Διεθνή
Απαιτούνται στρατηγικός σχεδιασμός και πολιτική βούληση
Του Τάσου Τζιωνή, τέως πρέσβη – Γενικού Διευθυντή του Υπουργείου Εξωτερικών
Αφυπηρέτησα από τη Διπλωματική Υπηρεσία της Δημοκρατίας προ εξαμήνου, ύστερα από 36 χρόνια θητείας σ’ αυτήν. Σκέφτηκα πως ενδεχομένως να προκαλούσαν δημιουργικό προβληματισμό σκέψεις και απόψεις ενός βετεράνου διπλωμάτη για το υλοποιήσιμο της θέσης ότι η λύση του εθνικού μας προβλήματος αλλά και η αποτελεσματική προαγωγή των άλλων εθνικών συμφερόντων της Κύπρου στη διεθνή σκηνή, μπορούν να επιτευχθούν με την διπλωματία• και εννοώ την διπλωματία που έχουμε.
Ψήφος εμπιστοσύνης στη διπλωματία
Αποτελεί κοινό τόπο στην πολιτική όλων ανεξαίρετα των κυπριακών κυβερνήσεων μετά το 1974, ότι η λύση του Κυπριακού θα επιτευχθεί, όχι δια των όπλων αλλά δια της διπλωματίας. Η πολιτική παραμένει διαχρονικά άθικτη και επαναλαμβάνεται και τώρα που η Τουρκία αλωνίζει με πολεμικά πλοία, πλοία σεισμικών ερευνών και γεωτρύπανα της τη θάλασσα μας προς προαγωγή και πραγμάτωση των επεκτατικών διεκδικήσεων σε αυτήν.
Η πολιτική ηγεσία του τόπου, λοιπόν, δίνει ψήφο εμπιστοσύνης στη διπλωματία, αποστασιοποιούμενη με συνέπεια από την ουσιαστική ενίσχυση των αμυντικών δυνατοτήτων μας, ως εάν τα δυο – διπλωματία και πραγματική ενίσχυση της άμυνας – να μην είναι αμοιβαίως ενισχυτικά. Στο άρθρο μου όμως θα παραμείνω στη διπλωματία.
Τι είναι διπλωματία
Τι όμως είναι η «διπλωματία» στην οποία ευχερώς καταφεύγουν σχεδόν οι πάντες θεωρώντας-την περίπου ως τον από μηχανής θεό που λύει ειρηνικά και αναίμακτα τα πιο πολύπλοκα διεθνή προβλήματα, περιλαμβανομένων και εκείνων που προκάλεσε η πολεμική βία; Με τον όρο «διπλωματία», εννοώ, τόσο την ομώνυμη λειτουργία όσο και τους φορείς άσκησής της. Σε ό,τι αφορά τη διπλωματία, ως λειτουργία, θα την ορίζαμε ως εκείνην την ειρηνική, κυρίως δια του διαλόγου και της διαπραγμάτευσης, δράση ενός κράτους η οποία απευθύνεται προς τα κράτη-μέλη της διεθνούς κοινότητας και προς διεθνείς οργανισμούς καθώς και προς σχετικούς μη-κρατικούς δρώντες, η οποία έχει ως σκοπό της την επίτευξη στόχων της εξωτερικής πολιτικής του εν λόγω κράτους. Φορείς άσκησης της διπλωματίας είναι, κατά κύριο λόγο, το οργανωμένο στο πλαίσιο του Υπουργείου Εξωτερικών, σύνολο των διπλωματών και άλλων λειτουργών του, οι οποίοι τελούν, σε ό,τι αφορά το δικό μας σύστημα, υπό τις εντολές και την καθοδήγηση του Υπουργού Εξωτερικών και υπό την υψηλή εποπτεία του Προέδρου της Δημοκρατίας. Το Υπουργείο Εξωτερικών περιλαμβάνει ασφαλώς τις διπλωματικές αποστολές και τα προξενεία της Κύπρου στο εξωτερικό. Μέλη του στελεχώνουν και το Διπλωματικό Γραφείο του Προέδρου της Δημοκρατίας, καθώς και το Γραφείο του Ελληνοκύπριου Διαπραγματευτή. Σε διπλωμάτη επίσης ανατέθηκε δυο φορές μέχρι στιγμής και η ηγεσία της Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών. Μικρός αριθμός διπλωματών είναι επίσης αποσπασμένοι σε όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και κάποτε σε άλλους διεθνείς οργανισμούς, αλλά και σε υπουργεία της Δημοκρατίας, για επιτέλεση διπλωματικών καθηκόντων.
Το ερώτημα
Και ποια είναι η διπλωματία που έχουμε; Έχουμε, όντως, τη διπλωματία που αντιστοιχεί και που ανταποκρίνεται στις ανάγκες μιας χώρας της οποίας τεράστιο τμήμα κατέχεται δια της βίας των όπλων από τη βόρεια γείτονά της και εκτουρκίζεται συστηματικά; Μιας χώρας της οποίας ο λαός αισθάνεται και πάλι ότι επικρέμαται πάνω του η απειλή κατά της ίδιάς του της επιβίωσης και της παραμονής του στη γη που του παρέδωσαν η ιστορία και οι πρόγονοί του; (Μια απειλή που πηγάζει, όχι μόνο από την στρατιωτική κατοχή, αλλά και από τη ραγδαία μεγεθυνόμενη και εντεινόμενη επιδρομική και κατακτητική διάθεση της νέο-οθωμανικής Τουρκίας.)
Έχουμε, όντως, τη διπλωματία που αντιστοιχεί και που ανταποκρίνεται στις ανάγκες μιας χώρας της οποίας το 18% του πληθυσμού, υποκινούμενο και υποβοηθούμενο έξωθεν, δημιούργησε ένα κρατικοειδές αποσχιστικό μόρφωμα στο έδαφος της; (Ένα μόρφωμα το οποίο απεργάζεται ανά την υφήλιο, με τη δική του «διπλωματία» και την πλήρη υποστήριξη της Τουρκίας, την αναβάθμιση του σε κρατική οντότητα η οποία να βρίσκεται μόνο ένα βήμα από την πλήρη διπλωματική αναγνώριση; Ένα μόρφωμα το οποίο, ως άβουλο όργανο της Τουρκίας, προσπαθεί να χαμηλώσει την Κυπριακή Δημοκρατία στο δικό του ύψος και επίπεδο, ώστε να είναι έτοιμη επί του εδάφους «λύση» συνομοσπονδίας ή «λύση» δυο ανεξαρτήτων κρατών ή, ίσως, η προσάρτηση του κατεχόμενου τμήματος στην Τουρκία, ώστε να βρίσκεται εντός των οραματιζόμενων νέων συνόρων του νέο-οθωμανικού τουρκικού κράτους;)
Έχουμε, όντως, τη διπλωματία που χρειαζόμαστε ως μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ώστε να είμαστε αυτό που διακηρύττουμε πως θέλουμε να είμαστε, δηλαδή ένας καλός, αξιοπρεπής και εποικοδομητικός εταίρος; Έχουμε, όντως, τη διπλωματία που απαιτεί η δικαιολογημένη από την γεωγραφία και την εξωτερική πολιτική μας, φιλοδοξία της Κύπρου να έχει ενεργό «παρών» στα γεωπολιτικά δρώμενα στην Ανατολική Μεσόγειο και την ευρύτερη περιοχή, τα οποία οδηγούν στο βέβαιο μετασχηματισμό της στο προβλεπτό μέλλον;
Έχουμε, όντως, τη διπλωματία που απαιτεί η απροσδόκητη ένταξη της Κύπρου στη χορεία κρατών με αξιόλογο υποθαλάσσιο υδρογονανθρακικό πλούτο στην αυλή των ενεργειακά διψασμένων και ενεργοβόρων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης; Έχουμε, όντως, τη διπλωματία που απαιτεί η ανάγκη να καταπολεμήσουμε τη συστηματική διεθνή προσπάθεια να δυσφημίσουν και να μειώσουν την Κυπριακή Δημοκρατία πολύ περισσότερο απ’ όσο δικαιολογούν η προσβλητική για το κύρος του κράτους μας απληστία μιας μικρής μειονότητας διαφθορέων και χρυσοθήρων, σε συνδυασμό με την καθόλα ύποπτη και ασύγγνωστη συνέργεια κάποιων πολιτικών και κρατικών λειτουργών; Έχουμε, τέλος, τη διπλωματία που μας αξίζει και μας αρμόζει;
Μια απάντηση
Η διπλωματία έχει ως αντικείμενό της, όχι τη χάραξη, αλλά την εφαρμογή της εξωτερικής πολιτικής, παρόλο ότι τα όρια μεταξύ χάραξης και εφαρμογής, είναι συχνά δυσδιάκριτα. Η Διπλωματική Υπηρεσία της Δημοκρατίας είναι, φρονώ, μια πραγματικά επίλεκτη μονάδα της δημόσιας υπηρεσίας. Δεν γνωρίζω άλλην στην οποία να βρίσκονται συγκεντρωμένα (ως ποσοστό βεβαίως του συνόλου), τόσα πολλά προσοντούχα, άριστα καταρτισμένα, ικανά και, μερικές φορές, χαρισματικά στελέχη.
Τούτων λεχθέντων, δεν θα ισχυριστώ ότι η Διπλωματική Υπηρεσία μας είναι η καλύτερη που θα μπορούσε να είχε η Δημοκρατία, σε ό,τι αφορά την ποιότητα των στελεχών της καθώς και την οργάνωση και τα μέσα που έχει στη διάθεσή της. Σε τελευταία ανάλυση, η ικανότητα και η απόδοση της διπλωματίας εξαρτώνται από τη σημασία που δίνει σε αυτήν το κράτος της.
Μερικοί αριθμοί ίσως βοηθήσουν: Το μερίδιο του κρατικού προϋπολογισμού για το Υπουργείο Εξωτερικών για το έτος 2020, είναι μόνο 0,69%! Πρόκειται για το Υπουργείο με τον χαμηλότερο προϋπολογισμό! Σε απόλυτους αριθμούς, το κράτος δαπανά για το Υπουργείο Εξωτερικών λιγότερο από 64 εκατομμύρια ευρώ από ένα προϋπολογισμό ύψους περίπου 9,2 δις. ευρώ. Το στελεχικό δυναμικό του ΥΠΕΞ είναι, στα χαρτιά, 206 διπλωμάτες όλων των βαθμών, όμως μόνο 162 θέσεις είναι πλήρεις. Οι διπλωμάτες που τις κατέχουν είναι αυτοί που στελεχώνουν την Κεντρική Υπηρεσία και τις αποστολές μας στο εξωτερικό και όλα τα πόστα που αναφέραμε νωρίτερα στο κείμενό μας. (Οι υπόλοιπες 44 θέσεις είναι κενές, οι περισσότερες από τις οποίες είναι παγοποιημένες, γεγονός που οδήγησε σε στασιμότητα στην ομαλή ανέλιξη του προσωπικού με όλες τις παρενέργειες που αυτό μπορεί να έχει στο ηθικό του προσωπικού και στην ομαλή λειτουργία της Υπηρεσίας.)
Με τα κονδύλια που δίνονται από τον κρατικό προϋπολογισμό στο ΥΠΕΞ, καλύπτονται οι δαπάνες για την Κεντρική Υπηρεσία καθώς και για τις 47 διπλωματικές αποστολές και τα 6 γενικά προξενεία της Κύπρου (σύνολο 53 αποστολές) ανά την υφήλιο. Απ’ αυτές τις αποστολές, 3 δεν έχουν καν διπλωμάτη (πρόκειται για γενικά προξενεία) ενώ 29 έχουν μόνο 1 διπλωμάτη και 9 μόνο 2 διπλωμάτες. Η Κύπρος εκπροσωπείται διπλωματικά σε 43 μόνο από τα 195 κράτη που υπάρχουν σήμερα. Σε όλες τις ηπείρους πλην της Ευρώπης η Κύπρος υπο-εκπροσωπείται δραματικά. Οι περισσότεροι πρέσβεις μας στο εξωτερικό είναι διαπιστευμένοι σε μικρό ή μεγάλο αριθμό χωρών πέραν από τη χώρα στην οποία έχουν την έδρα τους. Μερικές φορές μια διπλωματική αποστολή καλύπτει τις διμερείς σχέσεις με μια ή περισσότερες χώρες και παράλληλα αντιπροσωπεύει την Κύπρο σε διεθνείς οργανισμούς.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η κατανομή του προσωπικού στις διάφορες βαθμίδες αφού δίνει την εικόνα μιας ασυνάρτητης και ανορθόδοξης δομής η οποία σε καμία περίπτωση δεν θα μπορούσε να παραγάγει λειτουργία η οποία να είναι η αναμενόμενη για διπλωματική υπηρεσία σύγχρονου ευρωπαϊκού κράτους. Ο καθένας μπορεί να βγάλει τα συμπεράσματα του για την λειτουργικότητα της διπλωματικής υπηρεσίας τα οποία θα είναι μάλλον καταθλιπτικά.
ΝΑ ΜΗΝ ΕΞΑΡΤΑΤΑΙ ΜΟΝΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΛΗ ΠΡΟΑΙΡΕΣΗ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΩΝ
Ανέφερα πιο πάνω κάποιες σημαντικές προκλήσεις της εξωτερικής πολιτικής και της διπλωματίας μας. Απερίφραστα υποστηρίζω ότι η Διπλωματική Υπηρεσία είναι εξαιρετικά παραμελημένη από το κράτος. Σπεύδω να προσθέσω, προς αποφυγή παρεξηγήσεως, ότι η παραμέληση της Διπλωματίας και του Υπουργείου Εξωτερικών είναι διαχρονική. Καμία Κυβέρνηση και καμιά Βουλή της Δημοκρατίας δεν ενέκυψε στο μέγα αυτό πρόβλημα το οποίο είναι άρρηκτα συνυφασμένο με την επιβίωση του κράτους μας και την ομαλή συνέχιση του εθνικού και διεθνούς βίου του. Είναι καιρός να σταματήσει το κράτος να εξαρτάται μόνο από την καλή προαίρεση των αξιωματούχων και λειτουργών που ασκούν τη διπλωματία• δεν αρκεί η καλή προαίρεση. Το κράτος πρέπει να παράσχει το επί πλέον αναγκαίο προσωπικό, τα απαιτούμενα μέσα και τους απαραίτητους πόρους στην κυπριακή διπλωματία, ώστε να καταστεί υλοποιήσιμη η θέση ότι, η λύση του εθνικού μας προβλήματος αλλά και η αποτελεσματική προαγωγή των άλλων εθνικών συμφερόντων της Κύπρου στη διεθνή σκηνή, μπορούν να επιτευχθούν με τη διπλωματία• και δεν εννοώ την διπλωματία που έχουμε, αλλά εκείνη στην οποία μπορεί και πρέπει να μεταξελιχθεί αυτή που έχουμε.
Στρατηγικός σχεδιασμός και πολιτική βούληση απαιτούνται.
Φιλελεύθερος
Διεθνή
Ένοπλος Αζέρος πέρασε στην Αρμενία και πυροβόλησε μητέρα μπροστά στα παιδιά της! Σε πόλη αδελφοποιημένη με τη Νέα Σμύρνη το περιστατικό
Απαγγέλθηκαν συνολικά πέντε κατηγορίες, μεταξύ των οποίων παράνομη διέλευση των κρατικών συνόρων της Αρμενίας, λαθρεμπόριο στρατιωτικού υλικού, πυροβόλων όπλων και πυρομαχικών, παράνομη διακίνηση όπλων και πυρομαχικών, παράνομη είσοδος σε κατοικία παρά τη θέληση του ιδιοκτήτη και πρόκληση βαριάς σωματικής βλάβης υπό επιβαρυντικές περιστάσεις, μεταξύ άλλων με τη χρήση πυροβόλου όπλου.
Αρμενικό δικαστήριο διέταξε την προφυλάκιση, για διάστημα δύο μηνών, του Αζέρου στρατιωτικού Νασίμ Ογλού Ραχίμ Μουσάγιεβ, ο οποίος κατηγορείται ότι πέρασε παράνομα στην Αρμενία και πυροβόλησε μια γυναίκα μέσα στο σπίτι της, στον οικισμό Σάκι της επαρχίας Σιουνίκ. Η πόλη απέχει 15 χιλιόμετρα από τα σύνορα και 3 χιλιόμετρα από την πόλη Σισιάν που είναι πόλη αδελφοποιημένη με την Νέα Σμύρνη.
Σε βάρος του Μουσάγιεβ έχουν απαγγελθεί συνολικά πέντε κατηγορίες, μεταξύ των οποίων παράνομη διέλευση των κρατικών συνόρων της Αρμενίας, λαθρεμπόριο στρατιωτικού υλικού, πυροβόλων όπλων και πυρομαχικών, παράνομη διακίνηση όπλων και πυρομαχικών, παράνομη είσοδος σε κατοικία παρά τη θέληση του ιδιοκτήτη και πρόκληση βαριάς σωματικής βλάβης υπό επιβαρυντικές περιστάσεις, μεταξύ άλλων με τη χρήση πυροβόλου όπλου.
Δύο από τις κατηγορίες προστέθηκαν την Παρασκευή. Αρχικά, η Γενική Εισαγγελία είχε ανακοινώσει κατηγορίες για πρόκληση βαριάς σωματικής βλάβης με τη χρήση όπλου, παράνομη κατοχή πυροβόλου όπλου και παραβίαση του απαραβίαστου της κατοικίας. Η παράνομη διέλευση των συνόρων δεν περιλαμβανόταν αρχικά, παρά το γεγονός ότι το ίδιο το Αζερμπαϊτζάν είχε επιβεβαιώσει πως ο στρατιωτικός είχε περάσει στην Αρμενία.
Την Παρασκευή οι εισαγγελικές αρχές ξεκίνησαν ξεχωριστή ποινική διαδικασία για την παράνομη διέλευση των συνόρων και το λαθρεμπόριο όπλων, η οποία στη συνέχεια συγχωνεύθηκε με την κύρια υπόθεση.
Σύμφωνα με τις αρμενικές αρχές, ο Μουσάγιεβ πέρασε παράνομα τα σύνορα και εισήλθε σε κατοικία στον οικισμό Σάκι την Πέμπτη 1η Οκτωβρίου. Όταν έγινε αντιληπτός, άνοιξε πυρ. Η 39χρονη ιδιοκτήτρια του σπιτιού τραυματίστηκε από σφαίρα στο πόδι, μπροστά στα τρία παιδιά της. Η γυναίκα διακομίστηκε αρχικά στο Ιατρικό Κέντρο Σισιάν και στη συνέχεια μεταφέρθηκε στο Γερεβάν. Η κατάστασή της είναι σταθερή και η ζωή της δεν διατρέχει κίνδυνο.
Κατά τη διάρκεια του περιστατικού τραυματίστηκαν επίσης δύο από τα παιδιά της. Σύμφωνα με το Armenpress, πρόκειται για ένα 15χρονο παιδί, το οποίο υπέστη κάταγμα στον δεξιό καρπό, και ένα 12χρονο, που υπέστη κάκωση μαλακών μορίων. Η κατάσταση της υγείας τους χαρακτηρίζεται ικανοποιητική, ενώ τα παιδιά έλαβαν ιατρική και ψυχολογική υποστήριξη.
Μετά το περιστατικό, ο Μουσάγιεβ διέφυγε από το σπίτι. Εντοπίστηκε αργότερα σε άλλη διεύθυνση στον ίδιο οικισμό και συνελήφθη. Σύμφωνα με τις τοπικές αρχές, όταν εντοπίστηκε δεν φορούσε στρατιωτική στολή. Οι αστυνομικοί ακολούθησαν ίχνη αίματος που είχε αφήσει πίσω του, καθώς και ο ίδιος είχε τραυματιστεί. Μετά τη σύλληψή του μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο υπό αστυνομική φρουρά.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι το περιστατικό σημειώθηκε μόλις δύο ημέρες μετά την επίσημη ενημέρωση της αρμενικής πλευράς από την Υπηρεσία Κρατικής Ασφάλειας του Αζερμπαϊτζάν. Στις 29 Σεπτεμβρίου, το Μπακού είχε ενημερώσει την Εθνική Υπηρεσία Ασφάλειας της Αρμενίας ότι ένας στρατιώτης είχε εγκαταλείψει τη μονάδα του υπό άγνωστες συνθήκες και ότι δεν μπορούσε να αποκλειστεί το ενδεχόμενο να είχε περάσει στην Αρμενία.
Μετά την ενημέρωση αυτή, αρμενικές και αζερικές υπηρεσίες ξεκίνησαν επιχειρήσεις για τον εντοπισμό του. Ωστόσο, ο Μουσάγιεβ κατάφερε να φτάσει σε κατοικημένη περιοχή του Σιουνίκ και να εισέλθει σε σπίτι, όπου άνοιξε πυρ εναντίον μιας οικογένειας.
Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί ερωτήματα για το πώς ένας ένοπλος στρατιωτικός, για την παρουσία του οποίου είχε ήδη ενημερωθεί το Γερεβάν, κατάφερε να φτάσει μέχρι κατοικημένη περιοχή χωρίς να εντοπιστεί. Παραμένει επίσης άγνωστο εάν οι κάτοικοι του Σάκι και των γειτονικών κοινοτήτων είχαν ενημερωθεί για την πιθανή παρουσία ένοπλου Αζέρου στρατιωτικού στην περιοχή.
Η υπόθεση έχει προκαλέσει αντιδράσεις στην Αρμενία. Την Παρασκευή, η νεολαία της Αρμενικής Επαναστατικής Ομοσπονδίας (ARF) πραγματοποίησε συγκέντρωση διαμαρτυρίας έξω από το κτίριο της Εθνικής Υπηρεσίας Ασφάλειας στο Γερεβάν. Οι διαδηλωτές ζήτησαν να μην παραδοθεί ο Μουσάγιεβ στο Αζερμπαϊτζάν χωρίς όρους και προϋποθέσεις και να εξεταστεί το ενδεχόμενο ανταλλαγής του με Αρμένιους που κρατούνται στο Αζερμπαϊτζάν.
Η Γενική Εισαγγελία του Αζερμπαϊτζάν ανακοίνωσε το βράδυ της Πέμπτης ότι ξεκίνησε δική της ποινική έρευνα σχετικά με την παράνομη είσοδο του στρατιωτικού στην Αρμενία. Το υπουργείο Άμυνας του Αζερμπαϊτζάν, ωστόσο, δεν έχει μέχρι στιγμής προβεί σε επίσημη δήλωση για την υπόθεση.
Το περιστατικό θυμίζει ανάλογη υπόθεση που σημειώθηκε στο Σιουνίκ τον Απρίλιο του 2023, όταν δύο Αζέροι στρατιωτικοί εγκατέλειψαν τις θέσεις τους και πέρασαν στην Αρμενία. Ο ένας, ο Χουσεΐν Αχούντοφ, καταδικάστηκε αργότερα σε ισόβια κάθειρξη για τη δολοφονία Αρμένιου φρουρού ασφαλείας, ενώ ο δεύτερος καταδικάστηκε σε 11 χρόνια φυλάκισης. Τον Δεκέμβριο του 2023, και οι δύο επέστρεψαν στο Αζερμπαϊτζάν στο πλαίσιο ανταλλαγής κρατουμένων, κατά την οποία το Μπακού απελευθέρωσε 32 Αρμένιους κρατουμένους.
Πηγή: Εφημερίδα Αζάτ Ορ
GEOPOLITICO
Ο Αλίγιεφ αποκαλεί τους πρώην ηγέτες της Αρμενίας και του Αρτσάχ «εγκληματίες πολέμου» και δηλώνει ότι το Αζερμπαϊτζάν πρέπει να είναι «δέκα φορές ισχυρότερο»
Ο Αλίγιεφ έχει δικαίωμα να υπερασπίζεται τα συμφέροντα του Αζερμπαϊτζάν. Δεν έχει, όμως, το δικαίωμα να μετατρέπει την ισχύ των όπλων σε μέτρο δικαιοσύνης, να αποδίδει συλλογική ενοχή σε έναν ολόκληρο λαό και ταυτόχρονα να ζητά από τον κόσμο να πιστέψει ότι η στρατιωτική υπεροχή αποτελεί εγγύηση ειρήνης.
του Αρντασές Γιαγουπιάν
Ενώ στην Αθήνα πραγματοποιούνταν η 6η Σύνοδος της Μικτής Διυπουργικής Επιτροπής Ελλάδας–Αζερμπαϊτζάν και το Επιχειρηματικό Συνέδριο Ελλάδας–Αζερμπαϊτζάν, με τη συμμετοχή του Χάρη Θεοχάρη και του Αζέρου υπουργού Ενέργειας για την διεύρυνση της διμερούς συνεργασίας, ο Αλίγιεφ την ίδια ημέρα εκφωνούσε μια ιδιαίτερα σκληρή ομιλία για την Αρμενία, μιλώντας για στρατιωτική υπεροχή «δέκα φορές μεγαλύτερη»

Σε μια ακόμη επιθετική και αποκαλυπτική ομιλία του, στις 2 Οκτωβρίου στο Μπακού, ο Ιλχάμ Αλίγιεφ αποκάλεσε συλλήβδην τους πρώην ηγέτες της Αρμενίας «εγκληματίες πολέμου» και δήλωσε ότι «πρέπει να εκτίσουν τις ποινές τους», χωρίς να αναφέρει συγκεκριμένες δικαστικές καταδίκες ή να εξετάζει ατομικές ευθύνες.
Παράλληλα, παρουσίασε τον πόλεμο του 2020 και την επίθεση του Αζερμπαϊτζάν στο Αρτσάχ τον Σεπτέμβριο του 2023 ως «στρατιωτικές νίκες» και ως αποκατάσταση της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας του. Ωστόσο, στην ίδια ομιλία παραδέχθηκε ότι το Μπακού πραγματοποίησε ενδιάμεσες στρατιωτικές επιχειρήσεις προκειμένου να αλλάξει τις συνθήκες επί του πεδίου και να προετοιμάσει την τελική επίθεση του 2023.
Η επίθεση της 19ης Σεπτεμβρίου 2023, μετά από εννέα μήνες αποκλεισμού του Αρτσάχ, κατέληξε στην κατάλυση της de facto αρμενικής διοίκησης και στη μαζική εκτόπιση του αρμενικού πληθυσμού. Ο Αλίγιεφ εξακολουθεί να την αποκαλεί «αντιτρομοκρατική επιχείρηση» και να πανηγυρίζει την έκβασή της.
Την ίδια στιγμή, ενώ δηλώνει ότι «δεν υπάρχει πλέον σύγκρουση» και ότι υπάρχει ειρήνη στα σύνορα, ανακοινώνει ότι το Αζερμπαϊτζάν πρέπει «πάντα να είναι δέκα φορές ισχυρότερο» από την Αρμενία. Περίπου 9 δισεκατομμύρια μανάτ, σύμφωνα με τον ίδιο, θα κατευθυνθούν σε ζητήματα άμυνας και ασφάλειας.
Ο Αλίγιεφ δεν περιορίστηκε στην αναφορά του παρελθόντος. Καθιέρωσε ουσιαστικά την 8η Νοεμβρίου 2020 και την 20ή Σεπτεμβρίου 2023 ως δύο κεντρικές ημερομηνίες της κρατικής αφήγησης του Αζερμπαϊτζάν. Την πρώτη ως «ημέρα νίκης» του πολέμου των 44 ημερών και τη δεύτερη ως την ημέρα κατά την οποία, σύμφωνα με την επίσημη αζερική αφήγηση, αποκαταστάθηκε πλήρως η κυριαρχία του Μπακού στο Αρτσάχ. Και ενώ μιλά για ειρήνη, ο ίδιος ο Αλίγιεφ δηλώνει ότι η χώρα του πρέπει να είναι «δέκα φορές ισχυρότερη» από την Αρμενία και αφήνει να εννοηθεί ότι, αν το Αζερμπαϊτζάν δεν είχε «σταματήσει εγκαίρως», μια τρίτη Αψίδα του Θριάμβου θα μπορούσε να βρίσκεται σήμερα στο κέντρο του Γερεβάν. Πρόκειται για μια ευθεία υπενθύμιση ότι, πίσω από τη σημερινή ρητορική περί ειρήνης, το Μπακού εξακολουθεί να αντιλαμβάνεται τη στρατιωτική ισχύ και την επιβολή ως βασικά εργαλεία της πολιτικής του. Παράλληλα, κατηγόρησε τους Αρμενίους για «αχαριστία» και υποστήριξε ότι «μας μαχαίρωσαν πισώπλατα», επαναφέροντας γνωστά μοτίβα της τουρκοαζερικής ρητορικής περί αρμενικής «προδοσίας».
Οι δηλώσεις αυτές αποκαλύπτουν μια σοβαρή αντίφαση. Από τη μία πλευρά το Μπακού μιλά για ειρήνη, εμπόριο και τέλος της σύγκρουσης και από την άλλη, ο πρόεδρός του μιλά για μόνιμη στρατιωτική υπεροχή, χαρακτηρίζει ολόκληρες πολιτικές ηγεσίες «εγκληματίες πολέμου» και αφήνει ανοιχτές απειλητικές αναφορές ακόμη και για το Γερεβάν.
Η ειρήνη δεν οικοδομείται με το «να είμαστε δέκα φορές ισχυρότεροι», ούτε με απειλές, ιστορικούς συμψηφισμούς και συλλογικές κατηγορίες. Και ασφαλώς δεν οικοδομείται όταν η στρατιωτική κατάκτηση μιας περιοχής και η εκδίωξη του γηγενούς πληθυσμού παρουσιάζονται ως λόγος εθνικής υπερηφάνειας.
Ο Αλίγιεφ έχει δικαίωμα να υπερασπίζεται τα συμφέροντα του Αζερμπαϊτζάν. Δεν έχει, όμως, το δικαίωμα να μετατρέπει την ισχύ των όπλων σε μέτρο δικαιοσύνης, να αποδίδει συλλογική ενοχή σε έναν ολόκληρο λαό και ταυτόχρονα να ζητά από τον κόσμο να πιστέψει ότι η στρατιωτική υπεροχή αποτελεί εγγύηση ειρήνης.
Η πραγματική ειρήνη δεν χρειάζεται δέκα φορές περισσότερα όπλα. Χρειάζεται σεβασμό, αυτοσυγκράτηση, δικαιοσύνη και κυρίως εγκατάλειψη της λογικής ότι ο ισχυρότερος έχει πάντα δίκιο.
Και η Ελλάδα δεν πρέπει να είναι συμμέτοχη σε αυτή την λογική.
Διεθνή
Οι πρέσβεις των χωρών της ΕΕ στο Σουνίκ της Αρμενίας
Σύμφωνα με την πρεσβεία της Ολλανδίας στην Αρμενία, «αυτές οι συναντήσεις αποτελούν μια σημαντική πλατφόρμα όχι μόνο για την αποτίμηση των αποτελεσμάτων, αλλά και για τον από κοινού καθορισμό των μελλοντικών κατευθύνσεων της συνεργασίας μας.
Από την Αρμενική εφημερίδα Αζάτ Ορ
Οι πρέσβεις των κρατών μελών της ΕΕ με τον πρέσβη της ΕΕ στη Αρμενία Βασίλη Μαραγκό συνόψισαν τα αποτελέσματα του έργου που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Βιώσιμο Σουνίκ — Ομάδα της Ευρώπης» και συζήτησαν τις μελλοντικές προτεραιότητες της διοίκησης της περιφέρειας Σουνίκ.
Σύμφωνα με την πρεσβεία της Ολλανδίας στην Αρμενία, «αυτές οι συναντήσεις αποτελούν μια σημαντική πλατφόρμα όχι μόνο για την αποτίμηση των αποτελεσμάτων, αλλά και για τον από κοινού καθορισμό των μελλοντικών κατευθύνσεων της συνεργασίας μας.
Ήταν ιδιαίτερα πολύτιμο να ακούσουμε την άποψη της περιφερειακής διοίκησης σχετικά με αυτό το θέμα», σημείωσε η πρέσβης της Ολλανδίας Μαρίκε ΜονρόιΒίντερ.
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης, τα μέλη της αντιπροσωπείας επισκέφθηκαν γαλακτοκομείο στο Καπάν, ενημερώθηκαν για τις εργασίες βελτίωσης της πρόσβασης σε πόσιμο νερό στο Λεχβάζ και επισκέφθηκαν την εταιρεία MeghriFruits.
Με την υποστήριξη του οργανισμού «Ομάδα Ευρώπη», η εταιρεία MeghriFruits επέκτεινε την παραγωγή της, δημιούργησε νέες θέσεις εργασίας και εισήλθε σε νέες εξαγωγικές αγορές.
Διαβάστε τα υπόλοιπα άρθρα της εφημερίδας στο PDF
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας