Διεθνή
ANΑΛΥΣΗ: Σμήνη Drones και οι επιχειρησιακές διαστάσεις στα πεδία μάχης του μέλλοντος
Χωριανόπουλος Άγγελος
Η νοημοσύνη σμήνους (swarm intelligence) είναι η συλλογική συμπεριφορά μη κατανεμημένων αυτό-οργανωμένων τεχνητών συστημάτων. Επίσης αποτελεί την ιδιότητα συστημάτων που επιδεικνύουν συλλογικά ευφύη συμπεριφορά λειτουργώντας συνεργατικά για έναν προπρογραμματισμένο σκοπό ο οποίος δίνεται από ανθρώπους. Ο στρατός των ΗΠΑ/Κίνας ερευνά τεχνικές σμήνους για τον έλεγχο τηλεκατευθυνόμενων οχημάτων ενώ Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος μελετά ένα σμήνος σε τροχιά για την αυτοσυναρμολόγηση και τη συμβολομετρία διαφόρων φυσικών επιστημών. Η NASA ερευνά τη χρήση της τεχνολογίας σμήνους για χαρτογράφηση των πλανητών έχοντας εφαρμογή σε διάφορα πεδία των διαστημικών επιστημών.
Υπάρχουν ακόμα και μελέτες (των Anthony M. Lewis και George A. Bekey) όπου αναλύεται το ενδεχόμενο χρησιμοποίησης νοημοσύνης σμήνους για τον έλεγχο nanobots μέσα στο ανθρώπινο σώμα, με σκοπό τη θανάτωση καρκινικών όγκων. Ο τομέας της ασφάλειας σε παγκόσμια κλίμακα φαίνεται να είναι η βάση ανάπτυξης τέτοιων τεχνολογιών.
Εξοπλιστικές Διαστάσεις της Νοημοσύνης Σμήνους
Η τεχνολογία Σμήνος Drones – η ικανότητα των drones να λαμβάνουν αποφάσεις αυτόνομα βάσει κοινών πληροφοριών μάχης/πτήσης – έχει την δυνατότητα να φέρει επανάσταση στην δυναμική τoυ εκάστοτε πολέμου. Τα Σμήνη από μη επανδρωμένα αεροχήματα έχουν σημαντικές πρακτικές εφαρμογές σχεδόν σε κάθε τομέα της εθνικής ασφάλειας. Σμήνη drones είναι ικανά να διεξάγουν επιχειρήσεις έρευνας στους ωκεανούς για εύρεση εχθρικών υποβρυχίων (Ινδία, Κίνα).
Είναι ικανά επίσης για διεξαγωγή επιχειρήσεων έναντι αχανών εκτάσεων με σκοπό να εντοπίσουν και να εξαλείψουν εχθρικούς πυραύλους εδάφους-αέρος, εχθρικών ραντάρ επιτήρησης/ελέγχου αλλά και λοιπών δικτυοκεντρικών δομών αεράμυνας. Είναι εφικτό ακόμα και στο μέτωπο της εσωτερικής ασφάλειας (κατά το Αμερικανικό Μοντέλο Homeland Security) τα σμήνη drone να είναι εξοπλισμένα με χημικούς, βιολογικούς και πυρηνικούς ανιχνευτές, αλλά και με ενσωματωμένους αλγορίθμους αναγνώρισης προσώπου έτσι ώστε να διεξάγουν αντιτρομοκρατικές επιχειρήσεις έναντι πιθανών ριζοσπαστικών στόχων εντός και εκτός εδαφών (η προαναφερθείσα διαδικασία χρησιμοποιήθηκε εκτενώς στην Συρία κατά την περίοδο 2011-2014).
Η Έλευση του Μέλλοντος
Τον Οκτώβριο του 2016, το Γραφείο Στρατηγικών Ικανοτήτων (Strategic Capabilities Office των Ηνωμένων Πολιτειών εκτόξευσε 103 drones τύπου Perdix από ένα F/A-18 Super Hornet της Πολεμικής Αεροπορίας. Τα drones επικοινωνούσαν χρησιμοποιώντας έναν ενιαίο και κατανεμημένο μεταξύ τους εγκέφαλο-μάχης, ίπταντο σε έναν προ-προγραμματισμένο περίπλοκο σχηματισμό ταξιδεύοντας σε ένα ενιαίο πεδίο μάχης ενώ παράλληλα »μεταμορφώνονταν» σε νέους σχηματισμούς ανάλογα με τα δεδομένα μάχης τα οποία λάμβαναν και επεξεργάζονταν ΑΠΟ ΜΟΝΑ ΤΟΥΣ.
Το σμήνος που επιχειρούσε πάνω από τη λίμνη China Lake της Καλιφόρνια μετουσίωσε στην πράξη μία εκ των «καινοτομιών αιχμής» η οποία δύνατο να κρατήσει την Αμερική μπροστά από τους αντιπάλους της, σύμφωνα με δελτίο Τύπου του Υπουργείου Άμυνας που ανέφερε ο τότε υπουργός Άμυνας Ash Carter. Αλλά το δελτίο τύπου του Πενταγώνου απέκρυψε ένα μεγάλο μέρος της αλήθειας για την προαναφερθείσα επιχειρησιακή δοκιμή. Το Γραφείο Στρατηγικών Δυνατοτήτων δεν δημιούργησε στην πραγματικότητα το σμήνος drone ούτε ήταν εκείνο που προγραμμάτισε και επαλήθευσε το λογισμικό μάχης/πτήσης. Οι φοιτητές στο Ινστιτούτο Τεχνολογίας της Μασαχουσέτης (MIT) ήταν αυτοί που το έκαναν, χρησιμοποιώντας αποκλειστικά «υλικά του εμπορίου και εγχώριους αλγορίθμους».
Εν έτη 2021 πάνω από 12 χώρες έχουν ανακοινώσει την επιτυχημένη επιχειρησιακή δοκιμή τεχνολογιών »Σμήνους Drone» μη δίνοντας στην δημοσιότητα όμως τα απαρραίτητα στοιχεία και βίντεο των αποστολών.
Σε γενικές γραμμές η τακτική, η επιχειρησιακή και η στρατηγική χρήση των Σμηνών ποικίλει ανάλογα με την αποστολή και ανάλογα το Δόγμα Πολέμου της εκάστοτε χώρας. Κατά την αντίληψη του Naval Postgraduate School των ΗΠΑ, το Πολεμικό Ναυτικό δημιουργεί πάνω από 6 διαφορετικά μοντέλα μάχης Σμήνους drone τα οποία θα εστιάζουν αποκλειστικά και μόνο στην πρόκληση κορεσμού της εχθρικής αεράμυνας των μονάδων επιφανείας (θάλασσας και ξηράς) του αντιπάλου. Εντός των Σμηνών, θα υπάρχουν μονάδες που θα διεξάγουν αποκλειστικά και μόνο επιχειρήσεις ηλεκτρονικού πολέμου, επί μέρους μονάδες που θα κουβαλούν μεγάλες ποσότητες εκρηκτικών υλών, μονάδες που θα φέρουν αισθητήρες αναγνώρισης-ιχνηλάτησης-στοχοποίησης απειλών αλλά και μονάδες μεταφοράς και επεξεργασίας δεδομένων μάχης.
Όπως γίνεται άμεσα αντιληπτό, ανάλογα τον σχηματισμό των drone και ανάλογα την φύση της αποστολής θα υπάρξουν οι εκάστοτε ανάλογες απώλειες εξοπλισμού/ανθρωπίνων ζωών (ακόμα και μη συμμετεχόντων στην μάχη). Η δημιουργία ενός Σμήνους drone είναι βασικά ένα πρόβλημα προγραμματισμού της εκάστοτε επιχείρησης. Τα drones μπορούν εύκολα να αγοραστούν σε καταστήματα ηλεκτρονικών ειδών ή απλώς να κατασκευαστούν με »κολλητική ταινία και μέταλλο» όπως έκανε το Ισλαμικό Κράτος του Ιράκ και της Συρίας σε διάφορα πεδία μάχης, ακόμα και εντός Αφρικής (ISIS, Daesh).
Η πρόκληση για την ορθή επιχειρησιακή λειτουργία Σμήνους drone είναι η επίτευξη ενός μοντέλου προ-προγραμματισμένης συνεργασίας μεταξύ των μονάδων που αποτελούν το Σμήνος. Αυτό σημαίνει ορθή ανάπτυξη »πρωτοκόλλων-επικοινωνίας» ώστε να μπορούν να μοιράζονται πληροφορίες, να διαχειρίζονται τις συγκρούσεις μεταξύ των drones και να αποφασίζουν συλλογικά ποια drones θα πρέπει να ολοκληρώσουν την εκάστοτε αποστολή (π.χ. αποστολή δεδομένων μάχης) και ποια να διεξάγουν αυτοκτονική κρούση λόγω της τρέχουσας κατάστασης μάχης (π.χ. βλάβης, εύρεσης απειλής).
Για να επιτευχθεί αυτή η σύνθετη διαδικασία, οι ερευνητές πρέπει να δημιουργήσουν αλγόριθμους κατανομής εργασιών μεταξύ των drone. Αυτοί οι αλγόριθμοι είναι που επιτρέπουν στο σμήνος να αναθέτει συγκεκριμένες εργασίες σε συγκεκριμένα drones ανάλογα την επιχείρηση διεξάγοντας από ΜΟΝΟ ΤΟΥ ένα πρόπλασμα Ανάλυσης του Κέντρου Βάρους του Αντιπάλου (Η ορθή διαδικασία αυτής της Ανάλυσης μπορεί να κρατήσει ακόμα και μέρες δεδομένου ότι ίσως τα δεδομένα της μάχης μεταβάλλεται συνεχώς).
Επιχειρησιακές Διαστάσεις των Swarm Drones
Στο βιβλίο του Ερευνητή Louis Del Monte »Genius Weapons» ο γενικότερος τρόπος προσέγγισης που επικρατεί στις ΗΠΑ των μελλοντικών διαστάσεων που θα λάβει η προαναφερθείσα διαδικασία είναι παρόμοιος με εκείνων του πυρηνικού πολέμου. Όχι σε επίπεδο μεγέθους υλικής ζημιάς αλλά σε επί μέρους επίπεδα. »Τα σμήνη θα μπορούσαν να προκαλέσουν το ίδιο επίπεδο καταστροφής, τους ίδιους αριθμούς θανάτων και τραυματιών με τα πυρηνικά όπλα που χρησιμοποιήθηκαν στο Ναγκασάκι και την Χιροσίμα» αναφέρει χαρακτηριστικά ο Zachary Kallenborn.
Το σκεπτικό αυτό δικαιολογείται λέγοντας πως τα σμήνη drone συνδυάζουν δύο ιδιότητες των όπλων μαζικής καταστροφής: Το τεράστιο μέγεθος καταστροφών των εγκαταστάσεων (στρατιωτικών και πολιτικών) του εχθρού αλλά και την αδυναμία διαχείρισης των συνεπειών της σύγκρουσης που θα προκληθεί. Η Ινδική Κυβέρνηση κατά την »Ημέρα του Στρατού της Ινδίας», παρουσίασε την επιχειρησιακή λειτουργία 75 drones τα οποία κινούντο συνεργατικά κρατώντας τις μεταξύ τους αποστάσεις και δημιουργώντας μία ενιαία »Αλυσίδα Θανάτου» διεξάγοντας από μόνα τους επιχειρήσεις Αναγνώρισης-Καταστροφής Στόχου.
Το US Naval Postgraduate School διερευνά επίσης (σε επίπεδο λογισμικού) τις δυνατότητες δικτυοκεντρικής πτήσης ενός εκατομμυρίου drone που θα επιχειρούν σε οποιοδήποτε περιβάλλον μάχης και θα εκτοξεύονται από οποιαδήποτε εναέρια ή χερσαία μονάδα. Απλά αναφέρουμε πως για να επιτευχθεί επίπεδο καταστροφής παρόμοιο με εκείνο στο Ναγκασάκι χρειάζονται 39.000 οπλισμένα drone. Το ρεκόρ γκίνες σύμφωνα με το πρακτορείο Janes κρατείται από την Κίνα και τον PLA ο οποίος κατάφερε την δικτυοκεντρική λειτουργία 3.259 drone.
Πόλεμος στο Αρτσάχ
Στον Πόλεμο μεταξύ Αρμενικού Λαού του Αρτσάχ και Αζερμπαϊτζάν η χρήση των drone και των UAV έπαιξε κάτι παραπάνω από καθοριστικό ρόλο στην πορεία της σύγκρουσης. Ταπεινή γνώμη του γράφον για την οποία έχει δεχτεί αρκετή κριτική είναι πως η συντριπτική πλειοψηφία (72%) των δομών αεράμυνας του Αρτσάχ (ραντάρ και αντιαεροπορικά συστήματα) καταστράφηκε από Ισραηλινά και ΟΧΙ τουρκικά drones.
Συστήματα σαν το Mini Harpy ήταν αυτά που αδρανοποίησαν ένα μεγάλο ποσοστό του Κέντρου Βάρους των Δυνάμεων του Αρτσάχ και όχι τα πολυδιαφημιζόμενα εν Ελλάδι Bayraktar TB-2 τα οποία ουσιαστικά »έσπειραν σε οργωμένο χωράφι». Για περισσότερες πληροφορίες δείτε εκτενέστατη καταγραφή απωλειών του Πολέμου για να αναδειχθεί η βαρύτητα της συνεργατικής λειτουργίας drone και σμηνών drone μαζί με συμβατικά στρατεύματα. https://geopolitico.gr/2020/10/polemos-tou-nagkorno-karabach-katagrafi-apoleion-machis-armenias-kai-azerbaitzan/.
Πόλεμος στην Συρία
Κατά τον Συριακό εμφύλιο, οι φιλοϊρανικές παραστρατιωτικές δυνάμεις που »έσωσαν» την κυβέρνηση Άσαντ κατά την περίοδο 2013-2015 φαίνεται να έλαβαν σχεδόν το 90% του ηλεκτρονικού εξοπλισμού μέσω της Κινεζικής πολυεθνικής εταιρείας Αliexpress. Τα μη επανδρωμένα οχήματα που χρησιμοποιήθηκαν ήταν Κινεζικής προελεύσεως, κοστίζουν σχεδόν 300$ το ένα και μπορούν να αποκτηθούν μέσω μίας απλής ηλεκτρονικής παραγγελίας. Kυρίαρχη οικογένεια drone που λειτουργούσαν συνήθως ανά 8 ήταν τα κινεζικά DJI τα οποία παρά την σχετικά φθηνή τιμή τους, μπορούν να μετατραπούν τόσο σε drone καμικάζι μέσω της προσαρμογής των κατάλληλων εκρηκτικών, όσο και σε συστήματα αναγνώρισης/ιχνηλάτησης απειλής.
Τα DJI μετέδιδαν δεδομένα στα ιρανικά συστήματα πυροβολικού τύπου 122 mm Arash-4, γνωστά επίσης ως Long Range Arash. Η οικογένεια Arash βασίζεται στην οικογένεια πυραύλων πυροβολικού 122 χιλιοστών της σοβιετικής εποχής, παραλλαγές της οποίας παραμένουν σε λειτουργία. Μία από τις παραλλαγές του προαναφερθέντος συστήματος η οποία χρησιμοποιήθηκε κατά κόρον τόσο στην Συρία όσο και στο Ιράκ έναντι των Αμερικανικών στρατευμάτων (χρησιμοποιήθηκε και στην Κριμαία το 2014) σχετίζεται με το σύστημα Grad που είναι τοποθετημένο σε φορτηγά οχήματα.
Πόλεμος στην Ουκρανία
Η μάχη του Ilovaisk ήταν μία από τις πιο αιματηρές διενέξεις του Ρωσο-ουκρανικού πολέμου το 2014, με το Πρωτόκολλο του Μινσκ να είναι ανίκανο να σταματήσει την δικτυοκεντρική συνεργεία του Ρωσικού πυροβολικού. Η αποτελεσματικότητα των πλεγμάτων μάχης του Artillery on Steroids, σύμφωνα με τον ε.α. αρχηγό του Στρατού Robert H. Scales, έγκειται στο γεγονός πως το 90% των Ουκρανικών δυνάμεων στον πόλεμο της Κριμαίας κατεστάλησαν από πυρά πυροβολικού. Η Ilovaisk, είναι μια πόλη που βρίσκεται σε μια κρίσιμη εθνική οδό που συνδέει τη Λαϊκή Δημοκρατία του Ντόνετσκ (DPR) με τη Ρωσία και κατά τον πόλεμο της Κριμαίας κρατείτο από ρωσόφωνους αποσχισθέντες Ουκρανούς (παραστρατιωτικές δυνάμεις στελεχωμένες με μέλη των ειδικών δυνάμεων της Ρωσίας πιθανότατα).
Στις αρχές Αυγούστου 2014, οι ουκρανικές δυνάμεις έστειλαν περίπου οκτώ τάγματα στην πόλη, προσπαθώντας να αποσπάσουν ρωσικές-παραστρατιωτικές δυνάμεις από την Ilovaisk. Η προσπάθειά απέτυχε, καθώς η Ρωσία έστειλε Τακτικά Συγκροτήματα Τάγματος από τη νότια στρατιωτική περιοχή του Ροστόφ Ον Ντον για να ανακτήσει τον έλεγχο της κατάστασης. Οι ευέλικτες ρωσικές δυνάμεις περικύκλωσαν την πόλη, απομονώνοντας τις δυνάμεις της Ουκρανίας στην Ilovaisk όπου άρχισαν να τις πολιορκούν με πυρά πυροβολικού. Ουκρανοί στρατιώτες δήλωσαν σε αναφορές τους πως ως κύριοι αισθητήρες του Ρωσικού πλέγματος »Αναγνώρισης-Κρούσης» ήταν τα Ρωσικά UAV Orlan-10 και Forpost II, τα οποία διαθέτουν αυτονομία 16 ωρών, βεληνεκές 140 χιλιομέτρων και ικανότητες παρεμβολών σε εκπομπές GSM-1800, 3G και 4G.
Οι Ουκρανικές δυνάμεις προσπάθησαν να ξεφύγουν από την πολιορκούμενη θέση αρκετές φορές χωρίς κανένα ουσιαστικό αποτέλεσμα.
Πυκνά αλληλοκαλυπτόμενα και σαρωτικά πυρά των M-30 «Smerch» MLRS και των BM-21 Grad απέκοψαν την πορεία τους, καθιστώντας τα ουκρανικά στρατεύματα ελεγχόμενα εντός μίας γεωγραφικής θέσης. Μέχρι το τέλος του μήνα, η κρίσιμη κατάσταση ανάγκασε την ουκρανική κυβέρνηση να αναζητήσει διπλωματική λύση, η οποία οδήγησε στο »Πρωτόκολλο του Μινσκ» στις 5 Σεπτεμβρίου 2014.
Σύμφωνα με ανάλυση του think tank IISS, οι Ρωσόφωνοι αποσχισθέντες σε συνεργασία με μέλη του Ρωσικού Στρατού (δεν έφεραν εθνόσημο), είχαν δημιουργήσει μία »Ζώνη Συνεχούς Παρακολούθησης» μέσω μη επανδρωμένων οχημάτων γύρω από την πόλη Ilovaisk και πάνω στα δεδομένα που μετέδιδαν τα ΜΕΑ στηρίχτηκε όλη η αλυσίδα δράσης των Ρωσικών Ενόπλων Δυνάμεων.
Υποκατάστατα Τακτικών Πυρηνικών Πληγμάτων
Στο πλαίσιο της συνολικής αρθρογραφίας του γράφον στον φιλόξενο ιστότοπο του DefenceReview, αλλά και δεδομένης των γενικότερων μεταβολών στην Επιστήμη του Πολέμου, όπως ερμηνεύεται από Έλληνες και ξένους θεωρητικούς, γίνεται αντιληπτό πως ορθολογικότερος τρόπος διαμόρφωσης ενός διακλαδικού δόγματος μάχης στο γεωγραφικό υπερ-σύμπλοκο της Ανατολικής Μεσογείου είναι ο συνδυασμός συμβατικών και τεχνολογικά εξελιγμένων (σε επίπεδο λογισμικών μάχης και βλημάτων) πλατφορμών μάχης με εγχώριας κατασκευής/σχεδίασης »αλυσίδων θανάτου» (kill chains). Θα πρέπει με λίγα λόγια να δημιουργηθεί ένα ενιαίο αποκεντρωτικό πλέγμα μάχης όπου μέσω παρατεταμένων πυκνών πυρών από διάφορα ήδη βλημάτων θα βάλετε το συνολικό εύρος και βάθος των εχθρικών δυνάμεων είτε εκ του βορρά είτε εκ τας ανατολάς είτε δια του νότου.

Η τακτική/εξοπλιστική διάσταση των εννοιών όπως »σάρωση, καταστρεπτικότητα, διακλαδικότητα, όγκος πυρών και πολυχωρικά βλήματα’‘ είναι αυτή η οποία δημιουργεί υποκατάστατες ικανότητες τακτικών πυρηνικών πληγμάτων ειδικότερα στο πλαίσιο συγκρούσεων υψηλής και υπέρ-υψηλής έντασης (κατά την αμερικανική ορολογία). »Σε έναν ελληνοτουρκικό πόλεμο η πλευρά που θα επιφέρει τις μεγαλύτερες πιθανότητες νίκης στο συντομότερο χρονικό διάστημα θα είναι αυτή που θα αναδειχθεί σε νικητή του Πολέμου’΄’ αναφέρει χαρακτηριστικά ο Νίκος Μηνάγιας στο βιβλίο του »Τουρκία. Αναθεωρητισμός και Συγκρούσεις».

Ο τομέας της έρευνας-ιχνηλάτησης και στοχοποίησης εχθρικών μονάδων δεν θα ήταν ορθολογικό να εξαρτάται από λιγοστές, ευδιάκριτες και πανάκριβες μονάδες είτε στον αέρα είτε στην θάλασσα είτε εντ΄ός των εδαφών μας. Η συνεργατική λειτουργία πολλαπλών επιμέρους Swarm Drone διασκορπισμένων σε όλο το πεδίο μάχης προσδίδει δυσθεώρατα αποτελέσματα σε πολλαπλά επίπεδα. Η δημιουργία εγχώριων αλγορίθμων τεχνητής νοημοσύνης, η οπλοποίησης μηχανικής μάθησης στα Κ΄έντρα Διοίκησης Ελέγχου αλλά και η συμμετοχή εγχώριων εταιρειών είναι απαρραίτητη για την ασφάλεια δημιουργίας του προαναφερθέντος πλέγματος επιτήρησης του ελληνοτουρκικού συμπλέγματος είτε βρισκόμαστε σε κατάσταση ένοπλης σύγκρουσης είτε όχι.
Tέλος άξιο αναφοράς ε΄ίναι το γεγονός πως πιθανότατα στα πεδία μάχης του μέλλοντος δεν θα υπάρχει ευδιάκριτη διαφορά μεταξύ του αν ένα σύστημα λειτουργεί ως drone ή ως drone kamikazi ή ως πύραυλος cruise είτε ως μονάδα επεξεργασία διανομής δεδομένων. Λόγω της οπλοποίησης των τεχνολογιών της 4ης Βιομηχανικής Επανάστασης (τεχνητή νοημοσύνη, μηχανική μάθηση, κβαντική μηχανική, BigData, 3D εκτύπωση κλπ.) οι ταχύτητα, η ρευστότητα και η χαοτική κατάσταση/ταχύτητα στα πεδία μάχης δεν θα επιτρέπουν μακροχρόνια επεξεργασία της κατάστασης μάχης από ανθρώπινους εγκεφάλους. Σε επόμενη ανάλυση θα εξεταστούν οι τρόποι αντιμετώπισης τέτοιων τεχνολογιών.
πηγή: defencereview.gr
Αναλύσεις
Η Κίνα βρίσκει δρόμο που παρακάμπτει το Πακιστάν – Ο διάδρομος Ουαχάν αλλάζει τις γεωπολιτικές ισορροπίες
Μία νέα οδική αρτηρία μήκους 121 χιλιομέτρων στο βορειοανατολικό Αφγανιστάν δημιουργεί τις προϋποθέσεις για απευθείας χερσαία σύνδεση με την Κίνα, χωρίς διέλευση από το Πακιστάν. Η ολοκλήρωση του δρόμου στον ιστορικό διάδρομο Ουαχάν αποκτά ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, καθώς το Πεκίνο αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα ασφαλείας με τις επενδύσεις του στο Πακιστάν, ενώ η Καμπούλ επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ.
Μία σημαντική εξέλιξη στις χερσαίες μεταφορές και στις γεωπολιτικές ισορροπίες της Κεντρικής Ασίας καταγράφεται στο Αφγανιστάν, με την ολοκλήρωση νέου δρόμου στον στρατηγικής σημασίας διάδρομο Ουαχάν.
Σύμφωνα με ανάλυση του Imran Khurshid που δημοσιεύθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026 στο Asia Times, οι αφγανικές αρχές εγκαινίασαν οδική διαδρομή 121 χιλιομέτρων, η οποία εκτείνεται από την περιοχή Μπρογκίλ έως τα σύνορα με την Κίνα, στην επαρχία Μπανταχσάν.
Το έργο κόστισε περίπου 365 εκατομμύρια αφγάνι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 5,5 εκατομμύρια δολάρια.
Κατά τις αφγανικές ανακοινώσεις, κατασκευάστηκε από ντόπιους μηχανικούς και εργαζομένους, χωρίς τη συμμετοχή ξένων τεχνικών συμβούλων.
Η νέα διαδρομή φθάνει στα σινοαφγανικά σύνορα. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι λειτουργεί ήδη πλήρης διεθνής εμπορευματικός διάδρομος, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικοί τεχνικοί και συνοριακοί περιορισμοί.
Γιατί ο διάδρομος Ουαχάν έχει στρατηγική σημασία
Ο διάδρομος Ουαχάν αποτελεί μια στενή λωρίδα αφγανικού εδάφους ανάμεσα στο Τατζικιστάν, το Πακιστάν και την Κίνα.
Η γεωγραφική του διαμόρφωση συνδέεται με τον ανταγωνισμό της Βρετανικής και της Ρωσικής Αυτοκρατορίας κατά τον 19ο αιώνα.
Η περιοχή διατηρήθηκε ως ζώνη διαχωρισμού των δύο αυτοκρατορικών σφαιρών επιρροής, αποτελώντας ένα από τα χαρακτηριστικότερα γεωγραφικά κατάλοιπα του λεγόμενου «Μεγάλου Παιχνιδιού».
Σήμερα, η ίδια περιοχή αποκτά νέα σημασία, αυτή τη φορά λόγω της προσπάθειας σύνδεσης της Κίνας με το Αφγανιστάν και ευρύτερα με την Κεντρική Ασία.
Ο δρόμος ανοίγει τη δυνατότητα δημιουργίας μιας εναλλακτικής οδού μεταφορών, περιορίζοντας δυνητικά την ανάγκη διέλευσης από το πακιστανικό έδαφος.
Το πρόβλημα της Κίνας με τον οικονομικό διάδρομο CPEC
Το ενδιαφέρον της εξέλιξης εντοπίζεται κυρίως στην προσπάθεια του Πεκίνου να περιορίσει την εξάρτησή του από ευάλωτες υποδομές.
Ο Οικονομικός Διάδρομος Κίνας–Πακιστάν, γνωστός ως CPEC, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα προγράμματα της κινεζικής πρωτοβουλίας Belt and Road.
Μέσω του συγκεκριμένου σχεδίου, η Κίνα επιχειρεί να ενισχύσει τις εμπορικές και ενεργειακές συνδέσεις της με τη Νότια Ασία και την Αραβική Θάλασσα.
Ωστόσο, η υλοποίηση των έργων έχει αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, οργανώσεις αυτονομιστών έχουν πραγματοποιήσει επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον κινεζικών συμφερόντων, εγκαταστάσεων και εργαζομένων.
Οι επιθέσεις αυτές έχουν επιβαρύνει την ασφάλεια των υποδομών και έχουν αυξήσει το κόστος προστασίας των κινεζικών επενδύσεων.
Παράλληλα, έχουν διατυπωθεί καταγγελίες για καθυστερήσεις, κακοδιαχείριση και προβλήματα διαφάνειας σε επιμέρους προγράμματα του CPEC.
Η εδαφική διαμάχη με την Ινδία
Μια επιπλέον γεωπολιτική δυσκολία συνδέεται με τη διέλευση του CPEC από το Γκιλγκίτ–Μπαλτιστάν.
Η περιοχή διοικείται από το Πακιστάν, αλλά διεκδικείται από την Ινδία, στο πλαίσιο της ευρύτερης διαμάχης για το Κασμίρ.
Το Νέο Δελχί έχει αντιταχθεί επανειλημμένα σε έργα που διέρχονται από εδάφη τα οποία θεωρεί τμήμα της δικής του επικράτειας.
Αυτό σημαίνει ότι ο οικονομικός διάδρομος Κίνας–Πακιστάν δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακό πρόγραμμα, αλλά συνδέεται με μία από τις πιο ευαίσθητες εδαφικές αντιπαραθέσεις της Ασίας.
Η δημιουργία εναλλακτικών διαδρομών μέσω του Αφγανιστάν θα μπορούσε μακροπρόθεσμα να προσφέρει στο Πεκίνο μεγαλύτερη ευελιξία.
Δεν υπάρχει, πάντως, ένδειξη ότι ο δρόμος του Ουαχάν μπορεί σήμερα να αντικαταστήσει τις μεγάλες μεταφορικές υποδομές του CPEC.
Η Καμπούλ επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από το Ισλαμαμπάντ
Για την κυβέρνηση των Ταλιμπάν, το έργο έχει και μία σαφή πολιτική διάσταση.
Το Αφγανιστάν εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από συνοριακές διαβάσεις και μεταφορικούς άξονες που περνούν από το Πακιστάν.
Οι επανειλημμένες εντάσεις ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν προκαλέσει κλείσιμο συνοριακών περασμάτων, διακοπές εμπορικών ροών και επιβάρυνση της αφγανικής οικονομίας.
Μια εναλλακτική χερσαία διέξοδος προς την Κίνα θα μπορούσε, εφόσον αναπτυχθεί και καταστεί λειτουργική, να μειώσει τη δυνατότητα του Πακιστάν να χρησιμοποιεί τη γεωγραφική του θέση ως μέσο πίεσης προς την Καμπούλ.
Η αφγανική πλευρά αντιμετωπίζει το έργο ως σημαντική υποδομή οικονομικής και στρατηγικής αυτονομίας.
Η στάση της Κίνας και της Ρωσίας
Παρά την προοπτική άμεσης σύνδεσης, το Πεκίνο δεν έχει εγκαταλείψει τον οικονομικό διάδρομο CPEC ούτε έχει ανακοινώσει ότι ο Ουαχάν θα τον αντικαταστήσει.
Η Κίνα εξακολουθεί να διατηρεί σημαντικά οικονομικά και στρατηγικά συμφέροντα στο Πακιστάν.
Αντίστοιχα, η Ρωσία ενδιαφέρεται για τη σταθερότητα του Αφγανιστάν και για την ανάπτυξη νέων δικτύων επικοινωνίας στην Κεντρική Ασία.
Η δημιουργία περισσότερων επιλογών διασύνδεσης ενδέχεται να περιορίσει την αποκλειστική σημασία ορισμένων παραδοσιακών μεταφορικών διαδρομών.
Η πραγματική αξία του Ουαχάν θα εξαρτηθεί από τη βελτίωση των οδικών υποδομών, τη λειτουργία συνοριακών και τελωνειακών εγκαταστάσεων, τις καιρικές συνθήκες και τις πολιτικές αποφάσεις της Κίνας.
Το μήνυμα προς το Πακιστάν
Η νέα διαδρομή αναδεικνύει μια σημαντική γεωπολιτική πραγματικότητα: η γεωγραφική θέση ενός κράτους προσφέρει στρατηγικά πλεονεκτήματα, αλλά η αξιοποίησή τους εξαρτάται από την ασφάλεια και την αξιοπιστία των μεταφορικών του δικτύων.
Το Πακιστάν εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο εταίρο της Κίνας, ιδιαίτερα στο πλαίσιο του CPEC.
Ταυτόχρονα, όμως, η αστάθεια, οι επιθέσεις σε κινεζικά συμφέροντα και οι αντιπαραθέσεις με το Αφγανιστάν δημιουργούν κίνητρα αναζήτησης εναλλακτικών επιλογών.
Ο διάδρομος Ουαχάν δεν έχει ακόμη μετατραπεί σε μεγάλο εμπορικό πέρασμα. Η κατασκευή του δρόμου, ωστόσο, καταδεικνύει ότι το Αφγανιστάν επιχειρεί να αποκτήσει πρόσθετες διεθνείς συνδέσεις και ότι η αποκλειστική εξάρτηση από το Πακιστάν δεν αποτελεί πλέον τη μοναδική γεωγραφική επιλογή.
Για το Ισλαμαμπάντ, η εξέλιξη αποτελεί μια νέα στρατηγική παράμετρο που θα πρέπει να συνυπολογίσει στις σχέσεις του με το Πεκίνο και την Καμπούλ.
Διεθνή
Γερμανία: Το ρωσικό φυσικό αέριο επιστρέφει έμμεσα μέσω των λιπασμάτων, παρά τους ευρωπαϊκούς δασμούς
Οι εισαγωγές ρωσικών αζωτούχων λιπασμάτων μειώθηκαν κατά 66% το 2025-2026, αλλά παραμένουν 53% υψηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία διατηρεί ανταγωνιστικά τα ρωσικά προϊόντα, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσίευσε η Berliner Zeitung. Η Γερμανία εξακολουθεί να συνδέεται εμπορικά με το ρωσικό φυσικό αέριο, παρά τις ευρωπαϊκές προσπάθειες περιορισμού της ενεργειακής εξάρτησης από τη Μόσχα.
Αυτή τη φορά, η σύνδεση δεν αφορά αποκλειστικά την άμεση προμήθεια φυσικού αερίου, αλλά τις εισαγωγές λιπασμάτων που παράγονται με τη χρήση ρωσικού αερίου ως πρώτης ύλης και πηγής ενέργειας. Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας, που βασίζεται σε στοιχεία του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου και του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι εισαγωγές αζώτου μέσω ρωσικών λιπασμάτων μειώθηκαν σημαντικά κατά το 2025-2026. Ωστόσο, εξακολουθούν να βρίσκονται πάνω από τα επίπεδα που καταγράφονταν πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Τα στοιχεία των εισαγωγών και η σύγκριση με την προπολεμική περίοδο
Το 2025-2026, η Γερμανία εισήγαγε 48.800 τόνους αζώτου μέσω λιπασμάτων ρωσικής προέλευσης. Η ποσότητα αυτή είναι μειωμένη κατά περίπου 66% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αλλά παραμένει κατά 53% υψηλότερη από τους 31.800 τόνους που είχαν καταγραφεί το 2020-2021, πριν από τον πόλεμο.
Η εξέλιξη των εισαγωγών δείχνει πόσο έντονη ήταν η αύξηση μετά το 2022. Το 2021-2022 οι εισαγωγές έφτασαν τους 56.800 τόνους αζώτου, ενώ το 2022-2023 εκτοξεύθηκαν στους 185.100 τόνους. Στη συνέχεια καταγράφηκαν 140.200 τόνοι το 2023-2024 και 143.800 τόνοι το 2024-2025, προτού σημειωθεί η μεγάλη υποχώρηση της τελευταίας περιόδου. Τα στοιχεία αφορούν την ποσότητα του αζώτου που περιέχεται στα εισαγόμενα λιπάσματα και όχι το συνολικό βάρος των προϊόντων.
Τα λιπασματικά έτη υπολογίζονται από τον Ιούλιο έως τον Ιούνιο. Η ποσότητα αζώτου που εισήχθη στη Γερμανία μέσω ρωσικής ουρίας μειώθηκε από 71.600 τόνους σε 27.600 τόνους, καταγράφοντας πτώση άνω του 61%. Παρά τη μείωση, η ποσότητα εξακολουθεί να είναι σχεδόν τριπλάσια από τους 9.900 τόνους του 2020-2021. Η συγκεκριμένη εξέλιξη αναδεικνύει το βασικό πρόβλημα της ευρωπαϊκής πολιτικής περιορισμού των εμπορικών δεσμών με τη Ρωσία. Ακόμη και όταν περιορίζονται οι εισαγωγές συγκεκριμένων προϊόντων, οι οικονομικές σχέσεις μπορούν να διατηρούνται μέσω άλλων κατηγοριών αγαθών, ιδιαίτερα όταν αυτά έχουν χαμηλότερο κόστος παραγωγής.
Γιατί οι ρωσικές εισαγωγές παραμένουν ανταγωνιστικές
Καθοριστικός παράγοντας είναι το υψηλό ενεργειακό κόστος στη Γερμανία και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η παραγωγή αζωτούχων λιπασμάτων απαιτεί μεγάλες ποσότητες φυσικού αερίου, το οποίο χρησιμοποιείται τόσο ως πρώτη ύλη όσο και ως πηγή ενέργειας. Σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA), οι ευρωπαϊκοί δασμοί, που τέθηκαν σε ισχύ τον Ιούλιο του 2025, περιόρισαν σημαντικά τις εισαγωγές ρωσικών λιπασμάτων. Ωστόσο, δεν εξάλειψαν το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των ρωσικών προϊόντων. Ο σύνδεσμος επισημαίνει ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας δυσκολεύουν τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να αυξήσουν την εγχώρια παραγωγή και να καλύψουν μεγαλύτερο μέρος των αναγκών της αγοράς. Ως αποτέλεσμα, τα ρωσικά λιπάσματα εξακολουθούν να παραμένουν ελκυστικά, ακόμη και μετά την επιβολή πρόσθετων δασμών.
Παράλληλα, σύμφωνα με τον IVA, είναι πιθανό ορισμένες ποσότητες ρωσικών προϊόντων να φτάνουν στη γερμανική αγορά μέσω άλλων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το μέγεθος αυτών των έμμεσων εισαγωγών, ωστόσο, δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από τα διαθέσιμα στοιχεία.
Δεν αποδίδονται οι αυξήσεις των τιμών αποκλειστικά στους δασμούς
Το ζήτημα έχει άμεση σημασία για τους Γερμανούς αγρότες, καθώς το κόστος των λιπασμάτων επηρεάζει την παραγωγή και, τελικά, την οικονομική βιωσιμότητα των καλλιεργειών. Ο IVA υποστηρίζει ότι η μείωση των ρωσικών εισαγωγών δεν έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής σαφή αύξηση των τιμών εξαιτίας των δασμών. Σύμφωνα με τον σύνδεσμο, η εγχώρια παραγωγική δυναμικότητα και οι εισαγωγές από άλλες χώρες, μεταξύ των οποίων η Αίγυπτος, επαρκούν για την κάλυψη των αναγκών της αγοράς. Την ίδια στιγμή, ο σύνδεσμος αποδίδει τις υψηλές τιμές των λιπασμάτων το 2026 στις διεθνείς ενεργειακές αναταράξεις, στον πόλεμο με το Ιράν και στην κρίση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος μεταφοράς και τις παγκόσμιες τιμές ενέργειας και λιπασμάτων.
Οι εκτιμήσεις αυτές αποτελούν τις θέσεις του κλαδικού συνδέσμου και δεν συνιστούν από μόνες τους ανεξάρτητη αξιολόγηση όλων των παραγόντων που διαμορφώνουν τις τιμές.
Νέες πιέσεις για περιορισμό των ρωσικών εισαγωγών
Με αφορμή τα στοιχεία, ο IVA ζητά να εξεταστεί η επιβολή πρόσθετων δασμών στις εισαγωγές καλιούχων λιπασμάτων από τη Ρωσία και τη Λευκορωσία. Το κάλιο αποτελεί βασικό θρεπτικό στοιχείο για τις καλλιέργειες και αντιπροσωπεύει μια ακόμη κατηγορία προϊόντων στην οποία η ευρωπαϊκή αγορά διατηρεί εμπορικές σχέσεις με τις δύο χώρες.
Ο σύνδεσμος εκτιμά ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία μπορεί να καλύψει τις ανάγκες της γεωργίας χωρίς να εξαρτάται από τις συγκεκριμένες εισαγωγές και υποστηρίζει ότι πρόσθετοι δασμοί δεν θα πρέπει να οδηγήσουν αναγκαστικά σε αυξήσεις τιμών. Η συζήτηση, ωστόσο, αποτυπώνει το ευρύτερο δίλημμα της ευρωπαϊκής οικονομικής πολιτικής. Η μείωση της εξάρτησης από τη Ρωσία απαιτεί όχι μόνο εμπορικούς περιορισμούς, αλλά και ανταγωνιστική εγχώρια παραγωγή, προσιτό ενεργειακό κόστος και εναλλακτικές πηγές προμήθειας.
Τα δεδομένα της γερμανικής αγοράς δείχνουν ότι οι δασμοί μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τις εισαγωγές, χωρίς όμως να εξαλείψουν αυτομάτως τις οικονομικές σχέσεις που στηρίζονται σε διαφορές κόστους παραγωγής. Για τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση, η πρόκληση παραμένει η εξισορρόπηση τριών στόχων: της ενεργειακής και οικονομικής ασφάλειας, της στήριξης της εγχώριας βιομηχανίας και της διατήρησης προσιτού κόστους για τον αγροτικό τομέα.
Με πληροφορίες του Συνδέσμου Αγροτικής Βιομηχανίας (IVA) και του Γερμανικού Ομοσπονδιακού Στατιστικού Γραφείου.
Αναλύσεις
Πακιστάν: Μειώθηκαν οι τρομοκρατικές επιθέσεις, αλλά αυξάνονται οι απειλές – Αντάρτικες οργανώσεις αναπτύσσουν νέες τακτικές και στρατολογούν γυναίκες
Η νέα έκθεση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS) αποκαλύπτει ένα αντιφατικό περιβάλλον ασφαλείας: Λιγότερες επιθέσεις και θύματα, αλλά αναδιοργάνωση ένοπλων ομάδων, χρήση drones, εσωτερικές συγκρούσεις και αυξανόμενη αστάθεια στο Μπαλουχιστάν. Η πολιτική κρίση επιβαρύνει την προσπάθεια αντιμετώπισης της τρομοκρατίας.
Μια εξαιρετικά σύνθετη εικόνα για την ασφάλεια στο Πακιστάν αποτυπώνει η νέα εβδομαδιαία ανάλυση του Pakistan Institute for Conflict and Security Studies (PICSS), η οποία δημοσιεύθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2026. Παρά τη μείωση των επιθέσεων από ένοπλες οργανώσεις κατά την πρώτη εβδομάδα του μήνα, οι εξελίξεις στο εσωτερικό των εξτρεμιστικών και αυτονομιστικών ομάδων δημιουργούν σοβαρά ερωτήματα για την πραγματική αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων ασφαλείας.
Η έκθεση με τίτλο «Pakistan’s Security Paradox: Militant Attacks Decline as Militant Groups Signal New Developments» καταγράφει υποχώρηση των επιθέσεων, αλλά παράλληλα εντοπίζει ενδείξεις οργανωτικής αναδιάρθρωσης, νέων επιχειρησιακών μεθόδων και εντατικοποίησης της προπαγανδιστικής δραστηριότητας.
Μείωση 18% στις επιθέσεις – Παραμένει σοβαρή η απειλή
Σύμφωνα με το PICSS, από τις 2 έως τις 8 Οκτωβρίου καταγράφηκαν συνολικά 46 επιθέσεις ενόπλων οργανώσεων στο Πακιστάν, έναντι 56 την αμέσως προηγούμενη εβδομάδα.
Η μείωση ανέρχεται στο 18%, ενώ αισθητή είναι και η υποχώρηση του αριθμού των θυμάτων.
Οι νεκροί μειώθηκαν από 52 σε 42 και οι τραυματίες από 53 σε 23.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη σε ολόκληρη τη χώρα.
Στην επαρχία Μπαλουχιστάν, όπου δραστηριοποιούνται ιδιαίτερα ενεργές αυτονομιστικές οργανώσεις, οι απώλειες αυξήθηκαν παρά τη μείωση του αριθμού των επιθέσεων.
Το στοιχείο αυτό δημιουργεί προβληματισμό για το κατά πόσον οι ένοπλες ομάδες μεταβάλλουν τις τακτικές τους, πραγματοποιώντας λιγότερες αλλά δυνητικά πιο φονικές επιχειρήσεις.
Οι Πακιστανοί Ταλιμπάν αλλάζουν τακτική – Drones και ελεύθεροι σκοπευτές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εξελίξεις στο εσωτερικό της Tehrik-i-Taliban Pakistan (TTP), της οργάνωσης που είναι γνωστή ως Πακιστανοί Ταλιμπάν.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η TTP επέβαλε περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τα μέλη της.
Η συγκεκριμένη απόφαση αποκτά σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία οι ένοπλες οργανώσεις χρησιμοποιούν τις ψηφιακές πλατφόρμες τόσο για προπαγάνδα όσο και για την προβολή των επιχειρησιακών τους δυνατοτήτων.
Την ίδια στιγμή, η TTP δημοσιοποίησε οπτικό υλικό στο οποίο υποστηρίζει ότι καταγράφονται επιθέσεις με τετρακόπτερα μη επανδρωμένα αεροσκάφη και ενέργειες ελεύθερων σκοπευτών.
Οι ισχυρισμοί αυτοί δεν συνιστούν ανεξάρτητη επιβεβαίωση της αποτελεσματικότητας ή της έκτασης χρήσης των συγκεκριμένων μέσων.
Παρ’ όλα αυτά, η προβολή τέτοιων επιχειρήσεων εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια των οργανώσεων να παρουσιάσουν εικόνα τεχνολογικής προσαρμογής και να ενισχύσουν την επιρροή τους.
Εσωτερικές συγκρούσεις στις ένοπλες οργανώσεις
Την ίδια περίοδο, η Jamaat-ul-Ahrar, οργάνωση που έχει συνδεθεί με το δίκτυο των Πακιστανών Ταλιμπάν, ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε 122 επιθέσεις κατά τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου.
Πρόκειται για αριθμό που προέρχεται από τους ισχυρισμούς της ίδιας της οργάνωσης και δεν πρέπει να συγχέεται με τα ανεξάρτητα καταγεγραμμένα περιστατικά του PICSS.
Παράλληλα, αναφέρθηκαν αιματηρές συγκρούσεις ανάμεσα σε μαχητές της Jamaat-ul-Ahrar και αντίπαλης φράξιας της TTP στην περιοχή Ορακζάι.
Οι πληροφορίες αυτές αναδεικνύουν ένα επιπλέον πρόβλημα για την ασφάλεια του Πακιστάν: τον κατακερματισμό του περιβάλλοντος των ενόπλων οργανώσεων.
Οι εσωτερικές συγκρούσεις ενδέχεται να αποδυναμώνουν προσωρινά ορισμένα δίκτυα, αλλά μπορούν επίσης να προκαλέσουν νέες αντιπαραθέσεις, ανακατατάξεις και αποσχίσεις.
Μπαλουχιστάν: Ένοπλη γυναικεία μονάδα και κλιμάκωση της προπαγάνδας
Σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται και στο Μπαλουχιστάν, την επαρχία του νοτιοδυτικού Πακιστάν που συνορεύει με το Ιράν και το Αφγανιστάν και έχει στρατηγική σημασία λόγω των φυσικών πόρων και της πρόσβασής της στην Αραβική Θάλασσα.
Το Balochistan Liberation Front (BLF), μία από τις οργανώσεις που επιδιώκουν την ανεξαρτησία του Μπαλουχιστάν, δημοσιοποίησε υλικό για τη συγκρότηση νέου γυναικείου ένοπλου σχηματισμού.
Η συγκεκριμένη κίνηση προβάλλεται από την οργάνωση ως οργανωτική εξέλιξη. Δεν υπάρχουν, ωστόσο, επαρκή ανεξάρτητα στοιχεία στο δημόσιο απόσπασμα της έκθεσης για τον αριθμό των μελών ή τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητες της νέας μονάδας.
Παράλληλα, ο Balochistan Liberation Army (BLA), άλλη σημαντική αυτονομιστική ένοπλη οργάνωση, απέρριψε κατηγορίες περί συνεργασίας με την TTP.
Ο BLA δημοσιοποίησε επίσης οπτικό υλικό από επιχειρήσεις που ισχυρίζεται ότι πραγματοποίησαν μέλη του.
Άλλες οργανώσεις των Μπαλούχων προχώρησαν σε ανάλογες κινήσεις, προβάλλοντας τη δράση τους και διατυπώνοντας ισχυρισμούς για δραστηριότητες συλλογής πληροφοριών.
Οι εξελίξεις καταδεικνύουν ότι η σύγκρουση στο Μπαλουχιστάν δεν περιορίζεται στις ένοπλες επιθέσεις, αλλά περιλαμβάνει και έναν παράλληλο αγώνα επιρροής, επικοινωνίας και πολιτικής νομιμοποίησης.
Πολιτική κρίση και αντιτρομοκρατία
Πέρα από την ένοπλη βία, η έκθεση του PICSS επισημαίνει ότι η εσωτερική πολιτική αστάθεια δυσχεραίνει τη διαμόρφωση αποτελεσματικής πολιτικής ασφαλείας.
Η κατάρρευση των διαπραγματεύσεων μεταξύ της κυβέρνησης και του Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI), του κόμματος που ίδρυσε ο πρώην πρωθυπουργός Ιμράν Χαν, περιπλέκει τις προσπάθειες συντονισμού στην επαρχία Χάιμπερ Παχτούνχβα.
Η περιοχή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα της δράσης των Πακιστανών Ταλιμπάν, λόγω της εγγύτητάς της με το Αφγανιστάν και της μακρόχρονης παρουσίας ένοπλων δικτύων.
Οι πολιτικές αντιπαραθέσεις μεταξύ κεντρικής κυβέρνησης και αντιπολίτευσης μπορούν να δυσχεράνουν τον συντονισμό, τη διοικητική συνεργασία και τη διαμόρφωση κοινής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας.
Το πρόβλημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν συνδυάζεται με την ανάγκη προστασίας παραμεθόριων περιοχών και αντιμετώπισης οργανώσεων με διασυνοριακές διασυνδέσεις.
Αφγανιστάν, Ινδία και περιφερειακές αμυντικές συμφωνίες
Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει το Ισλαμαμπάντ δεν περιορίζονται στο εσωτερικό της χώρας.
Οι σχέσεις με το Αφγανιστάν παραμένουν κρίσιμος παράγοντας ασφαλείας, καθώς το Πακιστάν αποδίδει σε ένοπλα δίκτυα που δρουν από αφγανικό έδαφος σημαντικό μέρος των επιθέσεων εναντίον του.
Την ίδια στιγμή, η αντιπαράθεση με την Ινδία εξακολουθεί να επηρεάζει τον στρατηγικό σχεδιασμό των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων.
Στο περιφερειακό περιβάλλον προστίθενται οι νέες αμυντικές διευθετήσεις και οι προσπάθειες του Πακιστάν να διατηρήσει ή να ενισχύσει τις στρατηγικές του συνεργασίες.
Η συνύπαρξη εσωτερικών απειλών, πολιτικής αβεβαιότητας και εξωτερικών δεσμεύσεων δημιουργεί αυξημένες απαιτήσεις για τον στρατιωτικό μηχανισμό και τις υπηρεσίες ασφαλείας.
Οι αριθμοί δεν λένε ολόκληρη την ιστορία
Η εβδομαδιαία έκθεση του PICSS θέτει ένα ουσιαστικό ερώτημα: αποτελεί η μείωση των τρομοκρατικών επιθέσεων ένδειξη βελτίωσης της ασφάλειας ή πρόκειται για προσωρινή υποχώρηση της βίας, ενώ οι οργανώσεις αναπροσαρμόζουν τις τακτικές και τις δομές τους;
Η απάντηση δεν μπορεί να προκύψει αποκλειστικά από την καταμέτρηση των επιθέσεων.
Η χρήση νέων επιχειρησιακών μέσων, οι εσωτερικές διαμάχες, η συγκρότηση νέων ένοπλων σχηματισμών και η αυξημένη προπαγανδιστική δραστηριότητα συνθέτουν μια εικόνα που απαιτεί διαρκή παρακολούθηση.
Άλλωστε, τα στοιχεία του PICSS για ολόκληρο τον Σεπτέμβριο είχαν καταγράψει 225 επιθέσεις, τον υψηλότερο μηνιαίο αριθμό εδώ και δώδεκα χρόνια, γεγονός που αναδεικνύει τη σοβαρότητα της κατάστασης παρά την πρόσφατη εβδομαδιαία υποχώρηση.
Το Πακιστάν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια πολυεπίπεδη κρίση ασφαλείας, στην οποία αλληλεπιδρούν τζιχαντιστικές οργανώσεις, αυτονομιστικά κινήματα, πολιτικές αντιπαραθέσεις και περιφερειακοί ανταγωνισμοί.
Η μείωση της συχνότητας των επιθέσεων αποτελεί θετική ένδειξη σε επίπεδο εβδομαδιαίων στατιστικών. Δεν αρκεί, όμως, από μόνη της για να αποδείξει ότι οι απειλές περιορίζονται σε βάθος χρόνου.
Το κρίσιμο ζήτημα για το Ισλαμαμπάντ δεν είναι μόνο πόσες επιθέσεις καταγράφονται, αλλά κατά πόσον το κράτος μπορεί να αντιμετωπίσει τις οργανώσεις που εξακολουθούν να διαθέτουν δυνατότητα στρατολόγησης, προσαρμογής και πραγματοποίησης νέων επιχειρήσεων.
-
Αναλύσεις4 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO4 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας
