Πανικός έχει κυριεύσει τον Ερντογάν στο μεταναστευτικό

Γράφει ο Zülfikar Doğan

Μετάφραση: Σάββας Καλεντερίδης

Τις τελευταίες εβδομάδες, παρατηρήθηκαν απότομες αλλαγές ιδιαίτερα από τους εκπροσώπους του Προέδρου Ερντογάν και του ΑΚΡ, στην προσέγγιση της κυβέρνησης απέναντι στους Σύρους και Αφγανούς πρόσφυγες, .

Απορρίπτοντας τους ισχυρισμούς της αντιπολίτευσης ότι μετά την άνοδο των Ταλιμπάν στην εξουσία και τη διάλυση του αφγανικού στρατού, η κυβέρνηση έχει κάνει μυστικές συμφωνίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες για να μεταφέρει στην Τουρκία νεαρούς Αφγανούς που εκπαιδεύτηκαν από τις ΗΠΑ στον αφγανικό στρατό, ο Ερντογάν είπε ότι ο αριθμός των νόμιμων και παράτυπων Αφγανών  στην Τουρκία «αν και ο αριθμός δεν είναι σίγουρος», ανέρχεται στις 300 χιλιάδες.

Ωστόσο, ακόμη και αυτός ο αριθμός είναι μεγαλύτερος από τον πληθυσμό των περισσότερων από τους 81 νομούς της Τουρκίας.

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που συνέταξε το Υπουργείο Εσωτερικών, Γενική Διεύθυνση Διαχείρισης Μετανάστευσης, από τις 2 Σεπτεμβρίου 2021 ο αριθμός των Σύρων υπό προσωρινή προστασία (SUTP) αυξήθηκε σε 3 εκατομμύρια 707 χιλιάδες. Στο τέλος του 2020, ο αριθμός αυτός ήταν 3 εκατομμύρια 641 χιλιάδες.

Με άλλα λόγια, η εισροή Σύρων προσφύγων προς την Τουρκία συνεχίζεται. Από τις αρχές του έτους, άλλες 66 χιλιάδες Σύροι έχουν έρθει στην Τουρκία και έχουν διασκορπιστεί σε διάφορες επαρχίες.

Εκτός από αυτό, εκτιμάται ότι τουλάχιστον 100 χιλιάδες Σύριοι βρίσκονται στην Τουρκία ως παράτυποι μετανάστες χωρίς να έχουν καταχωρηθεί επίσημα στα αρχεία.

Υπολογίζεται ότι ο αριθμός των ανεπίσημων αιτούντων άσυλο-μεταναναστών είναι περίπου 6 εκατομμύρια, συμπεριλαμβανομένων Αφγανών, Ιρακινών, Πακιστανών, Ιρανών, Σομαλών, Σουδανών, πολιτών των Τουρκικών Δημοκρατιών της Κεντρικής Ασίας και πολλών άλλων μη εγγεγραμμένων και άγνωστων χωρών.

Ο Ρωμαίος από το Τόγκο, ο οποίος ήθελε να επιστρέψει στον πωλητή το κινητό τηλέφωνο που αγόρασε στην Κωνσταντινούπολη την περασμένη εβδομάδα όταν αποδείχθηκε ότι ήταν σπασμένο, μαχαιρώθηκε μέχρι θανάτου από τον πωλητή που δεν ήθελε να επιστρέψει τα χρήματα.

Η δολοφονία του Ρωμαίου αποκάλυψε επίσης την ύπαρξη των πολιτών του Τόγκο στην Τουρκία. Γαι τη δολοφονία του Ρωμαίου διαμαρτυρήθηκαν εκατοντάδες υπήκοοι Τόγκο που συγκεντρώθηκαν στο σημείο όπου διαπράχθηκε ο φόνος. Η δολοφονία του Ρωμαίου αποκάλυψε ότι παράνομοι μετανάστες και αιτούντες άσυλο ήρθαν στην Τουρκία ακόμη και από τις πιο απομακρυσμένες χώρες της Αφρικής.

Η δολοφονία ενός Τούρκου νεαρού και το ξέσπασμα συγκρούσεων κατά τη διάρκεια της έντασης στις γειτονιές όπου ζουν Σύροι στην περιοχή Altındağ της πρωτεύουσας Άγκυρας, έδειξε ότι το πρόβλημα σταδιακά αποκτά διαφορετικές διαστάσεις. Μετά τη σύγκρουση, το Υπουργείο Εσωτερικών εξέδωσε εγκύκλιο που ορίζει ότι οι Σύροι στην Άγκυρα θα σταλούν στις επαρχίες όπου είναι εγγεγραμμένοι υπό καθεστώς προσωρινής προστασίας. Οι δυνάμεις ασφαλείας άρχισαν να εκκενώνουν τα σπίτια με επιδρομή στις γειτονιές όπου ζούσαν οι Σύριοι.

Ωστόσο, τα γεγονότα στην Άγκυρα αποκάλυψαν ότι οι Σύροι μπορούσαν να ταξιδέψουν ελεύθερα από τις επαρχίες όπου ήταν εγγεγραμμένοι στις μεγάλες πόλεις και ότι δεν υπήρχε κανένας έλεγχος.

Για παράδειγμα, δεν είναι γνωστό πόσοι Σύροι, ο αριθμός των οποίων είναι 531 χιλιάδες μόνο στην Κωνσταντινούπολη, ήρθαν στην Κωνσταντινούπολη από τις επαρχίες όπου είναι εγγεγραμμένοι. Η κατάσταση είναι η ίδια σε πολλούς μητροπολιτικούς δήμους.

Στη συνεδρίαση του Κεντρικού Εκτελεστικού Συμβουλίου του ΑΚΡ στις 4 Σεπτεμβρίου, βουλευτές του ΑΚΡ και στελέχη του κόμματος μετέφεραν τις παρατηρήσεις τους από τις περιφέρειές τους στον Ερντογάν, λέγοντας ότι γκέτο μεταναστών σχηματίζεται στις περισσότερες πόλεις και η ενόχληση στην κοινωνία αυξάνεται. Η είδηση ​​ότι ο Ερντογάν είπε για πρώτη φορά στην συεδρίαση αυτή ότι οι αιτούντες άσυλο θα σταλούν στις χώρες τους και ότι απαιτούνται «λύσεις» για το θέμα, εμφανίστηκαν στα κυβερνητικά μέσα ενημέρωσης.

Έγινε σαφές ότι οι αιτούντες άσυλο και οι κυβερνητικές πολιτικές για αιτούντες άσυλο/μετανάστες μεγέθυναν τις αντιδράσεις προς τον Ερντογάν και το ΑΚΡ και έγιναν ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που μείωσαν την υποστήριξη των πολιτών προς την κυβέρνηση.

Στο πλαίσιο του προγράμματος «Mahir Eller» που υποστηρίζεται από το ταμείο της ΕΕ, του Τουρκικού Ιδρύματος Οικονομικών και Κοινωνικών Ερευνών (TEPAV), που λειτουργεί στο πλαίσιο της Ένωσης Επιμελητηρίων και Εμπορευμάτων της Τουρκίας (TOBB) και του Πανεπιστημίου Οικονομικών και Τεχνολογίας (ETU) ), έγινε έρευνα σε 14 νομούς (Adana, Bursa, Gaziantep, Hatay, İstanbul, İzmir, Kayseri, Kilis, Konya, Mardin, Mersin, Şanlıurfa, Ankara, Kahramanmaraş κ.’α.). Στην έρευνα που είχε τίτλο «Σύροι στην αγορά εργασίας», έγιναν ερωτήσεις σε 15.617 Σύρους και 4160 Τούρκους πολίτες και σε 1567 εργοδότες-εργοδότες, οι οποίοι αποκάλυψαν επίσης εντυπωσιακά αποτελέσματα.

Σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας, ενώ το 79 τοις εκατό των Σύριων δηλώνουν ότι δεν θέλουν να επιστρέψουν στη χώρα τους και σκοπεύουν να μείνουν στην Τουρκία, οι ίδιοι διαμαρτύρονται κυρίως για την απασχόλησή τους με πολύ χαμηλούς μισθούς και χωρίς ασφάλεια, και πολλές ώρες εργασίας 10-15 ώρες την ημέρα.

Ενώ το 55,3 % των Τούρκων πολιτών που συμμετείχαν στην έρευνα TEPAV δήλωσαν ότι έχασαν τη δουλειά τους εξαιτίας των Σύριων και πλέον τους ήταν δύσκολο να βρουν δουλειά, το 59,5 % δήλωσε ότι «οι Σύροι προτιμούνται από τους εργοδότες επειδή είναι πρόθυμοι να εργαστούν για χαμηλότερους μισθούς και χωρίς ασφάλιση, και ότι οι μισθοί τους έχουν μειωθεί λόγω των Σύρων».

Το 64 % των Τούρκων πολιτών που συμμετείχαν στην έρευνα πιστεύουν ότι εάν οι Σύροι επιστρέψουν στη χώρα τους, θα είναι ευκολότερο για αυτούς να βρουν δουλειά σε καλύτερες συνθήκες.

Οι κυριότερες από τις αντιδράσεις των Τούρκων πολιτών σχετικά με τις αρνητικές επιδράσεις στη ζωή τους λόγω της παρουσίας των Σύρων προσφύγων παρατίθενται στην έρευνα ως εξής:

“Διατάραξαν την ηρεμία μας – δεν προσαρμόζονται, θα ήμουν πιο ευτυχισμένος αν επιστρέψουν στη χώρα τους. Λόγω των Σύρων, οι ευκαιρίες εργασίας μας είναι περιορισμένες, είναι δύσκολο για εμάς να βρούμε δουλειά, οι μισθοί μας έχουν μειωθεί, ενοίκια σπιτιών έχουν αυξηθεί, οι παραβατικές συμπεριφορές και τα ηθικά προβλήματα έχουν αυξηθεί, εργάζονται παράνομα – δεν πληρώνουν φόρους, το κράτος κάνει περισσότερα γι’ αυτούς απ’ ότι σε μας, σ’ αυτούς δίνουν προτεραιότητα, έχουν βλάψει την οικονομία, έχουν γίνει μεγάλο βάρος για τη χώρα, οι μεγάλες οικογένειες ζουν μαζί, ο πληθυσμός τους αυξάνεται ραγδαία και ακανόνιστα”.

Εκτός από τις προαναφερθείσες καταγγελίες, υπάρχουν και εκείνοι που εξέφρασαν την άποψη, “Πρέπει να βοηθήσουμε τους μουσουλμάνους, είναι θύματα, κανείς δεν θέλει να εγκαταλείψει την πατρίδα του, είναι επίσης άνθρωποι, έχουν φύγει από τον πόλεμο”, αν και των ποσοστό αυτών είναι χαμηλό.

Στην έρευνα, τονίστηκε ότι η κυβέρνηση δεν είχε συγκεκριμένη πολιτική για τη μετανάστευση και τους αιτούντες άσυλο και έγιναν λάθη. “Μετά από 10 χρόνια, πρέπει να γίνει αποδεκτό ότι οι Σύροι δεν είναι πλέον προσωρινοί ή επισκέπτες στην Τουρκία. Οι πολιτικές για τη διαδικασία εναρμόνισης θα πρέπει να βασίζονται σε αυτήν την προϋπόθεση. Η Τουρκία χρειάζεται επειγόντως μια μεταναστευτική πολιτική που θα αντιμετωπίζει το πολυεπίπεδο ζήτημα της μετανάστευσης με μια ολιστική προσέγγιση.”

Ενώ υποστηρίζεται στα πολιτικά παρασκήνια ότι ο Ερντογάν σχεδιάζει να ιδρύσει ένα Υπουργείο Μετανάστευσης, έχει ως στόχο να αποτρέψει τη γκετοποίηση στις πόλεις, να κρατήσει τους πρόσφυγες υπό έλεγχο κ.λπ. στέλνοντας πρόσφυγες στις χώρες τους ή τοποθετώντας τους σε καταυλισμούς κοντά στα σύνορα, καταγράφονται κάποιες προετοιμασίες στην κατεύθυνση αυτή.

Όταν ξεκίνησε η πρώτη εισροή προσφύγων από τη Συρία, φιλοξενούνταν στα κέντρα προσωρινής στέγασης και οι αιτούντες άσυλο που φυλάσσονταν στους καταυλισμούς. Στη συνέχεια του δόθηκε η άδεια να φύγουν με προσωρινή ταυτότητα και προσωρινή διαμονή.

Επί του παρόντος, ο αριθμός των Σύρων που διαμένουν σε 7 καταυλισμούς σε 5 νομούς είναι μόνο 53 χιλιάδες 130 άτομα.

Ο Ερντογάν, ο οποίοςεδώ και χρόνια αρνείται να ξεκινήσει διάλογο με την κυβέρνηση της Δαμασκού και τον Άσαντ, καθώς το πρόβλημα των Σύρων προσφύγων άρχισε να κλονίζει τη δύναμή του και οι αντιδράσεις στην κοινωνία αυξάνονται, αναγκάστηκε να ανοίξει πόρτα για προσέγγιση με τη Δαμασκό.

Τουρκική εφημερίδα, η οποία βρίσκεται κοντά στην κυβέρνηση, ανακοίνωσε ότι ο επικεφαλής του ΜΙΤ Χακάν Φιντάν και ο επικεφαλής της Συριακής Υπηρεσίας Πληροφοριών Αλί Μαμλούκ θα συναντηθούν σύντομα στη Βαγδάτη. Ο υπουργός Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου επιβεβαίωσε επίσης την προετοιμασία για την επιστροφή των προσφύγων στη Συρία.

Ο Τσαβούσογλου είπε: “Τώρα, έχουμε αρχίσει να βλέπουμε καλύτερη υποστήριξη από τη διεθνή κοινότητα για την ασφαλή επιστροφή και απέλαση των προσφύγων στις χώρες τους. Έχουν κατανοήσει λίγο τη σοβαρότητα αυτού του ζητήματος. Συνεργαζόμαστε με την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες για να επιστρέψουν πρόσφυγες, ιδιαίτερα Σύριοι, στις χώρες τους. Από αυτή την άποψη, οι γειτονικές προς τη Συρία χώρες, Τουρκία, Λίβανος, Ιορδανία και Ιράκ, ξεκινήσαμε μια πρωτοβουλία για το θέμα αυτό”.

Ο Τσαβούσογλου δήλωσε ότι είδαν μια αναστάτωση στην κοινωνία και είπε: «Είναι μεγάλο λάθος να βλέπουμε αυτό το ζήτημα με ρατσιστική και φασιστική προσέγγιση. Από την άλλη πλευρά, ακόμη και αν πρόκειται για κοινωνικό πρόβλημα, συνεργαζόμαστε με όλα τα θεσμικά μας όργανα, ειδικά το Υπουργείο Εσωτερικών, για να το αξιολογήσουμε με ψυχραιμία, να δημιουργήσουμε νέες πολιτικές και να βρούμε μια λύση».

Οι πρόσφατες εξελίξεις δείχνουν ότι ο Ερντογάν ετοιμάζεται για σοβαρές αλλαγές στην προσέγγισή του προς τους αιτούντες άσυλο, τις οποίες προηγουμένως υπερασπίστηκε λέγοντας «Εμείς είμαστε αυτοί που παρέχου βοήθεια, αυτοί είναι οι πρόσφυγες».

Ο Ερντογάν, ο οποίος μέχρι πριν από μερικές εβδομάδες έλεγε ότι η Τουρκλια μπορεί να πάρει Αφγανούς πρόσφυγες, τώρα άρχισε να λέει: «Δεν έχουμε τη δυνατότητα να πάρουμε ούτε έναν πρόσφυγα, δεν μπορούμε να είμαστε η αποθήκη προσφύγων της Ευρώπης».

Τώρα πλέον δηλώνεται ανοιχτά ότι οι πρόσφυγες θα σταλούν πίσω και το θέμα αυτό γίνεται η κύρια ατζέντα της κυβέρνησης.

Η στροφή του Ερντογάν στην πολιτική ασύλου/μεταναστών μπορεί επίσης να οδηγήσει σε αναζήτηση ομαλοποίησης των σχέσεων με τον Άσαντ χτυπώντας την πόρτα της Δαμασκού στο εγγύς μέλλον.

Πηγή: ahvalnews