Αρμενικό δικαστήριο διέταξε την προφυλάκιση, για διάστημα δύο μηνών, του Αζέρου στρατιωτικού Νασίμ Ογλού Ραχίμ Μουσάγιεβ, ο οποίος κατηγορείται ότι πέρασε παράνομα στην Αρμενία και πυροβόλησε μια γυναίκα μέσα στο σπίτι της, στον οικισμό Σάκι της επαρχίας Σιουνίκ. Η πόλη απέχει 15 χιλιόμετρα από τα σύνορα και 3 χιλιόμετρα από την πόλη Σισιάν που είναι πόλη αδελφοποιημένη με την Νέα Σμύρνη.

Σε βάρος του Μουσάγιεβ έχουν απαγγελθεί συνολικά πέντε κατηγορίες, μεταξύ των οποίων παράνομη διέλευση των κρατικών συνόρων της Αρμενίας, λαθρεμπόριο στρατιωτικού υλικού, πυροβόλων όπλων και πυρομαχικών, παράνομη διακίνηση όπλων και πυρομαχικών, παράνομη είσοδος σε κατοικία παρά τη θέληση του ιδιοκτήτη και πρόκληση βαριάς σωματικής βλάβης υπό επιβαρυντικές περιστάσεις, μεταξύ άλλων με τη χρήση πυροβόλου όπλου.

Δύο από τις κατηγορίες προστέθηκαν την Παρασκευή. Αρχικά, η Γενική Εισαγγελία είχε ανακοινώσει κατηγορίες για πρόκληση βαριάς σωματικής βλάβης με τη χρήση όπλου, παράνομη κατοχή πυροβόλου όπλου και παραβίαση του απαραβίαστου της κατοικίας. Η παράνομη διέλευση των συνόρων δεν περιλαμβανόταν αρχικά, παρά το γεγονός ότι το ίδιο το Αζερμπαϊτζάν είχε επιβεβαιώσει πως ο στρατιωτικός είχε περάσει στην Αρμενία.

Την Παρασκευή οι εισαγγελικές αρχές ξεκίνησαν ξεχωριστή ποινική διαδικασία για την παράνομη διέλευση των συνόρων και το λαθρεμπόριο όπλων, η οποία στη συνέχεια συγχωνεύθηκε με την κύρια υπόθεση.

Σύμφωνα με τις αρμενικές αρχές, ο Μουσάγιεβ πέρασε παράνομα τα σύνορα και εισήλθε σε κατοικία στον οικισμό Σάκι την Πέμπτη 1η Οκτωβρίου. Όταν έγινε αντιληπτός, άνοιξε πυρ. Η 39χρονη ιδιοκτήτρια του σπιτιού τραυματίστηκε από σφαίρα στο πόδι, μπροστά στα τρία παιδιά της. Η γυναίκα διακομίστηκε αρχικά στο Ιατρικό Κέντρο Σισιάν και στη συνέχεια μεταφέρθηκε στο Γερεβάν. Η κατάστασή της είναι σταθερή και η ζωή της δεν διατρέχει κίνδυνο.

Κατά τη διάρκεια του περιστατικού τραυματίστηκαν επίσης δύο από τα παιδιά της. Σύμφωνα με το Armenpress, πρόκειται για ένα 15χρονο παιδί, το οποίο υπέστη κάταγμα στον δεξιό καρπό, και ένα 12χρονο, που υπέστη κάκωση μαλακών μορίων. Η κατάσταση της υγείας τους χαρακτηρίζεται ικανοποιητική, ενώ τα παιδιά έλαβαν ιατρική και ψυχολογική υποστήριξη.

