Διεθνή
Ανδρέας Θεοφάνους: Υπάρχει στρατηγική για το Κυπριακό;
Παρακολουθώντας τις εξελίξεις, τις ανακοινώσεις και τις επιμέρους δηλώσεις για το Κυπριακό σε Λευκωσία και Αθήνα, είναι εύλογο να διερωτώνται οι πολίτες κατά πόσον υπάρχει ολοκληρωμένη στρατηγική για το μείζον αυτό ζήτημα. Και τούτο ενώ το Κυπριακό είναι εδώ και αρκετό καιρό σε τέλμα.
Αρχίζοντας από την Αθήνα σημειώνω ότι σε πρόσφατες δηλώσεις του ο Υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας επανάλαβε την πάγια θέση της Ελλάδας ότι η μόνη ελληνοτουρκική διαφορά είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας μεταξύ των δύο χωρών – και ότι αυτό πρέπει να γίνει με βάση το διεθνές δίκαιο. Με αυτήν τη δήλωση εν πολλοίς αποσυνδέεται το Κυπριακό από τις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Αυτό δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει. Οι δηλώσεις αυτές αντικατοπτρίζουν την πάγια πολιτική των Αθηνών τα τελευταία χρόνια.
Είναι αυτό που επιθυμεί η Αθήνα αλλά και η Λευκωσία; Στο παρελθόν, ιδίως πριν το 1974, υπήρξαν πολλές φορές κινήσεις των Αθηνών οι οποίες προκάλεσαν την αντίδραση της Λευκωσίας. Επιπρόσθετα, για την τραγωδία που έπληξε την Κύπρο όλοι γνωρίζουν ότι η Ελλάδα έχει σοβαρές ευθύνες. Όμως η ιστορική πραγματικότητα δεν αποτελεί λόγο για να μην αναλαμβάνει η Ελλάδα τις συμβατικές αλλά και τις εθνικές της υποχρεώσεις έναντι της Κύπρου.
Το Κυπριακό είναι ένα σύνθετο ζήτημα. Και αναπόφευκτα υφίσταται η ελληνοτουρκική διάσταση. Άλλωστε κατ΄ επανάληψιν Έλληνες και Τούρκοι αξιωματούχοι δήλωσαν ότι ένα καλό κλίμα μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας είναι δυνατό να συμβάλει σε ουσιαστική πρόοδο στο Κυπριακό.
Η Ελλάδα θα έπρεπε να ζητά από την Τουρκία να τερματίσει τη στρατιωτική κατοχή του βόρειου τμήματος της Κύπρου και να συμβάλει στην αποκατάσταση της ομαλότητας. Υπενθυμίζεται ότι όταν η Τουρκία εισέβαλε στην Κύπρο το 1974 διακήρυξε ότι στόχος της ήταν «η αποκατάσταση της συνταγματικής τάξης και η προστασία της τουρκοκυπριακής κοινότητας». Στα πλαίσια αυτά θα ήταν όχι μόνο λογική αλλά και επιβαλλόμενη η απαίτηση για την αποχώρηση των στρατευμάτων κατοχής και η επίλυση του Κυπριακού με τρόπο που να διασφαλίζετο η ανεξαρτησία, η κυριαρχία και η εδαφική ακεραιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Όμως υπάρχει άλλοθι για την Αθήνα καθώς ούτε στην Λευκωσία υπάρχει ολοκληρωμένη πολιτική για το Κυπριακό. Στην παρούσα συγκυρία ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης επιδιώκει την εμπλοκή της ΕΕ για την επανέναρξη των συνομιλιών και την συμμετοχή σε αυτές υψηλού Ευρωπαίου αξιωματούχου. Συμφώνα με αυτή τη θεώρηση, η βάση των συνομιλιών θα παραμείνει η ίδια και ο στόχος είναι να ξεκινήσουν οι συνομιλίες από εκεί που έμειναν. Επιπρόσθετα, ο Προέδρος Χριστοδουλίδης πιστεύει ότι η διασύνδεση του Κυπριακού με τις ευρωτουρκικές σχέσεις μπορεί να αποτελέσει κίνητρο για την Τουρκία για να επανέλθει στις συνομιλίες. Ας υποθέσουμε ότι οι στόχοι του Κυπρίου Προέδρου υλοποιούνται. Λαμβάνοντας όμως υπ’ όψιν τις θέσεις της Τουρκίας για δυο κράτη στην καλύτερη περίπτωση θα οδηγηθούμε σε προτάσεις για μια λύση χαλαρής ομοσπονδίας ή/και συνομοσπονδίας. Βελτιώνει την υφιστάμενη κατάσταση για την ελληνοκυπριακή πλευρά μια τέτοια έκβαση; Αλλά και η Αθήνα πιστεύει ότι μια τέτοια εξέλιξη θα εξυπηρετεί τους δικούς της εθνικούς στόχους;
Ο ΔΗΣΥ έχει εκφράσει επιφυλάξεις για μια τέτοια πολιτική καθώς θεωρεί ότι αυτή αποτελεί συνταγή για απραξία και διαιώνισης του status quo. Εκτός από την κριτική, τι προτείνει όμως ο ΔΗΣΥ; Άλλωστε η πολιτική του Προέδρου Χριστοδουλίδη δεν διαφέρει από αυτήν του Αναστασιάδη. Για το ΑΚΕΛ ο πραγματικός καταλύτης για θετικές εξελίξεις είναι το ενεργειακό. Και ενώ η επιστράτευση του ενεργειακού μπορεί όντως να αποτελέσει την απαρχή εξελίξεων το βασικό ερώτημα είναι οι συγκεκριμένες διαστάσεις και το περιεχόμενο μιας τέτοιας προσέγγισης και πρωτοβουλίας. Τα κόμματα του ενδιάμεσου χώρου που στήριξαν την υποψηφιότητα Χριστοδουλίδη έχουν διαφορετικές προσεγγίσεις για το Κυπριακό. Ούτως η άλλως όμως δεν υπήρξαν συγκεκριμένες τοποθετήσεις με ξεκάθαρη πυξίδα. Ενδεχομένως για το ΔΗΚΟ και την ΕΔΕΚ να είναι πιο δύσκολα τα δεδομένα καθώς ελλοχεύει ο κίνδυνος να περιπέσουν σε αντιφάσεις με τις ίδιες τις θέσεις τους.
Η πραγματικότητα είναι ότι τόσο στη Λευκωσία όσο και στην Αθήνα δεν υπάρχει ολοκληρωμένη πειστική στρατηγική για το Κυπριακό. Είναι καθοριστικής σημασίας να διαγνωστεί και να αξιολογηθεί το ευρύτερο περιβάλλον καθώς και τα υφιστάμενα δεδομένα για το εθνικό μας ζήτημα. Μεταξύ άλλων, υπογραμμίζεται ότι δεν υπάρχουν σήμερα οι προϋποθέσεις για μια ομοσπονδιακή λύση στο Κυπριακό. Εάν πραγματικά η πλευρά μας θεωρεί καθοριστικής σημασίας την υλοποίηση αυτού του στόχου για την αποκατάσταση της ενότητας της Κύπρου τότε πρέπει να κατανοηθεί ότι μια ενδεχόμενη επιτυχία περνά μέσα από μια εξελικτική διαδικασία. Αλλά και αυτό υπό προϋποθέσεις. Παράλληλα στα πλαίσια του νέου αναδυόμενου διεθνούς περιβάλλοντος τόσο η Λευκωσία όσο και η Αθήνα νομιμοποιούνται να προτάξουν την κατοχική διάσταση του Κυπριακού. Θα πρέπει ταυτόχρονα να τονιστεί προς πάσα κατεύθυνση ότι η αντιμετώπιση της παραβίασης του διεθνούς δικαίου δεν μπορεί να γίνεται κατά το δοκούν.
Τέλος, υπογραμμίζεται ότι ενώ η εικόνα και η πολιτική ορθότητα έχουν τη δική τους σημασία, ο πατριωτικός πραγματισμός υπαγορεύει την επικέντρωση στην ουσία. Ενώ ο μέγιστος στόχος πρέπει να παραμείνει η αποκατάσταση της ενότητας, εδαφικής ακεραιότητας και της κυριαρχίας της Κυπριακής Δημοκρατίας στα πλαίσια ενός λειτουργικού ομοσπονδιακού πολιτεύματος, παράλληλα είναι σημαντικό να προσδιορίσουμε ως ελάχιστο στόχο τη μη επιδείνωση του status quo για την πλευρά μας. Για την επίτευξη των στόχων αυτών απαιτείται ο συντονισμός των ενεργειών Αθήνας και Λευκωσίας, ο καταρτισμός ολοκληρωμένης στρατηγικής καθώς και η ουσιαστική αναβάθμιση όλων των συντελεστών ισχύος.
* Ο Καθηγητής Ανδρέας Θεοφάνους είναι Πρόεδρος του Κυπριακού Κέντρου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων καθώς και του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών και Διακυβέρνησης του Πανεπιστημίου Λευκωσίας.
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ
«Η μεγαλύτερη σφαγή της σύγχρονης ιρανικής ιστορίας»! Ανεβαίνει ο απολογισμός των νεκρών
Σύμφωνα με το Iran International, «τουλάχιστον 12.000 είναι οι νεκροί» – βαθαίνει το μπλακάουτ, χάσμα με τις μέχρι τώρα εκτιμήσεις
Σε μια εξαιρετικά βαριά καταγγελία που ανεβάζει κατακόρυφα τον πήχη της συζήτησης για την κλίμακα της καταστολής στο Ιράν, το Iran International δημοσίευσε ανακοίνωση της Συντακτικής του Επιτροπής με τίτλο «Ο σκοτωμός των 12000 Ιρανών δεν θα θαφτεί στη σιωπή», υποστηρίζοντας ότι τουλάχιστον 12.000 άνθρωποι σκοτώθηκαν στο πλαίσιο της τελευταίας καταστολής, σε ένα σκηνικό συντονισμένου επικοινωνιακού μπλακάουτ (διακοπές ίντερνετ, κλείσιμο ΜΜΕ, εκφοβισμός μαρτύρων και δημοσιογράφων).
Σύμφωνα με το ίδιο μέσο, η εκτίμηση προκύπτει από «πολυεπίπεδη διαδικασία διασταύρωσης» που –όπως αναφέρει– περιλαμβάνει πηγές «κοντά» στο Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας, πηγές στο προεδρικό γραφείο, πληροφορίες από κύκλους των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) σε πόλεις όπως Μασχάντ, Κερμανσάχ, Ισφαχάν, μαρτυρίες οικογενειών και αυτοπτών, καθώς και στοιχεία που συνδέονται με ιατρικά κέντρα. Το Iran International υποστηρίζει ακόμη ότι η «μεγαλύτερη σφαγή της σύγχρονης ιρανικής ιστορίας» έγινε κυρίως σε δύο συνεχόμενες νύχτες, 8 και 9 Ιανουαρίου, με κύριο μηχανισμό την IRGC και τους Basij, και ότι υπήρξε «οργανωμένη εντολή» για χρήση πραγματικών πυρών.
Η καταγγελία αυτή, πάντως, απέχει δραματικά από τις μέχρι τώρα δημόσιες αποτιμήσεις διεθνών οργανισμών και πρακτορείων. Το Reuters μετέδωσε σήμερα δήλωση Ιρανού αξιωματούχου περί περίπου 2.000 νεκρών τις τελευταίες δύο εβδομάδες, ενώ το Γραφείο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ κάνει λόγο για «εκατοντάδες» νεκρούς και κρούει τον κώδωνα για τον κίνδυνο κλιμάκωσης και για πιθανή χρήση της θανατικής ποινής σε βάρος χιλιάδων συλληφθέντων. Παράλληλα, δημοσιεύματα επικαλούνται στοιχεία οργανώσεων που ανεβάζουν τον αριθμό των θυμάτων σε επίπεδα κοντά στις 2.000 απώλειες, σε μια περίοδο που η πρόσβαση σε αξιόπιστη πληροφόρηση παραμένει εξαιρετικά δύσκολη λόγω περιορισμών και διακοπών επικοινωνιών.
Το Iran International ζητά από πολίτες εντός και εκτός χώρας να αποστείλουν βίντεο, φωτογραφίες, ηχητικές μαρτυρίες και επαληθεύσιμα στοιχεία (τοποθεσίες, χρόνους, νοσοκομεία, ονόματα), δηλώνοντας ότι θα συνεχίσει τη συλλογή τεκμηρίωσης και θα διαβιβάσει τα ευρήματα σε αρμόδιους διεθνείς φορείς.
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ
Υπό πίεση το καθεστώς στο Ιράν! Προωθούν εκτέλεση 26χρονου διαδηλωτή – Στους 2000 οι νεκροί
Κατηγορήθηκε για «πόλεμο κατά του θεού», ένα αδίκημα το οποίο στο νομικό σύστημα του Ιράν επισύρει την εσχάτη των ποινών.
Στην τελική ευθεία για την πραγματοποίηση της πρώτης θανατικής ποινής εις βάρος διαδηλωτή, στο πλαίσιο των μαζικών συλλήψεων που ακολούθησαν τις εκτεταμένες αντικαθεστωτικές κινητοποιήσεις, φαίνεται πως βρίσκεται το ιρανικό καθεστώς. Την έντονη ανησυχία τους για την εξέλιξη αυτή εκφράζουν διεθνείς οργανώσεις προάσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, σημειώνοντας πως οι συλλήψεις έχουν πλέον υπερβεί τις 10.000.
Ειδικότερα, όπως αναφέρουν οι οργανώσεις Iran Human Rights και National Union for Democracy in Iran (NUFDI), ο 26χρονος Έρφαν Σολτάνι πρόκειται να εκτελεστεί δια απαγχονισμού την Τετάρτη. Η κράτησή του πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων στην πόλη Καράτζ.
Erfan Soltani was arrested for protesting during Iran's 2026 uprising.
The Islamic Republic is set to execute him this Wednesday, and informed his family that the sentence is final. He was denied access to a lawyer.
Erfan’s only crime was calling for freedom.
Be his voice. pic.twitter.com/73WfZCJiq2
— National Union for Democracy in Iran (@NUFDIran) January 11, 2026
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται η Iran Human Rights, η οικογένεια του κρατουμένου ενημερώθηκε για την καταδίκη σε θάνατο, καθώς και ότι η εκτέλεση έχει προγραμματιστεί για τις 14 Ιανουαρίου. Επισημαίνεται, ωστόσο, ότι η ανεξάρτητη επιβεβαίωση των λεπτομερειών καθίσταται εξαιρετικά δυσχερής, δεδομένου ότι η χώρα τελεί υπό καθεστώς εκτεταμένης διακοπής των επικοινωνιών.
Ο Διευθυντής της Iran Human Rights, Μαχμούντ Αμιρί-Μογκαντάμ, δήλωσε σχετικά ότι «οι εκτεταμένες δολοφονίες άοπλων διαδηλωτών τις τελευταίες ημέρες 1980, τα οποία έχουν αναγνωριστεί ως εγκλήματα κατά ».
Επιπροσθέτως, ο ίδιος συμπλήρωσε πως «ο κίνδυνος μαζικών και εξωδικαστικών εκτελέσεων διαδηλωτών είναι εξαιρετικά σοβαρός».
Erfan Soltani is scheduled to be executed by hanging in Iran in 48 hours.
He was arrested in Karaj on January 9 for taking part in the protests. His family was given just 10 minutes to say goodbye. No lawyer. No fair trial. Days later, the Islamic regime sentenced him to death.… pic.twitter.com/jxRwCJznpj
— Sarah Raviani (@sarahraviani) January 12, 2026
Στην ίδια ανακοίνωση, η οργάνωση απευθύνει έκκληση στη διεθνή κοινότητα να αναλάβει άμεση δράση, επικαλούμενη την αρχή της «Ευθύνης Προστασίας». Υπογραμμίζεται δε, ότι υφίσταται ρητή υποχρέωση προστασίας των άοπλων διαδηλωτών από τις μαζικές δολοφονίες που διαπράττονται από το ιρανικό κράτος και τους Φρουρούς.
Παράλληλα, απευθύνεται κάλεσμα σε πολίτες και οργανώσεις ανά τον κόσμο, ζητώντας την άσκηση πίεσης προς τις κυβερνήσεις τους για την αποτροπή της πράξης.
Από την πλευρά της, η National Union for Democracy in Iran ζητά διεθνή κινητοποίηση για να αποτραπεί η εκτέλεση, τονίζοντας ότι «το μόνο του “έγκλημα” ήταν ότι ζήτησε ελευθερία για το Ιράν». «Γίνετε η φωνή του», ανέφερε η οργάνωση σε σχετική ανάρτησή της. Σύμφωνα με την NUFD, ο 26χρονος φέρεται να στερήθηκε την πρόσβαση σε δικηγόρο κατά τη διάρκεια της διαδικασίας.
Ίδιες πηγές αναφέρουν πως ο Σολτάνι κατηγορήθηκε για «πόλεμο κατά του θεού», ένα αδίκημα το οποίο στο νομικό σύστημα του Ιράν επισύρει την εσχάτη των ποινών.
Διεθνή
Φρίντριχ Μερτς: Ενδέχεται να πλησιάζει το τέλος του καθεστώτος στο Ιράν
Μιλώντας σήμερα από την Μπανγκαλόρ, ο κ. Μερτς σχολίασε χαρακτηριστικά: «Αν ένα καθεστώς μπορεί να παραμείνει την εξουσία μόνο με τη χρήση βίας, τότε ουσιαστικά έχει τελειώσει». Συνεχίζοντας την τοποθέτησή του επί του θέματος, «Υποθέτω ότι αυτή τη στιγμή ίσως παρακολουθούμε τις τελευταίες ημέρες και εβδομάδες αυτού », όπως πρόσθεσε.
Την εκτίμηση ότι το ιρανικό καθεστώς ενδέχεται να οδεύει προς την κατάρρευσή του εξέφρασε ο Γερμανός καγκελάριος, Φρίντριχ Μερτς. Η δήλωση αυτή πραγματοποιήθηκε ενώ η χώρα παραμένει σε καθεστώς ψηφιακής απομόνωσης, με την πρόσβαση στο διαδίκτυο να είναι αδύνατη για χρονικό διάστημα που υπερβαίνει τις 100 ώρες.
Μιλώντας σήμερα από την Μπανγκαλόρ, ο κ. Μερτς σχολίασε χαρακτηριστικά: «Αν ένα καθεστώς μπορεί να παραμείνει την εξουσία μόνο με τη χρήση βίας, τότε ουσιαστικά έχει τελειώσει». Συνεχίζοντας την τοποθέτησή του επί του θέματος, «Υποθέτω ότι αυτή τη στιγμή ίσως παρακολουθούμε τις τελευταίες ημέρες και εβδομάδες αυτού », όπως πρόσθεσε.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Γερμανός καγκελάριος είχε ήδη από τη Δευτέρα καταδικάσει με έντονο τρόπο τις πρακτικές των ιρανικών δυνάμεων ασφαλείας έναντι των ειρηνικών διαδηλωτών. Στις δηλώσεις του χαρακτήρισε τις ενέργειες αυτές «δυσανάλογες» καθώς και «βίαιες».
Οι τρέχουσες κινητοποιήσεις, οι οποίες αξιολογούνται ως οι σοβαρότερες των τελευταίων ετών, ξέσπασαν αρχικά στις 28 Δεκεμβρίου στην Τεχεράνη. Ως βασική αιτία αναφέρεται ο υψηλότατος πληθωρισμός και η δυσχερής οικονομική κατάσταση, ωστόσο οι διαμαρτυρίες επεκτάθηκαν ταχύτατα και σε άλλα αστικά κέντρα λαμβάνοντας σαφή πολιτική τροπή. Παράλληλα, έχουν καταγραφεί εκτεταμένες ταραχές και συγκρούσεις ανάμεσα σε διαδηλωτές και δυνάμεις καταστολής, με την Τεχεράνη να κατηγορεί τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ για υποκίνηση των επεισοδίων.
Αναφορές υποδεικνύουν ότι οι δυνάμεις ασφαλείας του Ιράν μετέρχονται βίαιων τακτικών για την αντιμετώπιση των διαδηλωτών. Σύμφωνα με την οργάνωση Iran Human Rights (IHRNGO), η οποία εδρεύει στο Όσλο, ο αριθμός των ανθρώπων που έχουν χάσει τη ζωή τους ανέρχεται σε τουλάχιστον 648.
Επιπροσθέτως, η ψηφιακή επικοινωνία στη χώρα έχει διακοπεί από τις 8 Ιανουαρίου, με το μπλακ άουτ να συνεχίζεται για 108 ώρες, όπως επισημαίνει η μη κυβερνητική οργάνωση εποπτείας του διαδικτύου.
«Εδώ και 108 ώρες το Ιράν έχει επιβάλει διακοπή στην πρόσβαση στο διαδίκτυο σε εθνικό επίπεδο, γεγονός που απομονώνει τους Ιρανούς », τόνισε η Netblocks.
Παρά τη διαδικτυακή φίμωση, οι τηλεφωνικές συνδέσεις με το εξωτερικό, οι οποίες είχαν διακοπεί την Παρασκευή, έχουν πλέον αποκατασταθεί, σύμφωνα με μαρτυρίες δημοσιογράφου.
-
Άμυνα1 εβδομάδα πρινΑπαγωγή Μαδούρο: Δεν υπάρχει άλλη χώρα στον κόσμο που να μπορεί να πραγματοποιήσει μια τέτοια επιχείρηση
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 εβδομάδες πρινΌλη η αλήθεια για το κόψιμο του σλαβόφωνου συγκροτήματος στη Φλώρινα!
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΜεγάλο παρασκήνιο πίσω από τον θάνατο του Λίβυου ΓΕΕΘΑ! Πίεζε για αποχώρηση των ξένων στρατευμάτων και συμφιλίωση με Χαφτάρ – Φιλότουρκος ο αντικαταστάτης του
-
Άμυνα2 εβδομάδες πρινΟ Τραμπ έστειλε σήμα στον Ερντογάν μπροστά στον Νετανιάχου! Άνοιξε παράθυρο για τουρκική στρατιωτική παρουσία στη Γάζα και F-35 στην Άγκυρα
-
Άμυνα3 εβδομάδες πρινΣυναγερμός στην Άγκυρα! Πτώση του αεροσκάφους που μετέφερε τον Αρχηγό ΓΕΕΘΑ της Λιβύης – Είχε χαθεί το σήμα από τα ραντάρ – Βίντεο δείχνουν στιγμιότυπο συντριβής
-
Γενικά θέματα2 εβδομάδες πρινΦλώρινα: Συγκρότημα τραγουδούσε στα σλάβικα – Tους σταμάτησε ο δήμαρχος
-
Άμυνα1 εβδομάδα πρινΚαραβίδας: Ντροπιαστικά όσα συνέβησαν στο ελληνικό FIR
-
Άμυνα3 μήνες πρινΑποκάλυψη Ινδού στρατηγού! Πως ινδική φρεγάτα εξανάγκασε σε οπισθόχωρηση τρία τουρκικά πολεμικά πλοία
