Επιμέλεια: Γιάννης Πεγειώτης

• ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ ΣΤΗ ΓΑΖΑ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΑΥΣΗ ΤΟΥ ΠΥΡΟΣ
• ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ ΕΝΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΑΜΑΧΩΝ ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΟΠΟΥ ΚΑΤΟΙΚΟΥΣΑΝ ΠΡΙΝ ΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ ΙΣΡΑΗΛ ΧΑΜΑΣ
• Η ΤΕΡΑΣΤΙΑ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΗ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΤΟΥ ΟΗΕ ΤΩΝ ΘΥΓΑΤΡΙΚΩΝ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΠΟΥΝ ΕΝΤΟΣ ΓΑΖΑΣ
• Συνεχίζοντας την πολυετή επικοινωνία μαςμε ανθρωπιστικές Οργανώσεις στη Μέση Ανατολή συγκεντρώσαμε σειρα τελευταίων πληροφοριών από τη Γάζα με την βοήθεια του πολυμερους δικτύου συγκεντρωσης πληροφοριών με συντονιστη το Γραφείο Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ το οποίο μας διευκόλυνε ενημερωτικά κατά την περίοδο περιορισμένης ειδησογραφικής προσβασης στη Γάζα ,τη Σύρία και επικίνδυνες περιοχές της Αφρικής

• Βασικα σημεια
• Πάνω από 376.000 άνθρωποι υπολογίζεται ότι επέστρεψαν στους τόπους καταγωγής τους στη βόρεια Γάζα, μετά την αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τους δύο βασικούς δρόμους κατά μήκος του διαδρόμου Νετζαρίμ.
• Η αύξηση των προμηθειών βοήθειας και οι βελτιωμένες συνθήκες πρόσβασης επέτρεψαν στους ανθρωπιστικούς εταίρους να επεκτείνουν ουσιαστικά την παροχή βοήθειας και υπηρεσιών σωστικής βοήθειας σε όλη τη Λωρίδα της Γάζας, συμπεριλαμβανομένων περιοχών στις οποίες προηγουμένως ήταν αδύνατη η πρόσβαση.
• Οι επιτόπιες αξιολογήσεις αποκαλύπτουν τεράστια επίπεδα καταστροφής υποδομών ύδρευσης και αποχέτευσης, ιδιαίτερα στη βόρεια Γάζα, υπογραμμίζοντας την κρίσιμη ανάγκη να ενταθούν οι προσπάθειες αποκατάστασης και επισκευής για την κάλυψη βασικών ανθρώπινων αναγκών.
• Πάνω από 50 εκατομμύρια τόνοι συντριμμιών στη Γάζα μπορεί να χρειαστούν έως και 20 χρόνια για να αφαιρεθούν, εκτιμά ο ΟΗΕ, καθώς συνεχίζονται οι προσπάθειες για την κλιμάκωση των εκτιμήσεων εκρηκτικών κινδύνων.
• Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ  ΣΥΝΟΨΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ  ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΟΥ ΓΡΑΦΕΙΟΥ ΤΟΥ ΟΗΕ

• Ο OCHA αναφέρει ότι ο ΟΗΕ και οι ανθρωπιστικοί εταίροι του στη Γάζα εκμεταλλεύονται κάθε ευκαιρία που δημιουργείται από την κατάπαυση του πυρός για να παρέχουν κρίσιμες υπηρεσίες σωτηρίας σε ανθρώπους και στις πέντε κυβερνήσεις.
• Σήμερα, 836 φορτηγά εισήλθαν στη Γάζα, σύμφωνα με πληροφορίες που έλαβε ο ΟΗΕ επί τόπου μέσω αλληλεπιδράσεων με τις ισραηλινές αρχές και τους εγγυητές για τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός.
• Οι ομάδες βοήθειας συνεχίζουν να παρέχουν τρόφιμα, υγειονομική περίθαλψη και άλλες ανθρωπιστικές υπηρεσίες σε ανθρώπους που επιστρέφουν στη βόρεια Γάζα. Οι εταίροι εκτιμούν ότι από νωρίτερα σήμερα, περισσότεροι από 375.000 άνθρωποι έχουν περάσει από νότο προς βορρά από το άνοιγμα του παραλιακού δρόμου και του δρόμου Salah al Din χθες.
• Οι εργαζόμενοι της ανθρωπιστικής βοήθειας που έχουν αναπτυχθεί κατά μήκος αυτών των δρόμων παρέχουν στους εν κινήσει νερό, ζεστά γεύματα, μπισκότα υψηλής ενέργειας, κιτ υγιεινής και επείγουσα ιατρική περίθαλψη, όπως απαιτείται. Προειδοποιούν επίσης τους ανθρώπους για τους κινδύνους που ενέχουν οι εκρηκτικοί μηχανισμοί.
• Το OCHA σημειώνει ότι από την έναρξη της κατάπαυσης του πυρός, η Υπηρεσία Δράσης κατά των Ναρκών του ΟΗΕ και οι εταίροι της έχουν αξιολογήσει σχεδόν δώδεκα τοποθεσίες σε όλη τη Γάζα για να μειώσουν τον κίνδυνο εκρηκτικών μηχανισμών για τους αμάχους, συμπεριλαμβανομένου του ανθρωπιστικού προσωπικού.
• Εν τω μεταξύ, το Παγκόσμιο Επισιτιστικό Πρόγραμμα (WFP) αναφέρει ότι κατά τη διάρκεια της πρώτης εβδομάδας της κατάπαυσης του πυρός, ο οργανισμός προσέγγισε περισσότερους από 330.000 ανθρώπους σε όλη τη Γάζα με επισιτιστική βοήθεια, συμπεριλαμβανομένων δεμάτων τροφίμων, ζεστών γευμάτων και βοήθειας σε μετρητά.
• Το WFP λέει ότι έχει φέρει περισσότερους από 10.000 μετρικούς τόνους τροφίμων στη Γάζα από την κατάπαυση του πυρός – και ότι για πρώτη φορά εδώ και μήνες, οι οικογένειες στη Γάζα λαμβάνουν σημαντικά περισσότερα σιτηρέσια – δύο δέματα τροφίμων και μια σακούλα 25 κιλών αλεύρι σίτου. Ο οργανισμός έχει επίσης διανείμει προϊόντα διατροφής σε 46.000 άτομα, συμπεριλαμβανομένων παιδιών κάτω των 5 ετών και εγκύων και θηλαζουσών γυναικών.
• Χάρη στην εισροή φρέσκων προμηθειών που εισήλθαν στο Στριπ, το WFP μπόρεσε επίσης να θέσει σε λειτουργία αρτοποιεία στο νότο –οκτώ παλιά και πέντε νέα– και να προετοιμάσει ζεστά γεύματα και να παραδώσει έτοιμα γεύματα σε οικογένειες σε καταφύγια.
• Ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας (FAO) λέει ότι εργάζεται για την αποκατάσταση της τοπικής παραγωγής τροφίμων στη Γάζα, κλιμακώνοντας τις παραδόσεις κρίσιμων γεωργικών εισροών. Ο FAO εστιάζει επίσης στην ανοικοδόμηση υποδομών αγροδιατροφής, όπως θερμοκήπια, πηγάδια και ηλιακά συστήματα.
• Η τελευταία γεωχωρική αξιολόγηση του οργανισμού, που πραγματοποιήθηκε με το Δορυφορικό Κέντρο του ΟΗΕ μεταξύ Οκτωβρίου και Δεκεμβρίου 2024, δείχνει ότι τα τρία τέταρτα των χωραφιών που κάποτε καλλιεργούνταν στη Γάζα –καθώς και οπωρώνες με ελιές– έχουν υποστεί ζημιές ή καταστραφούν. Οι απώλειες ζώων είναι στο 96 τοις εκατό και ο κλάδος της αλιείας βρίσκεται στο χείλος της κατάρρευσης.
• Εν τω μεταξύ, στη Δυτική Όχθη, η OCHA παραμένει βαθιά ανήσυχη για τον αντίκτυπο των συνεχιζόμενων επιχειρήσεων από τις ισραηλινές δυνάμεις στην Τζενίν και πιο πρόσφατα στο Τουλκάρμ.
• Χθες αναφέρθηκαν αεροπορικές επιδρομές στο Τουλκάρμ, με αποτέλεσμα να υπάρξουν περαιτέρω θάνατοι. Από την έναρξη της επιχείρησης στη Τζενίν στις 21 Ιανουαρίου, 18 άνθρωποι σκοτώθηκαν και στις δύο επαρχίες. Το OCHA προειδοποιεί ότι η χρήση πολεμικών τακτικών από τις ισραηλινές δυνάμεις φαίνεται να υπερβαίνει τα πρότυπα επιβολής του νόμου.
• Τόσο στην Τζενίν όσο και στην Τουλκάρμ, έχουν αναφερθεί εκτοπίσεις και σημαντικές ζημιές σε υποδομές λόγω επαναλαμβανόμενων επιχειρήσεων τους τελευταίους μήνες. Ως αποτέλεσμα, οι προσφυγικοί καταυλισμοί έχουν πλέον αποσυνδεθεί σε μεγάλο βαθμό από το δίκτυο ύδρευσης και ηλεκτρισμού. Το κυβερνητικό νοσοκομείο της Τζενίν βασίζεται σε δεξαμενές νερού που παρέχονται μέσω της υποστήριξης του Ανθρωπιστικού Ταμείου Κατεχόμενης Παλαιστινιακής Επικράτειας που διαχειρίζεται ο OCHA για την προετοιμασία τέτοιων εκδηλώσεων.
• Στον καταυλισμό Jenin, το WFP λέει ότι ο οργανισμός είναι έτοιμος να παράσχει βοήθεια με κουπόνια τροφίμων σε περισσότερα από 3.700 άτομα. Το WFP βοηθά επίσης να λάβει βοήθεια σε μετρητά σε χιλιάδες εκτοπισμένα νοικοκυριά που έχουν πληγεί από στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Δυτική Όχθη.

Επιλογή από τις τελευταίες Ανθρωπιστικές Εξελίξεις εντός Γαζας

Λεπτομέρειες για το καραβάνι επιστροφής στις ερειπωμένες παλαιές εστίες

Πληροφορίες από ολες τις Οργανώσεις που επιχειρουν εντός Γαζας

Ο Μεταξύ των απογευμάτων της 22ας Ιανουαρίου και της 28ης Ιανουαρίου, το Υπουργείο Υγείας (MoH) στη Γάζα ανέφερε ότι 193 Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν και 397 τραυματίστηκαν. Αυτό περιλαμβάνει 171 πτώματα που ανασύρθηκαν στη Λωρίδα της Γάζας. Από τότε που τέθηκε σε ισχύ η κατάπαυση του πυρός στις 19 Ιανουαρίου και έως τις 28 Ιανουαρίου, ανασύρθηκαν συνολικά 354 πτώματα από περιοχές που προηγουμένως ήταν απρόσιτες, ανέφερε το υπουργείο Υγείας. Μεταξύ 7 Οκτωβρίου 2023 και 28 Ιανουαρίου 2025, τουλάχιστον 47.354 Παλαιστίνιοι σκοτώθηκαν και 111.563 τραυματίστηκαν, σύμφωνα με το Υπουργείο Υγείας στη Γάζα.

• Οι απώλειες Παλαιστινίων κατά την περίοδο αναφοράς περιλαμβάνουν περιπτώσεις όπου οι ισραηλινές δυνάμεις άνοιξαν πυρ εναντίον Παλαιστινίων, συμπεριλαμβανομένων περιοχών εντός ή κοντά στις καθορισμένες ζώνες ασφαλείας στο πλαίσιο της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός, καθώς και λόγω έκρηξης μη εκρηκτικών πυρομαχικών. Για παράδειγμα, στις 27 Ιανουαρίου, ένα κορίτσι φέρεται να σκοτώθηκε και άλλα τραυματίστηκαν όταν ένα καρότσι που οδηγούσε ζώα χτυπήθηκε στην οδό Al Rashid, βορειοδυτικά του An Nuseirat ενώ επέστρεφε προς τα βόρεια. Την ίδια μέρα, ένας άνδρας σκοτώθηκε και άλλοι τραυματίστηκαν όταν χτυπήθηκε μπουλντόζα στην περιοχή An-Nuweiri, βορειοδυτικά του An Nuseirat. Νωρίτερα, στις 22 Ιανουαρίου, ένας Παλαιστίνιος σκοτώθηκε και δύο τραυματίστηκαν από εκρηκτικό κατάλοιπο πολέμου στην περιοχή At-Twam, δυτικά της Jabalya, στη Βόρεια Γάζα.
• Μεταξύ των απογευμάτων της 22ας Ιανουαρίου και της 28ης Ιανουαρίου, κανένας Ισραηλινός στρατιώτης δεν σκοτώθηκε στη Γάζα, σύμφωνα με τις ισραηλινές δυνάμεις. Μεταξύ 7 Οκτωβρίου 2023 και 19 Ιανουαρίου 2025, σύμφωνα με τις ισραηλινές δυνάμεις και τις επίσημες ισραηλινές πηγές που αναφέρονται στα μέσα ενημέρωσης, σκοτώθηκαν περισσότεροι από 1.605 Ισραηλινοί και ξένοι υπήκοοι, η πλειονότητα στις 7 Οκτωβρίου 2023 και αμέσως μετά. Αυτό περιλαμβάνει 405 στρατιώτες που σκοτώθηκαν, επιπλέον των 2.570 στρατιωτών που τραυματίστηκαν, στη Γάζα ή κατά μήκος των συνόρων με το Ισραήλ από την έναρξη της χερσαίας επιχείρησης τον Οκτώβριο του 2023.
• Από τότε που τέθηκε σε ισχύ η κατάπαυση του πυρός, η άνοδος της καθημερινής εισόδου προμηθειών στη Γάζα, μέσω των διελεύσεων Erez και Zikim στο βορρά και Kerem Shalom στο νότο, και οι βελτιωμένες συνθήκες πρόσβασης επέτρεψαν στους ανθρωπιστικούς εταίρους να επεκτείνουν ουσιαστικά την παροχή ναυαγοσωστικής βοήθειας και υπηρεσίες σε όλη τη Λωρίδα της Γάζας. Ενώ ο κύριος όγκος των εισερχόμενων προμηθειών αποτελείται επί του παρόντος από είδη διατροφής, σχεδιάζεται αύξηση της εισόδου καταφυγίων, ιατρικών, ύδρευσης και αποχέτευσης και άλλων βασικών προμηθειών. Το Παγκόσμιο Πρόγραμμα Επισιτισμού ( WFP ) είπε ότι έφερε περισσότερο φαγητό στους ανθρώπους στη Γάζα κατά τις πρώτες τέσσερις ημέρες της κατάπαυσης του πυρός από ό,τι μπορούσε προηγουμένως να αποστέλλει κατά μέσο όρο ανά μήνα. Στις 28 Ιανουαρίου, μετά από αξιολογήσεις των εταίρων και την είσοδο επαρκούς προμήθειας αλευριού, άρχισαν να λειτουργούν με πλήρη δυναμικότητα 13 αρτοποιεία που υποστηρίζονται από το WFP, εκ των οποίων οκτώ βρίσκονται στο Deir al Balah και πέντε στο Khan Younis. Αυτά περιλαμβάνουν οκτώ αρτοποιεία που είχαν κλείσει προηγουμένως λόγω έλλειψης αλευριού και πέντε νέα. Οι δωρεάν διανομές ψωμιού σε κοινοτικές κουζίνες ξεκίνησαν και πάλι, εκτός από τη διάθεση ψωμιού για αγορά μέσω πέντε λιανοπωλητών. Επιπλέον, για να βοηθήσουν τις οικογένειες να ανακτήσουν τη σταθερότητά τους μετά από μήνες ελλείψεων τροφίμων, το WFP και οι συνεργάτες παρέχουν δύο δέματα τροφίμων και ένα σακουλάκι αλεύρι 25 κιλών ανά οικογένεια και η UNRWA παρέχει σε κάθε βοηθούμενη οικογένεια δύο δέματα τροφίμων επαρκή για ενάμιση μήνα.
• Στις 22 Ιανουαρίου, 274.350 λίτρα καυσίμου παραδόθηκαν στη βόρεια Γάζα για πρώτη φορά από την έναρξη της εκεχειρίας, επιτρέποντας τη λειτουργία των εφεδρικών γεννητριών που απαιτούνται για την αποκατάσταση κρίσιμων ανθρωπιστικών εγκαταστάσεων και υπηρεσιών, ενώ απαιτούνται πρόσθετες ροές καυσίμων, συμπεριλαμβανομένου του μαγειρικού αερίου. την επόμενη περίοδο για να αποφευχθεί η διακοπή της υπηρεσίας. Στις 23 Ιανουαρίου, οι εταίροι του Τομέα Επισιτιστικής Ασφάλειας (FSS) άνοιξαν μια κουζίνα στο κυβερνείο της Βόρειας Γάζας για να υποστηρίξουν τους παλιννοστούντες και τα πέντε αρτοποιεία στην πόλη της Γάζας συνέχισαν να λειτουργούν με πλήρη δυναμικότητα. Ομοίως, ως μέρος της κλιμακούμενης απόκρισης για την υγεία, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ( ΠΟΥ ) παρέδωσε 70.000 λίτρα καυσίμου στην πόλη της Γάζας για να συντηρήσει 20 μερικώς λειτουργικές εγκαταστάσεις υγείας και ασθενοφόρα. Επιπλέον, η παράδοση 10.000 λίτρων καυσίμου, μέσω του Ταμείου των Ηνωμένων Εθνών για τα Παιδιά (UNICEF), έδωσε τη δυνατότητα στην Παλαιστινιακή Αρχή Υδάτων (PWA) να υποστηρίξει τη λειτουργία αντλιών λυμάτων και 13 γεωτρήσεων στη βόρεια Γάζα για πρώτη φορά σε περισσότερα από τρεις μήνες, συμπεριλαμβανομένων πέντε πηγαδιών στην πόλη της Γάζας και οκτώ στη Βόρεια Γάζα (τρία στο Beit Hanoun και πέντε στο Beit Lahiya). Αυτό αναμένεται να βελτιώσει την παροχή νερού δεδομένης της πλήρους κατάρρευσης του συστήματος ύδρευσης στη βόρεια Γάζα. Συνολικά, στις 22 Ιανουαρίου, το Γραφείο Υπηρεσιών Έργων του ΟΗΕ ( UNOPS ) ανέφερε ότι είχε ήδη παραδώσει σχεδόν τρία εκατομμύρια λίτρα καυσίμου για την αντιμετώπιση ανθρωπιστικών αναγκών στη Γάζα, σημειώνοντας ότι «οι τρέχοντες ημερήσιοι όγκοι αντιπροσωπεύουν πάνω από δεκαπλάσιες αυξήσεις», με την περίοδο πριν από την κατάπαυση του πυρός, όταν «η απολύτως ελάχιστη ποσότητα καυσίμου που απαιτείται για την τροφοδοσία μόνο των πιο κρίσιμων αναγκών εκτιμήθηκε ότι ήταν 100.000 λίτρα την ημέρα».
• Η UNRWA, η ραχοκοκαλιά της ανθρωπιστικής επιχείρησης στη Λωρίδα της Γάζας, μπόρεσε να κλιμακώσει σημαντικά τις επιχειρήσεις της από την έναρξη της κατάπαυσης του πυρός. Το βελτιωμένο περιβάλλον λειτουργίας επέτρεψε στην UNRWA να προσεγγίσει 550.0000 άτομα με διανομές δεμάτων τροφίμων σε εννέα ημέρες. Αυτό έρχεται σε αντίθεση, για παράδειγμα, με τον Οκτώβριο του 2024, όταν οι διανομές δεμάτων τροφίμων στην κεντρική και νότια Γάζα είχαν μόλις πραγματοποιηθεί λόγω σημαντικών ελλείψεων προμηθειών. Σχεδόν 370 παλέτες βασικών φαρμάκων – συμπεριλαμβανομένων σύριγγες ινσουλίνης επαρκείς για περισσότερα από 17.000 άτομα που πάσχουν από διαβήτη για οκτώ μήνες – καθώς και εργαστηριακά και οδοντιατρικά εφόδια έχουν επίσης αποσταλεί σε υγειονομικές εγκαταστάσεις που διευθύνονται από την UNRWA, συμπεριλαμβανομένων των Deir al-Balah, Nuseirat και Το Al Mawasi και το Beach Health Center στην επαρχία της Γάζας, όπου οι υπηρεσίες έχουν αποκατασταθεί αυτή την εβδομάδα. Σε αυτά τα κέντρα, τις προσωρινές κλινικές και τα ιατρικά σημεία, πάνω από 1.000 υγειονομικό προσωπικό της UNRWA παρείχαν 13.768 επισκέψεις υγείας μόνο στις 25 Ιανουαρίου. Επιπλέον, οι ομάδες της UNRWA υποστήριξαν, σε συνεργασία με την Υπηρεσία Ύδρευσης των Παράκτιων Δήμων (CMWU) και το Κοινό Συμβούλιο Υπηρεσιών, μια κλιμάκωση των προσπαθειών συλλογής στερεών αποβλήτων από δήμους στη Γάζα, στο Deir al Balah, στο Khan Younis και στη Rafah. όπως διανέμονται σε εκατοντάδες οικογένειες σε όλη τη Γάζα είδη υγιεινής, πόσιμο και οικιακό νερό και προμήθειες στέγης, όπως π.χ. μουσαμάδες και κουβέρτες, ενώ περίπου 22.000 σκηνές βρίσκονται στα σκαριά έτοιμες να μπουν στη Λωρίδα. Οι υπηρεσίες ψυχικής υγείας και ψυχοκοινωνικής υποστήριξης (MHPSS) που παρέχονται από ομάδες της UNRWA συνεχίστηκαν, με σχεδόν 12.500 συνεδρίες και δραστηριότητες που πραγματοποιήθηκαν μεταξύ 20 και 26 Ιανουαρίου. Πάνω από 5.500 παιδιά, συμπεριλαμβανομένων περίπου 200 παιδιών με αναπηρίες, συμμετείχαν επίσης σε δραστηριότητες βασικού αλφαβητισμού, αριθμητικής και ψυχαγωγίας μεταξύ 20 και 26 Ιανουαρίου ως μέρος του Προγράμματος Επιστροφής στη Μάθηση της UNRWA, το οποίο έχει αγγίξει περισσότερα από 18.000 παιδιά.
• Από τις 24 Ιανουαρίου, ο ΠΟΥ παρέδωσε βασικές ιατρικές προμήθειες σε έξι νοσοκομεία και ιατρικά σημεία και σε 21 ιατρικές ομάδες έκτακτης ανάγκης στη βόρεια και νότια Γάζα, οι οποίες «θα υποστηρίξουν 50.000 ασθενείς με ανάγκες μητρικής φροντίδας, υποσιτισμό, θεραπεία για τραύματα, υποσιτισμό, μη μεταδοτικές ασθένειες… [καθώς και] βελτίωση της πρόληψης των λοιμώξεων στις εγκαταστάσεις υγείας». Ομοίως, η UNICEF έχει επιταχύνει τη διανομή προμηθειών και υπηρεσιών, αναφέροντας ότι φορτηγά γεμάτα νερό, κιτ υγιεινής, θεραπείες υποσιτισμού, ζεστά ρούχα, μουσαμάδες και άλλη κρίσιμη ανθρωπιστική βοήθεια διανέμονται μέσω συνεργατών σε οικογένειες που έχουν ανάγκη. Οι ομάδες της UNICEF ενίσχυσαν επίσης την παροχή κρίσιμων υπηρεσιών, όπως δραστηριότητες κάλυψης του εμβολιασμού για την πρόληψη κρουσμάτων ασθενειών, την επέκταση του ελέγχου και της θεραπείας του υποσιτισμού και την κλιμάκωση των υπηρεσιών παιδικής προστασίας, συμπεριλαμβανομένου του MHPSS, «ειδικά σε περιοχές που δεν επιτεύχθηκε πριν από την κατάπαυση του πυρός λόγω σε επιχειρησιακές προκλήσεις ή περιορισμούς». Υπογραμμίζοντας τις τεράστιες προκλήσεις που έχουμε μπροστά μας, η Εκτελεστική Διευθύντρια της UNICEF, Κάθριν Ράσελ, δήλωσε: «Οι ομάδες της UNICEF συνεχίζουν να συναντούν παιδιά που έχουν απελπιστική ανάγκη. Η κατάπαυση του πυρός έχει προσφέρει κάποια ανακούφιση, αλλά οικογένειες επιστρέφουν σε περιοχές που έχουν καταστραφεί ολοσχερώς. Οι σωματικές και συναισθηματικές ουλές είναι βαθιές». Νωρίτερα, στις 23 Ιανουαρίου, ο Αναπληρωτής Γενικός Γραμματέας για Ανθρωπιστικές Υποθέσεις και Συντονιστής Έκτακτης Βοήθειας, Τομ Φλέτσερ, ενημέρωσε το Συμβούλιο Ασφαλείας για τα δεινά των παιδιών που αποτελούν σχεδόν το ήμισυ του πληθυσμού στη Λωρίδα της Γάζας. «Μια γενιά έχει τραυματιστεί», δήλωσε ο επικεφαλής του OCHA, σημειώνοντας ότι ένα εκατομμύριο παιδιά χρειάζονται υπηρεσίες MHPSS.
• Μετά τα μεσάνυχτα της 27ης Ιανουαρίου, ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε μια σειρά οδηγιών προς τους κατοίκους της Λωρίδας της Γάζας, μεταξύ των οποίων θα επιτραπεί στους κατοίκους να επιστρέψουν με τα πόδια μέσω της οδού Ar Rasheed ξεκινώντας στις 7:00 ή με οχήματα μέσω της οδού Salah Ad Din που ξεκινάει στις 9:00, τονίζοντας ότι η μεταφορά μαχητών ή όπλων μέσω αυτών των δρόμων στη βόρεια Γάζα θα θεωρηθεί παραβίαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός. Ο ισραηλινός στρατός προειδοποίησε επιπλέον τους κατοίκους να μην πλησιάζουν όλες τις περιοχές όπου αναπτύσσονται ισραηλινές δυνάμεις, την περιοχή διέλευσης της Ράφα, τον διάδρομο Φιλαδέλφε, τη ζώνη ασφαλείας ή τη θαλάσσια περιοχή.
• Το πρωί της 27ης Ιανουαρίου, ως μέρος της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός και των συνεχιζόμενων διαπραγματεύσεων μέσω των μεσολαβητών, οι ισραηλινές δυνάμεις αποσύρθηκαν από τμήματα του διαδρόμου Netzarim, επιτρέποντας σε δεκάδες χιλιάδες εκτοπισμένους Παλαιστίνιους να επιστρέψουν στα σπίτια τους και να επανενωθούν με τις οικογένειές τους στη βόρεια Γάζα . Οι άνθρωποι επέστρεψαν τόσο με τα πόδια μέσω της οδού Ar Rasheed όσο και με οχήματα αφού υποβλήθηκαν σε έλεγχο ασφαλείας που διενεργήθηκε από διεθνή κοινοπραξία ξένων ιδιωτικών εταιρειών σε σημείο ελέγχου στην οδό Salah Ad Deen, όπως ορίζεται στη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός. Ξεκινώντας στις 25 Ιανουαρίου, όταν οι άνθρωποι άρχισαν να κάνουν ουρές εν αναμονή της επαναλειτουργίας του διαδρόμου, ανθρωπιστικοί φορείς δημιούργησαν σημεία ανθρωπιστικής υπηρεσίας, κυρίως κατά μήκος της οδού Ar Rasheed, για να παρακολουθούν τις μετακινήσεις του πληθυσμού, να παρέχουν ιατρικές υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης και να διανέμουν μπισκότα υψηλής ενέργειας, ψωμί και ζεστά γεύματα. Περισσότεροι από 200 εθελοντές από 20 εταίρους προστασίας ήταν επίσης παρόντες κατά μήκος των διαδρομών, παρέχοντας στους ανθρώπους πρώτες ψυχολογικές βοήθειες και ενημερωτικό υλικό για τα εκρηκτικά υπολείμματα του πολέμου. Επιπλέον, αναπτύχθηκαν 25 ασθενοφόρα, συμπεριλαμβανομένων 10 στο βορρά και 15 στο νότο, από την Παλαιστινιακή Ερυθρά Ημισέληνο (PRCS), το MoH, την Παλαιστινιακή Πολιτική Άμυνα (PCD), την Ένωση Al Awda και τη Δημόσια Βοήθεια. Από τις 12:00 στις 28 Ιανουαρίου, η Ομάδα Εργασίας Διαχείρισης Τοποθεσιών (SMWG) ανέφερε ότι πάνω από 376.000 άτομα παρατηρήθηκαν να διέσχιζαν βόρεια στις 27 Ιανουαρίου και μεταξύ 6:00 και 12:00 στις 28 Ιανουαρίου, με τους άνδρες να αντιστοιχούν περίπου στους μισούς επαναπατρισθέντες και γυναίκες και παιδιά αντιστοιχούν σε περίπου το ένα τέταρτο. Έγκυες ή θηλάζουσες γυναίκες, ηλικιωμένοι, άτομα με αναπηρία, άτομα που πάσχουν από χρόνιες ασθένειες ή χρειάζονται επείγουσα ιατρική υποστήριξη και ασυνόδευτοι ανήλικοι ήταν βασικές ευάλωτες ομάδες που παρατηρήθηκαν μεταξύ των παλιννοστούντων που έκαναν το επίπονο ταξίδι με τα πόδια, σύμφωνα με την SMWG. Αναφορές μέσων ενημέρωσης που επικαλούνται ιατρικές πηγές αναφέρουν ότι 250 εκτοπισμένοι εισήχθησαν στο νοσοκομείο λόγω εξάντλησης κατά την επιστροφή τους στο βορρά και ένας ηλικιωμένος Παλαιστίνιος φέρεται να πέθανε κατά τη διάρκεια του ταξιδιού, το οποίο είναι τουλάχιστον επτά χιλιόμετρα με τα πόδια μόνο για να διασχίσει το διάδρομο Netzarim εαυτό.
• Από τότε που τέθηκε σε ισχύ η κατάπαυση του πυρός, δεν απαιτείται πλέον συντονισμός με τις ισραηλινές αρχές για αποστολές ανθρωπιστικής βοήθειας, εκτός κυρίως για την είσοδο στις ουδέτερες ζώνες. Οι ανθρωπιστικοί εταίροι και η βοήθεια φθάνουν τώρα σε περιοχές στις οποίες προηγουμένως ήταν δύσκολη ή αδύνατη η πρόσβαση, όπως η Βόρεια Γάζα, οι περιοχές στη νότια πόλη της Γάζας, οι περιοχές Al Fukhkhari και Abasan στο Khan Younis και η ανατολική Ράφα. Για να ενισχύσει τον σχεδιασμό αντίδρασης για την αντιμετώπιση των αναγκών των παλιννοστούντων στην κεντρική και νότια Γάζα, ο OCHA επισκέφθηκε στις 26 Ιανουαρίου τις περιοχές Al Fukhkhari και Abasan, στο ανατολικό Khan Younis, όπου παρευρίσκονται περίπου 10.000 και 45.000 άτομα, αντίστοιχα. Στο Abasan, οι άνθρωποι βρίσκονταν καταφύγιο σε σχολεία και αυτοσχέδιους χώρους λόγω ζημιών στα σπίτια τους. Την ίδια περίοδο, το Νορβηγικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες (NRC) και η UNRWA πραγματοποίησαν αξιολογήσεις που κάλυπταν 133.752 άτομα σε αυτοσχέδιους χώρους και συλλογικά κέντρα στο Khan Younis, στο Deir al Balah και στη Γάζα. Οι αξιολογήσεις έδειξαν σε μεγάλο βαθμό ότι οι σκηνές, οι μουσαμάδες, το νερό και οι τουαλέτες, εκτός από την αυξημένη διανομή τροφίμων, είναι μεταξύ των αναγκών προτεραιότητας που εντοπίζονται από τους πληγέντες.
• Σύμφωνα με μια επιτόπια αξιολόγηση που διεξήχθη από το PWA κατά τις δύο πρώτες ημέρες της κατάπαυσης του πυρός, έως και το 70 τοις εκατό των εγκαταστάσεων Ύδρευσης, Αποχέτευσης και Υγιεινής (WASH) στη Βόρεια Γάζα έχουν υποστεί ζημιές, καθιστώντας τη διαθεσιμότητα νερού σε μόλις τρία λίτρα ανά άτομο την ημέρα . Στην πόλη της Γάζας, η PWA ανέφερε σοβαρές ζημιές —που ξεπερνούν το 90 τοις εκατό— στη μονάδα αφαλάτωσης θαλασσινού νερού, τη μόνη τέτοια εγκατάσταση βόρεια της Γουάντι Γάζα που συνήθιζε να τροφοδοτεί με νερό τις βόρειες και δυτικές γειτονιές της πόλης. Η ζημιά του εργοστασίου έχει αφήσει ένα κρίσιμο κενό στην παροχή νερού, με την αποκατάσταση που εκτιμάται ότι θα κοστίσει 5 εκατομμύρια δολάρια και θα χρειαστεί περίπου ένα χρόνο για να ολοκληρωθεί.
• Όσον αφορά τις δημοτικές υπηρεσίες και δραστηριότητες, η απομάκρυνση των μπάζα, η επαναλειτουργία δρόμων και οι επισκευές δικτύων ύδρευσης και αποχέτευσης παραμένουν προτεραιότητα, δεδομένων των υψηλών επιπέδων ζημιών στις υποδομές και για τη διευκόλυνση της επιστροφής των ανθρώπων στα σπίτια τους. Αυτό τόνισαν αυτή την εβδομάδα οι επικεφαλής των δήμων Khan Younis και Rafah , καθώς χιλιάδες εσωτερικά εκτοπισμένοι έχουν μετακομίσει στα σπίτια τους, ή ό,τι έχει απομείνει από τα σπίτια τους, στη Rafah από το Khan Younis. Πριν από τον Οκτώβριο του 2023, στη Ράφα ζούσαν περίπου 275.000 άνθρωποι, αλλά έχει υποστεί τεράστιες ζημιές στις υποδομές, ειδικά μετά την έναρξη της ισραηλινής στρατιωτικής επιχείρησης εδάφους στο κυβερνείο τον Μάιο του 2024. Σύμφωνα με τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα ( ΓΧΣ ), η επιστροφή των ανθρώπων στα σπίτια τους στη Ράφα είναι πρόκληση καθώς πολλές γειτονιές έχουν γίνει αγνώριστες λόγω των τεράστιων καταστροφή. Η υγειονομική περίθαλψη και άλλες βασικές υπηρεσίες δεν είναι σε μεγάλο βαθμό διαθέσιμες, και πολλές περιοχές είναι πολύ επικίνδυνες για να επιστρέψουν λόγω της επικράτησης μη εκρηκτικών πυρομαχικών και υπολειμμάτων πολέμου.
• Σύμφωνα με μια προκαταρκτική εκτίμηση ποσοτικοποίησης συντριμμιών που διεξήχθη από το UN-Habitat και το Περιβαλλοντικό Πρόγραμμα του ΟΗΕ (UNEP), τα συντρίμμια που δημιουργήθηκαν από τον πόλεμο στη Λωρίδα της Γάζας ανήλθαν σε 50.773.496 τόνους έως την 1η Δεκεμβρίου 2024, που είναι 17 φορές περισσότερα από το συνολικό άθροισμα όλα τα συντρίμμια που δημιουργούνται από άλλες κλιμακώσεις των εχθροπραξιών στη Γάζα από τότε 2008. Κατά μέσο όρο, υπάρχουν πάνω από 365 κιλά συντριμμιών για κάθε τετραγωνικό χιλιόμετρο. Τον Νοέμβριο του 2024, με βάση τις αξιολογήσεις δορυφορικών εικόνων που διεξήγαγε η UNOSAT τον Σεπτέμβριο του 2024, το UNEP υπολόγισε ότι η απόρριψη περίπου 47 εκατομμυρίων τόνων απορριμμάτων, χωρίς ανακύκλωση και χρήση 105 φορτηγών, αναμένεται να διαρκέσει έως και 20 χρόνια και να κοστίσει σχεδόν 909 εκατομμύρια δολάρια.
• Η απομάκρυνση τεράστιων ποσοτήτων ερειπίων στη Γάζα παραμένει εξαιρετικά επικίνδυνη. Ο επικεφαλής του Προγράμματος Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών (UNDP), Αχίμ Στάινερ, τονίζει ότι «το επίπεδο καταστροφής στη Λωρίδα της Γάζας δεν έχει προηγούμενο», τονίζοντας ότι «ασχολούμαστε κυριολεκτικά με μια κατάσταση όπου οι περισσότεροι κάτοικοι της Γάζας θα επιστρέψουν είτε σε βαριά κατεστραμμένο κτίριο δεν μπορούν να επιστρέψουν μέσα ή απλά σε ένα σωρό ερείπια … Αλλά αυτά τα ερείπια είναι ακόμα επικίνδυνα. Όχι μόνο υπάρχουν δυνητικά πτώματα που δεν έχουν εκκενωθεί ποτέ από εκεί, υπάρχουν επίσης μη εκραγμένα πυρομαχικά, νάρκες ξηράς. Είναι ένα εξαιρετικά τοξικό περιβάλλον. Για παράδειγμα, στις 27 Ιανουαρίου, η Υπηρεσία Ναρκών του ΟΗΕ (UNMAS) ανέφερε ότι έχει πραγματοποιήσει εκτιμήσεις εκρηκτικού κινδύνου στη βάση υλικοτεχνικής υποστήριξης της Ράφα, την αποθήκη και την κλινική Al Shaboura για να διασφαλιστεί ότι η τοποθεσία έχει επιβεβαιωθεί ως χαμηλού κινδύνου για εκρηκτική μόλυνση και ξεκίνησε η διαδικασία αποκατάστασης.
• Στις 28 Ιανουαρίου, η Παλαιστινιακή Νομισματική Αρχή (PMA) ανακοίνωσε ότι το τραπεζικό σύστημα στη Γάζα επανέλαβε τη λειτουργία του. Η πρώτη φάση περιλαμβάνει το άνοιγμα τουλάχιστον τριών υποκαταστημάτων στο Deir al Balah και στο An Nuseirat, ακολουθούμενο από αύξηση του αριθμού των υποκαταστημάτων στα βόρεια και νότια της Γάζας. Η PMA είπε ότι οι άνθρωποι μπορούν να έχουν πρόσβαση σε δωρεάν online τραπεζικές συναλλαγές μέχρι να διατεθούν μετρητά στο Strip.
• Μια μελέτη που δημοσιεύτηκε από το ιατρικό περιοδικό The Lancet εκτιμά ότι το προσδόκιμο ζωής στη Λωρίδα της Γάζας έχει σχεδόν μειωθεί στο μισό (-46,3%) από την έναρξη του πολέμου τον Οκτώβριο του 2023. Η μελέτη διαπίστωσε ότι το προσδόκιμο ζωής μειώθηκε από τον προπολεμικό μέσο όρο 75,5 ετών έως 40,5 ετών για την περίοδο μεταξύ Οκτωβρίου 2023 και Σεπτεμβρίου 2024. Η μείωση του προσδόκιμου ζωής ήταν υψηλότερη για τους άνδρες (-51,6 τοις εκατό), μειώνοντας από 73,6 χρόνια προπολεμικά σε 35,6 έτη, από ό,τι για τις γυναίκες (-38,6 τοις εκατό), πέφτοντας από 77,4 χρόνια προπολεμικά σε 47,5 έτη. Οι συγγραφείς καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η προσέγγιση για την εκτίμηση των απωλειών προσδόκιμου ζωής σε αυτή τη μελέτη είναι συντηρητική καθώς δεν λαμβάνει υπόψη τις έμμεσες επιπτώσεις του πολέμου στη θνησιμότητα, όπως η έλλειψη πρόσβασης στην υγειονομική περίθαλψη και ο υποσιτισμός. Αν και σημειώνει ότι οι πραγματικές απώλειες είναι πιθανώς υψηλότερες, η μελέτη δείχνει ότι ο πόλεμος προκάλεσε απώλεια προσδόκιμου ζωής άνω των 30 ετών κατά τους πρώτους 12 μήνες του πολέμου. Περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με τη μεθοδολογία και πρόσθετα ευρήματα μπορείτε να βρείτε στην έκθεση.