Ακολουθήστε μας

Άμυνα

Ανατροπή με τους S-400: Τουρκικό δημοσίευμα υποστηρίζει ότι πουλήθηκαν σε χώρα του Κόλπου

Ως πιθανότεροι αγοραστές εμφανίζονται τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κατάρ, χωρίς ωστόσο να έχει γνωστοποιηθεί ποια από τις δύο χώρες φέρεται να κατέληξε σε συμφωνία με την Τουρκία.

Δημοσιεύτηκε στις

Μια εξέλιξη που, εφόσον επιβεβαιωθεί επισήμως, μπορεί να αλλάξει τους συσχετισμούς στην Ανατολική Μεσόγειο και να ανοίξει τον δρόμο για την επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35 αποκαλύπτει η τουρκική εφημερίδα Hürriyet.

Σύμφωνα με τον γνωστό αρθρογράφο Αμπντουλκαντίρ Σελβί, η Άγκυρα έχει ολοκληρώσει την πώληση των ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων S-400 σε τρίτη χώρα του Κόλπου. Ως πιθανότεροι αγοραστές εμφανίζονται τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Κατάρ, χωρίς ωστόσο να έχει γνωστοποιηθεί ποια από τις δύο χώρες φέρεται να κατέληξε σε συμφωνία με την Τουρκία.

Ο Σελβί υποστήριξε ότι οι τελευταίες εκκρεμότητες της συμφωνίας διευθετήθηκαν τα μεσάνυχτα της Πέμπτης και ότι η πώληση επρόκειτο να ανακοινωθεί επισήμως την Παρασκευή 10 Ιουλίου 2026.

«Οι S-400 πουλήθηκαν σε τρίτη χώρα. Η πώληση θα ανακοινωθεί σήμερα. Οι S-400 πηγαίνουν σε χώρα του Κόλπου», έγραψε ο αρθρογράφος της Hürriyet, προσθέτοντας ότι ορισμένες πληροφορίες δείχνουν προς τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και άλλες προς το Κατάρ.

Το δημοσίευμα αναπαράχθηκε ευρέως από τουρκικά μέσα ενημέρωσης, τα οποία επισημαίνουν πάντως ότι πρόκειται ακόμη για ισχυρισμό δημοσιογράφου και όχι για επισήμως επιβεβαιωμένη διακρατική συμφωνία.

Η κίνηση που μπορεί να ξεμπλοκάρει τα F-35

Η απομάκρυνση των S-400 από το τουρκικό έδαφος αποτελούσε επί χρόνια βασικό όρο της Ουάσιγκτον για οποιαδήποτε σοβαρή συζήτηση σχετικά με την επιστροφή της Άγκυρας στο πρόγραμμα των F-35.

Η Τουρκία αποβλήθηκε από το πρόγραμμα μετά την παραλαβή του ρωσικού συστήματος το 2019, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες υποστήριξαν ότι η ταυτόχρονη παρουσία των S-400 και των F-35 θα μπορούσε να επιτρέψει στη Ρωσία να συγκεντρώσει ευαίσθητα στοιχεία για τα χαρακτηριστικά και τις δυνατότητες του αμερικανικού μαχητικού.

Το 2020 επιβλήθηκαν επίσης κυρώσεις βάσει του αμερικανικού νόμου CAATSA στην τουρκική Διεύθυνση Αμυντικής Βιομηχανίας και σε στελέχη της.

Μόλις λίγες ημέρες πριν από τις πληροφορίες του Σελβί, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα ότι η κυβέρνησή του θα εξέταζε θετικά την πώληση F-35 στην Τουρκία και ότι επιθυμούσε την άρση των κυρώσεων. Ωστόσο, η αμερικανική πλευρά είχε προηγουμένως επισημάνει ότι η νομοθεσία απαιτεί την απομάκρυνση του ρωσικού συστήματος, προκειμένου να προχωρήσει μια τέτοια διαδικασία.

Εφόσον, λοιπόν, οι S-400 έχουν πράγματι πωληθεί και μεταφερθούν εκτός Τουρκίας, η Άγκυρα θα μπορεί να υποστηρίξει ότι εξέλειψε το βασικό εμπόδιο που επικαλούνταν η Ουάσιγκτον.

Αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι η Τουρκία επιστρέφει στα F-35. Θα απαιτηθούν πολιτικές αποφάσεις από την αμερικανική κυβέρνηση, συμμόρφωση με τη νομοθεσία και πιθανότατα νέα διαδικασία στο Κογκρέσο.

Ωστόσο, μια πώληση των S-400 θα αφαιρούσε το ισχυρότερο επιχείρημα των αντιπάλων της τουρκικής επανένταξης.

«Θα απαλλαγεί από τις κυρώσεις και θα κερδίσει χρήματα»

Ο Αμπντουλκαντίρ Σελβί παρουσίασε την υποτιθέμενη συμφωνία ως διπλή επιτυχία για την Τουρκία.

Από τη μία πλευρά, η Άγκυρα θα απαλλαγεί από το ρωσικό σύστημα που δηλητηρίαζε επί χρόνια τις σχέσεις της με τις Ηνωμένες Πολιτείες και εμπόδιζε την απόκτηση των F-35. Από την άλλη, δεν θα υποχρεωθεί να εγκαταλείψει ή να καταστρέψει τους S-400, αλλά θα τους πουλήσει σε τρίτη χώρα, ανακτώντας μέρος των χρημάτων που είχε δαπανήσει.

«Η Τουρκία όχι μόνο θα απαλλαγεί από τις κυρώσεις CAATSA πουλώντας τους S-400, αλλά θα βγάλει και χρήματα», σημειώνει χαρακτηριστικά ο Τούρκος αρθρογράφος.

Η Άγκυρα είχε καταβάλει στη Ρωσία περίπου 2,5 δισεκατομμύρια δολάρια για την προμήθεια των συστημάτων, τα οποία όμως δεν εντάχθηκαν πλήρως στην επιχειρησιακή δομή της τουρκικής αεράμυνας.

Τα τελευταία χρόνια η Τουρκία έχει επενδύσει παράλληλα στην ανάπτυξη του εγχώριου συστήματος πολυεπίπεδης αεράμυνας «Ατσάλινος Θόλος», στο οποίο οι S-400 δεν φαίνεται να είχαν κεντρικό ρόλο.

Η πιθανή εμπλοκή της Ρωσίας

Ένα από τα σοβαρότερα ερωτήματα αφορά τη στάση της Μόσχας.

Η πώληση ενός τόσο προηγμένου ρωσικού οπλικού συστήματος σε τρίτη χώρα δύσκολα θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί χωρίς τη συγκατάθεση της Ρωσίας, καθώς οι αρχικές συμβάσεις είναι πιθανό να περιλαμβάνουν περιορισμούς επανεξαγωγής και μεταβίβασης.

Μία ημέρα πριν από το δημοσίευμα του Σελβί, τουρκικές πληροφορίες ανέφεραν ότι η Άγκυρα αναζητούσε αγοραστή για τους S-400 και είχε ζητήσει την έγκριση της Μόσχας. Σύμφωνα με αυτές τις αναφορές, η ρωσική πλευρά δεν εμφανιζόταν καταρχήν αντίθετη στην πώληση.

Δεν είναι ακόμη σαφές εάν η Ρωσία θα επιτρέψει τη μεταφορά ολόκληρου του συστήματος, των πυραύλων, των ραντάρ και του υπόλοιπου εξοπλισμού ή εάν θα τεθούν όροι για τη μελλοντική συντήρηση και υποστήριξή του.

Ιδιαίτερα κρίσιμο είναι επίσης το ερώτημα εάν η νέα αγοράστρια χώρα θα μπορεί να χρησιμοποιήσει επιχειρησιακά τους S-400 χωρίς ρωσική τεχνική υποστήριξη.

Γιατί ενδιαφέρονται τα Εμιράτα και το Κατάρ

Ο αρθρογράφος της Hürriyet συνδέει το ενδιαφέρον των χωρών του Κόλπου με τα σοβαρά πλήγματα που φέρεται να δέχθηκαν τα συστήματα ασφαλείας τους κατά τις πρόσφατες περιφερειακές συγκρούσεις.

Σύμφωνα με την ανάλυσή του, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα αναζητούν εναλλακτικές λύσεις αεράμυνας μετά τις ιρανικές επιθέσεις, οι οποίες έδειξαν ότι ακόμη και τα πλούσια κράτη του Κόλπου παραμένουν ευάλωτα απέναντι σε συνδυασμένες επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Αντίστοιχα, το Κατάρ φέρεται να επανεξετάζει την αμυντική του αρχιτεκτονική μετά τους ισραηλινούς βομβαρδισμούς εναντίον στόχων στην Ντόχα, όπου, σύμφωνα με το τουρκικό δημοσίευμα, βρίσκονταν στελέχη της Χαμάς.

Ο Σελβί ισχυρίζεται ότι τα συστήματα Patriot του Κατάρ δεν ενεργοποιήθηκαν κατά την ισραηλινή επίθεση, επειδή το Ισραήλ θεωρούνταν φιλική χώρα από το σύστημα αναγνώρισης.

Ο συγκεκριμένος ισχυρισμός χρειάζεται ανεξάρτητη επιβεβαίωση. Δεν είναι γνωστό εάν υπήρξε τεχνικό πρόβλημα, πολιτική απόφαση, αδυναμία έγκαιρου εντοπισμού ή περιορισμός που σχετιζόταν με το σύστημα αναγνώρισης φίλου ή εχθρού.

Σε κάθε περίπτωση, οι πόλεμοι των τελευταίων ετών έχουν ωθήσει τις χώρες του Κόλπου να αναζητούν περισσότερα και διαφορετικής προέλευσης συστήματα αεράμυνας, ώστε να μη βασίζονται αποκλειστικά στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Τα ανταλλάγματα προς την Άγκυρα

Η πιθανή πώληση των S-400 δεν μπορεί να εξεταστεί αποκομμένη από τις ευρύτερες διαπραγματεύσεις ανάμεσα στην Άγκυρα και την Ουάσιγκτον.

Η κυβέρνηση Ερντογάν επιδιώκει:

  • την άρση των κυρώσεων CAATSA,
  • την επιστροφή ή την επανένταξη στο πρόγραμμα των F-35,
  • την παραλαβή νέων μαχητικών,
  • την απόδοση των χρημάτων που είχε καταβάλει για τα αεροσκάφη,
  • και την αποκατάσταση της τουρκικής συμμετοχής στην εφοδιαστική αλυσίδα του προγράμματος.

Η Τουρκία είχε προγραμματίσει να αποκτήσει έως και 100 F-35 και τουρκικές εταιρείες κατασκεύαζαν εκατοντάδες εξαρτήματα για το μαχητικό πριν από την αποβολή της.

Η επαναφορά της Άγκυρας θα αποτελούσε τεράστια ενίσχυση για την τουρκική Πολεμική Αεροπορία, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα έχει δρομολογήσει την απόκτηση F-35 και ήδη διαθέτει μαχητικά Rafale.

Συναγερμός για Ελλάδα, Κύπρο και Ισραήλ

Για την Ελλάδα, η πιθανή πώληση των S-400 δεν αποτελεί μια απλή εμπορική συναλλαγή της Τουρκίας.

Εάν ανοίξει ο δρόμος για την απόκτηση F-35 από την Άγκυρα, μεταβάλλεται ο σχεδιασμός της ισορροπίας αεροπορικής ισχύος στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η Ελλάδα είχε θεωρήσει ότι η ένταξή της στο πρόγραμμα των F-35, σε συνδυασμό με τον αποκλεισμό της Τουρκίας, της έδινε ένα ποιοτικό πλεονέκτημα για τα επόμενα χρόνια.

Μια παράλληλη τουρκική προμήθεια του ίδιου αεροσκάφους θα περιόριζε αυτό το πλεονέκτημα, ενώ θα ενίσχυε μια χώρα η οποία εξακολουθεί να διατηρεί το casus belli, να αμφισβητεί ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα και να κατέχει παράνομα ευρωπαϊκό έδαφος στην Κύπρο.

Αντιδράσεις αναμένονται και από το Ισραήλ, το οποίο φοβάται ότι η απόκτηση F-35 από την Τουρκία θα επηρεάσει το ισραηλινό ποιοτικό στρατιωτικό πλεονέκτημα στη Μέση Ανατολή. Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός είχε ήδη εκφράσει δημόσια την αντίθεσή του σε μια τέτοια εξέλιξη.

Αναμένονται οι επίσημες ανακοινώσεις

Μέχρι στιγμής, η πώληση των τουρκικών S-400 σε χώρα του Κόλπου δεν έχει επιβεβαιωθεί επισήμως.

Δεν έχουν γίνει γνωστά:

  • η ταυτότητα του αγοραστή,
  • το τίμημα της συμφωνίας,
  • η έγκριση ή όχι της Ρωσίας,
  • το χρονοδιάγραμμα παράδοσης,
  • οι όροι τεχνικής υποστήριξης,
  • και οι δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η Ουάσιγκτον απέναντι στην Άγκυρα.

Εάν όμως η πληροφορία της Hürriyet επιβεβαιωθεί, θα πρόκειται για μία από τις σημαντικότερες εξοπλιστικές και γεωπολιτικές εξελίξεις των τελευταίων ετών.

Η Τουρκία θα έχει καταφέρει να μετατρέψει ένα σύστημα που την οδήγησε σε κυρώσεις και διεθνή απομόνωση σε διαπραγματευτικό χαρτί, οικονομικό όφελος και πιθανό εισιτήριο επιστροφής στα F-35.

Για την Αθήνα και τη Λευκωσία, η εξέλιξη αυτή απαιτεί άμεση διπλωματική κινητοποίηση. Διότι το πραγματικό ζήτημα δεν είναι μόνο πού θα καταλήξουν οι S-400, αλλά τι ακριβώς θα πάρει ως αντάλλαγμα η Τουρκία.

Είναι ο άγνωστος Χ, αλλά φυσικό πρόσωπο που βοηθάει στην παραγωγή ειδήσεων στο Geopolitico.gr, αλλά και τη δημιουργία βίντεο στο κανάλι του Σάββα Καλεντερίδη. Πολλοί τον χαρακτηρίζουν ως ανθρώπινο αλγόριθμο λόγω του όγκου των δεδομένων και πληροφοριών που αφομοιώνει καθημερινώς. Είναι καταδρομέας με ειδικότητα Χειριστή Ασυρμάτων Μέσων.

Άμυνα

Τα ισραηλινά Merkava της Κύπρου ανησυχούν την Άγκυρα – Ο νέος άξονας με Ισραήλ και Γαλλία

Η πιθανή απόκτηση ισραηλινών αρμάτων μάχης Merkava από την Κυπριακή Δημοκρατία εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλέγμα αμυντικής, ενεργειακής και διπλωματικής αναβάθμισης της Λευκωσίας. Η συνεργασία με Ισραήλ, Ελλάδα και Γαλλία, η συμφωνία ΑΟΖ με τον Λίβανο και η αυξανόμενη στρατηγική σημασία της Κύπρου προκαλούν ανησυχία στην Άγκυρα, η οποία επιχειρεί να παρεμβληθεί μεταξύ Βηρυτού και Λευκωσίας.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Σε προχωρημένες συζητήσεις με το Ισραήλ για την πιθανή απόκτηση αρμάτων μάχης Merkava βρίσκεται η Κυπριακή Δημοκρατία, σύμφωνα με ανάλυση του διπλωματικού συντάκτη της «Καθημερινής», Βασίλη Νέδου.

Η υπό εξέταση προμήθεια αρμάτων των εκδόσεων Merkava III ή Merkava IV αποσκοπεί στην αντικατάσταση των παλαιότερων ρωσικής κατασκευής αρμάτων που διαθέτει η Εθνική Φρουρά.

Μια τέτοια συμφωνία θα σηματοδοτούσε σημαντική αλλαγή στην ισχύ των κυπριακών τεθωρακισμένων, αλλά και ένα ακόμη βήμα απομάκρυνσης της Κυπριακής Δημοκρατίας από τα ρωσικά οπλικά συστήματα, τα οποία αποτελούσαν επί δεκαετίες βασικό τμήμα του οπλοστασίου της.

Οι πληροφορίες για συζητήσεις μεταξύ Κύπρου και Ισραήλ σχετικά με μεταχειρισμένα Merkava είχαν εμφανιστεί ήδη από το 2023. Οι συνομιλίες επηρεάστηκαν από τον πόλεμο που ακολούθησε την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου, καθώς το Ισραήλ χρειαζόταν να διατηρήσει επιχειρησιακά διαθέσιμο το σύνολο των τεθωρακισμένων δυνάμεών του. Το ζήτημα φαίνεται τώρα να επανέρχεται στο προσκήνιο.

Τι θα αλλάξει με τα Merkava

Τα Merkava αποτελούν τον βασικό τύπο άρματος μάχης των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων και έχουν σχεδιαστεί με ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία του πληρώματος και στην επιβίωση στο πεδίο της μάχης.

Η πιθανή ένταξή τους στην Εθνική Φρουρά θα ενίσχυε σημαντικά τις δυνατότητες των κυπριακών τεθωρακισμένων, τα οποία σήμερα στηρίζονται κυρίως στα ρωσικής κατασκευής T-80U.

Πέρα από την επιχειρησιακή αξία, η επιλογή ενός ισραηλινού άρματος θα δημιουργούσε μακροχρόνιους δεσμούς στους τομείς της εκπαίδευσης, της συντήρησης, των πυρομαχικών, της τεχνικής υποστήριξης και της ανταλλαγής τεχνογνωσίας.

Η υπόθεση, πάντως, παραμένει στο επίπεδο των συζητήσεων. Δεν έχει ανακοινωθεί οριστική συμφωνία, αριθμός αρμάτων, οικονομικό κόστος ή χρονοδιάγραμμα παράδοσης.

Από τα Aerostar στο BARAK-MX

Η περίπτωση των Merkava δεν αποτελεί μεμονωμένη κίνηση. Εντάσσεται στη σταδιακή διεύρυνση της αμυντικής συνεργασίας Λευκωσίας και Ιερουσαλήμ.

Η Κυπριακή Δημοκρατία έχει ήδη αποκτήσει ισραηλινά μη επανδρωμένα αεροσκάφη Aerostar, τα οποία χρησιμοποιούνται για επιτήρηση και συλλογή πληροφοριών. Παράλληλα, έχει εντάξει στο οπλοστάσιό της το BARAK-MX, ένα προηγμένο σύστημα αεράμυνας που μπορεί να αντιμετωπίζει αεροσκάφη, ελικόπτερα, μη επανδρωμένα μέσα και διαφορετικές κατηγορίες πυραυλικών απειλών.

Η ανάπτυξη του BARAK-MX θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς ενισχύει την προστασία στρατιωτικών εγκαταστάσεων, κρίσιμων υποδομών και ενεργειακών εγκαταστάσεων της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Την ίδια στιγμή, Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ έχουν συμφωνήσει να αυξήσουν τις κοινές ναυτικές και αεροπορικές ασκήσεις, καθώς και την ανταλλαγή τεχνογνωσίας για την αντιμετώπιση συμβατικών και ασύμμετρων απειλών.

Η στρατιωτική συνεργασία με τη Γαλλία

Παράλληλα με το Ισραήλ, η Λευκωσία ενισχύει τη συνεργασία της με τη Γαλλία, η οποία διατηρεί έντονη στρατιωτική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο και σημαντικά ενεργειακά συμφέροντα στην κυπριακή ΑΟΖ.

Η διμερής συμφωνία για τη χρήση κυπριακών στρατιωτικών εγκαταστάσεων από γαλλικές δυνάμεις αυξάνει τη στρατηγική σημασία του νησιού. Η Κύπρος μπορεί να λειτουργήσει ως βάση ανεφοδιασμού, υποστήριξης και προσωρινής ανάπτυξης δυνάμεων για επιχειρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή.

Η παρουσία του Ισραήλ και της Γαλλίας δεν αναιρεί τον κεντρικό ρόλο της Ελλάδας. Δημιουργεί, όμως, ένα ευρύτερο δίκτυο συνεργασιών που περιορίζει την απομόνωση της Κυπριακής Δημοκρατίας απέναντι στην τουρκική κατοχή και στις διεκδικήσεις της Άγκυρας.

Γιατί η Τουρκία στρέφεται προς τον Λίβανο

Η «Καθημερινή» εντάσσει την τουρκική προσέγγιση προς τη Βηρυτό στο πλαίσιο της ανησυχίας της Άγκυρας για τη γεωπολιτική αναβάθμιση της Κύπρου.

Η πρόσφατη επίσκεψη του προέδρου του Λιβάνου, Ζοζέφ Αούν, στην Άγκυρα και οι συνομιλίες του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ανέδειξαν την προσπάθεια της Τουρκίας να αυξήσει την επιρροή της στον Λίβανο.

Βασικός στόχος της Άγκυρας είναι η Βηρυτός να διατηρήσει τουλάχιστον ουδέτερη στάση στον ανταγωνισμό Τουρκίας και Ισραήλ. Η τουρκική πλευρά ανησυχεί, επίσης, για το ενδεχόμενο συμμετοχής του Λιβάνου σε τριμερή ή πολυμερή σχήματα συνεργασίας με την Κύπρο και την Ελλάδα.

Μια σταθερή σύνδεση Λευκωσίας, Αθήνας και Βηρυτού θα μπορούσε να επεκταθεί σε τομείς όπως η ενέργεια, η ηλεκτρική διασύνδεση, η θαλάσσια ασφάλεια και οι μεταφορές. Θα δημιουργούσε, επομένως, ένα ακόμη περιφερειακό σχήμα στο οποίο η Τουρκία δεν θα είχε κεντρικό ρόλο.

Η συμφωνία ΑΟΖ που χάλασε τα σχέδια της Άγκυρας

Καθοριστική εξέλιξη αποτέλεσε η υπογραφή, στις 26 Νοεμβρίου 2025, της συμφωνίας οριοθέτησης ΑΟΖ μεταξύ Κυπριακής Δημοκρατίας και Λιβάνου.

Η συμφωνία έκλεισε μια εκκρεμότητα που υπήρχε από το 2007 και συμπλήρωσε το δίκτυο θαλάσσιων οριοθετήσεων που οικοδομεί η Λευκωσία με τα γειτονικά κράτη. Παράλληλα, δημιουργεί προϋποθέσεις για έρευνες υδρογονανθράκων, ενεργειακές συνεργασίες και ηλεκτρική διασύνδεση των δύο χωρών.

Η εξέλιξη αυτή αντιστρατεύεται τη «Γαλάζια Πατρίδα» και την προσπάθεια της Άγκυρας να επιβάλει τη δική της αντίληψη για τις θαλάσσιες ζώνες μέσω του τουρκολιβυκού μνημονίου.

Η Τουρκία επιχειρεί παράλληλα να επηρεάσει τη Συρία, ώστε μια ενδεχόμενη μελλοντική συμφωνία θαλάσσιας οριοθέτησης να αγνοεί ή να περιορίζει την επήρεια της Κύπρου. Με αυτόν τον τρόπο προσπαθεί να αποδομήσει το δίκτυο συμφωνιών που έχει δημιουργήσει η Κυπριακή Δημοκρατία στην Ανατολική Μεσόγειο.

Νέα συζήτηση για ελληνική ναυτική παρουσία

Ένα ακόμη στοιχείο που επισημαίνεται είναι η προοπτική λήξης της ναυτικής αποστολής της UNIFIL στον Λίβανο.

Η εξέλιξη ανοίγει συζήτηση για συχνότερη παρουσία μονάδων του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού στην Κύπρο και στην ευρύτερη περιοχή. Μια τέτοια παρουσία θα μπορούσε να συνδεθεί με την επιτήρηση των θαλάσσιων διαδρόμων, την προστασία ενεργειακών υποδομών και την ενίσχυση της αποτρεπτικής εικόνας του Ελληνισμού στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η πιθανή απόκτηση των Merkava είναι, επομένως, ένα μόνο κομμάτι μιας μεγαλύτερης εικόνας. Η Κύπρος ενισχύει την άμυνά της, αποκτά προηγμένα ισραηλινά συστήματα, ανοίγει τις εγκαταστάσεις της στη Γαλλία, εμβαθύνει τη συνεργασία της με την Ελλάδα και κατοχυρώνει τις θαλάσσιες ζώνες της μέσω διεθνών συμφωνιών.

Αυτό είναι που προκαλεί πραγματική ανησυχία στην Άγκυρα: όχι μόνο τα ισραηλινά άρματα, αλλά η μετατροπή της Κυπριακής Δημοκρατίας από θεωρούμενο «αδύναμο κρίκο» σε ενεργό στρατηγικό κόμβο της Ανατολικής Μεσογείου.

Συνέχεια ανάγνωσης

Άμυνα

Δεύτερο κύμα «λουκέτων» και πολυστρατόπεδα – Οι ανακοινώσεις τον Σεπτέμβριο

Σε νέα φάση εισέρχεται η αναδιάρθρωση των Ενόπλων Δυνάμεων, με επιπλέον καταργήσεις στρατοπέδων, συγχωνεύσεις σχηματισμών και τη δημιουργία «πολυστρατοπέδων». Η δημογραφική συρρίκνωση, οι μονάδες χαμηλής επάνδρωσης και το τεράστιο κόστος διατήρησης εκατοντάδων εγκαταστάσεων επιβάλλουν τη μετάβαση σε ένα μικρότερο αλλά πληρέστερα στελεχωμένο στράτευμα. Οι επίσημες αποφάσεις αναμένονται τον Σεπτέμβριο, μαζί με τη Νέα Δομή Δυνάμεων και τον εξοπλιστικό σχεδιασμό της περιόδου 2027-2037.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Ένα δεύτερο κύμα καταργήσεων στρατοπέδων και συγχωνεύσεων στρατιωτικών σχηματισμών προετοιμάζει το υπουργείο Εθνικής Άμυνας, συνεχίζοντας την αναδιάρθρωση που άρχισε με το κλείσιμο ή την ενοποίηση 187 δομών.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Χρήστου Μαζανίτη στο enikos.gr, οι περισσότερες αλλαγές θα αφορούν, όπως αναμένεται, τον Στρατό Ξηράς. Ο ακριβής αριθμός των στρατοπέδων που θα καταργηθούν δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, αλλά θα είναι μικρότερος από εκείνον της πρώτης φάσης και θα παραμείνει σημαντικός.

Οι ανακοινώσεις τοποθετούνται χρονικά τον Σεπτέμβριο και θα συνδυαστούν με την παρουσίαση της Νέας Δομής Δυνάμεων, καθώς και του ανανεωμένου Μακροπρόθεσμου Προγραμματισμού Αμυντικών Εξοπλισμών για τη δεκαετία 2027-2037.

Η νέα φιλοσοφία των πολυστρατοπέδων

Κεντρική αλλαγή αποτελεί η δημιουργία των αποκαλούμενων «πολυστρατοπέδων». Πρόκειται για μεγαλύτερες εγκαταστάσεις στις οποίες θα συγκεντρώνονται διαφορετικές μονάδες, υπηρεσίες και ειδικότητες, αντί να διασπείρονται σε πολλά μικρά στρατόπεδα.

Η συγκέντρωση αυτή αναμένεται να περιορίσει τις ανάγκες φύλαξης, συντήρησης, διοικητικής υποστήριξης και μεταφορών. Κυρίως, όμως, θα απελευθερώσει προσωπικό το οποίο σήμερα απασχολείται για τη λειτουργία εγκαταστάσεων με ελάχιστη ή ανύπαρκτη επιχειρησιακή αξία.

Ενδεικτική είναι η περίπτωση που περιέγραψε ανώτατη πηγή στο enikos.gr: στρατόπεδο στο οποίο φυλάσσονταν κυρίως μεταλλικά υλικά απαιτούσε την καθημερινή διάθεση 20 ατόμων μόνο για τη φύλαξή του.

Σε μία περίοδο κατά την οποία οι μονάδες πρώτης γραμμής χρειάζονται μεγαλύτερη στελέχωση, η απασχόληση εκπαιδευμένου προσωπικού για τη φύλαξη παλαιών κτιρίων και αποθηκών αποτελεί επιχειρησιακή πολυτέλεια.

Από τα 807 στρατόπεδα στις πληρέστερα επανδρωμένες μονάδες

Πριν από την έναρξη της μεταρρύθμισης, οι Ένοπλες Δυνάμεις διέθεταν συνολικά 807 στρατόπεδα σε ολόκληρη την επικράτεια.

Το δίκτυο αυτό είχε διαμορφωθεί σε διαφορετικές ιστορικές και δημογραφικές συνθήκες. Αρκετές εγκαταστάσεις παρέμεναν ενεργές για λόγους που σχετίζονταν περισσότερο με τοπικές ισορροπίες και μικροπολιτικές πιέσεις παρά με τις πραγματικές ανάγκες της εθνικής άμυνας.

Η διατήρησή τους απορροφούσε ανθρώπινους και οικονομικούς πόρους, διασπώντας το διαθέσιμο προσωπικό σε υποστελεχωμένες μονάδες. Σε πολλές περιπτώσεις, οπλίτες και μόνιμα στελέχη αναλώνονταν σχεδόν αποκλειστικά σε υπηρεσίες φύλαξης και συντήρησης.

Η νέα φιλοσοφία επιδιώκει να αντιστρέψει αυτή την κατάσταση: λιγότερα στρατόπεδα, αλλά μεγαλύτερες, πληρέστερα στελεχωμένες και πραγματικά επιχειρησιακές μονάδες, ιδιαίτερα στις κρίσιμες περιοχές της επικράτειας.

Η δημογραφική μέγγενη

Πίσω από την αναδιάρθρωση βρίσκεται και μία σκληρή πραγματικότητα: η Ελλάδα δεν διαθέτει πλέον τη δεξαμενή στρατευσίμων των προηγούμενων δεκαετιών.

Τη δεκαετία του 1980 ο μέσος ετήσιος αριθμός οπλιτών θητείας κυμαινόταν μεταξύ 110.000 και 120.000. Στη δεκαετία του 1990 μειώθηκε στις 80.000-90.000 και τη δεκαετία του 2000 υποχώρησε στις 50.000-60.000.

Σήμερα στις τάξεις των Ενόπλων Δυνάμεων εισέρχονται κατά μέσο όρο μόλις 25.000 έως 30.000 στρατεύσιμοι ετησίως.

Με αυτά τα δεδομένα, η διατήρηση της παλιάς δομής δεν είναι απλώς οικονομικά ασύμφορη. Παράγει μονάδες «φαντάσματα», οι οποίες υπάρχουν στα οργανογράμματα αλλά δεν διαθέτουν το προσωπικό που απαιτείται για να εκτελέσουν την αποστολή τους.

Τι απέφερε η πρώτη φάση

Στην πρώτη φάση έκλεισαν ή συγχωνεύθηκαν συνολικά 187 στρατόπεδα και σχηματισμοί. Πριν από τις παρεμβάσεις, αρκετές μονάδες παρουσίαζαν ποσοστά επάνδρωσης μόλις 20% έως 30%.

Με τη μετακίνηση προσωπικού σε μονάδες προκάλυψης και κρίσιμους σχηματισμούς, η επάνδρωση των δομών που παρέμειναν ενεργές φέρεται να αυξήθηκε σε επίπεδα άνω του 70% έως 80%.

Η επιχειρησιακή σημασία αυτής της αλλαγής είναι μεγαλύτερη από τον αριθμό των στρατοπέδων που έκλεισαν. Μία πλήρως επανδρωμένη μονάδα σε περιοχή υψηλής στρατηγικής αξίας προσφέρει ουσιαστικότερη αποτροπή από πολλές διάσπαρτες μονάδες με ελάχιστο προσωπικό.

Εξοικονόμηση άνω των 100 εκατ. ευρώ

Το οικονομικό όφελος από την πρώτη φάση εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 100 εκατ. ευρώ σε ετήσια βάση.

Η εξοικονόμηση προήλθε από τη μείωση των δαπανών για ηλεκτροδότηση, θέρμανση, μεταφορές, φύλαξη και συντήρηση παλαιωμένων εγκαταστάσεων. Σύμφωνα με τη φιλοσοφία του υπουργείου, οι πόροι αυτοί πρέπει να κατευθύνονται από τα «ντουβάρια» στην επιχειρησιακή ετοιμότητα και στο ανθρώπινο δυναμικό.

Μέρος των κονδυλίων αξιοποιήθηκε για αυξήσεις, επιδόματα και οικονομικά κίνητρα στα στελέχη, ιδιαίτερα σε όσους υπηρετούν σε μονάδες πρώτης γραμμής και απομακρυσμένες περιοχές. Παράλληλα, αυξήθηκαν οι αποζημιώσεις των οπλιτών και δρομολογήθηκαν βελτιώσεις στις συνθήκες διαβίωσης, σίτισης και ένδυσης.

Το δεύτερο κύμα αναμένεται να δημιουργήσει πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο, μέρος του οποίου σχεδιάζεται να χρηματοδοτήσει νέο κύκλο αυξήσεων για το προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων.

Νέες χρήσεις για παλιές στρατιωτικές εγκαταστάσεις

Η αναδιάρθρωση δεν συνεπάγεται ότι κάθε εγκατάσταση που παύει να λειτουργεί με την παλιά της μορφή θα εγκαταλειφθεί.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το στρατιωτικό κέντρο της Τρίπολης, το οποίο μετατράπηκε σε κέντρο εκπαίδευσης drones και UAV. Αντίστοιχα, στις εγκαταλελειμμένες εγκαταστάσεις της Μαλακάσας θεμελιώθηκε το 309 Εργοστάσιο κατασκευής μη επανδρωμένων συστημάτων.

Η αλλαγή χρήσης αποτυπώνει τη μετάβαση από τη δομή του μαζικού στρατού των προηγούμενων δεκαετιών σε ένα τεχνολογικά προηγμένο μοντέλο, στο οποίο τα μη επανδρωμένα συστήματα, η διακλαδικότητα και η ταχεία συγκέντρωση ισχύος αποκτούν καθοριστική σημασία.

Το κρίσιμο στοίχημα

Η λογική της κατάργησης στρατοπέδων δεν μπορεί να αξιολογείται αποκλειστικά με λογιστικούς όρους. Το πραγματικό κριτήριο είναι εάν κάθε αλλαγή αυξάνει ή μειώνει την ικανότητα αντίδρασης των Ενόπλων Δυνάμεων.

Η συγκέντρωση μονάδων και προσωπικού μπορεί να εξαλείψει τις δομές «φαντάσματα» και να βελτιώσει την επάνδρωση. Απαιτεί, όμως, προσεκτικό σχεδιασμό ώστε να μη δημιουργηθούν κενά στην παρουσία, στην επιστράτευση, στη διασπορά και στην ταχύτητα αντίδρασης, ιδίως σε παραμεθόριες και νησιωτικές περιοχές.

Η επιτυχία της μεταρρύθμισης θα κριθεί επομένως όχι από το πόσα στρατόπεδα θα κλείσουν, αλλά από το τι δυνάμεις θα προκύψουν μετά τις συγχωνεύσεις: πόσο επανδρωμένες, πόσο σύγχρονες και πόσο γρήγορα διαθέσιμες θα είναι απέναντι σε μία πραγματική απειλή.

Οι ανακοινώσεις του Σεπτεμβρίου θα δείξουν την έκταση της δεύτερης φάσης και, κυρίως, εάν η Νέα Δομή Δυνάμεων θα μετατρέψει την εξοικονόμηση πόρων σε μετρήσιμη επιχειρησιακή ισχύ.

Συνέχεια ανάγνωσης

Άμυνα

ΤΑΜΣ «Κατούντας 2026»: Οι ενεργοί έφεδροι εκπαιδεύτηκαν και έστειλαν ηχηρό μήνυμα από τον Έβρο

Με μία απαιτητική Τακτική Άσκηση Μετά Στρατευμάτων στον Έβρο τίμησε η Λέσχη Εφέδρων Ενόπλων Δυνάμεων όσους πολέμησαν εναντίον της τουρκικής εισβολής στην Κύπρο το 1974. Σαράντα τέσσερις ενεργοί έφεδροι εκπαιδεύτηκαν σε τακτικές Αερομεταφερόμενου Λόχου, αγώνα σε κατοικημένο τόπο και διαχείριση διαρκώς μεταβαλλόμενων επιχειρησιακών δεδομένων, στέλνοντας μήνυμα ετοιμότητας από την ακριτική Ελλάδα.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Στην περιοχή του Έβρου βρέθηκε από την Παρασκευή 17 έως την Κυριακή 19 Ιουλίου η Λέσχη Εφέδρων Ενόπλων Δυνάμεων, πραγματοποιώντας την Τακτική Άσκηση Μετά Στρατευμάτων «Κατούντας 2026».

Η άσκηση διοργανώθηκε, όπως κάθε χρόνο, στη μνήμη των Ελλήνων και Κυπρίων μαχητών που πολέμησαν κατά την τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974. Η χρονική επιλογή, λίγες ημέρες πριν από τη μαύρη επέτειο της 20ής Ιουλίου, είχε ιδιαίτερο συμβολισμό, ενώ η διεξαγωγή της στον Έβρο προσέδωσε σαφές μήνυμα ετοιμότητας και αποφασιστικότητας.

Οι συμμετέχοντες εκπαιδεύτηκαν σε τακτικές μάχης Αερομεταφερόμενου Λόχου, υπό συνθήκες πίεσης, κόπωσης και συνεχών αλλαγών της τακτικής κατάστασης.

Το σενάριο της επιχείρησης

Σύμφωνα με το σενάριο, ένας Αερομεταφερόμενος Λόχος έλαβε διαταγή να καταλάβει και να εξασφαλίσει περιοχή την οποία κατείχε εχθρικό τμήμα δύναμης Διμοιρίας. Η επιτυχής εκτέλεση της αποστολής θα επέτρεπε στη συνέχεια την προέλαση των φίλιων δυνάμεων.

Η προετοιμασία δεν περιορίστηκε στο τριήμερο της άσκησης. Η Γενική Κατάσταση και η Τμηματική Διαταγή είχαν εκδοθεί έναν μήνα νωρίτερα, ώστε να ακολουθήσει αναλυτική σχεδίαση στην αίθουσα εκπαίδευσης της Λέσχης.

Σε διαδοχικές συγκεντρώσεις εξετάστηκαν οι διαθέσιμες ιδέες ενέργειας, αξιολογήθηκαν οι απαιτήσεις της αποστολής και αποφασίστηκε ο τρόπος με τον οποίο θα κινούνταν τα τμήματα. Παράλληλα, ορίστηκαν οι επικεφαλής και καθορίστηκαν οι αρμοδιότητες κάθε κλιμακίου.

Το πρωί του Σαββάτου ο διοικητής του Λόχου εξέδωσε τη διαταγή πεδίου μάχης προς τους διμοιρίτες και τους βοηθούς τους. Στη συνέχεια οι διμοιρίτες ενημέρωσαν τους ομαδάρχες για τις επιμέρους αποστολές των τμημάτων τους και, τέλος, οι ομαδάρχες μετέφεραν τις διαταγές στους άνδρες τους.

Εικονική αποβίβαση και κίνηση προς τον στόχο

Στην άσκηση συμμετείχαν συνολικά έξι αξιωματικοί και 38 υπαξιωματικοί και οπλίτες.

Η δύναμη πραγματοποίησε εικονική αποβίβαση στη Ζώνη Προσγείωσης και ακολούθως κινήθηκε προς τον αντικειμενικό σκοπό με πλήρη φόρτο. Κατά την προσέγγιση, οι διμοιρίες κατέλαβαν τις θέσεις που προέβλεπε το επιχειρησιακό σχέδιο και αντιμετώπισαν τμήματα τα οποία επιχείρησαν να παρεμποδίσουν την κίνησή τους.

Η εξέλιξη της άσκησης δεν ήταν γραμμική. Πλήθος επιμέρους σεναρίων και αιφνιδιαστικές μεταβολές της τακτικής κατάστασης αύξησαν σημαντικά τον βαθμό δυσκολίας.

Οι επικεφαλής των τμημάτων και ιδιαίτερα ο διοικητής του Λόχου κλήθηκαν να προσαρμόζονται συνεχώς στα νέα δεδομένα, να λαμβάνουν γρήγορες αποφάσεις και να διατηρούν ως βασικό προσανατολισμό την εκτέλεση της αποστολής.

Με αυτόν τον τρόπο δοκιμάστηκαν όχι μόνο οι γνώσεις και η φυσική αντοχή των συμμετεχόντων, αλλά και η διοικητική ικανότητα, η συνεργασία μεταξύ των κλιμακίων και η δυνατότητα αντίδρασης κάτω από πίεση.

Επαναλαμβανόμενος αγώνας σε κατοικημένο τόπο

Το τελικό σκέλος αφορούσε αγώνα εντός κατοικημένων τόπων. Η συγκεκριμένη ενέργεια επαναλήφθηκε αρκετές φορές, ώστε να δοκιμαστούν διαφορετικοί τρόποι προσέγγισης.

Οι διμοιρίες και οι ομάδες άλλαζαν επικεφαλής, δίνοντας την ευκαιρία σε περισσότερα στελέχη να αναλάβουν την ευθύνη σχεδίασης και εκτέλεσης. Κάθε νέος επικεφαλής καλούνταν να αξιολογήσει την κατάσταση, να οργανώσει το τμήμα του και να εφαρμόσει τη δική του ιδέα ενέργειας.

Η διαδικασία αυτή έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στην ανάπτυξη της πρωτοβουλίας, της ηγετικής ικανότητας και της επιχειρησιακής κρίσης.

Στην εκπαίδευση συμμετείχαν και Εθνοφύλακες του νομού, ενισχύοντας τη συνεργασία μεταξύ ενεργών εφέδρων και των ανθρώπων που αποτελούν σταθερό πυλώνα ασφάλειας στις ακριτικές περιοχές.

Η Λέσχη Εφέδρων Ενόπλων Δυνάμεων ευχαρίστησε τον Δήμο Σουφλίου για τη φιλοξενία, καθώς και τους Εθνοφύλακες που συμμετείχαν στην άσκηση.

Γιατί στον Έβρο και λίγο πριν από την 20ή Ιουλίου

Τα μέλη της Λέσχης ταξίδεψαν περίπου χίλια χιλιόμετρα, καλύπτοντας με προσωπικά έξοδα τις ανάγκες της συμμετοχής τους. Η επιλογή του Έβρου και της συγκεκριμένης ημερομηνίας δεν ήταν τυχαία.

Όπως επισημαίνουν, σε μία πραγματική κρίση ο αντίπαλος θα επιλέξει τον χρόνο και τον τόπο. Για τον λόγο αυτό ο μαχητής οφείλει να έχει προετοιμαστεί εκ των προτέρων και να έχει δοκιμαστεί απέναντι στα απλά αλλά καθοριστικά προβλήματα του πεδίου: τη δίψα, την πείνα, την κούραση, την ψυχολογική πίεση και τις δύσκολες καιρικές συνθήκες.

Η παρουσία στον Έβρο αποτέλεσε, παράλληλα, έναν έμπρακτο τρόπο απόδοσης τιμής στους ανθρώπους που αγωνίστηκαν για την πατρίδα το καλοκαίρι του 1974.

«Θέλουμε να τιμήσουμε με πράξεις όλους όσοι αγωνίστηκαν για την πατρίδα, μη μένοντας μόνο σε μεγάλα και εύκολα λόγια», υπογραμμίζουν οι ενεργοί έφεδροι.

Το μήνυμα προς στρατό, Εθνοφυλακή και γείτονες

Με την παρουσία τους στην ακριτική Ελλάδα, οι συμμετέχοντες θέλησαν να απευθυνθούν στα στελέχη του Ελληνικού Στρατού, στους κληρωτούς, στους Εθνοφύλακες, στους κατοίκους της περιοχής και στους εφέδρους ολόκληρης της χώρας.

Το μήνυμα, όμως, απευθυνόταν και προς τους γείτονες, καθώς και προς όλους όσοι επιβουλεύονται την εθνική ανεξαρτησία και την εδαφική ακεραιότητα της Ελλάδας: οι ενεργοί έφεδροι δηλώνουν ότι θα βρίσκονται εκεί όπου πρέπει, όταν χρειαστεί, προετοιμασμένοι να εκτελέσουν την αποστολή που θα τους ανατεθεί.

Η ΤΑΜΣ «Κατούντας 2026» ολοκληρώθηκε με μία ξεκάθαρη διακήρυξη ιστορικής μνήμης και ετοιμότητας:

«Δεν ξεχνούμε την τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Δεν ξεχνούμε όσους αγωνίστηκαν για να την αποτρέψουν. Δεν θα επιτρέψουμε σε κανέναν να ξεχάσει.

Θα μας βρείτε μπροστά σας.

Εθελοντές, ενεργοί έφεδροι με πράξεις».

 

ΔΕΙΤΕ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΣΤΟ LEFED.GR

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ12 ώρες πριν

Έτσι συνέλαβαν στην Τουρκία τον παραλίγο δολοφόνο του Ερντογάν

Δέκα χρόνια μετά την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος της 15ης Ιουλίου 2016, οι τουρκικές Αρχές ανακοίνωσαν τη σύλληψη του καταζητούμενου Μπουρκάι...

Αναλύσεις13 ώρες πριν

Η συνταγματική ευθύνη της Πολιτικής Προστασίας και το ατύχημα στην Ψάθα

Όταν η Πολιτική Προστασία δοκιμάζει τα όρια του Κράτους Δικαίου. Άρθρο γνώμης του Αλέξιου Παναγόπουλου.

ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ13 ώρες πριν

«Αδούλωτη Κερύνεια» προς Γκουτέρες: Ακούστε τους ξεχασμένους πρόσφυγες της κατεχόμενης Κύπρου

Σκληρή κριτική στον τρόπο διαχείρισης του Κυπριακού από τον ΟΗΕ και την Κυπριακή Δημοκρατία ασκεί το Σωματείο «Αδούλωτη Κερύνεια», με...

Άμυνα14 ώρες πριν

Τα ισραηλινά Merkava της Κύπρου ανησυχούν την Άγκυρα – Ο νέος άξονας με Ισραήλ και Γαλλία

Η πιθανή απόκτηση ισραηλινών αρμάτων μάχης Merkava από την Κυπριακή Δημοκρατία εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλέγμα αμυντικής, ενεργειακής και διπλωματικής...

Γενικά θέματα14 ώρες πριν

Ο Ουμέροφ επικεφαλής της εξωτερικής κατασκοπείας της Ουκρανίας

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι ανέθεσε την Υπηρεσία Εξωτερικών Πληροφοριών της Ουκρανίας στον Ρουστέμ Ουμέροφ, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο τον ρόλο του έμπιστου...

Δημοφιλή