Μετά το περιστατικό, ο Μουσάγιεβ διέφυγε από το σπίτι. Εντοπίστηκε αργότερα σε άλλη διεύθυνση στον ίδιο οικισμό και συνελήφθη. Σύμφωνα με τις τοπικές αρχές, όταν εντοπίστηκε δεν φορούσε στρατιωτική στολή. Οι αστυνομικοί ακολούθησαν ίχνη αίματος που είχε αφήσει πίσω του, καθώς και ο ίδιος είχε τραυματιστεί. Μετά τη σύλληψή του μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο υπό αστυνομική φρουρά.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι το περιστατικό σημειώθηκε μόλις δύο ημέρες μετά την επίσημη ενημέρωση της αρμενικής πλευράς από την Υπηρεσία Κρατικής Ασφάλειας του Αζερμπαϊτζάν. Στις 29 Σεπτεμβρίου, το Μπακού είχε ενημερώσει την Εθνική Υπηρεσία Ασφάλειας της Αρμενίας ότι ένας στρατιώτης είχε εγκαταλείψει τη μονάδα του υπό άγνωστες συνθήκες και ότι δεν μπορούσε να αποκλειστεί το ενδεχόμενο να είχε περάσει στην Αρμενία.

Μετά την ενημέρωση αυτή, αρμενικές και αζερικές υπηρεσίες ξεκίνησαν επιχειρήσεις για τον εντοπισμό του. Ωστόσο, ο Μουσάγιεβ κατάφερε να φτάσει σε κατοικημένη περιοχή του Σιουνίκ και να εισέλθει σε σπίτι, όπου άνοιξε πυρ εναντίον μιας οικογένειας.

Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί ερωτήματα για το πώς ένας ένοπλος στρατιωτικός, για την παρουσία του οποίου είχε ήδη ενημερωθεί το Γερεβάν, κατάφερε να φτάσει μέχρι κατοικημένη περιοχή χωρίς να εντοπιστεί. Παραμένει επίσης άγνωστο εάν οι κάτοικοι του Σάκι και των γειτονικών κοινοτήτων είχαν ενημερωθεί για την πιθανή παρουσία ένοπλου Αζέρου στρατιωτικού στην περιοχή.

Η υπόθεση έχει προκαλέσει αντιδράσεις στην Αρμενία. Την Παρασκευή, η νεολαία της Αρμενικής Επαναστατικής Ομοσπονδίας (ARF) πραγματοποίησε συγκέντρωση διαμαρτυρίας έξω από το κτίριο της Εθνικής Υπηρεσίας Ασφάλειας στο Γερεβάν. Οι διαδηλωτές ζήτησαν να μην παραδοθεί ο Μουσάγιεβ στο Αζερμπαϊτζάν χωρίς όρους και προϋποθέσεις και να εξεταστεί το ενδεχόμενο ανταλλαγής του με Αρμένιους που κρατούνται στο Αζερμπαϊτζάν.

Η Γενική Εισαγγελία του Αζερμπαϊτζάν ανακοίνωσε το βράδυ της Πέμπτης ότι ξεκίνησε δική της ποινική έρευνα σχετικά με την παράνομη είσοδο του στρατιωτικού στην Αρμενία. Το υπουργείο Άμυνας του Αζερμπαϊτζάν, ωστόσο, δεν έχει μέχρι στιγμής προβεί σε επίσημη δήλωση για την υπόθεση.

Το περιστατικό θυμίζει ανάλογη υπόθεση που σημειώθηκε στο Σιουνίκ τον Απρίλιο του 2023, όταν δύο Αζέροι στρατιωτικοί εγκατέλειψαν τις θέσεις τους και πέρασαν στην Αρμενία. Ο ένας, ο Χουσεΐν Αχούντοφ, καταδικάστηκε αργότερα σε ισόβια κάθειρξη για τη δολοφονία Αρμένιου φρουρού ασφαλείας, ενώ ο δεύτερος καταδικάστηκε σε 11 χρόνια φυλάκισης. Τον Δεκέμβριο του 2023, και οι δύο επέστρεψαν στο Αζερμπαϊτζάν στο πλαίσιο ανταλλαγής κρατουμένων, κατά την οποία το Μπακού απελευθέρωσε 32 Αρμένιους κρατουμένους.

Πηγή: Εφημερίδα Αζάτ Ορ

του Αρντασές Γιαγουπιάν

Ενώ στην Αθήνα πραγματοποιούνταν η 6η Σύνοδος της Μικτής Διυπουργικής Επιτροπής Ελλάδας–Αζερμπαϊτζάν και το Επιχειρηματικό Συνέδριο Ελλάδας–Αζερμπαϊτζάν, με τη συμμετοχή του Χάρη Θεοχάρη και του Αζέρου υπουργού Ενέργειας για την διεύρυνση της διμερούς συνεργασίας, ο Αλίγιεφ την ίδια ημέρα εκφωνούσε μια ιδιαίτερα σκληρή ομιλία για την Αρμενία, μιλώντας για στρατιωτική υπεροχή «δέκα φορές μεγαλύτερη»

Σε μια ακόμη επιθετική και αποκαλυπτική ομιλία του, στις 2 Οκτωβρίου στο Μπακού, ο Ιλχάμ Αλίγιεφ αποκάλεσε συλλήβδην τους πρώην ηγέτες της Αρμενίας «εγκληματίες πολέμου» και δήλωσε ότι «πρέπει να εκτίσουν τις ποινές τους», χωρίς να αναφέρει συγκεκριμένες δικαστικές καταδίκες ή να εξετάζει ατομικές ευθύνες.

Παράλληλα, παρουσίασε τον πόλεμο του 2020 και την επίθεση του Αζερμπαϊτζάν στο Αρτσάχ τον Σεπτέμβριο του 2023 ως «στρατιωτικές νίκες» και ως αποκατάσταση της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας του. Ωστόσο, στην ίδια ομιλία παραδέχθηκε ότι το Μπακού πραγματοποίησε ενδιάμεσες στρατιωτικές επιχειρήσεις προκειμένου να αλλάξει τις συνθήκες επί του πεδίου και να προετοιμάσει την τελική επίθεση του 2023.

Η επίθεση της 19ης Σεπτεμβρίου 2023, μετά από εννέα μήνες αποκλεισμού του Αρτσάχ, κατέληξε στην κατάλυση της de facto αρμενικής διοίκησης και στη μαζική εκτόπιση του αρμενικού πληθυσμού. Ο Αλίγιεφ εξακολουθεί να την αποκαλεί «αντιτρομοκρατική επιχείρηση» και να πανηγυρίζει την έκβασή της.

Την ίδια στιγμή, ενώ δηλώνει ότι «δεν υπάρχει πλέον σύγκρουση» και ότι υπάρχει ειρήνη στα σύνορα, ανακοινώνει ότι το Αζερμπαϊτζάν πρέπει «πάντα να είναι δέκα φορές ισχυρότερο» από την Αρμενία. Περίπου 9 δισεκατομμύρια μανάτ, σύμφωνα με τον ίδιο, θα κατευθυνθούν σε ζητήματα άμυνας και ασφάλειας.

Ο Αλίγιεφ δεν περιορίστηκε στην αναφορά του παρελθόντος. Καθιέρωσε ουσιαστικά την 8η Νοεμβρίου 2020 και την 20ή Σεπτεμβρίου 2023 ως δύο κεντρικές ημερομηνίες της κρατικής αφήγησης του Αζερμπαϊτζάν. Την πρώτη ως «ημέρα νίκης» του πολέμου των 44 ημερών και τη δεύτερη ως την ημέρα κατά την οποία, σύμφωνα με την επίσημη αζερική αφήγηση, αποκαταστάθηκε πλήρως η κυριαρχία του Μπακού στο Αρτσάχ. Και ενώ μιλά για ειρήνη, ο ίδιος ο Αλίγιεφ δηλώνει ότι η χώρα του πρέπει να είναι «δέκα φορές ισχυρότερη» από την Αρμενία και αφήνει να εννοηθεί ότι, αν το Αζερμπαϊτζάν δεν είχε «σταματήσει εγκαίρως», μια τρίτη Αψίδα του Θριάμβου θα μπορούσε να βρίσκεται σήμερα στο κέντρο του Γερεβάν. Πρόκειται για μια ευθεία υπενθύμιση ότι, πίσω από τη σημερινή ρητορική περί ειρήνης, το Μπακού εξακολουθεί να αντιλαμβάνεται τη στρατιωτική ισχύ και την επιβολή ως βασικά εργαλεία της πολιτικής του. Παράλληλα, κατηγόρησε τους Αρμενίους για «αχαριστία» και υποστήριξε ότι «μας μαχαίρωσαν πισώπλατα», επαναφέροντας γνωστά μοτίβα της τουρκοαζερικής ρητορικής περί αρμενικής «προδοσίας».

Οι δηλώσεις αυτές αποκαλύπτουν μια σοβαρή αντίφαση. Από τη μία πλευρά το Μπακού μιλά για ειρήνη, εμπόριο και τέλος της σύγκρουσης και από την άλλη, ο πρόεδρός του μιλά για μόνιμη στρατιωτική υπεροχή, χαρακτηρίζει ολόκληρες πολιτικές ηγεσίες «εγκληματίες πολέμου» και αφήνει ανοιχτές απειλητικές αναφορές ακόμη και για το Γερεβάν.

Η ειρήνη δεν οικοδομείται με το «να είμαστε δέκα φορές ισχυρότεροι», ούτε με απειλές, ιστορικούς συμψηφισμούς και συλλογικές κατηγορίες. Και ασφαλώς δεν οικοδομείται όταν η στρατιωτική κατάκτηση μιας περιοχής και η εκδίωξη του γηγενούς πληθυσμού παρουσιάζονται ως λόγος εθνικής υπερηφάνειας.

Ο Αλίγιεφ έχει δικαίωμα να υπερασπίζεται τα συμφέροντα του Αζερμπαϊτζάν. Δεν έχει, όμως, το δικαίωμα να μετατρέπει την ισχύ των όπλων σε μέτρο δικαιοσύνης, να αποδίδει συλλογική ενοχή σε έναν ολόκληρο λαό και ταυτόχρονα να ζητά από τον κόσμο να πιστέψει ότι η στρατιωτική υπεροχή αποτελεί εγγύηση ειρήνης.

Η πραγματική ειρήνη δεν χρειάζεται δέκα φορές περισσότερα όπλα. Χρειάζεται σεβασμό, αυτοσυγκράτηση, δικαιοσύνη και κυρίως εγκατάλειψη της λογικής ότι ο ισχυρότερος έχει πάντα δίκιο.

Και η Ελλάδα δεν πρέπει να είναι συμμέτοχη σε αυτή την λογική.

Σοβαρή υπόθεση κατασκοπείας με άμεσες προεκτάσεις στις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών, Κίνας και Ταϊβάν διερευνούν οι αμερικανικές ομοσπονδιακές αρχές, μετά τη σύλληψη γυναίκας στην Καλιφόρνια, η οποία κατηγορείται ότι ενεργούσε για λογαριασμό του Πεκίνου και παρακολουθούσε μέλος της οικογένειας του προέδρου της Ταϊβάν.

Η Wanying Zhang, γνωστή και ως Heather Zhang, 34 ετών και κάτοικος Irvine της Καλιφόρνιας, συνελήφθη από το FBI την Κυριακή 4 Οκτωβρίου στο Διεθνές Αεροδρόμιο του Λος Άντζελες, πριν επιβιβαστεί σε πτήση με προορισμό την Κίνα. Σε βάρος της έχει απαγγελθεί κατηγορία για δράση ως μη εγγεγραμμένη πράκτορας ξένης κυβέρνησης.

Στόχος ο γιος του προέδρου της Ταϊβάν

Σύμφωνα με το FBI, η Zhang φέρεται να είχε ως στόχο έναν από τους γιους του προέδρου της Ταϊβάν Λάι Τσινγκ-τε.

Οι αμερικανικές αρχές αρχικά δεν κατονόμασαν επισήμως το πρόσωπο που φέρεται να παρακολουθούνταν. Το FBI, ωστόσο, στη συνέχεια παρέπεμψε σε δημοσίευμα που τον ταυτοποιούσε ως τον Lai Ting-yu, ο οποίος διαμένει στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Σύμφωνα με τη δικογραφία που επικαλείται το CBS News, η Zhang και συνεργάτης της ταξίδεψαν τον Σεπτέμβριο του 2025 στην περιοχή του Σιάτλ, όπου φέρονται να φωτογράφισαν και να παρακολούθησαν την κατοικία της οικογένειας.

Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι καταγράφηκαν φωτογραφίες της οικίας, των οχημάτων και άλλων στοιχείων, ενώ συγκεντρώθηκαν ακόμη και αριθμοί πινακίδων κυκλοφορίας.

Φωτογραφίες, βίντεο και πινακίδες προς Κινέζους αξιωματούχους

Το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης υποστηρίζει ότι η Zhang ταξίδεψε στο Σιάτλ κατόπιν οδηγιών Κινέζων αξιωματούχων και στη συνέχεια τους απέστειλε φωτογραφίες, βίντεο και στοιχεία πινακίδων κυκλοφορίας που αφορούσαν τον γιο του προέδρου της Ταϊβάν και την οικογένειά του.

Ο πρώτος βοηθός ομοσπονδιακός εισαγγελέας της Κεντρικής Περιφέρειας της Καλιφόρνιας, Bill Essayli, ανέφερε ότι η κατηγορούμενη φέρεται να συντόνισε την επιχείρηση με συνεργάτη της και να χρησιμοποίησε τεχνικές προκειμένου να αποφύγει τον εντοπισμό.

Κατά τις αμερικανικές αρχές, δεν είχε δηλώσει ποτέ στην κυβέρνηση των ΗΠΑ ότι ενεργούσε για λογαριασμό ξένου κράτους.

Η επαφή με Κινέζους αξιωματούχους

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν στοιχεία της ποινικής καταγγελίας που δημοσιοποίησε το CBS News.

Σύμφωνα με ένορκη κατάθεση πράκτορα της αντικατασκοπείας του FBI, η Zhang φέρεται να είχε επαφή με τουλάχιστον δύο πρόσωπα τα οποία η ίδια αντιλαμβανόταν ως στελέχη της κινεζικής κυβέρνησης.

Η γνωριμία με ένα από αυτά φέρεται να έγινε μέσω πρώην συμφοιτητή της από το University of International Relations του Πεκίνου, πανεπιστήμιο το οποίο, σύμφωνα με τον πράκτορα του FBI, έχει διασυνδέσεις με το κινεζικό υπουργείο Κρατικής Ασφάλειας.

Η Zhang φέρεται να συναντήθηκε με Κινέζο αξιωματούχο κατά τη διάρκεια ταξιδιού της στην Κίνα τον Ιούνιο του 2025 και, σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, εκεί έλαβε την αποστολή παρακολούθησης.

«Χρήσιμες πληροφορίες σε ενδεχόμενη σύγκρουση»

Ιδιαίτερα βαριά είναι η εκτίμηση που περιλαμβάνεται στην καταγγελία του FBI σχετικά με τον πιθανό λόγο συγκέντρωσης των συγκεκριμένων πληροφοριών.

Ο ειδικός πράκτορας Kevin Holt σημειώνει ότι, σε περίπτωση που το Πεκίνο επιθυμούσε να αποκτήσει μοχλό πίεσης έναντι του προέδρου της Ταϊβάν σε ενδεχόμενη μελλοντική σύγκρουση, πληροφορίες για την τοποθεσία στενών συγγενών του, τις κατοικίες και τα αυτοκίνητά τους θα μπορούσαν να αποκτήσουν ιδιαίτερη αξία.

Η συγκεκριμένη αναφορά δίνει στην υπόθεση διάσταση που ξεπερνά την κλασική συλλογή πληροφοριών.

Αγγίζει το ευρύτερο ζήτημα της άσκησης πίεσης σε πολιτικά πρόσωπα μέσω των οικογενειών τους και της δραστηριότητας ξένων υπηρεσιών πληροφοριών επί αμερικανικού εδάφους.

Η Ταϊβάν μιλά για «διακρατική καταστολή»

Το προεδρικό γραφείο της Ταϊβάν επιβεβαίωσε ότι η υπόθεση αφορά την οικογένεια του προέδρου Λάι και καταδίκασε έντονα την καταγγελλόμενη δραστηριότητα.

Η εκπρόσωπος της προεδρίας Karen Kuo χαρακτήρισε την υπόθεση χαρακτηριστικό παράδειγμα «διακρατικής καταστολής», ευχαριστώντας παράλληλα τις αμερικανικές αρχές για την προστασία Ταϊβανέζων πολιτών.

Το Πεκίνο θεωρεί την Ταϊβάν μέρος της κινεζικής επικράτειας, ενώ ο πρόεδρος Λάι και το Δημοκρατικό Προοδευτικό Κόμμα υποστηρίζουν ότι το μέλλον του νησιού πρέπει να αποφασίζεται από τον ίδιο τον λαό της Ταϊβάν. Η συγκεκριμένη πολιτική θέση αποτελεί σταθερό σημείο τριβής με την κινεζική ηγεσία.

Σύλληψη λίγο πριν την πτήση για Σαγκάη

Η Zhang συνελήφθη την ώρα που επιχειρούσε να αναχωρήσει από το Λος Άντζελες για την Κίνα.

Σύμφωνα με το CBS News, επρόκειτο να επιβιβαστεί σε πτήση προς τη Σαγκάη, όταν παρενέβησαν οι ομοσπονδιακές αρχές.

Η πρώτη εμφάνισή της ενώπιον ομοσπονδιακού δικαστηρίου στο Λος Άντζελες έχει προγραμματιστεί για τη Δευτέρα 5 Οκτωβρίου.

Μέχρι τη δημοσίευση των πρώτων πληροφοριών δεν είχε γίνει γνωστό εάν έχει ορίσει δικηγόρο, ενώ οι κατηγορίες σε βάρος της παραμένουν ισχυρισμοί της εισαγγελίας που θα πρέπει να εξεταστούν από τη Δικαιοσύνη.

Η υπόθεση στην καρδιά της σύγκρουσης ΗΠΑ–Κίνας

Η σύλληψη πραγματοποιείται σε μία ιδιαίτερα ευαίσθητη χρονική στιγμή.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν διατηρούν επίσημες διπλωματικές σχέσεις με την Ταϊβάν, παραμένουν όμως ο σημαντικότερος διεθνής εταίρος και ο βασικός προμηθευτής αμυντικού υλικού της Ταϊπέι.

Ταυτόχρονα, οι σχέσεις Ουάσινγκτον–Πεκίνου επηρεάζονται από τον ανταγωνισμό σε Ταϊβάν, ημιαγωγούς, προηγμένη τεχνολογία, στρατιωτική ισχύ και κατασκοπεία.

Η υπόθεση Zhang προσθέτει πλέον ακόμη έναν κρίκο σε αυτή την αντιπαράθεση: την καταγγελλόμενη παρακολούθηση της οικογένειας του ίδιου του προέδρου της Ταϊβάν μέσα στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Εφόσον οι ισχυρισμοί των αμερικανικών αρχών αποδειχθούν στο δικαστήριο, η υπόθεση θα αποτελεί ένα ιδιαίτερα σοβαρό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο ο ανταγωνισμός Κίνας–Ταϊβάν μεταφέρεται πολύ πέρα από τα στενά της Ταϊβάν και φθάνει μέχρι το εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών.