Η εικόνα ενός πρωθυπουργού να περνά το κατώφλι του Μεγάρου του Ερντογάν είναι από μόνη της βαριά.

Το να συμβαίνει υπό τους ήχους του “Ceddin Deden”, του εμβατηρίου που συνέθεσε ο Μουχτάρ Πασάς για τον στρατό του Ενβέρ Πασά, του ανθρώπου που έσυρε την Οθωμανική Αυτοκρατορία στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο και οργάνωσε τις σφαγές των Αρμενίων και των Ελλήνων του Πόντου, ξεπερνά τα όρια της διπλωματικής απρέπειας. Είναι μια ωμή, συμβολική δήλωση ισχύος.

Για να μην υπάρξει παρεξήγηση, η συνέχεια ήταν ακόμη πιο εκκωφαντική. Αμέσως μετά, το πρόγραμμα της υποδοχής περιλάμβανε το “İstiklal Marşı”, τον ύμνο της τουρκικής “Ανεξαρτησίας”. Ποια ανεξαρτησία; Αυτήν που κερδήθηκε πάνω στα συντρίμμια της Ελλάδας της μεγάλης ιδέας, από το 1919 ως το 1922, με αποκορύφωμα την καταστροφή της Σμύρνης. Πρόκειται για ένα μουσικό μνημείο της εθνικής μας τραγωδίας, που βαφτίστηκε στη λίμνη αίματος που άφησε πίσω του ο κεμαλισμός.

Ένας Έλληνας πρωθυπουργός, λοιπόν, στάθηκε όρθιος και άκουσε την ιστορία του τόπου του να ποδοπατείται. Άκουσε το θριαμβευτικό άσμα των θυτών του Ελληνισμού, ντυμένο στον μανδύα μιας «επίσημης τελετής». Αναρωτιέται κανείς: πού ήταν η προετοιμασία του διπλωματικού μας επιτελείου; Πού ήταν ο σύμβουλος εθνικής ασφάλειας; (τι λέω τώρα, διαχειριζόταν την γκάφα του με τους Ρώσους φαρσέρ). Η απάντηση είναι μάλλον χαμένη σε αυτή την αβάσταχτη ελαφρότητα που διακατέχει το μέγαρο Μαξίμου.

Η επιλογή των εμβατηρίων δεν ήταν τυχαία. Ο Ερντογάν δεν αφήνει τίποτα στην τύχη. Ήθελε να στείλει ένα μήνυμα στον εσωτερικό του ακροατήριο, αλλά και σε εμάς. Το μήνυμα είναι απλό: «Εμείς είμαστε η συνέχεια της αυτοκρατορίας και του θριάμβου, εσείς είστε ο ηττημένος που έρχεται ως επισκέπτης στην αυλή μας». Το γεγονός ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν αντέδρασε, δεν διαμαρτυρήθηκε και δεν απαίτησε εξηγήσεις για αυτή την πολιτική πορνογραφία, δείχνει το μέγεθος της υποχωρητικότητας, (αλλά θα πει κάποιος, μήπως το γνώριζε κιόλας!!!).

Σε ιδιαίτερα θερμό κλίμα πραγματοποιήθηκε η συνάντηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ με τον Τούρκο ομόλογό του, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, στο Λευκό Παλάτι, με την επαναπροσέγγιση των δύο χωρών και το «ακανθώδες» ζήτημα των μαχητικών αεροσκαφών F-35 να κυριαρχούν στην ατζέντα.

Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν φάνηκε να φείδεται εγκωμιαστικών σχολίων για τον Τούρκο πρόεδρο, υπογραμμίζοντας τους στενούς δεσμούς που συνδέουν τις ΗΠΑ με την Τουρκία. «Είμαστε σπουδαίοι φίλοι, πάντα θα τα βρίσκουμε», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Αμερικανός πρόεδρος, προσθέτοντας: «Έχετε υπάρξει ένας σπουδαίος ηγέτης και τα είχαμε καλά από την αρχή. Είχαμε μια σπουδαία σχέση. Είναι κάποιος τον οποίο πρέπει να τον υπολογίζεις». Παράλληλα, ο Τραμπ έκανε ειδική μνεία και στις υποδομές της χώρας, χαρακτηρίζοντας το αεροδρόμιο «φανταστικό».

Το «παράθυρο» για τα F-35

Το μεγαλύτερο δημοσιογραφικό ενδιαφέρον συγκεντρώνει η δήλωση του Αμερικανού προέδρου για το πρόγραμμα των μαχητικών F-35, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο επανεξέτασης της κατάστασης.

«Θα αποφασίσουμε για τα F-35, έχουμε πολύ καλές σχέσεις. Έχουμε εξαιρετικές σχέσεις με την Τουρκία», τόνισε ο Τραμπ.

Από την πλευρά του, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν εμφανίστηκε αισιόδοξος για την έκβαση των διαπραγματεύσεων, μεταφέροντας το βάρος των εξελίξεων στην επόμενη μεγάλη συμμαχική συνάντηση. Όπως δήλωσε ο Τούρκος πρόεδρος, πιστεύει ότι θα προκύψει μια «ευνοϊκή απόφαση» σχετικά με τα F-35 από τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ που είναι προγραμματισμένη να διεξαχθεί στην Άγκυρα.

Απογοήτευση Τραμπ για το ΝΑΤΟ – «Μας βοήθησε η Τουρκία»

Πέραν των διμερών σχέσεων, ο Ντόναλντ Τραμπ χρησιμοποίησε τη συνάντηση για να εκφράσει την έντονη απογοήτευσή του για τη στάση των υπόλοιπων συμμάχων της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, με αφορμή τις εξελίξεις στο μέτωπο του Ιράν.

Ο Αμερικανός πρόεδρος άσκησε κριτική στο ΝΑΤΟ, σημειώνοντας ότι η στάση των μελών του στον πόλεμο στο Ιράν δεν ήταν αυτή που περίμενε, ενώ έσπευσε να διαφοροποιήσει την Άγκυρα από τους υπόλοιπους εταίρους. «Οι άλλοι εταίροι δεν μας βοήθησαν όπως η Τουρκία», πρόσθεσε με νόημα, στέλνοντας ένα σαφές μήνυμα προς τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες και αναδεικνύοντας την Τουρκία ως έναν σταθερό—κατά τον ίδιο—σύμμαχο των ΗΠΑ στην περιοχή.

\

Με ιδιαίτερο ενδιαφέρον κατέγραψε η τουρκική Yeni Şafak, εφημερίδα που κινείται κοντά στο περιβάλλον Ερντογάν, τις τοποθετήσεις του Σάββα Καλεντερίδη για την αναβάθμιση της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ.

Το τουρκικό δημοσίευμα παρουσιάζει τον απόστρατο αξιωματικό πληροφοριών ως ελληνική φωνή που προειδοποιεί ότι η Τουρκία δεν είναι πλέον απλώς ένα περιφερειακό μέλος της Συμμαχίας, αλλά μετατρέπεται σε κεντρικό πυλώνα του νέου νατοϊκού δόγματος, το οποίο περιγράφεται ως «NATO 3.0».

Σύμφωνα με τη Yeni Şafak, ο Καλεντερίδης υπογράμμισε ότι η πραγματική εξέλιξη δεν είναι μόνο το ενδεχόμενο πώλησης F-35 στην Άγκυρα, αλλά η συνολική άνοδος της γεωπολιτικής σημασίας της Τουρκίας. Όπως μεταφέρει το δημοσίευμα, η βαρύτητα της Άγκυρας στη Συμμαχία ανεβαίνει επίπεδο, δημιουργώντας νέα δεδομένα για Ελλάδα και Ισραήλ.

Η τουρκική εφημερίδα συνδέει τις δηλώσεις Καλεντερίδη με τις ανησυχίες του Ισραήλ για πιθανή πώληση F-35 στην Τουρκία, καθώς ο Μπενιαμίν Νετανιάχου φέρεται να έχει εκφράσει έντονο προβληματισμό ότι μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να επηρεάσει την περιφερειακή ισορροπία ισχύος και την ισραηλινή αεροπορική υπεροχή.

Στο ίδιο πλαίσιο, η Yeni Şafak δίνει έμφαση στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα και στις προσδοκίες από τον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος εμφανίζεται έτοιμος να κάνει μια ανακοίνωση που θα ικανοποιήσει τα τουρκικά αιτήματα.

Το πιο κρίσιμο σημείο, σύμφωνα με την ανάγνωση του δημοσιεύματος, είναι η παραδοχή Καλεντερίδη ότι η Ελλάδα και το Ισραήλ βρίσκονται μπροστά σε ένα νέο στρατηγικό πρόβλημα: πώς θα διαχειριστούν μια Τουρκία που αποκτά μεγαλύτερο ρόλο στη Συμμαχία, όχι μόνο ως στρατιωτική δύναμη, αλλά και ως διπλωματικός κόμβος.

Η Yeni Şafak αξιοποιεί τις δηλώσεις για να ενισχύσει το αφήγημα ότι η Τουρκία του Ερντογάν δεν βρίσκεται στο περιθώριο της Δύσης, αλλά επιστρέφει στο κέντρο των νατοϊκών σχεδιασμών. Δηλαδή, δεν παρουσιάζει το θέμα αμυντικά, αλλά θριαμβευτικά: ως επιβεβαίωση της τουρκικής αναβάθμισης.

Για την ελληνική πλευρά, το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται μόνο στο τι είπε ο Καλεντερίδης, αλλά στο πώς το αξιοποιεί ο τουρκικός Τύπος. Η Άγκυρα επιχειρεί να προβάλει ότι ακόμη και ελληνικές φωνές αναγνωρίζουν τη νέα πραγματικότητα: πως η Τουρκία διεκδικεί ρόλο αναντικατάστατου παίκτη στο ΝΑΤΟ, την ώρα που Ελλάδα και Ισραήλ καλούνται να επανυπολογίσουν τη στρατηγική τους.

Ο Καλεντερίδης όμως είναι φωνή αφύπνισης και όχι αποθέωσης του ρόλου της Τουρκίας. Οπότε η διαχείριση των λεγομένων του από την τουρκική εφημερίδα είναι ύπουλη.