Ακολουθήστε μας

Αναλύσεις

Ελληνισμός, Ορθοδοξία και πυρηνική γεωπολιτική

Όταν οι κόκκινες γραμμές πλησιάζουν επικίνδυνα – Ποιος θα σταματήσει την Ευρώπη πριν περάσει το σημείο χωρίς επιστροφή; Άρθρο του Δρ. Αλέξιου Παναγόπουλου.

Δημοσιεύτηκε στις

Γράφει ο Καθηγητής και Ακαδημαϊκός Παναγόπουλος Π. Αλέξιος (DDDr., Dr.Habil.). 
Υπάρχουν στιγμές στην Ιστορία όπου οι πόλεμοι δεν ξεκινούν με μια επίσημη κήρυξη. Ξεκινούν με μια σειρά από «μικρά» βήματα. Ένα ακόμη όπλο.
Μια ακόμη επίθεση. Μια ακόμη αποστολή πληροφοριών. Ένα ακόμη πλήγμα σε στρατηγική υποδομή. Μια ακόμη κόκκινη γραμμή που μετακινείται. Και κάποια στιγμή, οι πρωταγωνιστές ανακαλύπτουν ότι έχουν φθάσει σε ένα σημείο όπου κανείς δεν γνωρίζει πλέον ποιος ελέγχει την κλιμάκωση. Αυτό είναι σήμερα το πραγματικό πρόβλημα της Ουκρανίας.
Δεν είναι μόνο ο πόλεμος Ρωσίας–Ουκρανίας.
Είναι ο κίνδυνος ένας περιφερειακός πόλεμος να μετατραπεί σε άμεση αναμέτρηση μηχανισμών του ΝΑΤΟ με μια πανίσχυρη πυρηνική Ρωσία. Και τότε η Ευρώπη δεν θα έχει την πολυτέλεια να διορθώσει το λάθος της.
Το Κουρσκ ήταν προειδοποίηση για το αύριο. Η ουκρανική επιχείρηση στην περιοχή του Κουρσκ, από τον Αύγουστο, έδειξε ότι ο σύγχρονος πόλεμος έχει εισέλθει σε μια εντελώς διαφορετική εποχή. Δορυφόροι, drones, ηλεκτρονικός πόλεμος, κυβερνοεπιχειρήσεις, τεχνητή νοημοσύνη, γεωεντοπισμός και τεράστιες βάσεις δεδομένων έχουν μετατρέψει το πεδίο της μάχης. Σήμερα δεν πολεμά μόνο ο στρατιώτης στο μέτωπο. Πολεμούν τα δίκτυα. Οι δορυφόροι. Οι αλγόριθμοι. Οι υπηρεσίες πληροφοριών. Τα μη επανδρωμένα συστήματα. Οι υποδομές επικοινωνιών.
Και ακριβώς εδώ βρίσκεται ο μεγαλύτερος κίνδυνος. Όταν η στρατιωτική υποστήριξη, η παροχή πληροφοριών και ο επιχειρησιακός συντονισμός γίνονται ολοένα πιο στενά συνδεδεμένα, η γραμμή μεταξύ «έμμεσης υποστήριξης» και «άμεσης συμμετοχής» γίνεται επικίνδυνα δυσδιάκριτη.
Πρέπει, όμως, να είμαστε ακριβείς καθότι δεν αποτελεί κάθε δυτική βοήθεια προς την Ουκρανία επιχείρηση του ΝΑΤΟ.
Άλλο η στρατιωτική υποστήριξη ενός κράτους και άλλο η άμεση επιχειρησιακή διοίκηση μιας στρατιωτικής επιχείρησης από τη Συμμαχία. Αν κάποτε περάσουμε αυτή τη κόκκινη γραμμή, δεν θα έχουμε απλώς «περισσότερη βοήθεια προς την Ουκρανία». Θα έχουμε ποιοτική αλλαγή του πολέμου. Και τότε το ερώτημα δεν θα είναι πλέον αν η Ρωσία και η Δύση βρίσκονται σε αντιπαράθεση.
Θα είναι αν μπορούν να παραμείνουν σε αντιπαράθεση χωρίς να βρεθούν σε πόλεμο. Το πραγματικό ταμπού είναι πλέον πυρηνικό. Εδώ αρχίζει το πιο επικίνδυνο μέρος. Όταν μια σύγκρουση μεταφέρεται από το μέτωπο σε στρατηγικές υποδομές, συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης, διοίκησης, επικοινωνιών ή στρατηγικής αποτροπής, αλλάζει ο τρόπος με τον οποίο σκέφτεται μια πυρηνική δύναμη. Και στην πυρηνική στρατηγική υπάρχει ένας κανόνας που δεν πρέπει ποτέ να ξεχνάμε: δεν έχει σημασία μόνο τι πραγματικά έκανε ο αντίπαλος. Έχει σημασία τι πιστεύεις ότι μπορεί να κάνει στη συνέχεια.
Ένα συμβατικό πλήγμα μπορεί να θεωρηθεί προετοιμασία μιας μεγαλύτερης επίθεσης.
Ένα πλήγμα σε σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης μπορεί να θεωρηθεί προσπάθεια «τυφλώματος» της πυρηνικής αποτροπής.
Και ένα πλήγμα σε στρατηγική υποδομή μπορεί να δημιουργήσει την αντίληψη ότι η άλλη πλευρά προετοιμάζεται να εξουδετερώσει τις δυνατότητες ανταπόδοσης.
Εκεί αρχίζει ο εφιάλτης.
Γιατί τότε ο χρόνος για λήψη αποφάσεων μικραίνει. Και όσο μικραίνει ο χρόνος, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος λάθους. Στον πυρηνικό πόλεμο, ένα λάθος δεν διορθώνεται.
Η Μόσχα και η Ουάσιγκτον εξακολουθούν να μιλούν
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον που τώρα αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον η αιφνιδιαστική επίσκεψη του διευθυντή της CIA Τζον Ράτκλιφ στη Μόσχα στις 25 Αυγούστου 2026. Δεν γνωρίζουμε δημοσίως όλες τις λεπτομέρειες της αποστολής και δεν θα πρέπει να μετατρέπουμε τις εκτιμήσεις σε γεγονότα. Αλλά υπάρχει ένα στοιχείο που αξίζει ιδιαίτερης προσοχής: Οι δίαυλοι επικοινωνίας δεν έχουν εξαφανιστεί.
Και αυτό ίσως είναι ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία μέσα στη σημερινή κρίση.
Σε μια πυρηνική αντιπαράθεση, η μυστική διπλωματία των υπηρεσιών πληροφοριών μπορεί να αποδειχθεί εξίσου σημαντική με τις δημόσιες δηλώσεις των πολιτικών ηγετών. Γιατί μπορεί να υπάρχει ακόμη ένας μηχανισμός επικοινωνίας όταν όλα τα υπόλοιπα έχουν αποτύχει.
Και αυτός ο μηχανισμός πρέπει να διατηρηθεί.
Χρειάζεται πραγματικά το ΝΑΤΟ έναν εχθρό; Το ερώτημα είναι προκλητικό.
Αλλά πρέπει να τεθεί. Όχι επειδή πρέπει να κατηγορήσουμε το ΝΑΤΟ ότι «θέλει πόλεμο». Αυτό δεν τεκμηριώνεται.
Αλλά επειδή πρέπει να εξετάσουμε ένα βαθύτερο στρατηγικό πρόβλημα:
Μπορεί μια συμμαχία που δημιουργήθηκε για την αποτροπή του πολέμου να διαχειριστεί μια νέα εποχή μόνιμης στρατιωτικής αντιπαράθεσης χωρίς να οδηγηθεί σε ανεξέλεγκτη κλιμάκωση; Η απάντηση δεν είναι αυτονόητη. Ούτε πρέπει να είναι. Γιατί η αποτροπή λειτουργεί μόνο όσο ο αντίπαλος πιστεύει ότι η άλλη πλευρά θέλει να αποτρέψει τον πόλεμο και όχι να τον προκαλέσει.
Η αποτροπή χωρίς επικοινωνία γίνεται τυφλό παιχνίδι. Και το τυφλό παιχνίδι μεταξύ πυρηνικών δυνάμεων είναι παιχνίδι με την ίδια την ύπαρξη της Ευρώπης.
Εδώ ο Ελληνισμός και η Ορθοδοξία πρέπει να μιλήσουν με καθαρό μυαλό.
Η Ρωσική Ομοσπονδία έχει τη δική της ευθύνη πρωτοβουλιών για την Ουκρανία και για την εξέλιξη του πολέμου.
Η Ορθοδοξία δεν αποτελεί γεωπολιτικό άλλοθι. Κανένα κράτος δεν αποκτά τη λευκή αθωότητα επειδή επικαλείται την Ορθόδοξη παράδοση. Αλλά το αντίστροφο είναι εξίσου επικίνδυνο. Δεν μπορεί μια ορθόδοξη κοινωνία και ένας ολόκληρος πολιτισμός να αντιμετωπίζονται αποκλειστικά ως γεωπολιτικός εχθρός.
Η Ρωσία πρέπει να κρίνεται για τις πολιτικές πράξεις της ως κράτος. Όχι να δαιμονοποιείται συλλήβδην ως σύνολος πολιτισμός. Αλλά ούτε μπορεί να διαγραφεί η ιστορική και πολιτισμική πραγματικότητα της Ρωσίας. Η ορθόδοξη γεωπολιτική, επομένως, δεν μπορεί να είναι μονομερής. Είναι πρώτα απ’ όλα ανθρωποκεντρική. Και η Ελλάδα; Εδώ βρίσκεται η μεγάλη ελληνική ευθύνη. Η Ελλάδα δεν είναι Ρωσία. Η Ελλάδα δεν είναι Ηνωμένες Πολιτείες. Η Ελλάδα δεν είναι Τουρκία. Η Ελλάδα είναι Ελλάδα. Είναι μέλος του ΝΑΤΟ. Είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Είναι όμως ταυτόχρονα ο ιστορικός χώρος όπου συναντώνται ο Ελληνισμός, η Ορθοδοξία, τα Βαλκάνια, η Μαύρη Θάλασσα, η Ανατολική Μεσόγειος και η Μέση Ανατολή. Και ακριβώς γι’ αυτό η Αθήνα δεν μπορεί να λειτουργεί ως απλός παρατηρητής των εξελίξεων. Δεν χρειάζεται να εγκαταλείψει τους συμμάχους της. Χρειάζεται να αποκτήσει στρατηγική αυτοπεποίθηση ως μαγαζί γωνία. Να μπορεί να λέει «ναι» όταν πρέπει. Αλλά και «όχι» όταν κινδυνεύει η ίδια η εθνική ή ευρωπαϊκή ασφάλεια. Δεν είναι ελληνική στρατηγική το:
«Η Δύση έχει πάντα δίκιο».
Και δεν είναι ελληνική στρατηγική το: «Κάθε πρόβλημα έχει μία και μοναδική απάντηση». Η Ελλάδα πρέπει να σκέφτεται ελληνικά. Να παραμένει αξιόπιστος σύμμαχος. Να ενισχύει την άμυνά της. Να υπερασπίζεται την εθνική της κυριαρχία. Αλλά παράλληλα να διατηρεί ανοικτές πόρτες διαλόγου.
Η Ορθοδοξία με τις αξίες της είναι η απάντηση στην αποανθρωποποίηση του πολέμου.
Η σύγχρονη γεωπολιτική έχει ένα μεγάλο πρόβλημα.
Μιλά για στόχους.
Για υποδομές.
Για απώλειες.
Για ισορροπίες.
Για ποσοστά.
Για πυραύλους.
Για drones.
Για αλγορίθμους.
Αλλά πίσω από όλα αυτά υπάρχει ένας άνθρωπος ένας ανθρώπινος πολιτισμός. Για αυτό η πατερική παράδοση, από τον Άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο μέχρι τον Άγιο Μάξιμο τον Ομολογητή, δεν αντιμετωπίζει τον άνθρωπο ως αριθμητική μονάδα. Και αυτό αποκτά σήμερα τεράστια σημασία.
Γιατί ο μεγαλύτερος κίνδυνος του 21ου αιώνα μπορεί να μην είναι μόνο η ύπαρξη πυρηνικών όπλων.
Μπορεί να είναι η απο-ανθρωποποίηση της απόφασης για τη χρήση της στρατιωτικής ισχύος. Όσο περισσότερο η απόφαση βασίζεται σε αλγορίθμους, δορυφορικές εικόνες, αυτοματοποιημένες διαδικασίες και τεχνητή νοημοσύνη, τόσο περισσότερο πρέπει να επιμένουμε σε μια αρχή:
Η τελική ευθύνη για τη ζωή και τον θάνατο δεν μπορεί να χαθεί μέσα σε έναν αλγόριθμο. Η Ευρώπη δεν πρέπει να γίνει πυρηνικό πεδίο μάχης Ας είμαστε όμως και εδώ απολύτως καθαροί. Οι πληροφορίες που κυκλοφορούν της προληπτικής εξουδετέρωσης των βρετανικών και γαλλικών πυρηνικών δυνατοτήτων δεν μπορούν να παρουσιάζονται ως επιβεβαιωμένα σχέδια χωρίς πρωτογενή τεκμηρίωση. Η γεωπολιτική ανάλυση δεν είναι συνωμοσιολογία. Η σοβαρή ανάλυση απαιτεί διάκριση μεταξύ γεγονότος, εκτίμησης, σεναρίου και προπαγάνδας.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι πρέπει να αδιαφορούμε.
Το αντίθετο. Η αυξημένη πυρηνική σηματοδότηση και οι εξελίξεις γύρω από τις στρατηγικές πυρηνικές δυνάμεις της Ρωσίας πρέπει να αντιμετωπίζονται με απόλυτη σοβαρότητα. Γιατί όταν δύο πλευρές αρχίζουν να σχεδιάζουν όχι μόνο πώς θα κερδίσουν, αλλά και πώς θα επιβιώσουν από ένα ενδεχόμενο πυρηνικό πλήγμα, η κατάσταση έχει ήδη γίνει εξαιρετικά επικίνδυνη.
Η απάντηση της Ευρώπης δεν μπορεί να είναι:
«Πόσο περισσότερο μπορούμε να πιέσουμε τη Ρωσία;»
Το ερώτημα θα πρέπει να είναι: «Πώς θα αποτρέψουμε έναν πόλεμο που κανείς δεν θα μπορεί πλέον να ελέγξει;».
Η Ελλάδα πρέπει να γίνει γέφυρα — όχι υπάκουος δορυφόρος, σε μια Ευρώπη που ξαναμαθαίνει τη γλώσσα των εξοπλισμών, η Ελλάδα θα πρέπει να ξαναβρεί τη γλώσσα της αληθινής διπλωματίας.
Η Αθήνα έχει κάθε συμφέρον:
να μεσολαβεί και να αποτρέπει την κάθε επιθετικότητα,
να προστατεύει την ευρωπαϊκή ασφάλεια,
να ενισχύει τη διατλαντική σχέση,
να αποφεύγει την άμεση σύγκρουση ΝΑΤΟ–Ρωσίας,
να προστατεύει τη Μαύρη Θάλασσα και την Ανατολική Μεσόγειο,
να υπερασπίζεται τα εθνικά της συμφέροντα,
και να διατηρεί ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας.
Ο Ελληνισμός δεν έχει κανένα συμφέρον να γίνει θεατής ενός ανταγωνισμού μεγάλων δυνάμεων.
Η Ελλάδα πρέπει να γίνει:
γέφυρα χωρίς να γίνει δορυφόρος,
σύμμαχος χωρίς να γίνει ακόλουθος,
ισχυρή χωρίς να γίνει πολεμοχαρής,
διπλωματική χωρίς να γίνει αδύναμη.
Αυτή είναι η ελληνική στρατηγική που χρειάζεται ο 21ος αιώνας.
Το σημείο χωρίς επιστροφή. Το πραγματικό στοίχημα δεν είναι ποιος θα κερδίσει τον πόλεμο.
Δεν είναι αν η Ρωσία θα είναι ισχυρότερη ή αν το ΝΑΤΟ θα είναι ισχυρότερο.
Δεν είναι αν η Ουκρανία θα κερδίσει ή αν η Ρωσία θα επιβληθεί.
Το πραγματικό ερώτημα είναι πολύ μεγαλύτερο:
Μπορεί η ανθρωπότητα να διαχειριστεί μια σύγκρουση μεταξύ πυρηνικών δυνάμεων χωρίς να περάσει το σημείο της μη επιστροφής;
Η απάντηση πρέπει να είναι: Ναι.
Αλλά μόνο εάν η αποτροπή συνοδεύεται από αληθινή διπλωματία. Γιατί η ισχύς χωρίς σοφία είναι κίνδυνος. Η διπλωματία χωρίς ισχύ είναι αδυναμία.
Η πραγματική στρατηγική βρίσκεται στην ισορροπία.
Και εδώ ακριβώς μπορεί να συμβάλει ο Ελληνισμός.
Με την ιστορική του εμπειρία. Με την πολιτισμική του ακτινοβολία. Με την Ορθόδοξη παράδοσή του.
Με τη γεωγραφική του θέση. Με τη διπλωματική του παράδοση. Η Ελλάδα δεν χρειάζεται να διαλέξει ανάμεσα στη Δύση και την Ανατολή. Χρειάζεται να διαλέξει την ειρήνη των Λαών χωρίς να εγκαταλείψει την ελευθερία της. Γιατί όταν μια πυρηνική δύναμη αισθανθεί ότι απειλείται η ίδια η επιβίωσή της, τότε το γεωπολιτικό παιχνίδι τελειώνει. Δεν υπάρχουν πλέον νικητές και ηττημένοι. Υπάρχει μόνο η πιθανότητα μιας παγκόσμιας τραγωδίας.
Και τότε η Ιστορία δεν θα ρωτήσει πόσους πυραύλους είχαμε.
Δεν θα ρωτήσει πόσα άρματα διαθέταμε.
Δεν θα ρωτήσει ποιος είχε το μεγαλύτερο οπλοστάσιο.
Θα ρωτήσει κάτι πολύ απλούστερο:
Είχαμε τη σοφία να μην πατήσουμε το κουμπί;
Αυτό είναι το μήνυμα της ελληνικής και ορθόδοξης γεωπολιτικής:
Ισχύς για την αποτροπή.
Διάλογος για την ειρήνη.
Ελευθερία χωρίς πολεμοχαρείς αυταπάτες.
Και πάνω απ’ όλα, ο άνθρωπος πάνω από τη γεωπολιτική. Γιατί η μεγαλύτερη νίκη της ανθρωπότητας δεν θα είναι να κερδίσει έναν πυρηνικό πόλεμο. Θα είναι να καταφέρει να μην τον ξεκινήσει ποτέ!!!

Ο Αλέξιος Π. Παναγόπουλος είναι διακεκριμένος Ακαδημαϊκός, Καθηγητής Πολιτικών Επιστημών και Νομικής, με πλούσιο ερευνητικό και συγγραφικό έργο που εκτείνεται στους τομείς της Ηθικής, της Θεολογίας και των Ανθρωπιστικών Επιστημών. Για το έτος 2025, αποτελεί υποψήφιο για το Βραβείο Νόμπελ Ειρήνης. Ακαδημαϊκοί Τίτλοι & Διακρίσεις Τακτικό Μέλος (Academician): Ευρωπαϊκή Ακαδημία Επιστημών και Τεχνών (EASA, Salzburg – Αυστρία), από 05/06/2024. Τακτικό Μέλος (Academician): Διεθνής Σλαβική Ακαδημία Επιστημών, Πολιτισμού, Εκπαίδευσης και Τεχνών (MCA, Μόσχα – 7 Σλαβικές Χώρες), από 26/12/2018. Τακτικό Μέλος (Academician): Διεθνής Ηθική Ακαδημία Ινδίας (IEAI), από 06/2024. Υποψήφιος για το Νόμπελ Ειρήνης 2025. Ακαδημαϊκή Εκπαίδευση & Τίτλοι (DDDr. Dr.Habil.) Διαθέτει σπάνιο εύρος εξειδίκευσης με τρία διδακτορικά διπλώματα και υφηγεσία: Diploma Dr. Habilitation: Νομική Επιστήμη. Διδακτορικό (PhD): Πολιτικές Επιστήμες. Διδακτορικό (PhD): Βιοηθική, Βιοψυχολογία και Ιατρική Ανθρωπολογία. Διδακτορικό (PhD): Θεολογία και Θρησκειολογία. Μεταδιδακτορική Έρευνα (Post-Doc): Νομική (Πανεπιστήμιο Βελιγραδίου). Θεολογία/Θρησκειολογία (Πανεπιστήμιο Μονάχου). Βιοηθική (Πανεπιστήμιο Πατρών). Βασικοί Τίτλοι Σπουδών: Πτυχία στη Νομική (Δικηγόρος), τη Θεολογία, την Ιστορία/Φιλολογία και τη Μουσική. Υπήρξε υπότροφος σημαντικών ιδρυμάτων όπως το DAAD (Γερμανία) και το ΙΚΥ. Επαγγελματική & Διοικητική Εμπειρία Καθηγητής: Πολιτικών Επιστημών και Νομικής. Διευθυντής: Ευρωπαϊκός Οργανισμός Δημοσίου Δικαίου (EPLO) για τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη (BiH) και το Μαυροβούνιο (MNE). Δικηγόρος & Νομικός. Διεθνείς Συμμετοχές & Μέλος Οργανισμών World Association of Jurists (WJA): Μέλος της Παγκόσμιας Ένωσης Νομικών (Ουάσινγκτον, ΗΠΑ). Ciesart (Camara Internacional de Escritores y Artistas): Μέλος του Διεθνούς Επιμελητηρίου Συγγραφέων και Καλλιτεχνών (Ισπανία). Συγγραφικό & Ποιητικό Έργο Είναι αναγνωρισμένος συγγραφέας και ποιητής με πλούσια εργογραφία που περιλαμβάνει επιστημονικά συγγράμματα, δοκίμια και λογοτεχνία. Το έργο του φιλοξενείται σε σημαντικές πλατφόρμες και βιβλιογραφικές βάσεις: Biblionet: Καταγραφή εκδοθέντων έργων. Academia.edu: Δημοσιευμένες επιστημονικές μελέτες και papers. Huffington Post & Πεντουσία: Τακτικός αρθρογράφος. Ψηφιακή Παρουσία & Σύνδεσμοι ORCID ID: 0009-0008-9304-4040 Huffington Post Profile: Dr. Alexios Panagopoulos Πεμπτουσία: Author Page Academia.edu: Alexios Panagopoulos Papers Biblionet: Παναγόπουλος, Αλέξιος Π.

Αναλύσεις

Η Ινδία επιχειρεί να ανακόψει την Κίνα στους BRICS – Ο αγώνας για την ηγεσία του Παγκόσμιου Νότου

Μια διαφορετική ανάγνωση του ρόλου της Ινδίας στους BRICS παρουσιάζει ανάλυση του Imran Khurshid στο Middle East Forum, λίγες ημέρες πριν από τη Σύνοδο Κορυφής στο Νέο Δελχί. Σύμφωνα με τον αναλυτή, το πραγματικό διακύβευμα για την Ινδία είναι να εμποδίσει την Κίνα να μονοπωλήσει την εκπροσώπηση του Παγκόσμιου Νότου και παράλληλα να αποτρέψει τη μετατροπή των BRICS σε έναν ανοιχτά αντιδυτικό συνασπισμό υπό την επιρροή Πεκίνου, Μόσχας και Τεχεράνης.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις ισορροπίες στο αναδυόμενο πολυπολικό διεθνές σύστημα παρουσιάζει η ανάλυση του Imran Khurshid στο Middle East Forum, ενόψει της 18ης Συνόδου Κορυφής των BRICS, η οποία θα πραγματοποιηθεί στο Νέο Δελχί στις 12 και 13 Σεπτεμβρίου 2026.

Ο αναλυτής υποστηρίζει ότι η Ινδία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια δύσκολη στρατηγική εξίσωση: από τη μία πλευρά επιδιώκει να εδραιωθεί ως ηγετική δύναμη του Παγκόσμιου Νότου και από την άλλη δεν επιθυμεί οι BRICS να εξελιχθούν σε μέτωπο γεωπολιτικής αντιπαράθεσης με τις Ηνωμένες Πολιτείες και συνολικά τη Δύση.

Στο επίκεντρο αυτής της προσπάθειας βρίσκεται αναπόφευκτα η αντιπαλότητα με την Κίνα.

Η μάχη για το ποιος θα εκφράσει τον Παγκόσμιο Νότο

Η Σύνοδος πραγματοποιείται σε μία περίοδο κατά την οποία βαθαίνουν οι διαχωριστικές γραμμές μεταξύ Βορρά και Νότου αλλά και Ανατολής και Δύσης.

Οι πόλεμοι στη Μέση Ανατολή και την Ευρώπη παραμένουν ανοικτοί, ενώ πολλές αναπτυσσόμενες οικονομίες αντιμετωπίζουν αυξανόμενο χρέος και κίνδυνο δημοσιονομικών κρίσεων.

Την ίδια στιγμή, η Κίνα διευρύνει συστηματικά το οικονομικό και στρατηγικό της αποτύπωμα στον αναπτυσσόμενο κόσμο μέσω χρηματοδοτήσεων, κατασκευής υποδομών και μιας σειράς διεθνών πρωτοβουλιών.

Σύμφωνα με την ανάλυση, η διαδικασία αυτή δημιουργεί σχέσεις εξάρτησης και επιτρέπει στο Πεκίνο να διαμορφώνει σταδιακά το στρατηγικό περιβάλλον προς όφελός του.

Ακριβώς σε αυτό το πεδίο επιχειρεί να παρουσιάσει μια διαφορετική πρόταση η Ινδία.

Η ινδική απάντηση στην κινεζική «διπλωματία του χρέους»

Δεν είναι τυχαίο ότι η Ινδία επέλεξε ως κεντρικό θέμα της φετινής προεδρίας των BRICS το «Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability», δηλαδή την οικοδόμηση ανθεκτικότητας, καινοτομίας, συνεργασίας και βιωσιμότητας.

Το Νέο Δελχί επιχειρεί να μεταφέρει τη συζήτηση από τη γενική γεωπολιτική αντιπαράθεση σε συγκεκριμένους μηχανισμούς συνεργασίας και ανάπτυξης.

Ο Khurshid αντιπαραβάλλει αυτή την προσέγγιση με την κινεζική πολιτική χρηματοδότησης έργων και χρέους, η οποία έχει προκαλέσει ανησυχίες για τη δημιουργία μακροχρόνιων στρατηγικών εξαρτήσεων.

Η ινδική πρόταση στηρίζεται, σύμφωνα με τον ίδιο, στην προβολή ενός μοντέλου βιώσιμης, διαφανούς και υπεύθυνης ανάπτυξης χωρίς πολιτικά και στρατηγικά ανταλλάγματα.

«Χωρίς την Ινδία οι BRICS θα γίνονταν αντιδυτικός συνασπισμός»

Εδώ βρίσκεται ίσως η σημαντικότερη θέση της ανάλυσης του Middle East Forum.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες, σημειώνει ο Khurshid, αντιμετώπιζαν επί χρόνια τους BRICS κυρίως μέσα από το πρίσμα της Κίνας και της Ρωσίας.

Ωστόσο, η Ινδία λειτουργεί ως δύναμη εξισορρόπησης στο εσωτερικό του σχήματος.

Η εκτίμηση του αναλυτή είναι σαφής: χωρίς την παρουσία της Ινδίας, η Κίνα, η Ρωσία και το Ιράν θα μπορούσαν να μετατρέψουν τους BRICS σε έναν περισσότερο ξεκάθαρο αντιδυτικό συνασπισμό.

Το Νέο Δελχί δεν επιθυμεί μια τέτοια εξέλιξη.

Αντιθέτως, επιχειρεί να διατηρήσει τους BRICS ως πλατφόρμα διαλόγου και πρακτικής συνεργασίας, αποφεύγοντας να τους μετατρέψει σε γεωπολιτικό αντίπαλο του δυτικού κόσμου.

Η Ινδία δεν θέλει πόλεμο κατά του δολαρίου

Χαρακτηριστική είναι και η στάση του Νέου Δελχί απέναντι στην πολυσυζητημένη «αποδολαριοποίηση».

Η Ινδία δεν αντιμετωπίζει την αποδυνάμωση του δολαρίου ως στρατηγικό στόχο των BRICS.

Η αιτία, σύμφωνα με την ανάλυση, είναι βαθύτερη από τις σχέσεις της με την Ουάσινγκτον.

Μία οργανωμένη προσπάθεια περιορισμού της διεθνούς κυριαρχίας του δολαρίου, χωρίς την ύπαρξη μιας αξιόπιστης εναλλακτικής λύσης, θα μπορούσε τελικά να ενισχύσει δυσανάλογα την Κίνα.

Ειδικότερα, θα μπορούσε να επιταχύνει τη διεθνοποίηση του κινεζικού γουάν, δίνοντας στο Πεκίνο ακόμη μεγαλύτερη οικονομική επιρροή.

Για την Ινδία, η αντικατάσταση της αμερικανικής νομισματικής κυριαρχίας από μια κινεζική δεν αποτελεί ελκυστική προοπτική.

Οι BRICS δεν είναι τόσο ενωμένοι όσο φαίνονται

Η ανάλυση αποδομεί παράλληλα την εικόνα ενός συμπαγούς στρατοπέδου των BRICS.

Η εσωτερική ενότητα του σχήματος χαρακτηρίζεται ουσιαστικά ως ψευδαίσθηση.

Ινδία και Κίνα είναι στρατηγικοί ανταγωνιστές. Ιράν και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν διαφορετικά και σε ορισμένα πεδία ανταγωνιστικά περιφερειακά συμφέροντα. Τα κράτη-μέλη διαθέτουν διαφορετικά πολιτικά συστήματα, οικονομικές προτεραιότητες και διεθνείς συμμαχίες.

Οι αποκλίσεις τους γίνονται ακόμη μεγαλύτερες όταν καλούνται να τοποθετηθούν απέναντι σε μεγάλες διεθνείς κρίσεις.

Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και η επίτευξη ουσιαστικής κοινής διακήρυξης στη Σύνοδο του Νέου Δελχί μπορεί να αποδειχθεί δύσκολη.

Ο ρόλος της Ινδίας ως «γέφυρα»

Η στρατηγική που αποδίδει το Middle East Forum στην Ινδία είναι εκείνη της γέφυρας ανάμεσα σε δύο κόσμους.

Από τη μία πλευρά, το Νέο Δελχί θέλει να ηγηθεί της προσπάθειας για μεγαλύτερη εκπροσώπηση των αναπτυσσόμενων κρατών και να ενισχύσει τη θέση του ως μία από τις σημαντικότερες φωνές του Παγκόσμιου Νότου.

Από την άλλη, η Ινδία είναι η μεγαλύτερη δημοκρατία του κόσμου και ένας ολοένα σημαντικότερος στρατηγικός εταίρος των Ηνωμένων Πολιτειών και άλλων δυτικών κρατών.

Η οικονομική πραγματικότητα έχει επίσης βαρύνουσα σημασία.

Η συνέχιση της ινδικής ανάπτυξης εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό από την πρόσβαση σε δυτικά κεφάλαια, τεχνολογία, αγορές και επενδύσεις. Συνεπώς, μια πλήρης γεωπολιτική ρήξη με τη Δύση θα ήταν αντίθετη προς τα μακροπρόθεσμα συμφέροντα του Νέου Δελχί.

Το δίλημμα Μόντι: Δύση χωρίς εγκατάλειψη του Παγκόσμιου Νότου

Αυτό ακριβώς συνιστά και τη μεγάλη πρόκληση για την κυβέρνηση του Ναρέντρα Μόντι.

Η Ινδία δεν μπορεί να εγκαταλείψει τους BRICS, καθώς κάτι τέτοιο θα άφηνε τεράστιο πολιτικό και οικονομικό χώρο στην Κίνα να εμφανιστεί ως ο κυρίαρχος εκπρόσωπος του αναπτυσσόμενου κόσμου.

Δεν μπορεί όμως και να επιτρέψει στους BRICS να μετατραπούν σε όχημα της κινεζικής και ρωσικής αντιπαράθεσης με τη Δύση.

Για τον Khurshid, η απάντηση βρίσκεται στην προώθηση μιας πρακτικής ατζέντας που θα επικεντρώνεται στην ανάπτυξη, στη χρηματοδότηση, στο εμπόριο, στην τεχνολογία, στην ενέργεια και στην επισιτιστική ασφάλεια.

Με άλλα λόγια, η μάχη μέσα στους BRICS δεν αφορά μόνο το μέλλον του ίδιου του οργανισμού. Αφορά το ποιος θα καθορίσει την πολιτική ταυτότητα και τις προτεραιότητες του Παγκόσμιου Νότου τις επόμενες δεκαετίες.

Και σε αυτή την αναμέτρηση, σύμφωνα με την ανάλυση του Middle East Forum, ο σημαντικότερος ανταγωνισμός δεν είναι απαραιτήτως μεταξύ BRICS και Δύσης. Είναι ο ανταγωνισμός Ινδίας και Κίνας στο εσωτερικό του ίδιου του Παγκόσμιου Νότου.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

«Ασπίδα του Αχιλλέα»: Ισραηλινές διαβεβαιώσεις για τεχνογνωσία και συμπαραγωγή – Ανοιχτό το ζήτημα του πηγαίου κώδικα

Το Ισραήλ επιβεβαιώνει τη συμμετοχή της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας στο φιλόδοξο πρόγραμμα των 3,035 δισ. ευρώ και κάνει λόγο για κοινή χρήση λογισμικού. Ωστόσο, οι επίσημες τοποθετήσεις δεν απαντούν ξεκάθαρα στο κρίσιμο ερώτημα: Θα αποκτήσει η Ελλάδα πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα των συστημάτων;

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Λίγες ημέρες μετά την υπογραφή της Διακρατικής Συμφωνίας μεταξύ του ελληνικού υπουργείου Εθνικής Άμυνας και της ισραηλινής πλευράς, το Ισραήλ παρέχει διαβεβαιώσεις για τη μεταφορά τεχνογνωσίας, την από κοινού χρήση λογισμικού και τεχνολογίας, καθώς και τη συμμετοχή ελληνικών εταιρειών στη συμπαραγωγή των οπλικών συστημάτων που θα συγκροτήσουν την «Ασπίδα του Αχιλλέα».

Πρόκειται για το νέο πολυεπίπεδο σύστημα αντιαεροπορικής και αντιπυραυλικής άμυνας της χώρας, συνολικού προϋπολογισμού 3,035 δισ. ευρώ, το οποίο φιλοδοξεί να προσφέρει προστασία τόσο στην ηπειρωτική Ελλάδα όσο και στο νησιωτικό σύμπλεγμα του Αιγαίου.

Παρά τις ισραηλινές διαβεβαιώσεις, όμως, το κρίσιμο ζήτημα της πρόσβασης στον πηγαίο κώδικα παραμένει θολό. Η αναφορά σε «κοινή χρήση λογισμικού» δεν συνεπάγεται αυτομάτως ότι οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις θα αποκτήσουν πλήρη πρόσβαση στον κώδικα, ούτε ότι θα μπορούν να τροποποιούν, να αναβαθμίζουν και να προσαρμόζουν αυτόνομα τα συστήματα στις επιχειρησιακές ανάγκες της χώρας.

Ελληνική συμμετοχή άνω του 25%

Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, έχει θέσει ως προϋπόθεση τη συμμετοχή της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας σε ποσοστό τουλάχιστον 25%, αποδίδοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στην ουσιαστική μεταφορά τεχνογνωσίας και παραγωγικού έργου στο εγχώριο αμυντικό οικοσύστημα.

Σύμφωνα με όσα ανακοινώθηκαν κατά την υπογραφή της συμφωνίας, στις 31 Αυγούστου 2026, στις σχετικές διαδικασίες συμμετέχουν ήδη 19 ελληνικές εταιρείες, με το ύψος της εγχώριας συμμετοχής να υπολογίζεται σε περισσότερα από 750 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, προβλέπεται η δημιουργία παραγωγικής βάσης στην Ελλάδα, με δυνατότητα να αποκτήσει και εξαγωγικό προσανατολισμό.

Ο διευθυντής του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Άμυνας του ισραηλινού υπουργείου Άμυνας, Μοσέ Πατέλ, επιβεβαίωσε ότι προβλέπεται ελληνική βιομηχανική συμμετοχή περίπου 25%. Όπως ανέφερε, ισραηλινές βιομηχανίες βρίσκονται ήδη σε συνεργασία με υποψήφιες ελληνικές εταιρείες για την ανάπτυξη και τη συμπαραγωγή εξαρτημάτων.

Το γεγονός αυτό συνιστά σημαντική ευκαιρία για την ελληνική αμυντική βιομηχανία. Ωστόσο, έχουν διατυπωθεί επικρίσεις ότι το ποσοστό του 25% δεν έχει κατοχυρωθεί με σαφή και δεσμευτική νομική πρόβλεψη. Συνεπώς, ζητούμενο παραμένει εάν η εγχώρια συμμετοχή θα αφορά έργο υψηλής τεχνολογικής αξίας ή κυρίως την κατασκευή επιμέρους εξαρτημάτων και υποστηρικτικών υποδομών.

Η αντιπαράθεση για τον πηγαίο κώδικα

Στο επίκεντρο της πολιτικής και στρατιωτικής συζήτησης βρίσκεται η πρόσβαση της Ελλάδας στον πηγαίο κώδικα των ισραηλινών συστημάτων.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο Μοσέ Πατέλ είχε αρχικά αναφέρει ότι ο πηγαίος κώδικας δεν περιλαμβάνεται στην άδεια χρήσης της συμφωνίας. Ακολούθησε παρέμβαση του ισραηλινού υπουργείου Άμυνας στο διαδικτυακό κείμενο της συνέντευξης, με τη διατύπωση να αναφέρεται πλέον σε «μεταφορά τεχνογνωσίας, από κοινού χρήση λογισμικού και τεχνολογίας με τις Ένοπλες Δυνάμεις, καθώς και συμμετοχή ελληνικών εταιρειών στη συμπαραγωγή».

Η διευκρίνιση αυτή, πάντως, δεν ισοδυναμεί με ρητή δέσμευση για παράδοση ή πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα. Άλλο πράγμα αποτελεί η δυνατότητα χρήσης και διασύνδεσης ενός λογισμικού και άλλο ο πλήρης έλεγχος της αρχιτεκτονικής του, των αναβαθμίσεων και των επιχειρησιακών παραμέτρων του.

Οι επικριτές της συμφωνίας προειδοποιούν ότι, χωρίς πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα ή τουλάχιστον χωρίς σαφώς κατοχυρωμένα κυριαρχικά δικαιώματα τροποποίησης και διαχείρισης, η Ελλάδα μπορεί να παραμείνει εξαρτημένη από τον ξένο κατασκευαστή. Πρόκειται για τον κίνδυνο «ομηρείας» στον οποίο είχε αναφερθεί και ο ίδιος ο Νίκος Δένδιας, υπογραμμίζοντας τη σημασία του εθνικού ελέγχου των οπλικών συστημάτων.

Spyder, Barak MX και David’s Sling

Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» θα στηρίζεται σε τρία βασικά ισραηλινά συστήματα, τα οποία θα λειτουργούν συμπληρωματικά, δημιουργώντας διαδοχικά επίπεδα προστασίας:

  • Το Spyder θα αποτελέσει το κατώτερο επίπεδο άμυνας και προβλέπεται να αναπτυχθεί σε απομακρυσμένα νησιά.
  • Το Barak MX θα αναλάβει την προστασία μεγαλύτερου αριθμού νησιών, κυρίως όσων βρίσκονται πλησιέστερα στην ηπειρωτική χώρα.
  • Το David’s Sling, με τη μεγαλύτερη εμβέλεια, θα καλύπτει την ηπειρωτική Ελλάδα και επιπλέον νησιωτικές περιοχές.

Στη συμφωνία περιλαμβάνονται επίσης ραντάρ της ισραηλινής ELTA, τα οποία θα αναλάβουν τον εντοπισμό και την παρακολούθηση των εναέριων στόχων. Το σύνολο των αναχαιτιστικών και των αισθητήρων θα συνδέεται με ενιαίο σύστημα διοίκησης και ελέγχου.

Ο Μοσέ Πατέλ υποστήριξε ότι η συγκεκριμένη διαμόρφωση θα προσφέρει στην Ελλάδα πλήρη κάλυψη. Ανέφερε ακόμη ότι τα διδάγματα από τις πρόσφατες πολεμικές επιχειρήσεις στην ευρύτερη περιοχή έχουν ήδη ενσωματωθεί στα συστήματα, τα οποία θα παραδοθούν σε ιδιαίτερα ώριμο επιχειρησιακό στάδιο και με υψηλό ποσοστό επιτυχίας.

Τέσσερα χρόνια προετοιμασίας

Η συμφωνία αποτελεί αποτέλεσμα σχεδόν τεσσάρων ετών διαπραγματεύσεων και επαφών. Έλληνες αξιωματικοί της Πολεμικής Αεροπορίας και επιτελείς του αμυντικού σχεδιασμού επισκέφθηκαν επανειλημμένα το Ισραήλ, ενώ ισραηλινές αντιπροσωπείες πραγματοποίησαν αντίστοιχες επισκέψεις στην Αθήνα.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη χωροθέτηση των ραντάρ, με βάση το ανάγλυφο κάθε περιοχής και τις ειδικές απαιτήσεις του ελληνικού γεωγραφικού χώρου. Στόχος είναι να περιοριστούν τα κενά επιτήρησης και να εξασφαλιστεί η μεγαλύτερη δυνατή κάλυψη της επικράτειας.

Στο πλαίσιο της σύμβασης προβλέπεται επίσης η εκπαίδευση Ελλήνων στρατιωτικών στο Ισραήλ, αλλά και η δυνατότητα πραγματοποίησης εκπαιδευτικών προγραμμάτων στην Ελλάδα.

Οι απαντήσεις πρέπει να δοθούν στη σύμβαση

Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» αποτελεί αναμφίβολα ένα από τα μεγαλύτερα και κρισιμότερα εξοπλιστικά προγράμματα των τελευταίων δεκαετιών. Η επιχειρησιακή της αξία, όμως, δεν θα κριθεί μόνο από τις εμβέλειες των αναχαιτιστικών και τις δυνατότητες των ραντάρ.

Θα κριθεί και από το κατά πόσο η Ελλάδα θα διαθέτει πραγματικό έλεγχο του συστήματος, εγγυημένη συμμετοχή της εγχώριας βιομηχανίας και δυνατότητα αυτόνομης υποστήριξης και αναβάθμισής του.

Οι γενικές διαβεβαιώσεις περί μεταφοράς τεχνογνωσίας και κοινής χρήσης λογισμικού κινούνται προς θετική κατεύθυνση, αλλά δεν αρκούν. Οι ουσιαστικές απαντήσεις για το ποσοστό της ελληνικής συμμετοχής και, κυρίως, για τον πηγαίο κώδικα πρέπει να βρίσκονται γραμμένες με σαφήνεια και δεσμευτικούς όρους στη σύμβαση.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Η Τουρκία ενοχλείται με την ενίσχυση τον νησιών!

Σε ένα κλίμα αυξανόμενης έντασης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, με την Άγκυρα να παρακολουθεί με εμφανή ανησυχία την ενίσχυση της ελληνικής αποτρεπτικής ισχύος και τη στρατηγική συνεργασία Αθήνας–Ιερουσαλήμ, κινήθηκε η νέα εκπομπή «Direct News» με τον Ανδρέα Μουντζουρούλια. Στο επίκεντρο βρέθηκαν η επίσκεψη του Ιμπραήμ Καλίν στην Αθήνα, οι τουρκικές αντιδράσεις για τα Rafale και την «Ασπίδα του Αχιλλέα», το Καστελλόριζο, η αποχώρηση του TÜBİTAK Marmara και η νέα ένταση στον Έβρο.

Δημοσιεύτηκε

στις

Η εκπομπή άνοιξε, ωστόσο, σε εντελώς διαφορετικό τόνο. Ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας αναφέρθηκε στην πτώση του Phantom στην Τανάγρα και στον θάνατο των δύο αεροπόρων, εκφράζοντας τα συλλυπητήριά του προς τις οικογένειές τους και την Πολεμική Αεροπορία. Μάλιστα, αφιέρωσε τη συγκεκριμένη εκπομπή στη μνήμη τους, υπογραμμίζοντας ότι δεν υπάρχει λόγος συνεχούς αναπαραγωγής των σκληρών εικόνων του δυστυχήματος.

Τουρκική ανησυχία για Rafale και ισραηλινά συστήματα

Περνώντας στα ελληνοτουρκικά, ο παρουσιαστής στάθηκε ιδιαίτερα σε όσα μεταδίδονται πλέον από τουρκικά τηλεοπτικά δίκτυα και διαδικτυακές εκπομπές.

Σύμφωνα με όσα παρουσίασε, Τούρκοι αναλυτές αναγνωρίζουν ότι ο συνδυασμός των ελληνικών Rafale με τα νέα ισραηλινής προέλευσης αμυντικά συστήματα μπορεί να δημιουργήσει σημαντικό επιχειρησιακό πλεονέκτημα για την Ελλάδα.

Αυτό ακριβώς, κατά την εκπομπή, βρίσκεται πίσω από μεγάλο μέρος της έντονης ρητορικής που καταγράφεται τις τελευταίες ημέρες στα τουρκικά μέσα ενημέρωσης.

Από τη μία πλευρά εμφανίζονται σχολιαστές που υποβαθμίζουν τις ελληνικές δυνατότητες. Από την άλλη, όμως, υπάρχουν Τούρκοι αναλυτές που προειδοποιούν ότι τα περιθώρια για την Άγκυρα στενεύουν καθώς μεταβάλλεται σταδιακά η στρατιωτική ισορροπία.

Τι φέρεται να μετέφερε ο Ιμπραήμ Καλίν

Ιδιαίτερο βάρος δόθηκε στην πρόσφατη επίσκεψη του επικεφαλής της τουρκικής ΜΙΤ, Ιμπραήμ Καλίν, στην Ελλάδα.

Σύμφωνα με όσα παρουσιάστηκαν στην εκπομπή, η τουρκική πλευρά μετέφερε δύο βασικές θέσεις προς την Αθήνα: να μη συνεχιστεί η στρατιωτική ενίσχυση των ελληνικών νησιών και να περιοριστεί η εμβάθυνση της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας και Ισραήλ.

Ο Μουντζουρούλιας υποστήριξε ότι οι συγκεκριμένες πληροφορίες επιβεβαιώνουν όσα είχε μεταδώσει το Direct News τις προηγούμενες ημέρες σχετικά με το παρασκήνιο της επίσκεψης Καλίν.

Κατά την εκπομπή, η Αθήνα δεν αποδέχθηκε τις τουρκικές αξιώσεις, γεγονός που συνδέθηκε με τη μεταγενέστερη σκλήρυνση της δημόσιας ρητορικής του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Το μήνυμα που αποδίδεται στην τουρκική πλευρά είναι ουσιαστικά ότι η Άγκυρα αντιμετωπίζει πλέον ως ενιαίο πρόβλημα τόσο την ελληνική στρατιωτική ενίσχυση όσο και τη στενότερη αμυντική σύνδεση της Ελλάδας με το Ισραήλ.

Στο στόχαστρο το Καστελλόριζο

Σημαντικό τμήμα της εκπομπής αφορούσε και το Καστελλόριζο.

Ο Μουντζουρούλιας παρουσίασε αναφορές του CNN Türk και άλλων τουρκικών μέσων, στα οποία γίνεται συζήτηση ακόμη και για την παρουσία ελληνικών πολεμικών πλοίων στην περιοχή.

Παράλληλα, τουρκικοί κύκλοι επιχειρούν να συνδέσουν τις ελληνικές κινήσεις στο νοτιοανατολικό Αιγαίο με το Ισραήλ, προβάλλοντας σενάρια περί «ισραηλινής παρουσίας» στα ελληνικά νησιά ή περί ευρύτερου σχεδιασμού Αθήνας και Ιερουσαλήμ.

Η εικόνα που προκύπτει από τις τοποθετήσεις που συγκέντρωσε η εκπομπή είναι ότι το Καστελλόριζο επανέρχεται δυναμικά στην τουρκική δημόσια συζήτηση.

Αναταραχή για την επιστροφή του TÜBİTAK Marmara

Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι αντιδράσεις στο εσωτερικό της Τουρκίας μετά την επιστροφή του ερευνητικού TÜBİTAK Marmara.

Σύμφωνα με το Direct News, απόστρατοι στρατιωτικοί και αναλυτές, ιδιαίτερα από τον κεμαλικό χώρο, θέτουν δημόσια το ερώτημα γιατί το τουρκικό πλοίο δεν συνέχισε την αποστολή του.

Ορισμένοι εξ αυτών συνδέουν την αποχώρησή του με την ελληνική αντίδραση και υποστηρίζουν ότι η κυβέρνηση Ερντογάν δεν θέλησε να οδηγήσει την κατάσταση σε περαιτέρω κλιμάκωση απέναντι στην Ελλάδα και, ευρύτερα, απέναντι στον άξονα συνεργασίας Αθήνας–Ιερουσαλήμ.

Έτσι δημιουργείται και ένα εσωτερικό μέτωπο πίεσης προς τον Ερντογάν από τουρκικούς εθνικιστικούς και κεμαλικούς κύκλους.

Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» αλλάζει την εξίσωση

Κεντρικό θέμα αποτέλεσε επίσης η ελληνική αεράμυνα.

Η εκπομπή παρουσίασε δηλώσεις και αναλύσεις για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», με την εκτίμηση ότι η ανάπτυξη ενός πολυεπίπεδου δικτύου αεράμυνας και αντιπυραυλικής προστασίας μπορεί να μεταβάλει ουσιαστικά τα δεδομένα απέναντι στην Τουρκία.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στον συνδυασμό Rafale, νέων φρεγατών και ισραηλινών συστημάτων, καθώς και στην ανάπτυξη δικτύου που θα αξιοποιεί προηγμένες τεχνολογίες και τεχνητή νοημοσύνη.

Το κρίσιμο σημείο δεν είναι μόνο η απόκτηση νέων όπλων. Είναι η διασύνδεσή τους σε ένα συνολικό σύστημα επιτήρησης, έγκαιρης προειδοποίησης και αντιμετώπισης πολλαπλών απειλών.

Νέο μέτωπο στον Έβρο

Στο ήδη επιβαρυμένο σκηνικό προστίθεται και ο Έβρος.

Στην εκπομπή έγινε αναφορά στην τουρκική αντίδραση για την επέκταση του ελληνικού φράχτη και στη ρηματική διακοίνωση της Άγκυρας, με την τουρκική πλευρά να εγείρει ζητήματα για συγκεκριμένα σημεία κατά μήκος της μεθορίου.

Η εξέλιξη δείχνει ότι η αντιπαράθεση δεν περιορίζεται πλέον στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, αλλά επεκτείνεται και στα χερσαία σύνορα.

Η στρατηγική σχέση Ελλάδας–Ισραήλ

Ο Ανδρέας Μουντζουρούλιας επέμεινε ιδιαίτερα στη σημασία της σχέσης με το Ισραήλ, σημειώνοντας ότι πρόκειται για διακρατική στρατηγική επιλογή και όχι για σχέση που εξαρτάται αποκλειστικά από τον Μπενιαμίν Νετανιάχου.

Υπενθύμισε ότι η προσέγγιση αναπτύχθηκε επί διαφορετικών ελληνικών κυβερνήσεων και εκτίμησε ότι θα συνεχιστεί ανεξάρτητα από τις μελλοντικές πολιτικές εξελίξεις στο Ισραήλ.

Στο ίδιο πλαίσιο παρουσιάστηκαν ισραηλινές τοποθετήσεις που αντιμετωπίζουν την Τουρκία ως αυξανόμενη στρατηγική πρόκληση.

Και η Ινδία μπαίνει στην εξίσωση

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχαν οι αναφορές της εκπομπής σε δημοσιεύματα μεγάλων ινδικών μέσων.

Σύμφωνα με αυτά, η στρατηγική του Νέου Δελχί απέναντι στην Άγκυρα αρχίζει να συνδέεται με τις κινήσεις Ελλάδας και Ισραήλ, σχηματίζοντας ένα πολύ ευρύτερο πλέγμα γεωπολιτικών ανταγωνισμών που εκτείνεται από τον Ινδοειρηνικό μέχρι το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Ινδικά μέσα παρουσιάζουν παράλληλα την «Ασπίδα του Αχιλλέα» ως ελληνική κίνηση που προβληματίζει σοβαρά την Άγκυρα και εκτιμούν ότι η Ελλάδα εκσυγχρονίζει με ταχύτητα τις Ένοπλες Δυνάμεις της.

Η μεγάλη εικόνα

Η βασική εικόνα που μετέφερε το «Direct News» είναι αυτή μιας Τουρκίας που παρακολουθεί με αυξανόμενη ανησυχία τη μεταβολή του περιφερειακού περιβάλλοντος.

Η Ελλάδα ενισχύει την αποτρεπτική της ισχύ, η στρατηγική σχέση με το Ισραήλ αποκτά ισχυρό αμυντικό και τεχνολογικό σκέλος, η Ινδία εμφανίζεται όλο και περισσότερο στις αναλύσεις για την Ανατολική Μεσόγειο και στην ίδια την Τουρκία αναπτύσσεται συζήτηση για το κατά πόσο η Άγκυρα κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με έναν δυσμενέστερο συσχετισμό δυνάμεων.

Και αυτό ίσως εξηγεί σε σημαντικό βαθμό γιατί η ένταση της τουρκικής ρητορικής ανεβαίνει όσο η Αθήνα προχωρά στην υλοποίηση των νέων εξοπλιστικών και στρατηγικών επιλογών της.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Διεθνή27 λεπτά πριν

Μπαλουχιστάν: Βαθαίνει η κρίση για το Πακιστάν – Ο BLA ισχυρίζεται ότι σκότωσε 25 στρατιώτες

Σε σοβαρή κρίση ασφαλείας εξελίσσεται η κατάσταση στο Μπαλουχιστάν, όπου το Πακιστάν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια ολοένα εντονότερη ένοπλη εξέγερση....

Πολιτική42 λεπτά πριν

Στην Κύπρο ο Χέρτζογκ – Βαθαίνει ο άξονας Ισραήλ–Κύπρου–Ελλάδας εν μέσω έντασης με την Τουρκία

Στη Λευκωσία μεταβαίνει στις 10 Σεπτεμβρίου ο πρόεδρος του Ισραήλ Ισαάκ Χέρτζογκ για συνομιλίες με τον Νίκο Χριστοδουλίδη, με επίσημο...

Αναλύσεις54 λεπτά πριν

Η Ινδία επιχειρεί να ανακόψει την Κίνα στους BRICS – Ο αγώνας για την ηγεσία του Παγκόσμιου Νότου

Μια διαφορετική ανάγνωση του ρόλου της Ινδίας στους BRICS παρουσιάζει ανάλυση του Imran Khurshid στο Middle East Forum, λίγες ημέρες...

GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Η κινεζική φρεγάτα που ανησυχεί Ιαπωνία, Ταϊβάν και ΗΠΑ – Γιατί το Type 054A αλλάζει τους συσχετισμούς στον Ειρηνικό

Μπορεί να μη θεωρείται τεχνολογικό άλμα και να μην εντυπωσιάζει μεμονωμένα ως πολεμική πλατφόρμα, όμως η κινεζική φρεγάτα κατευθυνόμενων πυραύλων...

GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Οραματικότητα φιλομνήμης: “Και ακύρωση των Θαλάσσιων Τουρκικών πάρκων και αδελφοποίηση Σαμοθράκης Ίμβρου”!

Καλύτερα να μιλάμε για την Ίμβρο, παρά να απαντάμε για τη Θράκη. Οι εν Αθήναις άνωθεν δεν μίλησαν ποτέ για...

Δημοφιλή