Οι επιθέσεις που σκότωσαν τον πνευματικό ηγέτη του Ιράν αυτό το Σάββατο πραγματοποιήθηκαν από αεροσκάφη της ισραηλινής πολεμικής αεροπορίας, χάρη σε αμερικανικές πληροφορίες.

Τα ισραηλινά αεροσκάφη περίμεναν αρκετές εβδομάδες πριν απογειωθούν. Για να αποκεφαλίσουν το καθεστώς, έπρεπε να είναι βέβαιοι για τον τόπο και την ώρα. Οι υπηρεσίες πληροφοριών του Ισραήλ και των ΗΠΑ έδωσαν τελικά το πράσινο φως και το Σάββατο το πρωί, στις 8:40 (ώρα Τεχεράνης), οι ισραηλινές βόμβες έπεσαν ταυτόχρονα σε τρία αναγνωρισμένα σημεία. Σε διάστημα 30 δευτερολέπτων, σκοτώθηκαν 40 ανώτερα στελέχη του καθεστώτος των μουλάδων. Μεταξύ αυτών, ο αγιατολάχ Χαμενεΐ, ανώτατος ηγέτης της ισλαμικής επανάστασης από το 1989 και αρχηγός κράτους του καθεστώτος.

Αν και είναι εξοικειωμένο με τις στοχευμένες δολοφονίες, αυτή είναι η πρώτη φορά που το εβραϊκό κράτος σκοτώνει έναν ξένο αρχηγό κράτους. «Η επιχείρηση ξεκίνησε με στόχο να αποκεφαλίσει την ηγεσία του καθεστώτος», εξηγεί στη Figaro ένας υψηλόβαθμος αξιωματικός της ισραηλινής πολεμικής αεροπορίας, ο οποίος χαρακτηρίζει την επιχείρηση «εξαιρετικά περίπλοκη». Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, χάρηκε για την επιτυχία της επίθεσης: «Εδώ και τρεις δεκαετίες και μισή, αυτός ο σκληρός τύραννος εξήγαγε την τρομοκρατία σε όλο τον κόσμο, βύθισε τον λαό του στη φτώχεια και εργαζόταν ασταμάτητα, χωρίς διακοπή, για την υλοποίηση του σχεδίου καταστροφής του Ισραήλ», δήλωσε.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών παρακολουθούσαν τις παραμικρές κινήσεις του ανώτατου ηγέτη του Ιράν εδώ και μήνες, εντοπίζοντας τις διευθύνσεις των συναντήσεών του, σημειώνοντας τις συνήθειές του. Μόλις επιβεβαιώθηκε η παρουσία του σε μια συνάντηση που οργανώθηκε το πρωί του Σαββάτου στην κατοικία του, η πληροφορία μεταφέρθηκε στους Ισραηλινούς, οι οποίοι έδωσαν την εντολή να χτυπήσουν. «Είχαμε πληροφορίες υψηλής ποιότητας, εκμεταλλευτήκαμε μια μοναδική ευκαιρία», προσθέτει ο αξιωματικός της ισραηλινής πολεμικής αεροπορίας. «Δεν μπορούσε να κάνει τίποτα, ούτε οι άλλοι ηγέτες που σκοτώθηκαν μαζί του», σχολίασε ο πρόεδρος των ΗΠΑ στο δίκτυό του Truth Social.

Η επιχείρηση ξεκίνησε το Σάββατο την αυγή, όταν τα ισραηλινά αεροσκάφη απογειώθηκαν από τις βάσεις τους γύρω στις 6 το πρωί. Περίπου δυόμισι ώρες αργότερα, περισσότεροι από τριάντα ισραηλινοί πύραυλοι αέρος-εδάφους μεγάλης εμβέλειας χτύπησαν το συγκρότημα κατοικίας του ανώτατου ηγέτη, διαλύοντας το κτίριο που ήταν βαρύτατα οχυρωμένο. «Ήταν τακτική έκπληξη», κρίνει ο πρώην διευθυντής της στρατιωτικής πληροφορίας Άμος Γιαντλίν. «Όλοι περίμεναν επίθεση τη νύχτα, όπως την προηγούμενη φορά. Αλλά αυτή τη φορά έγινε στις 8 το πρωί», προσθέτει. «Η επιτυχία (της επιχείρησης) βασίζεται στον συνδυασμό εξαιρετικής ακρίβειας και σε πραγματικό χρόνο πληροφοριών με την ικανότητα της ισραηλινής πολεμικής αεροπορίας να χτυπά με τρομερή ακρίβεια», ενθουσιάζεται ο Άμος Γιαντλίν. «Το Ισραήλ κατάφερε να χτυπήσει με ακρίβεια δύο μέτρων σε μεγάλη απόσταση. Είναι εντυπωσιακό», προσθέτει.

Μεταξύ των Ιρανών αξιωματούχων που δολοφονήθηκαν, περιλαμβάνονται οι υψηλότερες αρχές του καθεστώτος. Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, ο Αμίρ Νασιρζαντέχ, υπουργός Άμυνας, και ο Μοχάμαντ Πάκπουρ, διοικητής των ισχυρών Φρουρών της Επανάστασης, σκοτώθηκαν επίσης στις επιθέσεις. Ο ισραηλινός στρατός ισχυρίζεται ότι επιβεβαίωσε τον θάνατο πέντε άλλων υψηλόβαθμων στρατιωτικών αξιωματούχων, μεταξύ των οποίων ο Άλι Σαμχάνι, σύμβουλος του ανώτατου ηγέτη του Ιράν.

Η επίθεση, που αναμενόταν εδώ και εβδομάδες, δείχνει για άλλη μια φορά την ακρίβεια των αμερικανο-ισραηλινών πληροφοριών, που μπόρεσαν να επιβεβαιώσουν την παρουσία αυτών των προσωπικοτήτων στις τρεις στοχευμένες συναντήσεις. Η Μοσάντ, η ισραηλινή υπηρεσία εξωτερικών πληροφοριών, κατάφερε ακόμη και να αποκτήσει μια φωτογραφία της σορού του Χαμενεΐ, σύμφωνα με τον ισραηλινό Τύπο. «Ο Ισραηλινός Στρατός εργάστηκε χιλιάδες ώρες για να δημιουργήσει μια τράπεζα στόχων τόσο πλούσια και εκτεταμένη όσο δυνατόν. Τους τελευταίους μήνες, ο αριθμός των στόχων τριπλασιάστηκε», διευκρινίζει ένας Ισραηλινός αξιωματικός. Αυτή η επιχείρηση δείχνει επίσης τη στενή συνεργασία μεταξύ Ισραήλ και ΗΠΑ για την πραγματοποίηση αυτών των επιθέσεων. «Πρόκειται για συνεργασία χωρίς προηγούμενο», διαβεβαιώνει ο στρατηγός Έφι Ντεφρίν, εκπρόσωπος του ισραηλινού στρατού.

Σύμφωνα με τις πολιτικές και στρατιωτικές αρχές του Ισραήλ, η επιχείρηση προετοιμαζόταν εδώ και μήνες. Ήδη, μετά τον «πόλεμο των δώδεκα ημερών», ο πρόεδρος των ΗΠΑ είχε απειλήσει τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, διαβεβαιώνοντας ότι οι υπηρεσίες του γνώριζαν τις παραμικρές κινήσεις του. Από τον τελευταίο πόλεμο, οι υπηρεσίες πληροφοριών του Ισραήλ και των ΗΠΑ έχουν εμβαθύνει σημαντικά τις γνώσεις τους για το ιρανικό κρατικό μηχανισμό και τους ηγέτες του.

Τις εβδομάδες πριν από την επίθεση, οι Ισραηλινοί στρατιωτικοί πολλαπλασίασαν τις επισκέψεις στην Ουάσινγκτον. Ο αρχηγός του γενικού επιτελείου, ο διοικητής της πολεμικής αεροπορίας, ο αρχηγός της στρατιωτικής πληροφορίας και ο διευθυντής της Μοσάντ επισκέφθηκαν την αμερικανική πρωτεύουσα για να προετοιμάσουν την επιχείρηση. Στα τέλη Δεκεμβρίου, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου επισκέφθηκε για δεύτερη φορά την κατοικία του Ντόναλντ Τραμπ στο Μαρ-α-Λάγκο στη Φλόριντα, όπου οι δύο πολιτικοί ηγέτες απείλησαν δημοσίως το Ιράν με στρατιωτική επέμβαση αν η χώρα δεν τερμάτιζε το πυρηνικό και βαλλιστικό της πρόγραμμα. Τον Φεβρουάριο, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός επισκέφθηκε για δεύτερη φορά τις ΗΠΑ για να υπερασπιστεί μια πιο επιθετική προσέγγιση προς τη Ισλαμική Δημοκρατία.

Ήταν πράγματι στις αρχές Ιανουαρίου που η ευθραυστότητα του καθεστώτος έπεισε τους Ισραηλινούς για την αναγκαιότητα μιας επιχείρησης, όταν χιλιάδες διαδηλωτές κατέβηκαν στους δρόμους του Ιράν κατά της εξουσίας. Ο Ντόναλντ Τραμπ απείλησε ξανά τη Ισλαμική Δημοκρατία με στρατιωτική επέμβαση αν δεν σταματούσε τις σφαγές των αντιφρονούντων που κατέβηκαν στους δρόμους. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ διέταξε στη συνέχεια την τοποθέτηση ενός αεροναυτικού συγκροτήματος στον Περσικό Κόλπο, σύντομα ενισχυμένου από ένα δεύτερο αεροναυτικό συγκρότημα στην ανατολική Μεσόγειο. Σε συνδυασμό με τα στρατεύματα που ήδη υπήρχαν στην περιοχή, 50.000 στρατιώτες, 200 αεροσκάφη και 13 πλοία – η μεγαλύτερη αμερικανική δύναμη που έχει αναπτυχθεί στην περιοχή από το 2003 – ήταν έτοιμη για επέμβαση.

Παράλληλα, η Ουάσινγκτον διατήρησε ένα διπλωματικό κανάλι, δηλώνοντας ότι προτιμά μια συμφωνία από μια άμεση σύγκρουση. Οι ΗΠΑ απαίτησαν από το Ιράν την πλήρη αποσυναρμολόγηση των πυρηνικών εγκαταστάσεών του, την παράδοση του αποθέματος εμπλουτισμένου ουρανίου και την εγκατάλειψη κάθε δραστηριότητας εμπλουτισμού. Όροι που κρίθηκαν απαράδεκτοι από την Τεχεράνη.

Σύμφωνα με αρκετές αμερικανικές πηγές που επικαλείται ο Τύπος, αυτές οι διπλωματικές αποτυχίες έπεισαν τον Ντόναλντ Τραμπ ότι δεν υπήρχε άλλη εναλλακτική από τη στρατιωτική επιλογή. Η ισραηλινο-αμερικανική επίθεση επιβλήθηκε έτσι ως το αποτέλεσμα ενός διπλού συμπεράσματος: το αδιέξοδο των διαπραγματεύσεων και η πεποίθηση ότι μόνο η στρατιωτική πίεση μπορούσε να αλλάξει τη στρατηγική ισορροπία.

«Απομένουν πολλοί στόχοι να χτυπηθούν»

Για το Ισραήλ όπως και για τις ΗΠΑ, η δολοφονία του ανώτατου ηγέτη δεν σηματοδοτεί παρά την αρχή του πολέμου. «Απομένουν πολλοί στόχοι να χτυπηθούν: ηγέτες του ιρανικού καθεστώτος, η πολεμική του μηχανή, οι πυρηνικοί και βαλλιστικοί χώροι παραγωγής του», διαβεβαιώνει ο Ναντάβ Σοσάνι, εκπρόσωπος του ισραηλινού στρατού. «Ο στόχος είναι να δημιουργηθούν οι συνθήκες για αλλαγή καθεστώτος», διαβεβαιώνει ο Άβνερ Βιλάν, πρώην αξιωματικός των ισραηλινών υπηρεσιών ασφαλείας, ειδικός στο ιρανικό ζήτημα. Από τις πρώτες ώρες της επιχείρησης, ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Μπενιαμίν Νετανιάχου εξέφρασαν αυτή την κατεύθυνση. «Μην χάσετε αυτή την ευκαιρία», προέτρεψε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός απευθυνόμενος στους Ιρανούς. «Είναι μια μοναδική ευκαιρία. (…) Κατεβείτε στους δρόμους για να ανατρέψετε το καθεστώς που δηλητηριάζει τις ζωές σας», πρόσθεσε.

ΠΗΓΗ: Le Figaro

Σε μια κρίσιμη συγκυρία για τη Μέση Ανατολή, ο αντιστράτηγος ε.α. Ιωάννης Μπαλτζώης παρενέβη στο Σίγμα και ανέλυσε με καθαρούς στρατηγικούς όρους τη σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν, τονίζοντας ότι δεν πρόκειται για μια περιορισμένη επιχείρηση, αλλά για στρατηγική με μακροπρόθεσμο ορίζοντα.

Απαντώντας στο ερώτημα αν οι επιχειρήσεις έχουν περιορισμένο χαρακτήρα, ήταν κατηγορηματικός: «Το Ισραήλ θεωρεί ότι αντιμετωπίζει υπαρξιακή απειλή. Άρα θα το πάει μέχρι τέλους».

Κατά την εκτίμησή του, η επιχείρηση είχε σχεδιαστεί επί μακρόν σε απόλυτο συντονισμό με τα αμερικανικά επιτελεία, με κοινό επιχειρησιακό σχεδιασμό και σαφές στρατηγικό αντικειμενικό σκοπό: την εξουδετέρωση της υφιστάμενης ιρανικής ηγεσίας και την ανατροπή του καθεστώτος.

Ο κ. Μπαλτζώης υπογράμμισε ότι το Ισραήλ έχει αποδείξει στην πράξη το «μακρύ του χέρι», με επιχειρήσεις μεγάλης εμβέλειας, και προειδοποίησε πως η τρέχουσα κλιμάκωση δεν θα είναι σύντομη. Παράλληλα, έθεσε το κρίσιμο ερώτημα της «επόμενης ημέρας»:

Αν αποκεφαλιστεί η ηγεσία του Ιράν, ποιος θα καλύψει το κενό εξουσίας;

Αναφέρθηκε σε σενάρια που διακινούνται σε αμερικανικούς κύκλους, όπως ενδεχόμενη μεταβατική λύση με τον Ρεζά Παχλεβί, αλλά προειδοποίησε για τον κίνδυνο χάους ή ανάληψης εξουσίας από σκληροπυρηνικά στοιχεία των Φρουρών της Επανάστασης.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο λάθος –κατά την άποψή του– της Τεχεράνης να πλήξει στόχους σε αραβικές χώρες με αμερικανικές βάσεις:
«Ήταν στρατηγικό σφάλμα. Ενώνει εναντίον του το σουνιτικό τόξο».

Σύμφωνα με την ανάλυσή του, οι κινήσεις του Ιράν επιταχύνουν τη σύμπλευση Σαουδικής Αραβίας και ΗΑΕ, δημιουργώντας ένα ευρύτερο περιφερειακό μέτωπο.

Η παρέμβαση ολοκληρώθηκε με αναφορά στην ψυχολογική διάσταση του πολέμου και τη σημασία της ηγεσίας σε περίοδο σύγκρουσης, ενώ υπογράμμισε και τον ρόλο της πληροφόρησης και των επιχειρήσεων επιρροής.

Δείτε την παρέμβαση:

Έκτακτη ζωντανή μετάδοση έκανε το απόγευμα του Σαββάτου (28 Φεβρουαρίου, ώρα 18:00 Ελλάδας) ο Σταύρος Καλεντερίδης, περιγράφοντας την έναρξη νέας πολεμικής κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή, με ισραηλινά πλήγματα κατά στόχων στο Ιράν και, στη συνέχεια, ιρανικά αντίποινα εναντίον αμερικανικών εγκαταστάσεων σε διάφορες χώρες της περιοχής.

Στον πυρήνα της παρέμβασής του έβαλε δύο σημεία:

1. ότι, σύμφωνα με όσα επικαλέστηκε από τη διπλωματική κινητικότητα (με αναφορές σε διαμεσολάβηση του Ομάν και συνομιλίες που –όπως είπε– βρίσκονταν κοντά σε «τεχνική συμφωνία» για το πυρηνικό και πιθανώς για ευρύτερα ζητήματα), υπήρχε παράθυρο αποκλιμάκωσης, το οποίο «έκλεισε» αιφνιδιαστικά με την επίθεση.

2. ότι η κλιμάκωση δεν είναι «τοπικό επεισόδιο», αλλά μπορεί να εξελιχθεί σε περιφερειακή ανάφλεξη, καθώς εμπλέκονται αμερικανικές βάσεις/υποδομές, ενεργειακοί διάδρομοι και κρίσιμα σημεία όπως τα Στενά του Ορμούζ.

Κατά τη διάρκεια της εκπομπής χρησιμοποίησε χάρτες και εικόνες για να αποτυπώσει τα πλήγματα σε ιρανικές πόλεις/περιοχές και, αντίστροφα, τα χτυπήματα που απέδωσε στο Ιράν σε αμερικανικούς στόχους σε κράτη του Κόλπου και αλλού (αναφορές σε Κατάρ, Μπαχρέιν, Κουβέιτ, ΗΑΕ, καθώς και σε κινήσεις/χτυπήματα που «ακουμπούν» Ιράκ και Λίβανο). Επέμεινε επίσης στη διάσταση του διεθνούς δικαίου, υποστηρίζοντας ότι η έναρξη των επιχειρήσεων δεν στηρίζεται σε θεσμικές/νομικές διαδικασίες και προειδοποίησε για «αλυσίδα αντιποίνων» που θα συμπαρασύρει κυβερνήσεις και πληθυσμούς στην περιοχή.

Στο τελευταίο μέρος έκανε επισκόπηση διεθνών αντιδράσεων όπως τις παρουσίασε ο ίδιος: από τη στάση ευρωπαϊκών κυβερνήσεων μέχρι δηλώσεις τρίτων χωρών (Ρωσία/Κίνα), ενώ στάθηκε ιδιαίτερα στο ενεργειακό ρίσκο και στην πιθανότητα ευρύτερης αποσταθεροποίησης. Το κλείσιμο ήταν προειδοποιητικό: το μέτωπο «άνοιξε», η περιοχή «φλέγεται» και το ζητούμενο είναι αν υπάρχει οδός επιστροφής σε διαπραγματεύσεις πριν η κατάσταση γίνει μη αναστρέψιμη.

Δείτε την εκπομπή: