GEOPOLITICO
Ξεκάθαρο μήνυμα της Αιγύπτου στην Τουρκία: Ο Αμπντελάτι απέρριψε κατά πρόσωπο στον Φιντάν το τουρκολιβυκό μνημόνιο
Την κατηγορηματική αντίθεση της Αιγύπτου στην επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου επανέλαβε ο υπουργός Εξωτερικών Μπαντρ Αμπντελάτι κατά τη συνάντησή του με τον Τούρκο ομόλογό του, Χακάν Φιντάν, στην Κωνσταντινούπολη. Η παρέμβαση του Καΐρου πραγματοποιείται στον απόηχο της απόφασης της λιβυκής Βουλής να εγκρίνει τη συμφωνία του 2019, την ώρα που Αθήνα και Κάιρο προετοιμάζουν διπλωματικές κινήσεις για την επέκταση της μεταξύ τους οριοθέτησης ΑΟΖ προς τα ανατολικά.
Σαφές μήνυμα προς την Άγκυρα για το τουρκολιβυκό μνημόνιο έστειλε την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου 2026 ο υπουργός Εξωτερικών της Αιγύπτου, Μπαντρ Αμπντελάτι, κατά τη διάρκεια διμερούς συνάντησης με τον Χακάν Φιντάν στην Κωνσταντινούπολη.
Ο επικεφαλής της αιγυπτιακής διπλωματίας γνωστοποίησε μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα X ότι επανέλαβε την κατηγορηματική απόρριψη του Καΐρου στην απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να επικυρώσει το μνημόνιο θαλάσσιας οριοθέτησης που υπογράφηκε το 2019 μεταξύ της κυβέρνησης του Φαγιέζ αλ Σάρατζ και της Τουρκίας.
Σύμφωνα με την ανάρτηση του Αιγύπτιου υπουργού, ο Χακάν Φιντάν εξέφρασε κατανόηση για τις ανησυχίες της αιγυπτιακής πλευράς και υπογράμμισε την ανάγκη συνέχισης των διαβουλεύσεων για την αντιμετώπισή τους.
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση αποδίδεται στον Φιντάν από τον Αμπντελάτι και δεν συνιστά αποδοχή της αιγυπτιακής θέσης από την Τουρκία.
Άλλωστε, στις 21 Οκτωβρίου, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών είχε χαρακτηρίσει το τουρκολιβυκό μνημόνιο απολύτως νόμιμο, τόσο από νομική όσο και από πολιτική άποψη, απορρίπτοντας τις αντιρρήσεις για την εγκυρότητά του.
Αθήνα και Κάιρο εξετάζουν επέκταση της ΑΟΖ
Η παρέμβαση του Αμπντελάτι στην Κωνσταντινούπολη έρχεται μία ημέρα μετά τη γνωστοποίηση των ελληνοαιγυπτιακών συζητήσεων για επέκταση της συμφωνίας οριοθέτησης Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης.
Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Αιγύπτιος ομόλογός του συμφώνησαν να συνεχίσουν τις διαβουλεύσεις για τη δυνατότητα επέκτασης της υφιστάμενης συμφωνίας προς ανατολάς, στην κατεύθυνση της Κύπρου.
Η αρχική συμφωνία Ελλάδας–Αιγύπτου υπεγράφη τον Αύγουστο του 2020 και αφορά μερική οριοθέτηση ΑΟΖ στη θαλάσσια περιοχή μεταξύ του 26ου και του 28ου μεσημβρινού.
Η περιοχή ανατολικά του 28ου μεσημβρινού παρέμεινε εκτός της αρχικής συμφωνίας.
Οι νέες επαφές αφορούν την προοπτική επέκτασης της οριοθέτησης σε αυτή τη θαλάσσια περιοχή.
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης έχει υπογραμμίσει ότι οποιαδήποτε μελλοντική συμφωνία θα πραγματοποιηθεί σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί νέα συμφωνία ούτε έχουν δημοσιοποιηθεί συντεταγμένες ενδεχόμενης νέας οριοθετικής γραμμής.
Ελληνική επιστολή στον ΟΗΕ για το τουρκολιβυκό
Παράλληλα με τις επαφές με την Αίγυπτο, η ελληνική διπλωματία ενεργοποιεί τις διαδικασίες ενημέρωσης διεθνών οργανισμών.
Η μόνιμη αντιπρόσωπος της Ελλάδας στα Ηνωμένα Έθνη, πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, απέστειλε στις 22 Οκτωβρίου επιστολή προς τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, κατόπιν οδηγιών του υπουργού Εξωτερικών.
Αντικείμενο της επιστολής αποτελεί η απόφαση της λιβυκής Βουλής για την έγκριση του τουρκολιβυκού μνημονίου.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που δημοσιοποιήθηκαν, στην επιστολή επαναλαμβάνεται η ελληνική θέση ότι το μνημόνιο είναι άκυρο, αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και δεν μπορεί να παράγει έννομα αποτελέσματα έναντι τρίτων κρατών.
Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών είχε ήδη απορρίψει επισήμως στις 20 Οκτωβρίου την απόφαση της λιβυκής Βουλής.
Στην ανακοίνωσή του επισήμανε ότι η Τουρκία και η Λιβύη δεν διαθέτουν αντικείμενες ή παρακείμενες ακτές που να παρέχουν νόμιμη βάση για τη συγκεκριμένη θαλάσσια οριοθέτηση.
Η Αθήνα υποστηρίζει επίσης ότι το μνημόνιο αγνοεί τα δικαιώματα των ελληνικών νησιών σε θαλάσσιες ζώνες.
Το υπουργείο Εξωτερικών έχει καταστήσει γνωστό ότι έχουν ενημερωθεί οι εταίροι και σύμμαχοι της Ελλάδας και ότι θα ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα για τη διαφύλαξη των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση απορρίπτει τη συμφωνία
Στο διπλωματικό μέτωπο έχει παρέμβει και η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Στις 21 Οκτωβρίου, με επίσημη δήλωση της Ύπατης Εκπροσώπου για την Εξωτερική Πολιτική, η ΕΕ εξέφρασε την έντονη δυσαρέσκειά της για την απόφαση της λιβυκής Βουλής.
Η ευρωπαϊκή θέση παραμένει ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας.
Η ΕΕ επανέλαβε ότι το μνημόνιο είναι άκυρο και δεν μπορεί να έχει νομικές συνέπειες για τρίτα κράτη.
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση επιβεβαιώνει τη θέση που είχε διατυπωθεί στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου τον Δεκέμβριο του 2019 και επαναλήφθηκε τον Ιούνιο του 2025.
Το ζήτημα τέθηκε και στις επαφές της επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, με τον Χακάν Φιντάν στις Βρυξέλλες στις 21 Οκτωβρίου.
Η συνάντηση των επτά υπουργών στην Κωνσταντινούπολη
Ο Μπαντρ Αμπντελάτι βρέθηκε στην Κωνσταντινούπολη προκειμένου να συμμετάσχει σε συνάντηση υπουργών Εξωτερικών επτά χωρών, κατόπιν πρωτοβουλίας της Άγκυρας.
Στη συνάντηση συμμετείχαν εκπρόσωποι:
-
Τουρκίας
-
Αιγύπτου
-
Πακιστάν
-
Σαουδικής Αραβίας
-
Βρετανίας
-
Γαλλίας
-
Γερμανίας
Στην ατζέντα περιλαμβάνονταν οι περιφερειακές συγκρούσεις, η κρίση στη Μέση Ανατολή και οι επιπτώσεις τους στη διεθνή ασφάλεια.
Σύμφωνα με την τουρκική διπλωματική ενημέρωση, οι συνομιλίες επρόκειτο να επικεντρωθούν μεταξύ άλλων στον πόλεμο μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, στην ελευθερία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ, καθώς και στην ασφάλεια της Σαουδικής Αραβίας απέναντι στις επιθέσεις των Χούθι.
Η Τουρκία επιδιώκει μέσω της συγκεκριμένης πρωτοβουλίας να ενισχύσει τη διπλωματική της παρουσία στις διεργασίες για τις κρίσεις της Μέσης Ανατολής.
Η αιγυπτιακή στάση παρά την προσέγγιση με την Άγκυρα
Η συνάντηση Αμπντελάτι–Φιντάν πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία Τουρκία και Αίγυπτος έχουν προχωρήσει σε βελτίωση των διμερών σχέσεών τους.
Ωστόσο, η διπλωματική προσέγγιση δεν έχει οδηγήσει σε μεταβολή της αιγυπτιακής θέσης σχετικά με το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Το Κάιρο εξακολουθεί να αντιτίθεται στην οριοθέτηση που συμφωνήθηκε το 2019 μεταξύ Άγκυρας και Τρίπολης.
Η πρόσφατη έγκριση του μνημονίου από τη Βουλή της ανατολικής Λιβύης δημιουργεί νέα δεδομένα, καθώς το συγκεκριμένο κοινοβουλευτικό όργανο είχε προηγουμένως απορρίψει τη συμφωνία.
Η εξέλιξη ακολούθησε την προσέγγιση της Άγκυρας με την ανατολική Λιβύη, όπου διατηρεί σημαντική επιρροή ο στρατάρχης Χαλίφα Χαφτάρ.
Η Αίγυπτος διατηρεί παραδοσιακά στενές σχέσεις με τους πολιτικούς και στρατιωτικούς παράγοντες της ανατολικής Λιβύης.
Παρά την αλλαγή στάσης της λιβυκής Βουλής, το Κάιρο επιμένει ότι η επικύρωση του μνημονίου δεν παράγει νομικά αποτελέσματα για την Αίγυπτο.
Η κατηγορηματική τοποθέτηση του Μπαντρ Αμπντελάτι προς τον Χακάν Φιντάν επιβεβαιώνει ότι το τουρκολιβυκό εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρό σημείο διαφωνίας στις σχέσεις Αιγύπτου–Τουρκίας, την ώρα που Αθήνα και Κάιρο συνεχίζουν τις επαφές τους για τη θαλάσσια οριοθέτηση στην Ανατολική Μεσόγειο.
GEOPOLITICO
Σφοδρή διαμαρτυρία των Ποντίων της Γερμανίας για όπερα αφιερωμένη στον Μουσταφά Κεμάλ
Την έντονη αντίδραση των ποντιακών συλλόγων της Βάδης-Βυρτεμβέργης προκαλεί η προγραμματισμένη παρουσίαση όπερας με θέμα τον Μουσταφά Κεμάλ στη Στουτγάρδη τον Απρίλιο του 2027. Ο Σύνδεσμος Ποντιακών Συλλόγων «Δωδεκάπολις» απέστειλε επίσημη επιστολή διαμαρτυρίας προς την Κρατική Όπερα της πόλης, ενώ εκπρόσωποί του πραγματοποίησαν συνάντηση με τη διοίκηση του πολιτιστικού οργανισμού, εκφράζοντας την ανησυχία τους για το ενδεχόμενο εξωραϊσμού μιας ιστορικής προσωπικότητας που συνδέεται με τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου.
Σε θεσμική παρέμβαση προς την Κρατική Όπερα της Στουτγάρδης (Staatsoper Stuttgart) προχώρησε η «Δωδεκάπολις», ο Σύνδεσμος Ποντιακών Συλλόγων Βάδης-Βυρτεμβέργης, αντιδρώντας στην απόφαση του γερμανικού πολιτιστικού οργανισμού να παρουσιάσει νέα παραγωγή αφιερωμένη στον Μουσταφά Κεμάλ.
Η παράσταση, με τίτλο «Atatürk», έχει προγραμματιστεί να κάνει παγκόσμια πρεμιέρα στις 10 Απριλίου 2027, στην Κρατική Όπερα της Στουτγάρδης.
Η ανακοίνωση του προγραμματισμού προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στους οργανωμένους Ποντίους της περιοχής, οι οποίοι εκφράζουν φόβους ότι η καλλιτεχνική παρουσίαση του Κεμάλ μπορεί να οδηγήσει στην εξιδανίκευση ή στον εξωραϊσμό του ιστορικού του ρόλου, αποσιωπώντας τις διώξεις και τις μαζικές εξοντώσεις που υπέστησαν οι ελληνικοί πληθυσμοί του Πόντου.
Συνάντηση της «Δωδεκάπολις» με την Κρατική Όπερα της Στουτγάρδης
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της «Δωδεκάπολις», μετά την αποστολή της επίσημης επιστολής διαμαρτυρίας, ο καλλιτεχνικός διευθυντής της Κρατικής Όπερας της Στουτγάρδης, Viktor Schoner, απηύθυνε πρόσκληση για συνάντηση με εκπροσώπους των ποντιακών συλλόγων.
Αντιπροσωπεία του Συνδέσμου επισκέφθηκε την Όπερα και συναντήθηκε με εκπροσώπους του οργανισμού, παρουσιάζοντας τις ιστορικές και ηθικές ενστάσεις της ποντιακής κοινότητας σχετικά με την παραγωγή.
Στη συνάντηση εκφράστηκαν οι ανησυχίες των συλλόγων για το περιεχόμενο της παράστασης, την ιστορική προσέγγιση των δημιουργών και τον τρόπο με τον οποίο πρόκειται να παρουσιαστεί η προσωπικότητα του Μουσταφά Κεμάλ.
Οι εκπρόσωποι της «Δωδεκάπολις» ζήτησαν από τη διοίκηση να αναλογιστεί την ευθύνη ενός δημόσια χρηματοδοτούμενου πολιτιστικού θεσμού απέναντι στην ιστορική μνήμη των θυμάτων και των απογόνων τους.
GEOPOLITICO
Ανατροπή με το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου! Από το φθινόπωρο του 2026 μετατίθεται στο 2028 η πιθανή επανεκκίνηση του GSI
Ανατροπή στον σχεδιασμό για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, καθώς ενώ το προηγούμενο διάστημα υπολογιζόταν η επανέναρξη των ερευνών βυθού μέσα στο φθινόπωρο του 2026, η Nexans τοποθετεί πλέον την πιθανή επανεκκίνηση του έργου στον ορίζοντα του 2028. Ο διευθύνων σύμβουλος της γαλλικής εταιρείας, Ζιλιέν Ιμπέρ (Julien Hueber), αποκάλυψε ότι οι συζητήσεις παραμένουν σε πολιτικό και διπλωματικό επίπεδο, ξεκαθαρίζοντας ότι ο GSI δεν περιλαμβάνεται στις οικονομικές προβλέψεις της εταιρείας για το 2026, ενώ η παραγωγική της δραστηριότητα έχει εξασφαλιστεί μέσω άλλων έργων έως τα μέσα του 2028.
Νέα δεδομένα για το χρονοδιάγραμμα του Great Sea Interconnector (GSI) προκύπτουν από τις δηλώσεις του επικεφαλής της Nexans, κατά την ενημέρωση οικονομικών αναλυτών μετά τη δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων εννεαμήνου 2026.
Το προηγούμενο διάστημα είχαν διατυπωθεί εκτιμήσεις για επανέναρξη των ερευνών βυθού στα τέλη Οκτωβρίου ή στις αρχές Νοεμβρίου, με επίκεντρο την κινητοποίηση του ερευνητικού σκάφους Abeille Marengo.
Ωστόσο, οι τελευταίες δηλώσεις του Ζιλιέν Ιμπέρ αποτυπώνουν σαφώς μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα για την ουσιαστική επανεκκίνηση του έργου.
Απαντώντας σε ερωτήσεις αναλυτών, ο διευθύνων σύμβουλος της Nexans απέφυγε να επιβεβαιώσει άμεση επανέναρξη των ερευνών, επισημαίνοντας ότι βρίσκονται σε εξέλιξη πολιτικές και διπλωματικές διαβουλεύσεις.
Η Nexans περιμένει τις πολιτικές αποφάσεις
Ο επικεφαλής της γαλλικής εταιρείας ανέφερε ότι επιθυμεί να είναι ιδιαίτερα προσεκτικός στις δημόσιες τοποθετήσεις του για το έργο, επικαλούμενος τα προβλήματα που είχαν παρουσιαστεί το 2025.
Εξήγησε ότι οι σχετικές επαφές πραγματοποιούνται σε πολιτικό και διπλωματικό επίπεδο και ότι η Nexans θα προχωρήσει σε ανακοινώσεις όταν υπάρξουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις.
Η εταιρεία δεν ενσωματώνει τον GSI στις προβλέψεις της για τα οικονομικά αποτελέσματα του 2026.
Παράλληλα, σε ερώτηση σχετικά με την πιθανή καταβολή 25 εκατομμυρίων ευρώ από την Κυπριακή Δημοκρατία, δεν δόθηκε συγκεκριμένη επιβεβαίωση για την άμεση εξέλιξη της διαδικασίας.
Γιατί εμφανίζεται πλέον το 2028
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά του Ζιλιέν Ιμπέρ στο πρόγραμμα αξιοποίησης των παραγωγικών εγκαταστάσεων της Nexans.
Η γαλλική εταιρεία έχει προχωρήσει στον σχεδιασμό άλλου έργου τεχνολογίας MI (Mass Impregnated), το οποίο αναμένεται να απασχολήσει την παραγωγική της μονάδα έως τα μέσα του 2028.
Αυτό σημαίνει ότι η Nexans έχει περιορίσει την οικονομική της έκθεση στις καθυστερήσεις του GSI.
Ο διευθύνων σύμβουλος διευκρίνισε ότι, εφόσον αποφασιστεί η συνέχιση του έργου, θα πρέπει προηγουμένως να ολοκληρωθούν οι έρευνες βυθού, ο προκαταρκτικός τεχνικός σχεδιασμός και η προετοιμασία της χρηματοδότησης.
Οι συγκεκριμένες διαδικασίες απαιτούν αρκετούς μήνες, γεγονός που εξηγεί γιατί το 2028 εμφανίζεται πλέον ως πιθανός ορίζοντας επανεκκίνησης.
Το 2028, πάντως, δεν αποτελεί επίσημα συμφωνημένη νέα ημερομηνία. Είναι ένα ενδεχόμενο που εξαρτάται από την πρόοδο των πολιτικών και διπλωματικών διαβουλεύσεων.
Η γαλλική εταιρεία έχει πλέον εναλλακτικές
Από την ενημέρωση των αναλυτών προκύπτει ότι η Nexans εξετάζει παράλληλα πρόσθετα έργα υποθαλάσσιων διασυνδέσεων στη Μεσόγειο.
Στόχος της είναι να διατηρήσει την παραγωγική δραστηριότητα των εγκαταστάσεών της και μετά τα μέσα του 2028, ανεξάρτητα από την εξέλιξη του GSI.
Ο επικεφαλής της εταιρείας επισήμανε ότι η υλοποίηση ή μη του έργου δεν μεταβάλλει τη συνολική εικόνα των οικονομικών της προβλέψεων έως το 2028.
Η δήλωση αποτυπώνει τη διαφοροποίηση του βιομηχανικού σχεδιασμού της Nexans, καθώς η εταιρεία έχει εξασφαλίσει εναλλακτικές δυνατότητες αξιοποίησης της παραγωγικής της δυναμικότητας.
Στο επίκεντρο η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου
Το Great Sea Interconnector προβλέπει την ηλεκτρική διασύνδεση της Κρήτης με την Κύπρο μέσω υποθαλάσσιου καλωδίου.
Το έργο έχει βρεθεί αντιμέτωπο με καθυστερήσεις που συνδέονται με τεχνικά και χρηματοδοτικά ζητήματα, καθώς και με τις τουρκικές αντιρρήσεις για ερευνητικές δραστηριότητες σε θαλάσσιες περιοχές της Ανατολικής Μεσογείου.
Η Τουρκία έχει επανειλημμένα αμφισβητήσει την αρμοδιότητα της Ελλάδας και της Κύπρου να πραγματοποιούν συγκεκριμένες δραστηριότητες χωρίς προηγούμενη συνεννόηση με την Άγκυρα.
Στις 4 Οκτωβρίου 2026, πάντως, η Nexans είχε ξεκαθαρίσει επισήμως ότι δεν είχε πραγματοποιήσει ούτε σχεδίαζε επαφές με τις τουρκικές αρχές για τις επικείμενες έρευνες βυθού.
Η εταιρεία είχε διευκρινίσει ότι ο συντονισμός της πραγματοποιείται αποκλειστικά με τον φορέα υλοποίησης και τις αρμόδιες ελληνικές και κυπριακές αρχές.
Οι νέες δηλώσεις της διοίκησης αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο συνέχισης του GSI, χωρίς όμως να προσδιορίζουν συγκεκριμένη ημερομηνία επανέναρξης.
Η μετάβαση από τις προσδοκίες για έρευνες το φθινόπωρο του 2026 σε έναν πιθανό ορίζοντα επανεκκίνησης το 2028 αποτελεί πλέον το βασικό δεδομένο που προκύπτει από την τελευταία ενημέρωση της Nexans.
GEOPOLITICO
Νέα τουρκική αμφισβήτηση στην Ανατολική Μεσόγειο! Αντι-NAVTEX για υποθαλάσσια καλώδια και έρευνες Ελλάδας–Κύπρου
Η Άγκυρα αμφισβητεί την αρμοδιότητα ελληνικών και κυπριακών αρχών να εκδίδουν ναυτιλιακές αγγελίες σε συγκεκριμένες περιοχές, ενώ η Ελλάδα και η Κύπρος προετοιμάζουν την επανεκκίνηση εργασιών για την ηλεκτρική διασύνδεση Great Sea Interconnector.
Νέο κύκλο αντιπαράθεσης γύρω από τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες στην Ανατολική Μεσόγειο προκαλούν οι τουρκικές αντι-NAVTEX για προγραμματισμένες ερευνητικές δραστηριότητες που συνδέονται με υποθαλάσσια καλώδια.
Η Άγκυρα αμφισβητεί την αρμοδιότητα ελληνικών και κυπριακών αρχών να εκδίδουν ναυτιλιακές αγγελίες σε συγκεκριμένες περιοχές, ενώ η Ελλάδα και η Κύπρος προετοιμάζουν την επανεκκίνηση εργασιών για την ηλεκτρική διασύνδεση Great Sea Interconnector.
Δύο τουρκικές αντι-NAVTEX μέσα σε λίγες ώρες
Στις 16 Οκτωβρίου η Τουρκία εξέδωσε δύο αντι-NAVTEX, αμφισβητώντας ελληνικές και κυπριακές αρμοδιότητες σε θαλάσσιες περιοχές της Ανατολικής Μεσογείου.
Η πρώτη τουρκική παρέμβαση συνδέθηκε με ελληνική ναυτιλιακή αγγελία για τη διεθνή στρατιωτική δραστηριότητα EUNOMIA, στο πλαίσιο της οποίας η Άγκυρα αμφισβήτησε τη δικαιοδοσία της ελληνικής πλευράς.
Ακολούθησε νέα αντι-NAVTEX που αφορούσε προγραμματισμένες έρευνες για υποθαλάσσιο τηλεπικοινωνιακό καλώδιο.
Η τουρκική πλευρά υποστήριξε ότι η περιοχή των ερευνών εμπίπτει στην υφαλοκρηπίδα που διεκδικεί και αμφισβήτησε την αρμοδιότητα του σταθμού της Λάρνακας να εκδίδει τις σχετικές ναυτιλιακές αναγγελίες.
Οι τουρκικές ενέργειες εντάσσονται στη συνεχιζόμενη διαφωνία για τη θαλάσσια δικαιοδοσία στην περιοχή ανάμεσα στην Ελλάδα, την Κυπριακή Δημοκρατία και την Τουρκία.
Στο επίκεντρο το τηλεπικοινωνιακό καλώδιο East to Med Corridor
Η δεύτερη τουρκική αντι-NAVTEX συνδέεται με το έργο East to Med Corridor (EMC).
Πρόκειται για υποθαλάσσια τηλεπικοινωνιακή διασύνδεση που σχεδιάζεται να συνδέσει την Ασία και τη Μέση Ανατολή με την Ευρώπη, μέσω της Σαουδικής Αραβίας, της Κύπρου και της Ελλάδας.
Το έργο αφορά τη μεταφορά δεδομένων και όχι ηλεκτρικής ενέργειας.
Η Άγκυρα αμφισβητεί τη δυνατότητα διεξαγωγής ερευνητικών δραστηριοτήτων σε θαλάσσιες περιοχές τις οποίες περιλαμβάνει στις δικές της διεκδικήσεις υφαλοκρηπίδας.
Η νέα αντι-NAVTEX επαναφέρει το ζήτημα που είχε ανακύψει και το 2025, όταν τουρκικές παρεμβάσεις είχαν συνδεθεί με εργασίες έρευνας για το ίδιο τηλεπικοινωνιακό έργο.
Οι σχεδιαζόμενες έρευνες αφορούν την εξέταση του θαλάσσιου βυθού και τη συλλογή δεδομένων για τη διαδρομή της υποδομής.
Ξεχωριστό μέτωπο για το Great Sea Interconnector
Παράλληλα με το East to Med Corridor, βρίσκονται σε εξέλιξη προετοιμασίες για την επανέναρξη ερευνών που σχετίζονται με το ηλεκτρικό καλώδιο Great Sea Interconnector.
Το συγκεκριμένο έργο αφορά τη διασύνδεση των ηλεκτρικών συστημάτων Ελλάδας και Κύπρου, με αφετηρία την Κρήτη.
Η γαλλική εταιρεία Nexans, η οποία έχει αναλάβει την κατασκευή του υποθαλάσσιου καλωδίου, επιδιώκει την εξασφάλιση των αναγκαίων εγκρίσεων για την επανεκκίνηση των ερευνητικών εργασιών.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που έχει δημοσιοποιηθεί, το ερευνητικό σκάφος Abeille Marengo αναμένεται να κινητοποιηθεί από το Ηράκλειο της Κρήτης, με πιθανό χρονικό ορίζοντα τα τέλη Οκτωβρίου ή τις αρχές Νοεμβρίου.
Η έναρξη των δραστηριοτήτων εξαρτάται από τις απαιτούμενες διαδικασίες και την έκδοση των σχετικών ναυτιλιακών αγγελιών.
Δεν έχει επιβεβαιωθεί ότι όλες οι προγραμματισμένες εργασίες έχουν ήδη αρχίσει.
Το Great Sea Interconnector και το East to Med Corridor είναι δύο διαφορετικά έργα, με διαφορετικό τεχνικό αντικείμενο, παρότι αμφότερα αφορούν κρίσιμες υποθαλάσσιες διασυνδέσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Οι τουρκικές διεκδικήσεις μεταξύ Κρήτης και Κύπρου
Οι αντιρρήσεις της Άγκυρας αφορούν θαλάσσιες περιοχές στις οποίες προβάλλει αξιώσεις υφαλοκρηπίδας, αμφισβητώντας τις ελληνικές και κυπριακές θέσεις.
Η αντιπαράθεση έχει επικεντρωθεί επανειλημμένα σε περιοχές γύρω από τη Ρόδο, την Κάρπαθο και την Κάσο, καθώς και δυτικά της Κύπρου.
Η τουρκική πλευρά υποστηρίζει ότι για ορισμένες υποθαλάσσιες δραστηριότητες απαιτείται προηγούμενη συνεννόηση ή έγκριση από την ίδια.
Από την πλευρά τους, η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία δεν αποδέχονται τις τουρκικές αξιώσεις στις επίμαχες περιοχές.
Η αντιπαράθεση αφορά τόσο τις διαφορετικές θέσεις για την έκταση των θαλάσσιων δικαιοδοσιών όσο και το δικαίωμα διεξαγωγής συγκεκριμένων δραστηριοτήτων στον βυθό.
Οι NAVTEX αποτελούν ναυτιλιακές αναγγελίες για δραστηριότητες και κινδύνους που πρέπει να γνωρίζουν τα πλοία. Η έκδοση ή αμφισβήτηση μιας NAVTEX δεν συνιστά από μόνη της διεθνώς αναγνωρισμένη οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών.
Γαλλική παρουσία και προετοιμασία επανέναρξης των ερευνών
Η προετοιμασία των εργασιών για το Great Sea Interconnector πραγματοποιείται μετά από περίοδο επαφών μεταξύ Αθήνας, Λευκωσίας και γαλλικών εμπλεκόμενων φορέων.
Στο έργο συμμετέχουν η γαλλική κατασκευάστρια Nexans, ενώ στις σχετικές διεργασίες έχει αναφερθεί και ο γαλλικός επενδυτικός όμιλος Meridiam.
Το ερευνητικό σκάφος Abeille Marengo έχει επίσης συνδεθεί με τον σχεδιασμό των επικείμενων εργασιών.
Η επανέναρξη των ερευνών αποκτά σημασία μετά τις προηγούμενες καθυστερήσεις του έργου, οι οποίες συνδέθηκαν μεταξύ άλλων με τις αντιρρήσεις της Τουρκίας για δραστηριότητες σε αμφισβητούμενες θαλάσσιες περιοχές.
Η ηλεκτρική διασύνδεση αποτελεί έργο διασυνοριακής ενεργειακής υποδομής, με στόχο τη σύνδεση της Κύπρου με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα μέσω Ελλάδας.
Η διαφορά για τη θαλάσσια δικαιοδοσία
Οι τουρκικές αντι-NAVTEX επαναφέρουν τη σύγκρουση των διαφορετικών θέσεων για τα δικαιώματα των παράκτιων κρατών στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία επικαλούνται το διεθνές δίκαιο της θάλασσας για την άσκηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων τους.
Η Τουρκία, η οποία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας, προβάλλει διαφορετικές θέσεις ως προς την οριοθέτηση και την επήρεια των νησιών σε θαλάσσιες ζώνες.
Στο πλαίσιο αυτό, οι διεκδικήσεις της Άγκυρας επηρεάζουν την εξέλιξη ερευνητικών δραστηριοτήτων για υποθαλάσσιες διασυνδέσεις.
Η δυνατότητα τοποθέτησης υποθαλάσσιων καλωδίων και οι ειδικές αρμοδιότητες των παράκτιων κρατών δεν ταυτίζονται σε όλες τις περιπτώσεις. Το εφαρμοστέο νομικό καθεστώς εξαρτάται από τη θαλάσσια ζώνη, τη φύση των εργασιών και τις σχετικές διατάξεις του διεθνούς δικαίου.
Αναμονή για τις επόμενες ναυτιλιακές αγγελίες
Το επόμενο στάδιο αφορά την ολοκλήρωση των προετοιμασιών για τις νέες ερευνητικές δραστηριότητες.
Η έκδοση των απαιτούμενων NAVTEX, η κινητοποίηση των ερευνητικών σκαφών και η εξέλιξη των εργασιών θα καθορίσουν το επιχειρησιακό χρονοδιάγραμμα.
Η τουρκική πλευρά έχει ήδη καταστήσει γνωστές τις αντιρρήσεις της μέσω των πρόσφατων αντι-NAVTEX.
Μέχρι τις 23 Οκτωβρίου δεν έχει επιβεβαιωθεί νέα φυσική παρεμπόδιση του Abeille Marengo στο πλαίσιο των προγραμματισμένων εργασιών του τέλους Οκτωβρίου.
Οι επόμενες εξελίξεις αναμένονται με την οριστικοποίηση του προγράμματος των ερευνών και των αντίστοιχων ναυτιλιακών αναγγελιών.
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΙνδός στρατηγός προειδοποιεί τον Ερντογάν: «Θα κάνουμε κομμάτια κάθε τουρκική αρμάδα που θα σπεύσει να βοηθήσει το Πακιστάν»
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΣύμβαση ΟΗΕ της Βαρκελώνης: “Άγκυρα, έχεις υπογράψει”! “Αθήνα για ποιον λόγο σιωπάς”;