Συστάσεις για διατήρηση της ψυχραιμίας αλλά και για επίδειξη αυξημένης επαγρύπνησης απηύθυνε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης, μέσω της τηλεοπτικής εκπομπής «Πρωτοσέλιδο». Η παρέμβαση του κ. Λετυμπιώτη πραγματοποιήθηκε στον απόηχο της έντονης ανησυχίας που προκλήθηκε στην κοινή γνώμη, κατόπιν αναφορών πολιτών για εκρήξεις και θεάσεις ιπτάμενων αντικειμένων, καθώς και των επιβεβαιωμένων περιστατικών με μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) που φέρονται να είχαν ως στόχο τις Βρετανικές Βάσεις στην Κύπρο.

Ο κ. Λετυμπιώτης ξεκαθάρισε ότι δεν υπήρξε καμία επίσημη αναφορά για περιστατικό ασφαλείας εντός των εδαφών της Κυπριακής Δημοκρατίας. Όπως τόνισε χαρακτηριστικά, οι αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες βρίσκονται σε καθεστώς διαρκούς και στενής παρακολούθησης όλων των δεδομένων, ενώ τα μέτρα ασφαλείας παραμένουν σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα. Παράλληλα, απηύθυνε έκκληση προς τους πολίτες να ενημερώνονται αποκλειστικά και μόνο από τις επίσημες κυβερνητικές ανακοινώσεις. Αναγνώρισε ότι οι ανησυχίες της κοινωνίας είναι εύλογες δεδομένων των συνθηκών, υπογράμμισε ωστόσο την επιτακτική ανάγκη αποφυγής της διασποράς φημών που προκαλούν πανικό.

Το σύστημα 112 και η λειτουργία της έγκαιρης προειδοποίησης

Αναφερόμενος στις τεχνολογικές υποδομές πολιτικής προστασίας και συγκεκριμένα στο σύστημα 112, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος διευκρίνισε ότι ο ευρωπαϊκός αριθμός έκτακτης ανάγκης λειτουργεί κανονικά. Ωστόσο, σε ό,τι αφορά το εξειδικευμένο σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης των πολιτών μέσω μηνυμάτων, εξήγησε ότι η υλοποίησή του καθυστέρησε λόγω σύνθετων και χρονοβόρων διαδικασιών, στις οποίες ανέκυψαν και ζητήματα προσφοροδότησης. Ο επιχειρησιακός στόχος της κυβέρνησης είναι το σύστημα να τεθεί πλήρως σε λειτουργία μέχρι το φετινό καλοκαίρι, εφόσον δεν προκύψουν νέα απρόοπτα κωλύματα. Όπως σημείωσε, πρόκειται για ένα εργαλείο με αποδεδειγμένη χρησιμότητα, η ολοκλήρωση του οποίου αποτελεί προτεραιότητα.

Επιβεβαίωση περιστατικών με drones και επιχειρησιακές προκλήσεις

Σε σχέση με τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, ο Εκπρόσωπος επιβεβαίωσε ότι οι σχετικές αναφορές αφορούν περιστατικά που έλαβαν χώρα στη Βρετανική Βάση την Κυριακή το βράδυ, καθώς και δύο drones τα οποία καταρρίφθηκαν την επόμενη ημέρα. Επανέλαβε κατηγορηματικά ότι δεν υπήρξε οποιαδήποτε επίθεση με βαλλιστικούς πυραύλους κατά της Κύπρου, διαψεύδοντας σχετικές φημολογίες.

Ο κ. Λετυμπιώτης ανέλυσε τις τεχνικές δυσκολίες αντιμετώπισης τέτοιων απειλών, εξηγώντας ότι τα συγκεκριμένα αεροσκάφη πετούν σε χαμηλό ύψος και με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά ταχύτητας, γεγονός που δημιουργεί αντικειμενικές επιχειρησιακές ιδιαιτερότητες. Όπως σημείωσε, ακόμη και κράτη που διαθέτουν ιδιαίτερα προηγμένα αμυντικά συστήματα αντιμετωπίζουν σοβαρές προκλήσεις στον άμεσο εντοπισμό και την αναχαίτισή τους. Διαβεβαίωσε, ωστόσο, ότι τα συστήματα αεράμυνας της Δημοκρατίας βρίσκονται σε πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα και έχουν ληφθεί αυξημένα μέτρα.

Διπλωματικές επαφές και το καθεστώς των Βρετανικών Βάσεων

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος στις επαφές με τον Βρετανό Πρωθυπουργό. Επεσήμανε ότι αρχικά υπήρξαν δημόσιες δηλώσεις πως οι Βρετανικές Βάσεις δεν θα χρησιμοποιούνταν για επιχειρήσεις στη συγκεκριμένη σύρραξη. Ωστόσο, όπως ανέφερε, δεν είχε αποσαφηνιστεί εξαρχής ότι οι διευκολύνσεις που θα παρείχε το Ηνωμένο Βασίλειο προς τις ΗΠΑ δεν αφορούσαν τις βάσεις στην Κύπρο. Η απαραίτητη αυτή διευκρίνιση, όπως είπε, δόθηκε επισήμως την επόμενη ημέρα από το Υπουργείο Εξωτερικών, γεγονός που – κατά την κυβέρνηση – αναδεικνύει την ανάγκη για σαφή και έγκαιρο συντονισμό μεταξύ των εμπλεκόμενων μερών.

Σε ό,τι αφορά ενδεχόμενη επανεξέταση του καθεστώτος των Βάσεων, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος ανέφερε ότι σε αυτή την κρίσιμη φάση δεν αποκλείεται τίποτα. Υπογράμμισε, ωστόσο, πως απόλυτη προτεραιότητα αποτελεί η στενή παρακολούθηση των εξελίξεων και η διαρκής αξιολόγηση των μέτρων από το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας.

Ενίσχυση στρατιωτικών μέσων και προέλευση των απειλών

Ο κ. Λετυμπιώτης αναφέρθηκε και στην παρουσία συμμαχικών στρατιωτικών μέσων στην Κύπρο, σημειώνοντας ότι τέσσερα μαχητικά αεροσκάφη τύπου F-16 και φρεγάτες βρίσκονται ήδη ή αναμένονται στο νησί, αποκλειστικά στο πλαίσιο προληπτικών μέτρων θωράκισης. Μία εκ των φρεγατών διαθέτει εξειδικευμένες δυνατότητες anti-drone, με στόχο τη συνδρομή στην επιτήρηση και την ενίσχυση της άμυνας. Παράλληλα, γίνονται συζητήσεις σε σχέση με ενδεχόμενη συνδρομή από τη Γαλλία, με τις τελικές διευθετήσεις να βρίσκονται σε εξέλιξη.

Αναφορικά με την προέλευση των drones, ο Εκπρόσωπος παραδέχθηκε ότι υπάρχουν ενδείξεις για το γεωγραφικό σημείο εκκίνησής τους, τόσο για τα πρόσφατα περιστατικά όσο και για εκείνα που προηγήθηκαν. Απέφυγε, ωστόσο, να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες στη δημοσιότητα μέχρι την πλήρη και αδιαμφισβήτητη επαλήθευση των στοιχείων από τις αρμόδιες αρχές.

Συνεδρίαση Εθνικού Συμβουλίου και σχέδιο επαναπατρισμού

Εκτενής συζήτηση για την κατάσταση έγινε και στο Εθνικό Συμβούλιο, όπου – όπως ανέφερε ο κ. Λετυμπιώτης – αξιολογήθηκαν τα περιστατικά και τα μέτρα που έχουν ληφθεί. Η εκτίμηση που διαμορφώθηκε από το σώμα είναι ότι τα μέτρα κρίνονται αναγκαία και επαρκή, με πρώτο μέλημα την ασφάλεια της χώρας. Επιπλέον, ενημερώθηκαν οι πολιτικοί αρχηγοί για τις διπλωματικές επαφές με εταίρους στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τρίτες χώρες, καθώς και για τις προετοιμασίες του μηχανισμού επαναπατρισμού Κυπρίων πολιτών, μόλις το επιτρέψουν οι συνθήκες.

Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος κάλεσε εκ νέου τους Κύπριους που βρίσκονται στο εξωτερικό, και δη στις εμπόλεμες ζώνες, να εγγραφούν στην πλατφόρμα Connect2CY. Σκοπός είναι να υπάρχει άμεση δυνατότητα επικοινωνίας και οργάνωσης του επαναπατρισμού τους όταν αυτό καταστεί εφικτό. Παραδέχθηκε ότι, λόγω της κατάστασης στην ευρύτερη περιοχή, οι άμεσες μετακινήσεις δεν είναι προς το παρόν εφικτές, ωστόσο διαβεβαίωσε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συντονισμένες ενέργειες με διεθνείς εταίρους.

Κλείνοντας την τοποθέτησή του, ο κ. Λετυμπιώτης υπενθύμισε ότι η Κύπρος βρίσκεται σε μια περιοχή διαχρονικής γεωπολιτικής αστάθειας και ότι η τρέχουσα κρίση είναι πρωτοφανής σε ένταση. Τόνισε, όμως, πως η Κυπριακή Δημοκρατία διατηρεί άριστες σχέσεις με τα κράτη της περιοχής, επιδιώκοντας έναν ρόλο σταθεροποιητικό και ανθρωπιστικό. «Η Κύπρος είναι μέρος », ανέφερε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι η στάση αυτή υπαγορεύει τη διπλωματική υπευθυνότητα και την προσήλωση στο διεθνές δίκαιο.

Δείτε την παρέμβαση: