Άμυνα
Πώς ΗΠΑ και Ισραήλ «τύφλωσαν» την ιρανική αεράμυνα – Οι S-300, ο ηλεκτρονικός πόλεμος και ο ελληνικός παράγοντας
Η εξουδετέρωση των ρωσικών συστημάτων στο Ιράν με χρόνια εκπαίδευσης, όπλα ακριβείας και τεχνικές ηλεκτρονικών παρεμβολών. Τι υποστηρίζεται για τους ελληνικούς S-300 και ποια στοιχεία χρειάζονται προσεκτική αξιολόγηση.
Σοβαρά ερωτήματα για την πραγματική επιχειρησιακή αξία των ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων S-300PMU-2 προκαλούν οι αμερικανικές και ισραηλινές επιχειρήσεις στο Ιράν, κατά τις οποίες η ιρανική στρατηγική αεράμυνα φέρεται να εξουδετερώθηκε με έναν συνδυασμό ηλεκτρονικού πολέμου, συλλογής πληροφοριών και πληγμάτων μεγάλης ακρίβειας.
Σύμφωνα με ανάλυση του Defense Express, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ κατόρθωσαν να «τυφλώσουν» τα ραντάρ των ιρανικών S-300 και στη συνέχεια να καταστρέψουν κρίσιμα τμήματα των συστοιχιών, αφήνοντας το Ιράν χωρίς αποτελεσματική αντιαεροπορική προστασία μεγάλης εμβέλειας.
Η εικόνα αυτή ενισχύεται από επίσημες αμερικανικές ανακοινώσεις για τις επιχειρήσεις του 2026. Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ, CENTCOM, έχει αναφέρει ότι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν ιρανικά συστήματα αεράμυνας, εγκαταστάσεις επιτήρησης, επικοινωνιακές υποδομές και την αρχιτεκτονική διοίκησης που συνέδεε τα επιμέρους μέσα μεταξύ τους. Σε απολογισμό της εκστρατείας, η αμερικανική διοίκηση υποστήριξε ότι τέθηκε εκτός λειτουργίας το 82% των ιρανικών συστημάτων αντιαεροπορικών πυραύλων, μαζί με μεγάλο μέρος των ραντάρ και των κέντρων διοίκησης.
Οι επίσημες ανακοινώσεις, πάντως, δεν εξειδικεύουν σε όλες τις περιπτώσεις ποια από τα πληγέντα συστήματα ήταν S-300PMU-2 ούτε επιβεβαιώνουν κάθε επιμέρους τεχνικό ισχυρισμό του δημοσιεύματος. Η γενικότερη εικόνα, όμως, είναι σαφής: η ιρανική αεράμυνα υπέστη βαθύ και συστηματικό πλήγμα.
Οι τέσσερις συστοιχίες S-300 του Ιράν
Το Ιράν είχε προμηθευτεί από τη Ρωσία τέσσερις συστοιχίες S-300PMU-2, οι οποίες προορίζονταν κυρίως για την προστασία κρίσιμων εγκαταστάσεων, πυρηνικών υποδομών και της ευρύτερης περιοχής της Τεχεράνης.
Τα συστήματα αυτά αποτελούσαν για χρόνια έναν από τους βασικούς πυλώνες της ιρανικής στρατηγικής αεράμυνας. Η Μόσχα τα παρουσίαζε ως ικανά να εντοπίζουν και να προσβάλλουν αεροσκάφη, πυραύλους cruise και άλλους στόχους σε μεγάλες αποστάσεις.
Κατά το δημοσίευμα, η πρώτη ιρανική συστοιχία επλήγη στην περιοχή του Ισφαχάν τον Απρίλιο του 2024, ενώ οι υπόλοιπες τρεις εξουδετερώθηκαν κατά τη μεγάλης κλίμακας ισραηλινή επιχείρηση του Οκτωβρίου του ίδιου έτους.
Το Ισραήλ έχει επιβεβαιώσει επισήμως ότι τον Οκτώβριο του 2024 πραγματοποίησε πλήγματα κατά στρατιωτικών στόχων στο Ιράν, χωρίς να δημοσιοποιήσει αναλυτικά όλα τα συστήματα που καταστράφηκαν. Μεταγενέστερες αναφορές του ισραηλινού στρατού παρουσίασαν την επιχείρηση ως καίριο πλήγμα στις ιρανικές αμυντικές δυνατότητες.
Η ανάλυση αναφέρει ακόμη ότι βίντεο που εμφανίστηκε τον Απρίλιο του 2026 έδειχνε ιρανικές δυνάμεις να επιχειρούν τη μεταφορά εκτοξευτών ή εξαρτημάτων S-300 που είχαν τεθεί εκτός λειτουργίας.
Πρώτα «τύφλωση», μετά καταστροφή
Η βασική εκτίμηση της ανάλυσης είναι ότι τα S-300 δεν εξουδετερώθηκαν μόνο μέσω ευθέων βομβαρδισμών. Προηγήθηκε μια ολοκληρωμένη επιχείρηση ηλεκτρονικού πολέμου, με στόχο τα ραντάρ έρευνας και καθοδήγησης.
Στο επίκεντρο βρίσκεται το ραντάρ ελέγχου πυρός 30N6E2, γνωστό στη δυτική ορολογία ως «Flap Lid». Το συγκεκριμένο ραντάρ είναι κρίσιμο για την παρακολούθηση στόχων και την καθοδήγηση των αντιαεροπορικών πυραύλων.
Εάν το ραντάρ παρεμβληθεί, παραπλανηθεί ή καταστραφεί, οι εκτοξευτές μπορεί να παραμείνουν φυσικά άθικτοι, αλλά η συστοιχία χάνει ουσιαστικά τη δυνατότητα να εκτελέσει οργανωμένη εμπλοκή.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι ηλεκτρονικές παρεμβολές περιόρισαν δραστικά την ικανότητα των ραντάρ να εντοπίζουν τους εισερχόμενους στόχους. Ακολούθησαν επιθέσεις με πυραύλους cruise και όπλα αέρος-εδάφους μεγάλης εμβέλειας εναντίον των ίδιων των ραντάρ, των κέντρων διοίκησης και των υποστηρικτικών εγκαταστάσεων.
Η λογική της επιχείρησης ήταν κλασική αλλά απαιτητική: πρώτα αποδιοργάνωση του δικτύου αεράμυνας, στη συνέχεια καταστολή των ραντάρ και τέλος καταστροφή των εναπομεινάντων συστημάτων.
Η αμερικανική εκστρατεία του 2026
Οι αμερικανικές επιχειρήσεις του 2026 φαίνεται ότι ολοκλήρωσαν τη διάλυση όσων στοιχείων της ιρανικής αεράμυνας είχαν απομείνει λειτουργικά.
Η CENTCOM έχει ανακοινώσει επανειλημμένα πλήγματα κατά ιρανικών αντιαεροπορικών συστημάτων, εγκαταστάσεων επιτήρησης, κέντρων επικοινωνιών και στρατιωτικών υποδομών. Τον Ιούλιο του 2026 ανακοίνωσε νέα κύματα επιθέσεων σε δεκάδες ιρανικούς στόχους, ανάμεσα στους οποίους περιλαμβάνονταν συστήματα αεράμυνας και παράκτια μέσα επιτήρησης.
Σε άλλη ανακοίνωση, η αμερικανική διοίκηση ανέφερε ότι μαχητικά κατέστρεψαν ιρανικές αντιαεροπορικές θέσεις και σταθμό επίγειου ελέγχου, ενώ η επιχείρηση «Epic Fury» είχε ως δηλωμένο στόχο την αποδόμηση των ιρανικών στρατιωτικών και μηχανισμών ασφαλείας.
Η δυνατότητα αμερικανικών και ισραηλινών αεροσκαφών να επιχειρούν βαθιά μέσα στο ιρανικό έδαφος δεν σημαίνει κατ’ ανάγκην ότι κάθε συστοιχία S-300 απέτυχε τεχνικά από μόνη της. Η αεράμυνα λειτουργεί ως δίκτυο και όχι ως μεμονωμένο όπλο.
Όταν καταστρέφονται οι επικοινωνίες, τα ραντάρ έγκαιρης προειδοποίησης και τα κέντρα διοίκησης, ακόμη και ένα ισχυρό αντιαεροπορικό σύστημα μπορεί να καταστεί απομονωμένο, τυφλό ή ευάλωτο σε επιθέσεις από διαφορετικές κατευθύνσεις.
Ο ρόλος των stealth και των όπλων μεγάλης εμβέλειας
Η επιχείρηση φαίνεται ότι στηρίχθηκε σε πολλαπλά επίπεδα.
Αεροσκάφη χαμηλής παρατηρησιμότητας μπορούσαν να προσεγγίσουν περιοχές στις οποίες συμβατικά μαχητικά θα εντοπίζονταν νωρίτερα. Ταυτόχρονα, όπλα stand-off μπορούσαν να εκτοξευθούν από μεγάλη απόσταση, χωρίς το αεροσκάφος-φορέας να εισέρχεται υποχρεωτικά μέσα στη θεωρητική ζώνη εμπλοκής των S-300.
Η ηλεκτρονική υποστήριξη, τα μη επανδρωμένα μέσα, οι δορυφορικές πληροφορίες και η χαρτογράφηση των ιρανικών εκπομπών ραντάρ επέτρεψαν τη δημιουργία ολοκληρωμένης εικόνας του δικτύου αεράμυνας.
Δεν επρόκειτο, συνεπώς, για μία απλή αναμέτρηση ανάμεσα σε ένα αεροσκάφος και μία αντιαεροπορική συστοιχία. Ήταν σύγκρουση ολόκληρων συστημάτων πληροφοριών, ηλεκτρονικού πολέμου και διοίκησης.
Η εκπαίδευση απέναντι στους ελληνικούς S-300
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά στους ελληνικούς S-300, οι οποίοι βρίσκονται εγκατεστημένοι στην Κρήτη.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία και νατοϊκές δυνάμεις είχαν επί σειρά ετών την ευκαιρία να εκπαιδεύονται στην Ελλάδα σε περιβάλλον όπου υπήρχε ρωσικής κατασκευής αντιαεροπορικό σύστημα.
Η παρουσία των S-300 στην Κρήτη είχε πράγματι προκαλέσει διεθνές ενδιαφέρον, επειδή επέτρεπε σε δυτικές αεροπορικές δυνάμεις να μελετούν τις γενικές δυνατότητες, τη συμπεριφορά και τις διαδικασίες ενός ρωσικού συστήματος αεράμυνας.
Ωστόσο, χρειάζεται προσοχή: δεν υπάρχουν δημόσια διαθέσιμα επίσημα στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι οι ελληνικοί S-300 χρησιμοποιήθηκαν συστηματικά για την πλήρη αποκάλυψη των συχνοτήτων ή των ακριβών ηλεκτρονικών χαρακτηριστικών των ιρανικών S-300PMU-2.
Οι ελληνικοί S-300PMU-1 δεν είναι απολύτως ίδιοι με την ιρανική έκδοση PMU-2. Επιπλέον, οι πραγματικές παράμετροι λειτουργίας, οι κωδικοί, τα δίκτυα διοίκησης και οι τακτικές χρήσης μπορεί να διαφέρουν σημαντικά.
Είναι, πάντως, εύλογο ότι η εκπαίδευση απέναντι σε συγγενές σύστημα προσέφερε στο Ισραήλ χρήσιμη εμπειρία ως προς τις γενικές αρχές λειτουργίας, τις διαδικασίες εντοπισμού και τις πιθανές μεθόδους προσέγγισης ενός περιβάλλοντος S-300. Αυτό αποτελεί αναλυτική εκτίμηση και όχι πλήρως αποδεδειγμένη δημόσια παραδοχή.
Η προσπάθεια σύνδεσης με το Bavar-373
Το Ιράν φέρεται να επιχείρησε να διασώσει όσα τμήματα των S-300 είχαν απομείνει, συνδέοντας εκτοξευτές ή υποσυστήματα με το εγχώριας ανάπτυξης αντιαεροπορικό σύστημα Bavar-373.
Η Τεχεράνη παρουσιάζει το Bavar-373 ως ιρανική απάντηση στα ρωσικά συστήματα μεγάλης εμβέλειας και ως μέσο ικανό να αντιμετωπίζει προηγμένα αεροσκάφη.
Κατά το δημοσίευμα, όμως, ούτε αυτή η λύση μπόρεσε να αποκαταστήσει ένα πλήρες και συνεκτικό δίκτυο στρατηγικής αεράμυνας. Χωρίς αξιόπιστη διασύνδεση ραντάρ, διοίκησης και εκτοξευτών, η αξιοποίηση μεμονωμένων τμημάτων έχει περιορισμένη αξία.
Κατέρρευσαν οι S-300 ή το ιρανικό δίκτυο;
Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν οι επιχειρήσεις απέδειξαν ότι οι S-300 είναι συνολικά αναποτελεσματικοί ή εάν απέδειξαν ότι κανένα μεμονωμένο σύστημα δεν μπορεί να επιβιώσει απέναντι σε μία πλήρως οργανωμένη αμερικανοϊσραηλινή αεροπορική εκστρατεία.
Η απάντηση βρίσκεται πιθανότατα στη δεύτερη εκδοχή.
Οι S-300 δεν είναι άτρωτοι και οι απώλειές τους στο Ιράν, όπως και οι καταστροφές ρωσικών S-300 και S-400 στην Ουκρανία, έχουν πλήξει την εικόνα που καλλιεργούσε επί χρόνια η ρωσική αμυντική βιομηχανία.
Από την άλλη πλευρά, η επιχειρησιακή αποτυχία δεν πρέπει να αποδίδεται αποκλειστικά στην τεχνολογία του πυραυλικού συστήματος. Καθοριστικοί παράγοντες είναι η ποιότητα της εκπαίδευσης, η πειθαρχία στις εκπομπές ραντάρ, η μετακίνηση των μονάδων, η παραλλαγή, η διασύνδεση με άλλα μέσα και η ύπαρξη πολυεπίπεδης προστασίας.
Στο Ιράν, σύμφωνα με την εικόνα που προκύπτει, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δεν νίκησαν απλώς τους S-300. Διέλυσαν σταδιακά το σύστημα μέσα στο οποίο οι S-300 έπρεπε να λειτουργούν.
Πλήγμα στο ρωσικό κύρος
Η καταστροφή ή η επιχειρησιακή εξουδετέρωση των ιρανικών συστοιχιών αποτελεί αναμφίβολα πλήγμα για το κύρος της ρωσικής αμυντικής βιομηχανίας.
Η Ρωσία είχε επενδύσει πολιτικά και εμπορικά στην εικόνα των S-300 και S-400 ως συστημάτων που μπορούσαν να περιορίσουν την ελευθερία δράσης ακόμη και των πλέον προηγμένων δυτικών αεροπορικών δυνάμεων.
Οι εξελίξεις στο Ιράν και στην Ουκρανία δείχνουν ότι, όταν οι αντίπαλοι διαθέτουν υπεροχή στις πληροφορίες, στον ηλεκτρονικό πόλεμο, στα όπλα ακριβείας και στην αεροπορική ισχύ, ακόμη και τα ισχυρότερα αντιαεροπορικά συστήματα μπορούν να εντοπιστούν, να απομονωθούν και τελικά να καταστραφούν.
Το ουσιαστικό δίδαγμα δεν είναι ότι η αεράμυνα κατέστη άχρηστη. Είναι ότι η σύγχρονη αεράμυνα δεν μπορεί να στηρίζεται σε λίγες ακριβές συστοιχίες και στην προσδοκία ότι αυτές από μόνες τους θα κλείσουν τον ουρανό.
Χρειάζεται διασπορά, κινητικότητα, παθητικοί αισθητήρες, εφεδρικά δίκτυα, μικρότερα συστήματα προστασίας και διαρκής προσαρμογή απέναντι στις τεχνικές ηλεκτρονικού και πληροφοριακού πολέμου.
Αυτό ακριβώς φαίνεται ότι έλειψε από το Ιράν και αυτό ακριβώς εκμεταλλεύτηκαν μεθοδικά οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ.
GEOPOLITICO
Η Ινδία ανοίγει αμυντική αγορά στην Κεντρική Ασία: Τατζικιστάν και Τουρκμενιστάν επιλέγουν Akash
Νέους πελάτες στην Κεντρική Ασία αποκτά η ινδική αμυντική βιομηχανία, με το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν να προστίθενται στους αγοραστές του αντιαεροπορικού συστήματος Akash. Η εξέλιξη ενισχύει την εξαγωγική παρουσία του Νέου Δελχί σε μια περιοχή όπου κυριαρχεί ακόμη ο σοβιετικός και ρωσικός εξοπλισμός.
Την εξαγωγή των συστημάτων στις δύο χώρες επιβεβαίωσε ο γραμματέας Άμυνας της Ινδίας, Ρατζές Κουμάρ Σινγκ, σε δηλώσεις του στο πρακτορείο Asian News International στις αρχές Οκτωβρίου, σύμφωνα με δημοσίευμα της Catherine Putz στο The Diplomat, στις 13 Οκτωβρίου 2026.
Ο Ινδός αξιωματούχος παρουσίασε το εγχώριας σχεδίασης και παραγωγής κινητό αντιαεροπορικό σύστημα μέσου βεληνεκούς ως παράδειγμα της προόδου της αμυντικής βιομηχανίας της χώρας.
Όπως ανέφερε, πρώτη πελάτισσα ήταν η Αρμενία, η οποία απέκτησε πολλαπλές πυροβολαρχίες. Ακολούθησαν οι εξαγωγές προς το Τατζικιστάν και το Τουρκμενιστάν. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι η παραγωγή έχει σταθεροποιηθεί, υπάρχουν επιπλέον παραγγελίες για τις ινδικές Ένοπλες Δυνάμεις και αναμένονται νέοι πελάτες από άλλες περιοχές του κόσμου.
Επιβεβαίωση από την Ινδία, χωρίς λεπτομέρειες για τις συμφωνίες
Οι δηλώσεις Σινγκ επιβεβαιώνουν προηγούμενο δημοσίευμα του ινδικού επιχειρηματικού περιοδικού BW Businessworld, τον Ιούλιο, το οποίο επικαλούνταν επίσημα στοιχεία και περιλάμβανε τις δύο χώρες στους εξαγωγικούς προορισμούς του Akash.
Σύμφωνα με το ANI, την προσθήκη τους στον κατάλογο των αγοραστών επιβεβαίωσαν τόσο ο Οργανισμός Αμυντικής Έρευνας και Ανάπτυξης της Ινδίας, DRDO, όσο και το ινδικό υπουργείο Άμυνας.
Ωστόσο, ούτε το Τατζικιστάν ούτε το Τουρκμενιστάν έχουν τοποθετηθεί δημοσίως, σύμφωνα με το δημοσίευμα. Δεν έχουν γνωστοποιηθεί ο αριθμός των συστημάτων, η αξία των συμφωνιών και τα χρονοδιαγράμματα παραδόσεων. Συνεπώς, η ινδική επιβεβαίωση δεν αρκεί για να προσδιοριστεί σε ποιο στάδιο βρίσκεται η παραλαβή και η επιχειρησιακή ένταξή τους.
Περισσότεροι προμηθευτές στην Κεντρική Ασία
Η επιλογή ινδικών συστημάτων εντάσσεται στη σταδιακή διαφοροποίηση των προμηθευτών των κρατών της Κεντρικής Ασίας. Παρότι μεγάλο μέρος του εξοπλισμού τους παραμένει σοβιετικής ή ρωσικής προέλευσης, στις ένοπλες δυνάμεις της περιοχής προστίθενται κινεζικά, τουρκικά, ινδικά και δυτικά μέσα.
Το The Diplomat, επικαλούμενο σχετικό ρεπορτάζ του RFE/RL, αναφέρει ότι το Τουρκμενιστάν παρουσίασε στην παρέλαση της ανεξαρτησίας του, στις 27 Σεπτεμβρίου, το κινεζικό σύστημα αεράμυνας FK-2000. Παρουσιάστηκαν επίσης βραζιλιάνικα αεροσκάφη A-29 Super Tucano και ιταλικά εκπαιδευτικά Leonardo M-346.
Το Τατζικιστάν έχει εμφανίσει κινεζικά συστήματα αεράμυνας HQ-17AE και τεθωρακισμένα οχήματα κινεζικής κατασκευής, ενώ το Κιργιστάν έχει αποκτήσει τα τελευταία χρόνια διάφορους τύπους τουρκικών στρατιωτικών drones.
Η εικόνα δείχνει ότι οι κυβερνήσεις της περιοχής αναζητούν περισσότερες επιλογές για την κάλυψη των αμυντικών αναγκών τους. Αυτό δεν σημαίνει άμεση ανατροπή της θέσης της Ρωσίας, αλλά διεύρυνση των διαθέσιμων συνεργασιών.
Το προηγούμενο της Αρμενίας
Η Αρμενία αποτελεί το προηγούμενο εξαγωγικό παράδειγμα για το Akash. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η πρώτη πυροβολαρχία παραδόθηκε τον Νοέμβριο του 2024 και περιλάμβανε τέσσερις εκτοξευτές και ένα ραντάρ Rajendra. Δεύτερη παράδοση φέρεται να πραγματοποιήθηκε τον Ιούλιο του 2025.
Τα στοιχεία αυτά προσφέρουν μια εικόνα της εξαγωγικής πορείας του συστήματος, χωρίς να επιτρέπουν συμπεράσματα για το μέγεθος ή τη σύνθεση των παραγγελιών του Τατζικιστάν και του Τουρκμενιστάν.
Η παλαιότερη σχέση με το Τατζικιστάν
Η αμυντική παρουσία της Ινδίας στο Τατζικιστάν έχει βαθύτερες ρίζες. Το The Diplomat επικαλείται έκθεση της Oxus Society, σύμφωνα με την οποία η συνεργασία αναπτύχθηκε από τη δεκαετία του 1990 και τις αρχές του 2000, με σημαντικό σταθμό την ανακαίνιση της αεροπορικής βάσης Αϊνί.
Τα σχέδια για εγκατάσταση ινδικών στρατιωτικών μέσων στη βάση δεν προχώρησαν, καθώς η Ντουσάνμπε στράφηκε στη Μόσχα και συμφώνησε να επιτρέψει τη χρήση της από ρωσικές δυνάμεις. Η Ινδία είχε επίσης πρόσβαση στην αεροπορική βάση Φαρχόρ, κοντά στα σύνορα με το Αφγανιστάν, χωρίς μόνιμη παρουσία.
Κατά το δημοσίευμα, πριν από τις συμφωνίες για το Akash δεν είχαν καταγραφεί ινδικές πωλήσεις αμυντικού εξοπλισμού στις δύο χώρες.
Η νέα εξαγωγική εξέλιξη προσφέρει στο Νέο Δελχί ένα επιπλέον έρεισμα στην Κεντρική Ασία. Για τους αγοραστές, όμως, η διεύρυνση των προμηθευτών συνοδεύεται από την πρόκληση της διαλειτουργικότητας: διαφορετικά συστήματα πρέπει να μπορούν να συνεργάζονται αποτελεσματικά μέσα στην ίδια αμυντική δομή.
GEOPOLITICO
Δένδιας–Πιστόριους στην Κρήτη: Αμυντική συνεργασία και SPARTAN ARROW στο επίκεντρο
Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
Συνάντηση με τον Γερμανό υπουργό Άμυνας Μπόρις Πιστόριους πραγματοποιεί σήμερα, Τετάρτη 14 Οκτωβρίου, στο Πεδίο Βολής Κρήτης ο Νίκος Δένδιας, με αντικείμενο την ευρωπαϊκή ασφάλεια και τη διμερή αμυντική συνεργασία.
Σύμφωνα με την προαναγγελία του ΥΠΕΘΑ, οι συνομιλίες θα επικεντρωθούν στις προκλήσεις άμυνας και ασφάλειας που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, στη συνεργασία Ελλάδας–Γερμανίας στους τομείς της αμυντικής βιομηχανίας και της τεχνολογίας και στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων.
Η συνάντηση θα συνδυαστεί με παρακολούθηση βολών στο πλαίσιο της άσκησης αεράμυνας «SPARTAN ARROW – 26».
Οι δύο υπουργοί αναμένεται να παρακολουθήσουν βολές των συστημάτων PATRIOT και LEFLASYS-OZELOT, καθώς και βολή πιστοποίησης του νέου συστήματος IRIS-T SLM. Η άσκηση διοργανώνεται κάθε χρόνο από τις γερμανικές Ένοπλες Δυνάμεις στο NATO Missile Firing Installation, το Πεδίο Βολής Κρήτης.
Οι κοινές δηλώσεις στον Τύπο έχουν προγραμματιστεί περίπου στις 14:40.
Η ατζέντα συνδέει τη συζήτηση για την ευρωπαϊκή άμυνα με την πρακτική συνεργασία στη βιομηχανία, στην τεχνολογία και στην εκπαίδευση. Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις δηλώσεις των δύο υπουργών και στο κατά πόσο θα προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα.
GEOPOLITICO
«Πυρπολητής»: Ελληνική σχεδίαση και ναυτική κρούση χωρίς πλήρωμα – Το επόμενο βήμα για τον Στόλο
Το Πολεμικό Ναυτικό παρουσίασε στον Σκαραμαγκά το δικό του μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας. Επιτήρηση, αναγνώριση και προσβολή πλεόντων στόχων στις αποστολές του, με στόχο την παραγωγή σε μεγάλους αριθμούς.
Ένα νέο εργαλείο για τη θαλάσσια επιτήρηση και τις επιχειρήσεις κρούσης παρουσίασε το Πολεμικό Ναυτικό, εντάσσοντας την εγχώρια ανάπτυξη μη επανδρωμένων συστημάτων στον σχεδιασμό ενίσχυσης του Στόλου.
Ο «Πυρπολητής», μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, αποκαλύφθηκε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά. Η παρουσίαση έγινε κατά τα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια.
Η σημασία του προγράμματος βρίσκεται τόσο στις αποστολές που μπορεί να αναλάβει όσο και στην ελληνική προέλευση της σχεδίασης και της κατασκευής του. Ο στόχος παραγωγής σε μεγάλους αριθμούς δίνει στο εγχείρημα προοπτική ευρύτερης αξιοποίησης από τον Στόλο, υπό την προϋπόθεση της επιτυχούς ολοκλήρωσης των δοκιμών.
Επιτήρηση και δυνατότητα προσβολής στόχων
Το σκάφος έχει μήκος πέντε μέτρων και μέγιστη ταχύτητα άνω των 40 κόμβων. Η αυτονομία του χαρακτηρίζεται υψηλή, χωρίς να έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες τιμές επιχειρησιακής εμβέλειας ή διάρκειας αποστολής.
Διαθέτει ηλεκτροοπτικό σύστημα, ραντάρ επιφανείας, συστήματα επικοινωνιών και αισθητήρες για την πλοήγηση και την επιχειρησιακή χρησιμοποίησή του.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, έχει σχεδιαστεί για τρεις βασικές κατηγορίες αποστολών: συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση και αναγνώριση· επιχειρήσεις εναντίον στόχων επιφανείας· και επιθέσεις μονής κατεύθυνσης με μεταφορά εκρηκτικού φορτίου.
Στην τελευταία περίπτωση, το ίδιο το μη επανδρωμένο σκάφος αποτελεί το μέσο προσβολής. Προβλέπονται επίσης δυνατότητες περαιτέρω αναβάθμισης και διεύρυνσης των αποστολών του.
Οι ενσωματωμένες δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας βρίσκονται στο τελικό στάδιο δοκιμών. Η διάκριση έχει σημασία: η απουσία πληρώματος από το σκάφος και η αυτόνομη εκτέλεση λειτουργιών αποτελούν διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία πρέπει να αξιολογούνται χωριστά.
Η επιχειρησιακή κατεύθυνση που περιέγραψε ο Δένδιας
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέφερε ότι ο «Πυρπολητής» μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».
Παράλληλα, επισήμανε τη δυνατότητα μεταφοράς μέρους των αποστολών επιτήρησης και περιπολίας σε μη επανδρωμένα και αυτόνομα μέσα, με αντίστοιχη μείωση των ημερών παραμονής του προσωπικού στη θάλασσα.
Αυτή η κατεύθυνση αναδεικνύει τον συμπληρωματικό ρόλο των νέων συστημάτων στον Στόλο. Η αξιοποίησή τους μπορεί να διευρύνει τις επιλογές επιτήρησης και κρούσης και να επιτρέψει διαφορετική κατανομή των αποστολών μεταξύ επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων.
Από τα πυρπολικά στην ελληνική τεχνογνωσία
Η επιλογή του ονόματος συνδέει το πρόγραμμα με την παράδοση των πυρπολικών της Επανάστασης του 1821: τη χρήση μικρότερων σκαφών για την προσβολή ισχυρότερων εχθρικών μονάδων.
Στον σύγχρονο «Πυρπολητή», η ιστορική αναφορά συνοδεύεται από συστήματα αισθητήρων, επικοινωνιών και πλοήγησης, με το πλήρωμα να απουσιάζει από το μέσο που εκτελεί την αποστολή.
Το ουσιαστικό ζητούμενο είναι η διατήρηση και η εξέλιξη αυτής της τεχνογνωσίας. Η εγχώρια ανάπτυξη αποκτά επιχειρησιακή αξία όταν συνοδεύεται από αξιόπιστη παραγωγή, υποστήριξη και δυνατότητα αναβαθμίσεων σε βάθος χρόνου.
Εκπαίδευση σε ευρύ φάσμα θαλάσσιων συστημάτων
Το νέο Κέντρο Διακλαδικής Εκπαίδευσης προορίζεται για την εκπαίδευση και την εξοικείωση του προσωπικού με μη επανδρωμένα και αυτόνομα θαλάσσια μέσα.
Στην παρουσίαση περιλαμβάνονταν συστήματα επιφανείας για επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών, υδρογραφικές έρευνες και αποστολές έρευνας και διάσωσης, καθώς και υποβρύχια μέσα για εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών.
Μεταξύ αυτών ήταν τα FLEXUS, NIRIIS, BLUE BOAT, ΜΕΣΕ και ΚΑΝΑΡΗΣ «1» και «2», καθώς και τα υποβρύχια PLUTO PLUS και PLUTINO MIKI. Η ποικιλία των μέσων δείχνει ότι η εκπαίδευση καλύπτει περισσότερες αποστολές από την αποκλειστική χρήση σκαφών κρούσης.
Στα εγκαίνια της Διακλαδικής Σχολής Μη Επανδρωμένων, αλλά και των Αυτονόμων Συστημάτων Θάλασσας. Ένα περαιτέρω βήμα, που δημιουργεί τεράστιες δυνατότητες για το Πολεμικό Ναυτικό μας στο Αρχιπέλαγος, με τα Αυτόνομα Συστήματα τα οποία μπορούν να προσφέρουν απεριόριστες δυνατότητες στην επιτήρηση και αναγνώριση, στην προστασία των λιμένων, στον ναρκοπόλεμο και στην ασφάλεια των υποδομών.
Αυτό το νέο Πολεμικό Ναυτικό με τις σύγχρονες πλατφόρμες, θα μπορεί να προστατεύει όχι μόνο την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα, αλλά και τα ενεργειακά και επικοινωνιακά δίκτυα στον βυθό, τα οποία είναι επίσης απαραίτητα για την ασφάλεια της Πατρίδας.
(από τον χαιρετισμό μου στην τελετή των εγκαινίων του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων στο Κέντρο Εκπαίδευσης ΠΑΛΑΣΚΑΣ του ΠΝ)
#HellenicNavy
— Nikos Dendias (@NikosDendias) October 13, 2026
Το αίτημα για τα Corsair
Ξεχωριστή θέση είχε το Corsair της Saronic, μη επανδρωμένο και αυτόνομο σκάφος επιφανείας μήκους επτά μέτρων, με ταχύτητα άνω των 35 κόμβων.
Σύμφωνα με την ενημέρωση της παρουσίασης, διαθέτει δυνατότητα συνεργατικής αυτόνομης δράσης σε σμήνη και μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές επιτήρησης, επιχειρήσεων κατά στόχων επιφανείας, επίθεσης μονής κατεύθυνσης και έρευνας και διάσωσης.
Το Πολεμικό Ναυτικό έχει πραγματοποιήσει δοκιμές και αξιολόγηση του συστήματος και έχει αποστείλει σχετικό Letter of Request για προμήθεια σκαφών μέσω του μηχανισμού Foreign Military Sales των ΗΠΑ. Η αποστολή του αιτήματος αποτελεί βήμα στη διαδικασία προμήθειας και δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένη αγορά ή παράδοση.
Το κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγή
Η παρουσίαση του «Πυρπολητή» αποτελεί αφετηρία για την αξιολόγηση ενός ελληνικού μη επανδρωμένου μέσου με πολλαπλές αποστολές. Η ολοκλήρωση των δοκιμών, η οργάνωση της παραγωγής και η ένταξή του στις διαδικασίες του Στόλου θα καθορίσουν το πραγματικό επιχειρησιακό του αποτύπωμα.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν δημοσιοποιηθεί συγκεκριμένα στοιχεία για την εμβέλεια, το εκρηκτικό φορτίο, το κόστος ανά μονάδα ή το χρονοδιάγραμμα μαζικής παραγωγής. Τα διαθέσιμα δεδομένα τεκμηριώνουν τις κατευθύνσεις του προγράμματος· η συνολική αποτίμησή του θα απαιτήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών και τις αποφάσεις για την παραγωγή.
Πόλεμος συμφερόντων για το LNG – Το τουρκικό σχέδιο και η ελληνική απάντηση
Στο Direct News, ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας παρουσιάζει τις πληροφορίες του για τον GSI, αναλύει τα τουρκικά δημοσιεύματα για την Γκίλφοϊλ...
Arolsen Archives: Το αρχείο που αναζητά τα ίχνη εκατομμυρίων θυμάτων του ναζισμού
Στη γερμανική πόλη Μπαντ Άρολσεν φυλάσσεται μία από τις σημαντικότερες συλλογές τεκμηρίων για τα θύματα των ναζιστικών διώξεων. Περισσότερα από...
Πού βρίσκεται η Ελλάδα στον σχεδιασμό του IMEC;
Η επίκληση της ελληνικής κληρονομιάς, η κριτική για τις αμερικανικές τοποθετήσεις στα ελληνοτουρκικά και η ανάγκη μιας εθνικής στρατηγικής που...
Νέα τουρκική πρόκληση νότια του Καστελλόριζου! NAVTEX της Άγκυρας στην περιοχή που θα περάσει το γαλλικό ερευνητικό για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου
Η Άγκυρα εξέδωσε NAVTEX για περιοχή νότια του Καστελλόριζου, όπου έχει προγραμματιστεί η πολυεθνική άσκηση «EUNOMIA», αμφισβητώντας τη δικαιοδοσία του...
EurAsia Review: Ποιοι προστατεύουν τα κυκλώματα λαθρεμπορίου στα σύνορα Ιράν, Πακιστάν και Αφγανιστάν – Ο σκοτεινός ρόλος παραγόντων ασφαλείας
Ένα εκτεταμένο σύστημα παράνομου εμπορίου, διαφθοράς και πολιτικής προστασίας περιγράφει σε ανάλυσή του το EurAsia Review. Από τα καύσιμα και...
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας