στρατηγικός διάλογος με τις ΗΠΑ σημαίνει ανταλλάγματα – Η Κύπρος δείχνει τον δρόμο
Η αποτρεπτική ισχύς της Κυπριακής Δημοκρατίας, ο άξονας Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ και η ανάγκη η Αθήνα να αξιοποιήσει τη στρατηγική αξία των υποδομών της βρέθηκαν στο επίκεντρο της παρέμβασης του γεωπολιτικού αναλυτή στον Πελοπόννησος FM.
Η Ελλάδα οφείλει να προσέρχεται στον στρατηγικό διάλογο με τις Ηνωμένες Πολιτείες με συγκεκριμένες απαιτήσεις και να εξασφαλίζει οφέλη αντίστοιχα της γεωπολιτικής αξίας της. Αυτό ήταν το κεντρικό μήνυμα του Θεόδωρου Νικολοβγένη, ο οποίος, μιλώντας στον Πελοπόννησος FM, συνέδεσε την ενίσχυση της κυπριακής άμυνας με την ανάγκη συνολικότερης στρατηγικής για τον Ελληνισμό στην Ανατολική Μεσόγειο.
Με αφετηρία τη στρατιωτική παρέλαση για την επέτειο της ανεξαρτησίας της Κυπριακής Δημοκρατίας, ο αναλυτής στάθηκε τόσο στη διεθνή παρουσία όσο και στα οπλικά συστήματα που παρουσιάστηκαν. Η συμμετοχή ξένων αντιπροσωπειών, κατά την εκτίμησή του, αποτυπώνει τη διπλωματική αναβάθμιση της Λευκωσίας. Ωστόσο, έδωσε προτεραιότητα στις δυνατότητες της ίδιας της Κυπριακής Δημοκρατίας να υπερασπίζεται την κυριαρχία της.
Τα όπλα και το φρόνημα της Κύπρου
«Πιο σημαντικό απ’ όλα […] είναι τα δικά μας όπλα», υπογράμμισε, αναφερόμενος σε αντιαεροπορικά συστήματα Barak, πολλαπλούς εκτοξευτές ρουκετών Tamnava, πυραύλους Exocet και Spike.
Σύμφωνα με την ανάλυσή του, η ενίσχυση αυτών των δυνατοτήτων διαμορφώνει συνθήκες αποτροπής και δυσχεραίνει την επιχειρησιακή ελευθερία της Τουρκίας γύρω από το νησί. Ιδιαίτερα για τους Exocet, στάθηκε στη δυνατότητα δημιουργίας ζωνών αντιπρόσβασης για το τουρκικό ναυτικό.
Εξίσου σημαντικό χαρακτήρισε το ηθικό των πεζοπόρων τμημάτων. Όπως επισήμανε, πίσω από τα οπλικά συστήματα βρίσκονται οι άνθρωποι που τα χειρίζονται, ενώ η διατήρηση του εθνικού φρονήματος αποτελεί ουσιαστικό στοιχείο της αμυντικής ισχύος.
Αναφέρθηκε επίσης στην παρουσία ελληνικών F-16 και πολεμικού πλοίου στην περιοχή, την οποία ενέταξε στη λογική ενός ενιαίου στρατηγικού άξονα από τον Έβρο και το Αιγαίο μέχρι την Κύπρο και την Ανατολική Μεσόγειο, με προέκταση προς το Ισραήλ. Κατά την προσέγγισή του, η ασφάλεια Ελλάδας και Κύπρου πρέπει να αντιμετωπίζεται μέσα σε αυτό το ευρύτερο γεωγραφικό πλαίσιο.
Η Κυπριακή Δημοκρατία ως πυλώνας του Ελληνισμού
Ο Νικολοβγένης χαρακτήρισε την Κυπριακή Δημοκρατία σημαντικό πυλώνα του Ελληνισμού, δίνοντας έμφαση στη διεθνή αναγνώριση του κράτους, στην ευρωπαϊκή του θέση και στην άσκηση ενεργού διπλωματίας.
Στάθηκε στις συμφωνίες οριοθέτησης ΑΟΖ που άρχισε να υπογράφει η Λευκωσία από το 2003, υποστηρίζοντας ότι συνέβαλαν στη διαμόρφωση μιας ουσιαστικής παρουσίας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Στο ίδιο πλαίσιο, αναφέρθηκε στην απόρριψη του Σχεδίου Ανάν. Κατά την εκτίμησή του, η σημερινή διεθνής σημασία της Κύπρου διαψεύδει τις προειδοποιήσεις περί απομόνωσης και απουσίας προοπτικής που είχαν διατυπωθεί τότε. Η προσέλευση ξένων αντιπροσωπειών στην παρέλαση αποτέλεσε, για τον ίδιο, χαρακτηριστική εικόνα αυτής της εξέλιξης.
Παράλληλα, επέμεινε στη διατήρηση της ιστορικής μνήμης και του ελληνικού χαρακτήρα της Κύπρου. Υπενθύμισε ότι ο αγώνας της ΕΟΚΑ είχε ως στόχο την Ένωση με την Ελλάδα και παρουσίασε τη δημιουργία του κυπριακού κράτους ως απότοκο εκείνου του αγώνα.
Τι πρέπει να διεκδικήσει η Αθήνα από τις ΗΠΑ
Στο δεύτερο σκέλος της παρέμβασής του, με αφορμή την επίσκεψη Μάρκο Ρούμπιο που συζητήθηκε ως επικείμενη, ο αναλυτής έθεσε το ζήτημα της αμοιβαιότητας στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις.
Υποστήριξε ότι η Σούδα, η Αλεξανδρούπολη και οι υπόλοιπες υποδομές που παρέχει η Ελλάδα έχουν μεγάλη σημασία για τον αμερικανικό σχεδιασμό. Πρόσθεσε ότι και η Κύπρος αποτελεί κρίσιμο σημείο στήριξης στην περιοχή.
Ακριβώς γι’ αυτό, άσκησε κριτική στα ανταλλάγματα που, κατά την αποτίμησή του, έχει εξασφαλίσει η Αθήνα. Αναφέρθηκε σε παραχωρήσεις θωρακισμένων οχημάτων και σε παλαιότερες εξαγγελίες στρατιωτικής βοήθειας, υποστηρίζοντας ότι δεν ανταποκρίνονται στη σημασία των ελληνικών διευκολύνσεων.
«Αν θέλουμε να μιλάμε για στρατηγικό διάλογο, θα πρέπει να σκεφτόμαστε στρατηγικά», τόνισε. Απέρριψε επίσης τη λογική της «στρατηγικής και διπλωματικής ανιδιοτέλειας», υπογραμμίζοντας ότι η συμμαχική σχέση πρέπει να παράγει συγκεκριμένα αποτελέσματα για τα ελληνικά συμφέροντα.
Ο Νικολοβγένης τάχθηκε υπέρ της στρατηγικής σύμπλευσης με τις ΗΠΑ στην παρούσα συγκυρία, αλλά ζήτησε από την ελληνική κυβέρνηση να αναδείξει το βάρος της χώρας και να το αξιοποιήσει διαπραγματευτικά. Όπως είπε, η Κύπρος έχει δείξει την αξία της και το ίδιο πρέπει να πράξει η Αθήνα, ώστε η συνεργασία να αποφέρει ουσιαστικό όφελος και να μην περιορίζεται στην αναγνώριση της Ελλάδας ως καλού συμμάχου.
Κλείνοντας, συνέδεσε τη σημερινή ανάγκη αυτοπεποίθησης με την ιστορική μνήμη, κάνοντας αναφορές στον Μέγα Αλέξανδρο και στους Βαλκανικούς Πολέμους. Το μήνυμα της παρέμβασής του ήταν ότι η διπλωματία, η αμυντική ισχύς και το εθνικό φρόνημα πρέπει να υπηρετούν κοινό στρατηγικό σκοπό.
GEOPOLITICO
Κίνδυνος και… έγκλημα!
Ο πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ επικρίνει τους χειρισμούς στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, εκτιμά ότι η επίσκεψη Ρούμπιο θα συνοδευτεί από εξοπλιστικές πιέσεις και απορρίπτει την παραχώρηση ελληνικών Patriot στην Ουκρανία.
Αιχμηρή παρέμβαση για την αντιμετώπιση των τουρκικών πιέσεων και την αξιοποίηση της στρατηγικής θέσης της Ελλάδας έκανε στη «Ναυτεμπορική» ο αντιστράτηγος ε.α. και πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ, Ιωάννης Μπαλτζώης.
Στο επίκεντρο έθεσε το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου, προειδοποιώντας ότι ενδεχόμενη αποδοχή της απαίτησης της Άγκυρας για έγγραφη άδεια θα δημιουργούσε, κατά την εκτίμησή του, επικίνδυνο προηγούμενο εις βάρος των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Το καλώδιο και η παγίδα της άδειας
Ο κ. Μπαλτζώης σχολίασε θετικά την τοποθέτηση του Άγγελου Συρίγου για την ελληνική υποχωρητικότητα, όπως αυτή παρουσιάστηκε στη συζήτηση. Υποστήριξε ότι ο βουλευτής εξέφρασε δημόσια μια διαπίστωση που ο ίδιος επαναλαμβάνει εδώ και καιρό.
Παράλληλα, έθεσε το ζήτημα της απουσίας συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος για την ηλεκτρική διασύνδεση. Όπως τόνισε, ένα τόσο σημαντικό διακρατικό έργο δεν μπορεί να παραμένει χωρίς σαφές πλαίσιο υλοποίησης. Κατά την άποψή του, η αναζήτηση στήριξης μέσω γαλλικών συμφερόντων φανερώνει αμηχανία απέναντι στις τουρκικές αντιδράσεις.
Η σοβαρότερη προειδοποίησή του αφορούσε το ενδεχόμενο υποβολής αιτήματος άδειας προς την Τουρκία. Μια τέτοια κίνηση, υποστήριξε, θα ξεπερνούσε την πολιτική ταπείνωση: θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί από την Άγκυρα ως παραδοχή των αξιώσεών της και να αξιοποιηθεί εναντίον της Ελλάδας και σε άλλες περιοχές του Αιγαίου.
Επικρίνοντας τους χειρισμούς στην Κάσο, επισήμανε ότι όταν η άλλη πλευρά χρησιμοποιεί πολεμικά πλοία για να επιβάλει τη θέση της, η Ελλάδα οφείλει να επιδεικνύει ανάλογη αποφασιστικότητα. Στη δική του ανάγνωση, η στρατιωτικοποίηση ενός ζητήματος από την Τουρκία δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται με αποχώρηση και διαρκείς αναβολές.
«Δεν πρέπει εμείς να γονατίσουμε»
Ιδιαίτερη σημασία απέδωσε στη διατύπωση προειδοποιήσεων από το τουρκικό υπουργείο Άμυνας. Εκτίμησε ότι η Άγκυρα επιχειρεί έτσι να προσδώσει στρατιωτικό βάρος στις διεκδικήσεις της και να εντείνει την πίεση προς την ελληνική πλευρά.
Ωστόσο, απέρριψε την αντίληψη ότι αυτό πρέπει να οδηγεί αυτομάτως σε υποχώρηση.
«Δεν σημαίνει ότι επειδή το λέει το υπουργείο Άμυνας πρέπει εμείς να γονατίσουμε», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Επικαλούμενος ανάλυση του Μάικλ Ρούμπιν, αμφισβήτησε την εικόνα απόλυτης στρατιωτικής ισχύος που προβάλλει η Τουρκία. Υποστήριξε ότι το μέγεθος των ενόπλων δυνάμεών της δεν τεκμηριώνει από μόνο του την αποτελεσματικότητά τους απέναντι σε έναν οργανωμένο αντίπαλο.
Αναφέρθηκε επίσης στην προσωπική του εμπειρία από κοινά επιτελεία και ασκήσεις, αποδίδοντας υψηλό επίπεδο στο ελληνικό στρατιωτικό προσωπικό και επισημαίνοντας αδυναμίες της τουρκικής πλευράς.
Στο ίδιο πλαίσιο έκανε ιστορική αναφορά στην εισβολή στην Κύπρο το 1974. Απέδωσε καθοριστική ευθύνη στους τότε ελληνικούς χειρισμούς και στις εντολές που δόθηκαν, υποστηρίζοντας ότι η έκβαση δεν μπορεί να παρουσιάζεται απλώς ως απόδειξη τουρκικής στρατιωτικής υπεροχής.
Το ισραηλινό ενδιαφέρον και η Κύπρος
Ο πρόεδρος του ΕΛΙΣΜΕ αναφέρθηκε σε ανάλυση της Jerusalem Post, την οποία συνέδεσε με ισραηλινές ανησυχίες για τις τουρκικές θαλάσσιες διεκδικήσεις και την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας.
Όπως μετέφερε, ο θαλάσσιος διάδρομος που προβάλλεται μέσω του τουρκολιβυκού μνημονίου αντιμετωπίζεται στην εν λόγω ανάλυση ως δυνητικό πρόβλημα για τις θαλάσσιες μεταφορές του Ισραήλ. Με βάση αυτή την ανάγνωση, εκτίμησε ότι οι τουρκικές επιδιώξεις θίγουν ευρύτερα συμφέροντα στη Μεσόγειο και ενδέχεται να προκαλέσουν πρόσθετες αντιδράσεις.
Διατύπωσε επίσης την πρόβλεψη ότι το κατεχόμενο τμήμα της Κύπρου μπορεί να βρεθεί στο επίκεντρο έντονων εξελίξεων, χωρίς να παρουσιάσει συγκεκριμένο περιστατικό ως ήδη δρομολογημένο.
Τι περιμένει από τον Ρούμπιο
Για την επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, ο κ. Μπαλτζώης εκτίμησε ότι η αμερικανική πλευρά θα επιδιώξει ελληνική συμμετοχή σε διπλωματικές προσπάθειες σχετικές με το Ιράν και την περιφερειακή ασφάλεια, καθώς και πρόσθετες αγορές αμερικανικών οπλικών συστημάτων.
Συνέδεσε το ελληνικό ενδιαφέρον με την εμπορική ναυτιλία και την ανάγκη να παραμένουν ασφαλείς οι θαλάσσιες οδοί. Υπενθύμισε τις ιστορικές σχέσεις Ελλάδας και Ιράν, αναγνωρίζοντας ότι οι σημερινές πολιτικές σχέσεις έχουν διαταραχθεί.
Στο εξοπλιστικό σκέλος, προέβλεψε πιέσεις προς την Αθήνα για μεγαλύτερο μερίδιο των αμυντικών δαπανών σε αμερικανικά συστήματα, πέραν των F-35. Κατά την εκτίμησή του, οι δεσμεύσεις προς άλλους προμηθευτές και τα συγκεκριμένα δημοσιονομικά περιθώρια θα δυσκολέψουν τους κυβερνητικούς χειρισμούς.
Κάθετος για τους Patriot
Κατηγορηματική ήταν η αντίθεσή του σε ενδεχόμενη παραχώρηση ελληνικών Patriot στην Ουκρανία. Υποστήριξε ότι μια τέτοια απόφαση θα αποδυνάμωνε την ελληνική άμυνα, ιδιαίτερα λόγω των δυσκολιών αναπλήρωσης.
«Θα είναι έγκλημα να τους δώσουμε», είπε, επιμένοντας ότι προτεραιότητα πρέπει να αποτελεί η κάλυψη των ελληνικών αμυντικών αναγκών.
Στη συζήτηση επικαλέστηκε πληροφορία για πιθανή παραχώρηση Patriot με όρο την προστασία ελληνικών εμπορικών πλοίων από ουκρανικά πλήγματα. Πρόκειται για πληροφορία που ανέφερε ο ίδιος, χωρίς να παρουσιάσει τεκμήρια κατά την παρέμβασή του.
Παράλληλα, αναγνώρισε την ενίσχυση της Πολεμικής Αεροπορίας και του Πολεμικού Ναυτικού μέσω των εξοπλιστικών προγραμμάτων, ζητώντας μεγαλύτερη προσοχή στον Στρατό Ξηράς. Ειδικά για τα τεθωρακισμένα οχήματα μάχης, έθεσε το ζήτημα της προστατευμένης μεταφοράς και υποστήριξης των στρατιωτών στο πεδίο.
Η Ελλάδα να διεκδικήσει περισσότερα
Κλείνοντας, ο κ. Μπαλτζώης υποστήριξε ότι η Ελλάδα δεν αξιοποιεί επαρκώς τη γεωπολιτική της αξία στις σχέσεις με τους συμμάχους. Έφερε ως παράδειγμα την Αλεξανδρούπολη και τη συμβολή της στις μεταφορές στρατιωτικού υλικού προς την Ουκρανία, αντιπαραβάλλοντας αυτή την προσφορά με τα ανταλλάγματα που, κατά την άποψή του, λαμβάνει η χώρα.
Εστίασε στη σημασία του Αιγαίου, της Κρήτης και της Κύπρου για τους θαλάσσιους διαδρόμους της Ανατολικής Μεσογείου. Ζήτησε η στρατηγική θέση της Ελλάδας να μετατρέπεται σε διαπραγματευτική ισχύ, αμυντική ενίσχυση και ουσιαστική υποστήριξη των εθνικών συμφερόντων.
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας