Αναλύσεις
Η «ομοβροντία» του Πολεμικού Ναυτικού: Πόσο έτοιμο είναι το πυραυλικό μας οπλοστάσιο για έναν σύγχρονο ναυτικό πόλεμο;
Στην περίπτωση του ΠΝ, η πραγματική εικόνα παραμένει δύσκολο να αποτυπωθεί, καθώς τα αποθέματα των πυραύλων μας, δεν δημοσιοποιούνται. Γνωρίζουμε τις πλατφόρμες, τους εκτοξευτές, αρκετές από τις συμβάσεις αγοράς και τις βολές που έχουν πραγματοποιηθεί, αλλά δεν ξέρουμε πόσα βλήματα παραμένουν διαθέσιμα, πόσα έχουν ανακατασκευαστεί και πόσα παλαιότερα όπλα έχουν διατηρηθεί ως εφεδρεία. Παρ’ όλα αυτά, από τα δημόσια στοιχεία και κάποιες επιχειρησιακές παραδοχές μπορεί να σχηματιστεί μια αρκετά καθαρή εικόνα.
Η πραγματική μαχητική αξία ενός στόλου κρίνεται σε μεγάλο βαθμό από τα όπλα που μπορεί να εξαπολύσει, από την εμβέλειά τους, την αντοχή τους στα αντίμετρα και κυρίως από τον αριθμό των διαθέσιμων βλημάτων. Ένα σύγχρονο πλοίο με περιορισμένο φόρτο πυραύλων μπορεί να εξαντλήσει γρήγορα τις δυνατότητές του, ενώ μια παλαιότερη μονάδα με επαρκές απόθεμα αντιπλοϊκών όπλων εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρή απειλή.
Στην περίπτωση του ΠΝ, η πραγματική εικόνα παραμένει δύσκολο να αποτυπωθεί, καθώς τα αποθέματα των πυραύλων μας, δεν δημοσιοποιούνται. Γνωρίζουμε τις πλατφόρμες, τους εκτοξευτές, αρκετές από τις συμβάσεις αγοράς και τις βολές που έχουν πραγματοποιηθεί, αλλά δεν ξέρουμε πόσα βλήματα παραμένουν διαθέσιμα, πόσα έχουν ανακατασκευαστεί και πόσα παλαιότερα όπλα έχουν διατηρηθεί ως εφεδρεία. Παρ’ όλα αυτά, από τα δημόσια στοιχεία και κάποιες επιχειρησιακές παραδοχές μπορεί να σχηματιστεί μια αρκετά καθαρή εικόνα.
Έτσι μια αποτίμηση μπορεί να χωριστεί σε δύο κατηγορίες. Η πρώτη είναι ο αριθμός των κανίστρων εκτόξευσης που υπάρχουν σήμερα σε ενεργά πλοία. Η δεύτερη είναι το συνολικό απόθεμα πυραύλων που εκτιμάται ότι βρίσκεται στη διάθεση του ΠΝ.
Οι Harpoon παραμένουν η βάση των αντιπλοϊκών μας βλήματων
Ο πύραυλος επιφανείας-επιφανείας Harpoon συνεχίζει να είναι το θεμέλιο της αντιπλοϊκής ισχύος του ΠΝ. Αρχικά οι τέσσερις φρεγάτες ΜΕΚΟ 200ΗΝ φέρουν από οκτώ πυραύλους και δίνουν συνολικά 32 θέσεις με RGM-84G Harpoon Block 1G.
Στη συνέχεια οι οκτώ ενεργές φρεγάτες τύπου S/Kortenaer μπορούν να φέρουν από οκτώ πυραύλους. Με την παραδοχή πλήρους φόρτου, η κλάση προσθέτει άλλους 64 Harpoon. Σύμφωνα με το Military Balance 2026, οι ελληνικές Kortenaer χρησιμοποιούν RGM-84C Harpoon Block 1B και RGM-84G Harpoon Block 1G. Όμως η σύνθεση του φόρτου μπορεί να διαφοροποιείται από πλοίο σε πλοίο, ανάλογα με τη διαθεσιμότητα των βλημάτων, την κατάσταση συντήρησης και την αποστολή.
Στις φρεγάτες προστίθενται οι έξι ενεργές παλαιότερες πυραυλάκατοι τύπου Combattante III. Η σημερινή δύναμη επισήμως αποτελείται από τέσσερις Combattante IIIA, τις Λάσκος, Μπλέσσας, Μυκόνιος και Τρουπάκης, καθώς και δύο Combattante IIIB, τις Ντεγιάννης και Σταράκης (αν και δεν είναι βέβαιο πως όλα τα σκάφη είναι εν δράσει). Κάθε μία από τις έξι ΤΠΚ φέρει τέσσερις Harpoon, επομένως προστίθενται 24 θέσεις εκτόξευσης. Το Military Balance 2026 σημειώνει πως τα συγκεκριμένα σκάφη φέρουν το μοντέλο RGM-84C Block 1B.
Οι εκδόσεις RGM-84C, RGM-84G και UGM-84C
Η οικογένεια βλημάτων Harpoon χρησιμοποιεί διαφορετικό πρώτο γράμμα ανάλογα με την πλατφόρμα εκτόξευσης. Η ονομασία RGM αφορά το βλήμα που εκτοξεύεται από πλοίο επιφανείας ή από επίγεια διάταξη με επιταχυντή εκτόξευσης. Η ονομασία UGM αφορά την υποβρυχίως εκτοξευόμενη έκδοση, η οποία τοποθετείται μέσα σε ειδική στεγανή κάψουλα και εκτοξεύεται από τορπιλοσωλήνα. Η ονομασία AGM χρησιμοποιείται για τις αεροπορικά εκτοξευόμενες εκδόσεις.
Το γράμμα που ακολουθεί τον αριθμό 84 υποδεικνύει συγκεκριμένη έκδοση και επίπεδο εξέλιξης. Αυτό σημαίνει ότι RGM-84C και UGM-84C δεν είναι διαφορετικές γενιές του πυραύλου. Είναι η έκδοση C, δηλαδή ο Block 1B, προσαρμοσμένη αντίστοιχα για εκτόξευση από πλοίο και υποβρύχιο.
Ο RGM-84C Harpoon Block 1B εισήλθε σε υπηρεσία στις αρχές της δεκαετίας του 1980. Σε αντίθεση με την πρώτη έκδοση του όόλου, η οποία μπορούσε να εκτελέσει έναν τελικό ελιγμό ανόδου και κατάδυσης πάνω στον στόχο, ο Block 1B ακολουθεί χαμηλή πτήση πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας (sea skimming) μέχρι την πρόσκρουση.
Ο πύραυλος χρησιμοποιεί αδρανειακή καθοδήγηση στην ενδιάμεση φάση και ενεργοποιεί τον ενεργό ερευνητή ραντάρ στην τελική προσέγγιση. Μετά την εκτόξευση λειτουργεί αυτόνομα, χωρίς να απαιτεί συνεχή καθοδήγηση από το πλοίο.
Η απουσία του τελικού ελιγμού ανόδου κρατά τον RGM-84C χαμηλά πάνω από τη θάλασσα και μειώνει τον διαθέσιμο χρόνο αντίδρασης του στόχου. Πρόκειται, όμως, για τεχνολογία σχεδιασμένη πριν από περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες. Ο ερευνητής, η υπολογιστική ισχύς και οι δυνατότητες ηλεκτρονικού πολέμου του Block 1B είναι σαφώς παλαιότερες από εκείνες των σύγχρονων αντιπλοϊκών πυραύλων.
Ο RGM-84G Harpoon Block 1G αποτελεί νεότερη εξέλιξη της οικογένειας και προήλθε από αναβάθμιση βλημάτων Block 1C. Διαθέτει βελτιωμένη αντοχή στα ηλεκτρονικά αντίμετρα και δυνατότητα επανάληψης της αναζήτησης ή της προσβολής, όταν ο αρχικός στόχος δεν εντοπιστεί ή χαθεί από τον ερευνητή.
Η δυνατότητα αυτή είναι σημαντική σε περιβάλλον με ισχυρές παρεμβολές, δολώματα ή πυκνή ναυτική κίνηση. Ο RGM-84G είναι επομένως ποιοτικά ανώτερος από τον RGM-84C, χωρίς να φτάνει στις δυνατότητες των σημερινών πυραύλων νέας γενιάς.
Οι πρώιμες εκδόσεις του Harpoon έχουν μήκος περίπου 4,6 μέτρα μαζί με τον επιταχυντή, διάμετρο 343 χιλιοστά και συνολικό βάρος εκτόξευσης περίπου 680 έως 690 κιλά. Η πολεμική κεφαλή έχει βάρος περίπου 221 έως 227 κιλά, ενώ η ταχύτητα παραμένει υψηλή υποηχητική.
Ο RGM-84C Block 1B εκτιμάται ότι έχει εμβέλεια περίπου 90 έως 110 χιλιομέτρων, ανάλογα με το προφίλ πτήσης και τις συνθήκες. Ο RGM-84G Block 1G, ως εξέλιξη της οικογένειας Block 1C, μπορεί να φτάσει ή να ξεπεράσει τα 120 χιλιόμετρα.
Πάντως η μεγάλη πολεμική κεφαλή παραμένει σημαντικό πλεονέκτημα του όπλου. Ένας Harpoon που θα περάσει την άμυνα του στόχου μπορεί να προκαλέσει πολύ σοβαρές ζημιές σε φρεγάτα, κορβέτα, αποβατικό ή βοηθητικό πλοίο, προκαλώντας πυρκαγιές, πλημμύρα, απώλεια αισθητήρων και ακινητοποίηση ακόμη και αν δεν επιτύχει άμεση βύθιση.
Η υποβρύχια δύναμη των UGM-84C
Το Military Balance 2026 σημειώνει πως τα υποβρύχια μας Νηρέας, Ωκεανός και τα τέσσερα Type 214 κλάσης Παπανικολής. διαθέτουν δυνατότητα εξαπόλυσης Sub-Harpoon, συγκεκριμένα το μοντέλο UGM-84C Block 1B. Αυτό χρησιμοποιεί την ίδια πολεμική κεφαλή, τον ίδιο κινητήρα και την ίδια τερματική καθοδήγηση με τον RGM-84C. Η βασική διαφορά βρίσκεται στη διαδικασία εκτόξευσης. Το βλήμα τοποθετείται σε ειδική στεγανή κάψουλα, εξέρχεται από τον τορπιλοσωλήνα και ανεβαίνει προς την επιφάνεια. Μετά την έξοδο από το νερό, η κάψουλα απορρίπτεται, ενεργοποιείται ο επιταχυντής και ο πύραυλος περνά σε πτήση χαμηλού υψομέτρου και ενεργοποιεί τον ερευνητή ραντάρ στην τελική φάση.
Η εκτόξευση ενός Sub-Harpoon προσφέρει στο υποβρύχιο τη δυνατότητα να προσβάλει πλοίο σε απόσταση πολύ μεγαλύτερη από την τυπική ακτίνα μιας τορπιλικής εμπλοκής. Όμως, η έξοδος της κάψουλας και η έναυση του πυραύλου πάνω από την επιφάνεια δημιουργούν ορατά ίχνη, τα οποία μπορούν να προδώσουν κατά προσέγγιση την θέση του υποβρυχίου.
Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η χρήση του όπλου σε μια κλειστή και έντονα επιτηρούμενη θάλασσα όπως το Αιγαίο απαιτεί προσεκτική επιλογή της στιγμής και της θέσης εκτόξευσης. Η επιχειρησιακή λογική και οι περιορισμοί του UGM-84 έχουν αναλυθεί σε παλαιότερη παρουσίαση του υποβρυχιακού οπλοστασίου του ΠΝ.
Για το ελληνικό Ναυτικό δεν γνωρίζουμε πόσα βλήματα είναι λειτουργικά, πόσα έχουν επαναπιστοποιηθεί και πόσα μπορεί να μεταφέρει κάθε υποβρύχιο σε μια συγκεκριμένη αποστολή. Τα υποβρύχια διαθέτουν κοινό χώρο για τορπίλες και πυραύλους και ο πραγματικός φόρτος καθορίζεται από την αποστολή, την απειλή και τη διαθεσιμότητα των όπλων. Για τον λόγο αυτό, οι UGM-84C δεν προστίθενται στον υπολογισμό μας. Πάντως ακόμη και ένας περιορισμένος αριθμός αυξάνει σημαντικά την αβεβαιότητα του αντιπάλου.
Exocet, το όπλο των Ρουσσέν και των FDI
Οι επτά ΤΠΚ κλάσης Ρουσσέν, γνωστές ως Super Vita, είναι τα ισχυρότερα μικρά πλοία επιφανείας του ΠΝ. Κάθε μία φέρει οκτώ αντιπλοϊκούς Exocet MM40, με αποτέλεσμα ο πλήρης φόρτος της κλάσης να ανέρχεται σε 56 βλήματα.
Οι Ρουσσέν συνδυάζουν μικρό σχετικά ίχνος, υψηλή ταχύτητα, σύστημα μάχης TACTICOS, τρισδιάστατο ραντάρ και ισχυρή αυτοπροστασία με RAM. Για το μέγεθός τους διαθέτουν εξαιρετικά μεγάλη ισχύ πυρός και μπορούν να αξιοποιήσουν το νησιωτικό ανάγλυφο για απόκρυψη και αιφνιδιασμό. Οι δυνατότητες και οι προοπτικές εκσυγχρονισμού τους έχουν αναλυθεί σε σχετική παρουσίαση του προγράμματος αναβάθμισης τους.
Οι πρώτες Ρουσσέν διαθέτουν Exocet MM40 Block 2 και Block 3, ενώ οι δύο τελευταίες, οι Καραθανάσης και Βλαχάκος, φέρουν τους νεότερους MM40 Block 3C. Η παραγγελία 16 Exocet MM40 Block 3C καλύπτει ακριβώς έναν πλήρη φόρτο για τις δύο τελευταίες.
Ο Exocet MM40 Block 2 έχει εμβέλεια περίπου 70 χιλιομέτρων, ενεργό ερευνητή ραντάρ, αδρανειακή ναυτιλία, προφίλ sea skimming και πολεμική κεφαλή περίπου 165 κιλών. Παρά την ηλικία του, παραμένει ιδιαίτερα επικίνδυνος στις αποστάσεις του Αιγαίου, ειδικά όταν εκτοξεύεται από ΤΠΚ που μπορούν να αξιοποιήσουν νησιά, ακτές και βραχονησίδες για απόκρυψη.
Ο Exocet MM40 Block 3 αύξησε σημαντικά την εμβέλεια και εισήγαγε δορυφορική υποβοήθηση, σύνθετο σχεδιασμό διαδρομής και δυνατότητα προσβολής σταθερών στόχων στην ξηρά. Ο νεότερος Exocet MM40 Block 3C προχωρά ακόμη περισσότερο, με εμβέλεια της τάξης των 200 έως 250 χιλιομέτρων, νέο ψηφιακό ενεργό ερευνητή στη ζώνη J, βελτιωμένη επιλεκτικότητα στόχων και ενισχυμένη αντοχή σε ηλεκτρονικά αντίμετρα.
Ο Block 3C έχει βάρος περίπου 530 κιλά, μήκος 4,7 μέτρα και διάμετρο 350 χιλιοστά. Μπορεί να προγραμματιστεί να ακολουθήσει σύνθετη πορεία με ενδιάμεσα σημεία αλλαγής κατεύθυνσης και να συμμετάσχει σε συγχρονισμένη επίθεση πολλών βλημάτων από διαφορετικές κατευθύνσεις. Πρόκειται για το ποιοτικότερο αντιπλοϊκό όπλο που διαθέτει σήμερα το ΠΝ σε μονάδες επιφανείας.
Κάθε FDI HN κλάσης Κίμων θα φέρει οκτώ Exocet MM40 Block 3C. Σήμερα, μόνο η φρεγάτα Κίμων βρίσκεται σε υπηρεσία στο ΠΝ. Η Νέαρχος προγραμματίζεται να παραδοθεί τον Οκτώβριο του 2026, ενώ η Φορμίων ακολουθεί έως το τέλος του ίδιου έτους. Αυτό σημαίνει ότι η σημερινή επιχειρησιακή δύναμη των FDI HN είναι οκτώ Exocet.
Με βάση την εκτίμηση ότι για την πρώτη τριάδα αγοράστηκε φόρτος Χ1,2, το απόθεμα αντιστοιχεί σε περίπου 29 Exocet MM40 Block 3C. Πρόκειται για 24 βλήματα ώστε να φορτωθούν πλήρως οι τρεις φρεγάτες και περίπου πέντε ως απόθεμα. Όσι για την τέταρτη FDI HN, τη Θεμιστοκλής έχει παραγγελθεί, χωρίς να έχει δημοσιοποιηθεί αντίστοιχη αγορά νέων Exocet. Οπότε τα βλήματα που έχουν παραγγελθεί υπολείπονται από τα 32 που θα απαιτούνταν για να φορτωθούν ταυτόχρονα τέσσερις FDI HN, ενώ δεν θα υπάρχει κανένα απόθεμα.
Επομένως, χρειάζεται νέα παραγγελία βλημάτων, τουλάχιστον οκτώ για τη Θεμιστοκλής αλλά στην πράξη περισσότερων, ώστε να υπάρχει απόθεμα τόσο για τις FDI και τις Ρουσσέν.
Οι παλιοί MM38 και οι Penguin των ΤΠΚ
Οι αντιπλοϊκοί Exocet MM38 έχουν αποσυρθεί εδώ και χρόνια από τις πυραυλακάτους του ΠΝ, χωρίς όμως να έχει ανακοινωθεί επίσημα η καταστροφή ή η οριστική διάθεση σε τρίτο. Αρκετοί πύραυλοι χρησιμοποιήθηκαν σε εκπαιδευτικές βολές, ενώ είναι πιθανό κάποιο απόθεμα, ακόμη και τυπικά ληγμένο, να έχει διατηρηθεί στις αποθήκες.
Οπότε δεν μπορεί να αποκλειστεί η διατήρηση ορισμένων MM38 για κάποια επιχειρησιακή «έκπληξη», είτε από παλαιότερη ναυτική πλατφόρμα είτε από κάποια εποχούμενη διάταξη εκτόξευσης στην ξηρά. Δεν υπάρχει όμως επιβεβαίωση για μια τέτοια δυνατότητα και συνεπώς οι MM38 δεν προσμετρώνται στην επιχειρησιακή δύναμη του ΠΝ.
Να αναφέρουμε εδώ πως υπάρχει η φήμη ότι οι MM38, ακόμη και όταν είχαν υπερβεί κατά πολύ το προβλεπόμενο όριο ζωής τους, απέδιδαν κανονικά στις ασκήσεις. Ο MM38 έχει εμβέλεια περίπου 40 χιλιομέτρων, βάρος 735 κιλών και πολεμική κεφαλή 165 κιλών. Χρησιμοποιεί αδρανειακή καθοδήγηση στην πορεία και ενεργό ερευνητή ραντάρ στην τελική φάση. Παρά την ηλικία του, παραμένει πύραυλος fire and forget, καθώς μετά την εκτόξευση δεν απαιτεί συνεχή καθοδήγηση από την πλατφόρμα.
Παρόμοια αβεβαιότητα υπάρχει για τους Penguin που χρησιμοποιούνταν από τις παλαιότερες Combattante IIIB. Τα βλήματα έχουν λήξει και δεν γνωρίζουμε τι έχει συμβεί με το απόθεμα, αν έχει καταστραφεί, αν έχει αποθηκευτεί ή αν μέρος του υλικού παραμένει διαθέσιμο.
Οι Penguin και οι Hellfire των ελικοπτέρων
Το ΠΝ είχε αγοράσει μικρό αριθμό Penguin Mk2 Mod 7 για τα πρώτα επτά ελικόπτερα S-70B6 Aegean Hawk, όπου ήταν η κύρια οργανική δυνατότητα αντιπλοϊκής κρούσης τους. Ο αριθμός όμως ήταν μικρός και η σημερινή κατάστασή τους δεν έχουν δημοσιοποιηθεί.
Ο Penguin Mk2 Mod 7 έχει βάρος 385 κιλά, μήκος περίπου 3 μέτρα, πολεμική κεφαλή περίπου 120 κιλών και εμβέλεια μεγαλύτερη από 30 χιλιόμετρα. Χρησιμοποιεί προγραμματισμένη πτήση και παθητικό υπέρυθρο ερευνητή στην τελική φάση. Η παθητική καθοδήγηση περιορίζει την προειδοποίηση που λαμβάνει ο στόχος, καθώς το βλήμα δεν χρησιμοποιεί ενεργό ραντάρ για την τελική αναζήτηση.
Τα τρία τελευταία S-70B Aegean Hawk και τα νεότερα MH-60R Romeo μπορούν να φέρουν AGM-114 Hellfire. Ο πύραυλος έχει βάρος περίπου 45 κιλών, εμβέλεια 8 χιλιομέτρων και ημιενεργή καθοδήγηση λέιζερ. Είναι κατάλληλος για ταχύπλοα, περιπολικά, αποβατικά σκάφη και άλλους μικρούς στόχους επιφανείας.
Ο αριθμός των Hellfire που έχει προμηθευτεί το ΠΝ παραμένει άγνωστος. Η κύρια αποστολή των Aegean Hawk και των MH-60R Romeo παραμένει ο ανθυποβρυχιακός πόλεμος. Οι Penguin και οι Hellfire παρέχουν μια χρήσιμη δευτερεύουσα δυνατότητα κρούσης, η οποία επιτρέπει την προσβολή μικρών στόχων χωρίς να καταναλώνεται ένας πολύ βαρύτερος Harpoon ή Exocet.
Η εικόνα συγκεντρωτικά
Σήμερα, με μία μόνο FDI HN σε υπηρεσία, η πρώτη ομοβροντία των ενεργών μονάδων επιφανείας διαμορφώνεται ως εξής:
Όταν παραληφθούν και οι 3 ακόμη FDI θα έχουν αποσυρθεί 3 Kortenaer, οπότε ο συνολικός αριθμός θέσεων εκτόξευσης δεν αλλάζει, εφόσον βέβαια οι όποιες Kortenaer παραμείνουν θα συνεχίσουν να φέρουν αντιπλοϊκά βλήματα.
Το συνολικό εκτιμώμενο απόθεμα για τα πλοία επιφανείας είναι μεγαλύτερο από τη ομοβροντία, επειδή έχουν ήδη αγοραστεί βλήματα για τις δύο επόμενες FDI HN.
Οι αριθμοί αυτοί δεν σημαίνουν ότι το ΠΝ θα συγκεντρώσει όλα τα πλοία και θα εξαπολύσει ταυτόχρονα κάθε διαθέσιμο βλήμα. Δείχνουν, όμως, το μέγιστο θεωρητικό μέγεθος της ομοβροντίας του αντιπλοϊκού οπλοστασίου.
Τα τεχνικά χαρακτηριστικά των όπλων
Τι σημαίνουν όλα αυτά επιχειρησιακά
Το πρώτο συμπέρασμα είναι ότι το ΠΝ διαθέτει σημαντικό αριθμητικό βάθος σε αντιπλοϊκά όπλα. Οι 120 Harpoon των φρεγατών και των παλαιότερων ΤΠΚ δημιουργούν μια μεγάλη δυνατότητα κορεσμού. Οι πύραυλοι είναι παλαιότερης τεχνολογίας, όμως μια μαζική επίθεση από διαφορετικές πλατφόρμες και κατευθύνσεις παραμένει δύσκολο πρόβλημα για οποιοδήποτε σύστημα αεράμυνας πλοίου.
Το δεύτερο συμπέρασμα είναι ότι το απόθεμα είναι ανομοιογενές. Οι RGM-84C Block 1B των Combattante III και μέρους των Kortenaer είναι οι παλαιότεροι. Οι RGM-84G Block 1G των ΜΕΚΟ 200ΗΝ και πιθανώς μέρους των Kortenaer διαθέτουν καλύτερη συμπεριφορά σε ηλεκτρονικό πόλεμο και δυνατότητα επανάληψης της προσβολής. Το ίδιο συμβαίνει και με την ποικιλία των εκδόσεων Exocet.
Το τρίτο συμπέρασμα είναι η υποβρύχια διάσταση. Έξι υποβρύχια με UGM-84C αυξάνουν την απειλή πέρα από τις μονάδες επιφανείας, ακόμη και αν ο αριθμός των βλημάτων παραμένει άγνωστος.
Το τέταρτο συμπέρασμα είναι ότι η ποιοτική αιχμή έχει μετακινηθεί στον Exocet MM40 Block 3C. Οι δύο τελευταίες Ρουσσέν και οι FDI διαθέτουν το πιο προηγμένο αντιπλοϊκό όπλο του ΠΝ.
Το πέμπτο συμπέρασμα είναι ότι η στοχοποίηση είναι εξίσου σημαντική με τον αριθμό των πυραύλων. Ένας Harpoon ή ένας Exocet μπορεί να φτάσει πολύ πέρα από τον ορίζοντα του πλοίου που τον εκτοξεύει. Για την πλήρη αξιοποίηση αυτής της εμβέλειας απαιτούνται δεδομένα από ελικόπτερα, αεροσκάφη, μη επανδρωμένα συστήματα, παράκτια ραντάρ, άλλα πλοία και υποβρύχια.
Οι επάκτιες συστοιχίες παραμένουν ένα ακόμη στοιχείο αποτροπής. Το ΠΝ έχει πραγματοποιήσει βολές Exocet από ξηρά και η αξία των επάκτιων αντιπλοϊκών συστοιχιών στο Αιγαίο είναι προφανής. Ο συνολικός αριθμός των εκτοξευτών και των διαθέσιμων βλημάτων όμως δεν είναι δημοσιοποιήσιμος και δεν περιλαμβάνεται στο άθροισμα που κάνουμε.
Το μικρό απόθεμα όπλων νέας γενιάς
Η συνολική εικόνα δείχνει ότι το ΠΝ έχει πολλούς παλαιότερους πυραύλους και αισθητά λιγότερους νέας γενιάς. Και μόνο οι MM40 Block 3C παρέχουν την εμβέλεια, την αντοχή στα αντίμετρα και την ευελιξία που απαιτεί ο σύγχρονος ναυτικός πόλεμος.
Το απόθεμα των περίπου 29 Block 3C για τις τρεις πρώτες FDI HN είναι αρκετό για έναν πλήρη φόρτο και μια πολύ μικρή εφεδρεία. Σε πραγματική σύγκρουση, ο πρώτος φόρτος αποτελεί μόνο την αρχή. Πάντα θα υπαρχουν αστοχίες, αναχαιτίσεις, ηλεκτρονικός πόλεμος, τεχνικά προβλήματα και ανάγκη δεύτερης ή τρίτης προσβολής.
Η τέταρτη FDI HN εντείνει το πρόβλημα. Χωρίς πρόσθετη αγορά πυραύλων, οι τέσσερις φρεγάτες θα μοιράζονται τα ήδη υπάρχοντα βλήματα και εδώ δεν επαρκεί ούτε πείθει η λογική ότι “μια φρεγάτα FDI θα είναι πάντα σε μακρά συντήρηση, άρα φθάνουν τα βλήματα για 3 σε υπηρεσία”.Ακόμη και να φθάνουν, πάντα πρέπει να υπάρχει απόθεμα και βέβαια τακτικό σενάριο επαναφόρτωσης των σκαφών που θα πολεμούν και όχι φαντασιώσεις για μια “σύγκρουση δυο-τριών ημερών”.
Η ίδια συζήτηση θα χρειαστεί και για τους Harpoon. Η μεγάλη αριθμητική τους παρουσία είναι πολύτιμη, όμως η ηλικία των βλημάτων και των ηλεκτρονικών τους δεν μπορεί να αγνοηθεί. Και το ζήτημα της αντικατάστασης ή αναβάθμισης του αντιπλοϊκού οπλισμού τουλάχιστον των ΜΕΚΟ 200ΗΝ, έχει ήδη τεθεί στο πλαίσιο του προγράμματος εκσυγχρονισμού των φρεγατών.
Έτσι η πραγματικά σημαντική αντιπλοϊκη ικανότητα του Πολεμικού μας Ναυτικού δεν είναι για εφυσηχασμό. Θέλει ανανέωση, εισαγωγή νέων όπλων, ομοιοτυπία, πιστοποίηση και αναβάθμιση όσων παλαιότερων πάνε για “λήξη ζωής”, και βέβαια όπως είπαμε δίκτυο αισθητήρων για να τους τροφοδοτήσουν με στοιχεία βολής.
navaldefence.gr
GEOPOLITICO
Η Ευρώπη που χάνεται, τα κενά στην «Ασπίδα του Αχιλλέα» και η τουρκική υποκρισία
Η εκλογική ανατροπή στη Γερμανία αποκαλύπτει το αδιέξοδο των ευρωπαϊκών πολιτικών, την ώρα που η Ελλάδα καλείται να αποσαφηνίσει τα κρίσιμα κενά στην «Ασπίδα του Αχιλλέα» και να προετοιμαστεί για την κλιμάκωση της ισραηλινοτουρκικής αντιπαράθεσης στη Συρία.
Οι πολιτικές που ακολούθησε η Ευρώπη στο μεταναστευτικό, στην οικονομία, στην ενέργεια και στον πόλεμο της Ουκρανίας ενίσχυσαν τις ακραίες δυνάμεις και έθεσαν σε κίνδυνο το ίδιο το ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Την ίδια στιγμή, η Ελλάδα οφείλει να απαιτήσει απόλυτο εθνικό έλεγχο στην «Ασπίδα του Αχιλλέα», ενώ στη Συρία διαμορφώνεται ένα επικίνδυνο πεδίο αντιπαράθεσης ανάμεσα στην Τουρκία και το Ισραήλ.
Γράφει ο Σάββας Καλεντερίδης
Τα αποτελέσματα των εκλογών στη Γερμανία δεν αποτελούν ένα τοπικό πολιτικό γεγονός. Είναι η εκδήλωση μιας βαθύτερης κρίσης, η οποία αφορά ολόκληρη την Ευρώπη και προειδοποιεί για εξελίξεις που μπορούν να αλλάξουν ριζικά το ευρωπαϊκό οικοδόμημα όπως το γνωρίζουμε.
Εδώ και χρόνια επισημαίνουμε ότι η πολιτική που ακολουθούν οι Βρυξέλλες στο μεταναστευτικό, αλλά και η έλλειψη σεβασμού στις παραδοσιακές αξίες των ευρωπαϊκών κοινωνιών, ενισχύουν τα άκρα. Όταν οι κυβερνήσεις αγνοούν τις αγωνίες των πολιτών, πριονίζουν το κλαδί πάνω στο οποίο κάθονται. Και όταν αυτές οι πολιτικές συνδυάζονται με οικονομική παρακμή, αποβιομηχάνιση και ανασφάλεια, τότε το πολιτικό αποτέλεσμα γίνεται αναπόφευκτο.
Οι ευθύνες για τη γερμανική κρίση
Η Γερμανία υπήρξε για δεκαετίες ο οικονομικός πυλώνας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η απόφαση, όμως, της Ευρώπης να εμπλακεί ουσιαστικά στον πόλεμο της Ουκρανίας, αναλαμβάνοντας τεράστιο οικονομικό βάρος και περιορίζοντας την πρόσβασή της στις φθηνές ρωσικές ενεργειακές πρώτες ύλες, έπληξε καίρια τη γερμανική βιομηχανία.
Δεν είναι, βεβαίως, μόνο το ενεργειακό. Η Ευρώπη δεν κατάφερε να αποκτήσει ενιαίο στρατηγικό σχεδιασμό ούτε στη γεωπολιτική και την άμυνα ούτε στην τεχνολογική και οικονομική ανάπτυξη. Οι Ηνωμένες Πολιτείες ήταν ήδη μπροστά, ενώ η Κίνα μάς προσπέρασε. Η Ευρώπη έμεινε ουραγός και σήμερα βλέπει τα αποτελέσματα αυτής της στρατηγικής αδράνειας.
Κανείς στην Ελλάδα δεν έχει λόγο να χαίρεται με την αποδυνάμωση της Γερμανίας. Εκεί ζουν και εργάζονται εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες, ενώ η γερμανική οικονομία επηρεάζει άμεσα τον ελληνικό τουρισμό, τις εξαγωγές και συνολικά την οικονομία μας. Οι ευρωπαϊκές οικονομίες είναι συγκοινωνούντα δοχεία.
Οι ευθύνες, όμως, πρέπει να αποδοθούν. Δεν έπεσε αυτή η κρίση από τον ουρανό. Τις πολιτικές του ανεξέλεγκτου μεταναστευτικού τις στήριξαν κόμματα τόσο της Κεντροδεξιάς όσο και της Αριστεράς. Τις ενεργειακές επιλογές και την ανάληψη του κόστους του πολέμου στην Ουκρανία τις αποδέχθηκε σχεδόν ολόκληρο το ευρωπαϊκό πολιτικό σύστημα. Δεν μπορούν σήμερα όλοι αυτοί να παριστάνουν τους ανήξερους και να ρίχνουν ο ένας την ευθύνη στον άλλον.
Η ενίσχυση της Εναλλακτικής για τη Γερμανία, ιδιαίτερα στα κρατίδια της πρώην Ανατολικής Γερμανίας, δείχνει ότι η δυσαρέσκεια αποκτά πλέον πολιτική δύναμη. Εάν αυτή η τάση συνεχιστεί και το κόμμα φτάσει σε ποσοστά της τάξης του 30% ή ακόμη υψηλότερα, θα καταστεί εξαιρετικά δύσκολο να σχηματίζονται κυβερνήσεις χωρίς τη συμμετοχή του.
Και τότε το ζήτημα δεν θα αφορά μόνο τη γερμανική εσωτερική πολιτική. Η Εναλλακτική για τη Γερμανία μιλά για έξοδο της χώρας από το ευρώ και για στρατηγική αποκατάσταση των σχέσεων με τη Ρωσία. Εάν η Γερμανία εγκαταλείψει το ευρώ ή αλλάξει πλήρως κατεύθυνση απέναντι στη Μόσχα, η Ευρώπη που γνωρίζαμε θα πάψει να υπάρχει.
Η Ευρώπη πληρώνει, αλλά απουσιάζει από τις αποφάσεις
Η ευρωπαϊκή αποδυνάμωση αποτυπώνεται και στις διαπραγματεύσεις για τον πόλεμο της Ουκρανίας. Η Ευρώπη έχει σηκώσει στην πλάτη της μεγάλο μέρος του οικονομικού και πολιτικού κόστους, όμως στις κρίσιμες επαφές με τη Ρωσία απουσιάζει.
Εάν τελικά υπάρξει συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου, φαίνεται ότι τους βασικούς όρους θα τους αποφασίσουν η Ρωσία, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ουκρανία. Η Ευρώπη, μολονότι πλήρωσε ακριβά την αναμέτρηση, κινδυνεύει να μην είναι παρούσα στο τραπέζι όπου θα ληφθούν οι αποφάσεις.
Αυτό συμβαίνει επειδή η Ευρωπαϊκή Ένωση δημιούργησε σημαία, σύνορα και κοινό νόμισμα, αλλά δεν δημιούργησε στρατό. Και όμως, από τον στρατό έπρεπε να ξεκινήσει, διότι αυτός είναι που εγγυάται την επιβίωση και την προστασία όλων των υπόλοιπων θεσμών ενός κράτους ή μιας πολιτικής ένωσης.
Η Ελλάδα πρέπει να εξετάζει εγκαίρως ακόμη και τα δυσμενέστερα σενάρια. Τι θα κάνει εάν στο μέλλον διαλυθεί ή αποδυναμωθεί δραματικά η Ευρωπαϊκή Ένωση; Με ποιες χώρες θα συνεργαστεί για να προστατεύσει τα συμφέροντά της;
Εδώ και χρόνια έχω προτείνει να αρχίσει, έστω σε ακαδημαϊκό και θεωρητικό επίπεδο, μια συζήτηση για τη δημιουργία συνομοσπονδιακής σχέσης ανάμεσα στην Ελλάδα, την Ιταλία και την Αλβανία. Κάθε χώρα θα διατηρεί το εθνικό της κράτος, αλλά σε κρίσιμους τομείς θα ασκείται κοινή πολιτική. Η γεωγραφία, οι ιστορικοί και πολιτισμικοί δεσμοί και οι κοινές ανάγκες ασφαλείας θα μπορούσαν να στηρίξουν ένα τέτοιο σχήμα.
Οι τρεις χώρες θα μπορούσαν να συγκροτήσουν μια ισχυρή δύναμη στην Ανατολική Μεσόγειο, με αξιόλογο στόλο, ισχυρές αεροπορικές δυνάμεις και δυνατότητα προστασίας των κοινών τους συμφερόντων.
Ελεγχόμενη και όχι ανεξέλεγκτη μετανάστευση
Η προστασία των συνόρων αποτελεί θεμελιώδες συστατικό της κρατικής κυριαρχίας. Όταν τα σύνορα δεν προστατεύονται και δεν γίνονται σεβαστά, η έννοια του κράτους αποδυναμώνεται.
Το δημογραφικό πρόβλημα υπάρχει και αρκετές χώρες επιλέγουν να καλύψουν τις ανάγκες σε εργατικό δυναμικό μέσω της μετανάστευσης. Αυτό μπορεί να είναι θεμιτό, εφόσον γίνεται οργανωμένα και με κριτήρια που καθορίζει το ίδιο το κράτος. Άλλο, όμως, η ελεγχόμενη μετανάστευση και άλλο η ανεξέλεγκτη είσοδος πληθυσμών.
Μια χώρα πρέπει να γνωρίζει ποιοι εισέρχονται στην επικράτειά της, με ποιες προϋποθέσεις και για ποιον σκοπό. Αυτό δεν είναι ούτε ρατσισμός ούτε φασισμός. Είναι στοιχειώδης και υπεύθυνη κρατική πολιτική.
Τα επεισόδια στη Βρετανία, μετά την άφιξη μεταναστών από νέα θαλάσσια διαδρομή, αποδεικνύουν ότι η κοινωνική ένταση εξαπλώνεται. Παρόμοια φαινόμενα πρέπει να προβληματίσουν και την Ελλάδα, ιδιαίτερα σε σχέση με όσα συμβαίνουν στην Κρήτη. Σήμερα το πρόβλημα μπορεί να φαίνεται διαχειρίσιμο. Σε δύο ή τρία χρόνια, όμως, ίσως να μην είναι.
Τα παθήματα των άλλων ευρωπαϊκών χωρών πρέπει επιτέλους να μας γίνουν μαθήματα.
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» και το κρίσιμο ζήτημα του πηγαίου κώδικα
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας είχε δηλώσει κατηγορηματικά ότι οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις δεν θα αποκτήσουν σύστημα διοίκησης και ελέγχου χωρίς να διαθέτουν τον πηγαίο κώδικά του. Και ορθώς. Είναι αδιανόητο η χώρα να διαθέτει ένα σύστημα κρίσιμο για την εθνική της επιβίωση και να εξαρτάται από οποιαδήποτε ξένη δύναμη, ακόμη και από την πιο φιλική.
Στη συνέχεια, όμως, ο διευθυντής του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Άμυνας του Ισραήλ, Μοσέ Πατέλ, δήλωσε ότι η Ελλάδα δεν θα έχει πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα των δυνατοτήτων διοίκησης και ελέγχου της «Ασπίδας του Αχιλλέα», επειδή αυτός δεν περιλαμβάνεται στην άδεια χρήσης της συμφωνίας.
Αργότερα προστέθηκε διευκρίνιση ότι θα υπάρξει μεταφορά τεχνογνωσίας και από κοινού χρήση λογισμικού και τεχνολογίας από τις ελληνικές και ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις. Αυτό, όμως, δεν απαντά καθαρά στο αρχικό ερώτημα: Θα έχει ή όχι η Ελλάδα τον πηγαίο κώδικα;
Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» είναι ένα πολυεπίπεδο σύστημα, το οποίο θα περιλαμβάνει τα συστήματα SPYDER, Barak MX και David’s Sling, ισραηλινά ραντάρ, καθώς και ενοποιημένο σύστημα διοίκησης και ελέγχου. Θα συνδέεται με τα υπόλοιπα ελληνικά και νατοϊκά μέσα μέσω Link 16, ενώ για την ενσωμάτωση του David’s Sling απαιτείται και αμερικανική έγκριση, επειδή μέρος της τεχνολογίας είναι αμερικανικό.
Πρόκειται για συστήματα δοκιμασμένα σε πραγματικές συνθήκες μάχης, με μεγάλη επιχειρησιακή αξία. Αυτό δεν αμφισβητείται. Εδώ, όμως, μιλάμε για ένα πρόγραμμα περίπου τριών δισεκατομμυρίων ευρώ, το οποίο αφορά την αεράμυνα της χώρας για δεκαετίες. Δεν επιτρέπονται ασάφειες.
Μια τέτοια συμφωνία θα έπρεπε να έχει εξεταστεί εξονυχιστικά από τα αρμόδια όργανα και από την Επιτροπή Εξωτερικών και Άμυνας της Βουλής. Οι όροι που αφορούν τον εθνικό έλεγχο, την αυτονομία λειτουργίας, την αναβάθμιση και την επέμβαση στην αρχιτεκτονική του συστήματος πρέπει να είναι απολύτως ξεκάθαροι.
Παράλληλα, πρέπει να προετοιμαστούμε για τουρκική αντίδραση στο ΝΑΤΟ. Ήδη Τούρκοι απόστρατοι υποστηρίζουν ότι η συμφωνία Ελλάδας–Ισραήλ είναι αντίστοιχη με την αγορά των ρωσικών S-400 από την Τουρκία και ότι η Άγκυρα πρέπει να προσφύγει στα νατοϊκά όργανα. Το επιχείρημα είναι υποκριτικό, αλλά δεν πρέπει να υποτιμηθεί. Η Τουρκία θα χρησιμοποιήσει κάθε θεσμικό εργαλείο για να εμποδίσει την ενίσχυση της ελληνικής άμυνας.
Ο κίνδυνος σύγκρουσης Ισραήλ–Τουρκίας στη Συρία
Η Συρία εξελίσσεται σε πεδίο δοκιμής των κόκκινων γραμμών του Ισραήλ και της Τουρκίας.
Το Ισραήλ θέλει να διατηρήσει την ελευθερία δράσης του στον συριακό εναέριο χώρο και να αποτρέψει την επιστροφή του Ιράν. Παράλληλα, δεν θέλει να επιτρέψει στην Τουρκία να επεκτείνει τη στρατιωτική παρουσία και την επιρροή της από τη Βόρεια Συρία προς τον νότο.
Η Τουρκία, από την πλευρά της, βλέπει τη νέα εξουσία στη Δαμασκό ως στρατηγική ευκαιρία. Θέλει μια κεντρική κυβέρνηση την οποία θα μπορεί να επηρεάζει, ώστε να αντιμετωπίσει το κουρδικό ζήτημα και να χρησιμοποιήσει τη Συρία ως βατήρα για την επέκταση της τουρκικής ισχύος σε ολόκληρη την περιοχή.
Οι δύο χώρες δεν επιδιώκουν κατ’ ανάγκην μια άμεση πολεμική σύγκρουση. Όμως, όταν δύο δυνάμεις δοκιμάζουν διαρκώς τα όρια η μία της άλλης, ένα λάθος ή ένας λανθασμένος υπολογισμός μπορεί να προκαλέσει ανεξέλεγκτη κλιμάκωση.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες φαίνεται να επιδιώκουν μια νέα περιφερειακή αρχιτεκτονική ασφαλείας, με επίκεντρο την ανάσχεση του Ιράν και με μελλοντική συμμετοχή της Σαουδικής Αραβίας και άλλων κρατών στις Συμφωνίες του Αβραάμ. Στο πλαίσιο αυτό, η Ουάσιγκτον ενδέχεται να επιχειρήσει να φέρει ξανά πιο κοντά το Ισραήλ και την Τουρκία, οριοθετώντας τις ζώνες επιρροής τους στη Συρία.
Η Ελλάδα και η Κύπρος πρέπει να παρακολουθούν αυτή την εξέλιξη με ιδιαίτερη προσοχή. Στη διεθνή πολιτική δεν υπάρχουν μόνιμες φιλίες. Υπάρχουν συμφέροντα, συσχετισμοί ισχύος και συμφωνίες που μπορούν να αλλάξουν όταν αλλάξουν οι συνθήκες.
Η τουρκική υποκρισία απέναντι στους Κούρδους
Τέλος, όσα συμβαίνουν με την εκπαίδευση στη Συρία αποκαλύπτουν για ακόμη μία φορά την τουρκική υποκρισία.
Η Τουρκία διαμαρτύρεται επειδή το νέο ενιαίο συριακό πρόγραμμα σπουδών περιορίζει τη διδασκαλία της τουρκικής γλώσσας στα σχολεία των Τουρκομάνων. Ζητά να προστατευθεί το δικαίωμά τους να διδάσκονται στη μητρική τους γλώσσα.
Την ίδια στιγμή, όμως, το τουρκικό κράτος αρνείται αυτό το δικαίωμα σε δεκάδες εκατομμύρια Κούρδους πολίτες του. Δηλαδή, οι Τουρκομάνοι της Συρίας δικαιούνται να διδάσκονται στη μητρική τους γλώσσα, αλλά οι Κούρδοι της Τουρκίας όχι.
Αυτό δεν είναι απλώς αντίφαση. Είναι η σταθερή αντίληψη της Τουρκίας ότι τα δικαιώματα ισχύουν μόνο όταν υπηρετούν την επέκταση της δικής της επιρροής. Όταν τα ίδια δικαιώματα αφορούν πληθυσμούς εντός της τουρκικής επικράτειας, τότε καταργούνται στο όνομα της κρατικής ενότητας.
Αυτή είναι η πολιτική πραγματικότητα που αντιμετωπίζουμε. Και γι’ αυτό η Ελλάδα χρειάζεται σοβαρό κράτος, στρατηγικό σχεδιασμό και θεσμική συνέχεια. Οι διεθνείς εξελίξεις δεν περιμένουν κανέναν και οι λαοί που δεν προετοιμάζονται εγκαίρως πληρώνουν πάντοτε βαρύτερο τίμημα.
Αναλύσεις
Η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο! Η Ελλάδα τί κάνει;
Υπάρχουν στιγμές κατά τις οποίες τα επιμέρους γεγονότα παύουν να είναι ασύνδετες ειδήσεις και σχηματίζουν μια μεγάλη, ανησυχητική εικόνα. Η Τουρκία εκπαιδεύει τους αυριανούς αξιωματικούς της στον πόλεμο των drones, οργανώνει καταφύγια και στις 81 επαρχίες και επιχειρεί, μέσα από χάρτες, NAVTEX και ερευνητικές αποστολές, να παγιώσει τις διεκδικήσεις της στην Ανατολική Μεσόγειο. Το ερώτημα είναι αμείλικτο: η Ελλάδα διαθέτει πραγματικό εθνικό σχέδιο;
Στο νέο podcast του Geopolitico.gr επιχειρώ να συνδέσω τις εξελίξεις και να αναδείξω όσα κρύβονται πίσω από τους τίτλους. Αναλύω την «Ασπίδα του Αχιλλέα», το ζήτημα του πηγαίου κώδικα, την ελληνική συμπαραγωγή και την προοπτική διασύνδεσης των αμυντικών θόλων Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ. Παράλληλα, εξετάζω το παιχνίδι στο Καστελόριζο, τη νέα μορφή της μάχης εις βάθος και την προετοιμασία της Άγκυρας για τις συγκρούσεις του μέλλοντος.
Η σχέση με το Ισραήλ μπορεί να αποτελέσει πολλαπλασιαστή ισχύος, δεν επιτρέπεται όμως να μετατραπεί σε λευκή επιταγή. Οι συμμαχίες υπηρετούν συμφέροντα και η Ελλάδα οφείλει να γνωρίζει τι ζητά, τι προσφέρει και ποιες εγγυήσεις εξασφαλίζει.
Από την αναμέτρηση Ινδίας–Κίνας για τον Παγκόσμιο Νότο και τη ναυτική επέκταση του Πεκίνου, περνάμε στο εσωτερικό μέτωπο: δημογραφικό, θεσμοί, πολιτική συνέπεια, κρατική ασφάλεια και ιστορική μνήμη.
Εξετάζουμε τη στρατιωτική κόπωση της Ευρώπης, την οικονομική ασφυξία του βρετανικού στρατού και τη θεσμική εμπλοκή των Ενόπλων Δυνάμεων στην αντιμετώπιση του αφθώδους πυρετού. Γιατί η εθνική ισχύς δεν εξαντλείται στις αγορές οπλικών συστημάτων. Απαιτεί εκπαιδευμένο προσωπικό, ισχυρή κοινωνία, παραγωγική βάση, δημογραφική αντοχή και κράτος που γνωρίζει τα όρια και τις ευθύνες του.
Το podcast κλείνει με τη συγκλονιστική μαρτυρία του αείμνηστου Λεωνίδα Κουμάκη για τα Σεπτεμβριανά του 1955. Γιατί ένας λαός που ξεχνά τι έπαθε κινδυνεύει να μην αντιληφθεί εγκαίρως τι του ετοιμάζουν.
Ακούστε το podcast, διαβάστε τα δεδομένα και βγάλτε τα δικά σας συμπεράσματα. Η ενημέρωση είναι δύναμη όταν οδηγεί σε επίγνωση, ευθύνη και εθνική αυτογνωσία.
GEOPOLITICO
Να είμαστε έτοιμοι ακόμη και για πόλεμο
Ο αντιστράτηγος ε.α. Ιωάννης Μπαλτζώης παρεμβαίνει στην τηλεόραση της «Ναυτεμπορικής» και προειδοποιεί ότι μία ελληνοτουρκική σύγκρουση μπορεί να προκληθεί ακόμη και από ένα σοβαρό λάθος ή ατύχημα.
Σαφή προειδοποίηση για τον κίνδυνο μιας σοβαρότερης ελληνοτουρκικής κρίσης απηύθυνε ο αντιστράτηγος ε.α. Ιωάννης Μπαλτζώης, κατά την παρέμβασή του στην τηλεόραση της «Ναυτεμπορικής». Αναλύοντας τις κινήσεις της Άγκυρας, υποστήριξε ότι η Ελλάδα δεν πρέπει ούτε να υποτιμά ούτε να υπερτιμά την Τουρκία, αλλά να είναι στρατιωτικά προετοιμασμένη και πολιτικά αποφασισμένη.
Ο Ιωάννης Μπαλτζώης συμφώνησε με τις ανησυχίες που είχε εκφράσει νωρίτερα ο πρώην υφυπουργός Εξωτερικών Γιάννης Βαληνάκης, σύμφωνα με τις οποίες ο κίνδυνος δεν περιορίζεται απαραιτήτως σε ένα σύντομο θερμό επεισόδιο, αλλά μπορεί να αφορά μία σύγκρουση μεγαλύτερης διάρκειας και έντασης.
Επικαλέστηκε, μάλιστα, τη γνωστή θέση του Καρλ φον Κλάουζεβιτς ότι ένας πόλεμος μπορεί να ξεσπάσει όχι μόνο ως αποτέλεσμα σχεδιασμού ή εχθρικών σχέσεων, αλλά ακόμη και εξαιτίας ενός ατυχήματος ή ενός σοβαρού λάθους.
«Κανένα λάθος και έχουμε πόλεμο. Όλα μπορεί να συμβούν», προειδοποίησε, επισημαίνοντας ότι η τουρκική πλευρά έχει αρχίσει πλέον να χρησιμοποιεί ανοιχτά τη λέξη «πόλεμος» στον δημόσιο και θεσμικό της λόγο.
«Η λέξη πόλεμος δεν πρέπει να εξορίζεται»
Ο αντιστράτηγος ε.α. υποστήριξε ότι στην Ελλάδα έχει επικρατήσει μία προβληματική νοοτροπία, σύμφωνα με την οποία αποφεύγεται ακόμη και η αναφορά στο ενδεχόμενο πολέμου. Όπως εξήγησε, όμως, η αποφυγή της λέξης δεν σημαίνει ότι μπορεί να αποτραπεί μία σύγκρουση, εφόσον η άλλη πλευρά αποφασίσει να κινηθεί επιθετικά.
«Πρέπει να είμαστε έτοιμοι για όλα», υπογράμμισε, εξηγώντας ότι ο βασικός σκοπός της στρατιωτικής εκπαίδευσης είναι ακριβώς η προετοιμασία για την έσχατη περίπτωση.
«Όταν εκπαιδεύαμε τους στρατιώτες, δεν τους εκπαιδεύαμε για να πάνε κατασκήνωση. Μάθαιναν τα όπλα και έκαναν ασκήσεις για να είναι ικανοί και ετοιμοπόλεμοι», ανέφερε χαρακτηριστικά.
«Οι Τούρκοι είναι σιγουράκηδες – Δεν ριψοκινδυνεύουν»
Αναφερόμενος στη στρατιωτική συμπεριφορά της Τουρκίας, ο Ιωάννης Μπαλτζώης υποστήριξε ότι η Άγκυρα αποφεύγει τις επιχειρήσεις υψηλού κινδύνου, όταν δεν έχει εξασφαλίσει ευνοϊκές συνθήκες.
«Οι Τούρκοι είναι σιγουράκηδες. Ποτέ δεν ριψοκινδυνεύουν», δήλωσε, σημειώνοντας ότι οι επιχειρήσεις των τελευταίων ετών πραγματοποιήθηκαν κυρίως εναντίον άτακτων ή μη κρατικών σχηματισμών και όχι απέναντι σε μία οργανωμένη κρατική στρατιωτική δύναμη.
Έκανε ιδιαίτερη αναφορά στην τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974, υποστηρίζοντας ότι η Άγκυρα φοβόταν το ενδεχόμενο ελληνικής αντίδρασης με υποβρύχια, πολεμικά πλοία και αεροσκάφη. Κατά την εκτίμησή του, τα σοβαρά λάθη και οι παραλείψεις της ελληνικής πλευράς συνέβαλαν καθοριστικά στην εξέλιξη της επιχείρησης.
Το συμπέρασμά του ήταν σαφές: «Δεν πρέπει να αγνοούμε την Τουρκία ούτε να την υποτιμούμε. Δεν πρέπει, όμως, και να την υπερτιμούμε. Πρέπει να τη διαβάζουμε όπως πραγματικά είναι».
Οι 40 ταξιαρχίες καταδρομών και η στρατιωτικοποίηση της Ίμβρου
Ιδιαίτερη ανησυχία εξέφρασε για την αναδιοργάνωση των τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων. Σύμφωνα με όσα ανέφερε, η Τουρκία προχωρεί στη δημιουργία 40 ταξιαρχιών καταδρομών, ενώ έχει συγκροτήσει Σώμα Στρατού Αμφίβιων Επιχειρήσεων.
Όπως είπε, εκεί όπου υπήρχε μία ταξιαρχία πεζοναυτών, πλέον υπάρχουν τρεις, ενώ το σύνταγμα καταδρομών στην Ίμβρο μετατρέπεται σε ταξιαρχία.
«Στρατιωτικοποιεί την Ίμβρο», τόνισε, παρουσιάζοντας τις κινήσεις αυτές ως τμήματα μιας ευρύτερης αναδιάταξης των τουρκικών δυνάμεων με σαφή προσανατολισμό προς το Αιγαίο.
Πριν από τα 12 μίλια: Τρεις κινήσεις που «θα πονέσουν την Τουρκία»
Ερωτηθείς εάν έχει έρθει η ώρα για την επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια, ο Ιωάννης Μπαλτζώης απάντησε θετικά, διευκρινίζοντας όμως ότι αυτή θα πρέπει να αποτελέσει την τελευταία πράξη μιας συγκεκριμένης ακολουθίας κινήσεων.
Πριν από αυτήν, πρότεινε τρία βήματα:
- Τη χάραξη ευθειών γραμμών βάσης.
- Το κλείσιμο των κόλπων, σύμφωνα με τις προβλέψεις του Δικαίου της Θάλασσας.
- Την ανακήρυξη ελληνικής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης.
Ο ίδιος χαρακτήρισε τις κινήσεις αυτές απολύτως νόμιμες και μονομερή κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας.
«Γιατί δεν το κάνουμε; Εγώ δεν το καταλαβαίνω», σημείωσε, εκτιμώντας ότι τέτοιες αποφάσεις θα ασκούσαν ουσιαστική πίεση στην Άγκυρα και θα την ανάγκαζαν να επανεξετάσει την επιθετική πολιτική της.
«Η συμμαχία Ελλάδας–Ισραήλ πονάει πολύ την Τουρκία»
Ο Ιωάννης Μπαλτζώης στάθηκε ιδιαίτερα και στην εμβάθυνση της στρατηγικής σχέσης Ελλάδας και Ισραήλ, υποστηρίζοντας ότι αποτελεί έναν από τους βασικούς λόγους της έντονης τουρκικής αντίδρασης.
«Η συμμαχία μας με το Ισραήλ τούς πονάει πάρα πολύ», ανέφερε, συνδέοντας τον εκνευρισμό της Άγκυρας με την ελληνική αμυντική ενίσχυση, την «Ασπίδα του Αχιλλέα», το υποθαλάσσιο ηλεκτρικό καλώδιο και τη συζήτηση για την επέκταση των χωρικών υδάτων.
Κατά τον ίδιο, το Ισραήλ έχει αποδείξει ότι δεν διστάζει να πραγματοποιήσει στρατιωτικές επιχειρήσεις όταν θεωρεί ότι απειλούνται τα συμφέροντά του, γεγονός που επηρεάζει πλέον και τους τουρκικούς υπολογισμούς στην Ανατολική Μεσόγειο και στη Συρία.
Κλείνοντας, ο αντιστράτηγος ε.α. επέμεινε στην ανάγκη εγρήγορσης και αποφασιστικότητας, ξεκαθαρίζοντας ότι η προετοιμασία για το χειρότερο σενάριο δεν συνιστά πολεμοκαπηλία, αλλά βασική υποχρέωση ενός κράτους που βρίσκεται απέναντι σε μία αναθεωρητική δύναμη.
«Είμαστε Έλληνες Πομάκοι»: Έκκληση να μην είναι υποχρεωτική η διδασκαλία των τουρκικών στα Πομακοχώρια
Ο Ιρφάν Μεχμέτ Αλή ζητά να μπορούν οι οικογένειες να επιλέγουν αμιγώς ελληνικό δημόσιο σχολείο και να ληφθούν μέτρα για...
Ελλάδα–Αζερμπαϊτζάν: Επιχειρηματικές μπίζνες χωρίς πολιτική αφέλεια
Η επίσκεψη της Ελληνίδας πρέσβειρας στην Ελεύθερη Οικονομική Ζώνη Alat και η προετοιμασία της Μεικτής Διυπουργικής Επιτροπής και του Επιχειρηματικού...
Ισραήλ για «Ασπίδα του Αχιλλέα»: Ελληνικός ο πηγαίος κώδικας – Υπό τον αποκλειστικό έλεγχο της Αθήνας
Το ισραηλινό υπουργείο Άμυνας απαντά στη συζήτηση για τον βαθμό τεχνολογικής αυτονομίας της Ελλάδας – Μεταφορά τεχνογνωσίας και συμμετοχή ελληνικών...
Δύο νεαροί Πομάκοι από τη Θράκη κράτησαν την εικόνα της Παναγίας σε λιτανεία στο Ναύπλιο
Οι δύο μουσουλμάνοι συμμετείχαν στον εορτασμό του Γενεσίου της Θεοτόκου και, σύμφωνα με τις «Αργολικές Ειδήσεις», πρόκειται το επόμενο διάστημα...
Η Ευρώπη που χάνεται, τα κενά στην «Ασπίδα του Αχιλλέα» και η τουρκική υποκρισία
Η εκλογική ανατροπή στη Γερμανία αποκαλύπτει το αδιέξοδο των ευρωπαϊκών πολιτικών, την ώρα που η Ελλάδα καλείται να αποσαφηνίσει τα...
-
Άμυνα3 μήνες πρινΣάλος με εικόνες από τον «Θαλασσόλυκο 2026»: Τούρκοι δείχνουν Έλληνα αξιωματικό δίπλα σε αξιωματικό του ψευδοκράτους – Χαραλαμπίδης στο Geopolitico: “Φέρουν ευθύνες Δένδιας και Α’ΓΕΕΘΑ”
-
Άμυνα2 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ1 μήνα πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO5 ημέρες πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Πολιτική3 μήνες πρινΣεισμός από το Ισραήλ! Ο Υπουργός Εξωτερικών ανοίγει τον φάκελο της αναγνώρισης της γενοκτονίας των Αρμενίων
-
Αναλύσεις2 εβδομάδες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ4 εβδομάδες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας