Σε πρωτοφανές ανθελληνικό παραλήρημα εξελίχθηκαν συζητήσεις σε τουρκικά τηλεοπτικά δίκτυα, με καθηγητές και αρθρογράφους να μην περιορίζονται στις πάγιες θέσεις της Άγκυρας για τα χωρικά ύδατα, αλλά να φτάνουν στο σημείο να μιλούν ανοικτά για κατάληψη της Θεσσαλονίκης, της Δυτικής Θράκης και του Καστελόριζου.

Οι εμπρηστικές τοποθετήσεις καταγράφονται ενώ η Τουρκία δέχεται πιέσεις σε ΕΕ και ΝΑΤΟ για την κατάργηση του casus belli, δηλαδή της απειλής πολέμου που εξακολουθεί να διατηρεί απέναντι στην Ελλάδα σε περίπτωση επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων στο Αιγαίο.

«Ακόμη και 100 μέτρα επέκταση αποτελούν αιτία πολέμου»

Ο καθηγητής στρατιωτικών σχολών Ουγούρ Οζκόκερ παραδέχθηκε ότι η απόφαση της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης τίθεται πλέον συστηματικά ενώπιον της Άγκυρας στις διεθνείς επαφές της.

Όπως υποστήριξε, Ευρωπαϊκή Ένωση και ΝΑΤΟ υπενθυμίζουν στην τουρκική πλευρά ότι το Κοινοβούλιό της έχει εγκρίνει «εξουσιοδότηση για πόλεμο» εναντίον ενός συμμάχου της στο ΝΑΤΟ.

Ο ίδιος ισχυρίστηκε ότι οποιαδήποτε ελληνική επέκταση πέραν των έξι ναυτικών μιλίων, ακόμη και κατά «100 μέτρα», θα θεωρούνταν από την Τουρκία αιτία πολέμου. Επιχείρησε, μάλιστα, να παρουσιάσει το casus belli και το δικαίωμα της Ελλάδας να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα ως δύο ισοδύναμες αποφάσεις που θα έπρεπε να καταργηθούν ταυτόχρονα.

Η εξίσωση, ωστόσο, είναι αυθαίρετη. Η επέκταση των χωρικών υδάτων έως τα 12 ναυτικά μίλια αποτελεί κυριαρχικό δικαίωμα που προβλέπεται από το Δίκαιο της Θάλασσας, ενώ το casus belli συνιστά ευθεία απειλή χρήσης στρατιωτικής βίας.

Ο Οζκόκερ επικαλέστηκε πρόσφατη δήλωση του Κυριάκου Μητσοτάκη ότι η Ελλάδα θα επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα όταν κρίνει πως έχει έρθει η κατάλληλη στιγμή, παρουσιάζοντάς την ως επιβεβαίωση των τουρκικών ανησυχιών.

Στη συνέχεια υποστήριξε ότι, σε περίπτωση επέκτασης, τουρκικά πλοία που κινούνται από την Κωνσταντινούπολη προς τη Σμύρνη θα αναγκάζονταν να περάσουν μέσα από ελληνικά χωρικά ύδατα και να ζητούν σχετική άδεια. Πρόκειται για επιχείρημα που χρησιμοποιείται διαχρονικά από την Άγκυρα, προκειμένου να εμφανίζει την εφαρμογή του Διεθνούς Δικαίου ως απειλή για την ελευθερία της ναυσιπλοΐας.

«Θα κάνουμε την προσευχή μας στη Θεσσαλονίκη»

Η συζήτηση, όμως, ξέφυγε από κάθε διπλωματικό και πολιτικό πλαίσιο όταν ο παρουσιαστής έφερε στο τραπέζι τη Θεσσαλονίκη και το ενδεχόμενο μιας τουρκικής κίνησης «από το κέντρο».

Ο Οζκόκερ απάντησε ότι δεν χρειάζεται καν η Θεσσαλονίκη, υποστηρίζοντας πως «η Κομοτηνή και η Δυτική Θράκη αρκούν» και προσθέτοντας ότι σε μια τέτοια περίπτωση η Θάσος και άλλες περιοχές θα περνούσαν στην Τουρκία.

Όταν ο παρουσιαστής επέμεινε στη σημασία της Θεσσαλονίκης, ο Τούρκος καθηγητής προχώρησε σε ακόμη πιο προκλητική δήλωση:

«Θα την πάρουμε τη Θεσσαλονίκη, με τη βοήθεια του Θεού. Υπάρχει ακόμη χρόνος. Αυτό θα εξαρτηθεί από τη διεθνή συγκυρία, διότι αν μείνουμε μόνοι μας με αυτούς, θα κάνουμε τη μεσημεριανή μας προσευχή στη Θεσσαλονίκη».

Η αναφορά στη «διεθνή συγκυρία» είναι αποκαλυπτική του τρόπου με τον οποίο ο τουρκικός αναθεωρητισμός αντιλαμβάνεται τις γεωπολιτικές κρίσεις: ως πιθανές ευκαιρίες για αμφισβήτηση συνόρων και επιβολή τετελεσμένων εις βάρος της Ελλάδας.

Hürriyet: «Με μια ψαρόβαρκα παίρνουμε το Καστελόριζο»

Στο στόχαστρο τουρκικής τηλεοπτικής εκπομπής βρέθηκε και το Καστελόριζο. Ο αρθρογράφος της Hürriyet Νεντίμ Σενέρ επιχείρησε να αποκωδικοποιήσει πρόσφατη αναφορά του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στη μικρή απόσταση ανάμεσα στην τουρκική περιοχή Κας και το ελληνικό νησί.

Κατά τον Σενέρ, το πραγματικό μήνυμα του Τούρκου προέδρου ήταν ότι η Τουρκία βρίσκεται τόσο κοντά, ώστε αρκεί «να απλώσει το χέρι της» για να φτάσει στο Καστελόριζο.

Ο αρθρογράφος χρησιμοποίησε ακόμη και το TCG Anadolu ως παράδειγμα, υποστηρίζοντας ότι η απόσταση από τις τουρκικές ακτές είναι τόσο μικρή ώστε κάποιος θα μπορούσε να φτάσει στο νησί «σχεδόν περπατώντας». Η συζήτηση κορυφώθηκε με μια ωμή απειλή κατάληψης ελληνικού εδάφους:

«Δεν χρειάζεται καν να στείλουμε φρεγάτα. Αν θέλουμε, μπορούμε να πάμε με μια ψαρόβαρκα και να πάρουμε το Καστελόριζο», δήλωσε ο Σενέρ.

Στο ίδιο κλίμα κινήθηκε και ο πολιτικός αναλυτής Αλί Σαϊντάμ, ο οποίος επανέφερε παλαιότερες τουρκικές μεγαλοστομίες περί «πρωινού καφέ στην Αθήνα».

Η προπαγάνδα προετοιμάζει την κοινή γνώμη

Οι συγκεκριμένες δηλώσεις δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν απλώς ως τηλεοπτικές υπερβολές. Εντάσσονται σε ένα ευρύτερο κλίμα καλλιέργειας τουρκικού αναθεωρητισμού, μέσα στο οποίο ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα παρουσιάζονται ως «απειλή» και η αρπαγή ελληνικών εδαφών συζητείται δημόσια ως θεμιτό γεωπολιτικό σενάριο.

Από το casus belli και τα 12 ναυτικά μίλια μέχρι τη Δυτική Θράκη, τη Θεσσαλονίκη και το Καστελόριζο, οι τοποθετήσεις αποκαλύπτουν το εύρος των τουρκικών διεκδικήσεων και τη συστηματική προσπάθεια εξοικείωσης της κοινής γνώμης με τη λογική της σύγκρουσης.

Όταν η απειλή πολέμου παραμένει επίσημη απόφαση της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης, οι δηλώσεις περί κατάληψης ελληνικών περιοχών δεν αποτελούν απλό τηλεοπτικό θόρυβο. Αποτελούν μέρος ενός σταθερού μηχανισμού προπαγάνδας, ο οποίος συντηρεί την ένταση, νομιμοποιεί τον αναθεωρητισμό και στρέφεται ευθέως κατά της ελληνικής κυριαρχίας.

Ένα ακόμη αποφασιστικό βήμα για την ανανέωση του ελληνικού Στόλου πραγματοποιείται σήμερα, Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου 2026, στη Ρώμη, όπου πρόκειται να υπογραφεί η Εφαρμοστική Ρύθμιση για την απόκτηση δύο ιταλικών φρεγατών τύπου FREMM, κλάσης Bergamini, από το Πολεμικό Ναυτικό.

Η τελετή υπογραφής θα πραγματοποιηθεί παρουσία του υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια, του Ιταλού ομολόγου του Γκουίντο Κροσέτο και των Αρχηγών των Πολεμικών Ναυτικών των δύο χωρών.

Την Εφαρμοστική Ρύθμιση θα υπογράψουν η Γενική Διεύθυνση Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων του ελληνικού υπουργείου Εθνικής Άμυνας και η αντίστοιχη ιταλική Διεύθυνση Εξοπλισμών.

Με τη σημερινή υπογραφή θα οριστικοποιηθούν οι νομικοί, οικονομικοί και τεχνικοί όροι της προμήθειας, καθώς και το χρονοδιάγραμμα μεταβίβασης και ένταξης των δύο πλοίων στον ελληνικό Στόλο.

Τα δύο πλοία που θα ενταχθούν στο Πολεμικό Ναυτικό

Η συμφωνία αφορά τις φρεγάτες:

• Carlo Bergamini (F-590), η πώληση και μεταβίβαση της οποίας προβλέπεται να πραγματοποιηθεί εντός του πρώτου εξαμήνου του 2028.
• Virginio Fasan (F-591), η οποία αναμένεται να μεταβιβαστεί στην Ελλάδα εντός του πρώτου εξαμήνου του 2029.

Πριν από την ένταξή τους στο Πολεμικό Ναυτικό, τα δύο πλοία θα υποβληθούν στις αναγκαίες εργασίες προσαρμογής και αναβάθμισης, ώστε να ανταποκρίνονται στις ελληνικές επιχειρησιακές απαιτήσεις.

Η Εφαρμοστική Ρύθμιση θα καθορίζει επίσης την αξία των πλοίων στην υφιστάμενη κατάστασή τους, την αρχική και μετέπειτα τεχνική υποστήριξη, καθώς και το πλαίσιο για τη διασφάλιση της επιχειρησιακής διαθεσιμότητάς τους.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η πρόβλεψη για συμμετοχή της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας. Ελληνικά ναυπηγεία αναμένεται να εμπλακούν στις εργασίες συντήρησης και στην προσαρμογή νέων συστημάτων στα πλοία, δημιουργώντας προοπτικές για μεταφορά τεχνογνωσίας και υποστήριξη των φρεγατών εντός της χώρας.

Η συμφωνία «2+2»

Η σημερινή υπογραφή αποτελεί συνέχεια του Μνημονίου Συνεργασίας και της Δήλωσης Προθέσεων που είχαν υπογραφεί στις 29 Σεπτεμβρίου 2025 στη Λα Σπέτσια της Ιταλίας, κατά τη συνάντηση του Νίκου Δένδια με τον Γκουίντο Κροσέτο.

Ο αρχικός σχεδιασμός προβλέπει την απόκτηση δύο φρεγατών FREMM, με δικαίωμα προαίρεσης για δύο επιπλέον πλοία στο μέλλον. Τον Μάιο του 2026 το ΚΥΣΕΑ ενέκρινε την προμήθεια των δύο πρώτων μονάδων, ανοίγοντας τον δρόμο για την ολοκλήρωση της διακρατικής συμφωνίας.

Η Αθήνα διατηρεί έτσι τη δυνατότητα να αυξήσει τον αριθμό των Bergamini σε τέσσερις, εφόσον το επιτρέψουν οι επιχειρησιακές ανάγκες και οι δημοσιονομικές δυνατότητες της χώρας.

Νέα εποχή για τον ελληνικό Στόλο

Η απόκτηση των δύο ιταλικών FREMM εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό για τη δημιουργία ενός ισχυρότερου και τεχνολογικά αναβαθμισμένου Πολεμικού Ναυτικού.

Οι δύο Bergamini, μαζί με τις τέσσερις φρεγάτες FDI/Belharra και τον προγραμματισμένο εκσυγχρονισμό των φρεγατών τύπου MEKO, θα αποτελέσουν τον βασικό κορμό των μονάδων κρούσης του ελληνικού Στόλου για τις επόμενες δεκαετίες.

Σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Άμυνας, ο συγκεκριμένος συνδυασμός προγραμμάτων θα ενισχύσει ουσιαστικά την ικανότητα του Πολεμικού Ναυτικού να προασπίζει την εθνική κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας τόσο στο Αιγαίο όσο και στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η υπογραφή στη Ρώμη σηματοδοτεί τη μετάβαση από το επίπεδο των πολιτικών προθέσεων σε ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα, με καθορισμένα πλοία και δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα. Το επόμενο μεγάλο ορόσημο θα είναι η ολοκλήρωση των απαραίτητων εργασιών και η παράδοση της πρώτης Bergamini στην Ελλάδα, μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2028.

Την περιφερειακή στρατηγική που αναπτύσσει η Ελλάδα στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή επιχειρεί να αποκωδικοποιήσει δημοσίευμα των Times of Israel, με αφορμή τις επικείμενες επαφές του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με την Αίγυπτο και τη Σαουδική Αραβία.

Το ισραηλινό μέσο δίνει ιδιαίτερη σημασία στο γεγονός ότι οι ελληνικές κινήσεις πραγματοποιούνται μόλις λίγες ημέρες μετά την υπογραφή της μεγάλης συμφωνίας με το Ισραήλ για την ελληνική αεράμυνα.

Η κεντρική ανάγνωση του δημοσιεύματος είναι ότι η Αθήνα εμβαθύνει τη στρατηγική αμυντική συνεργασία της με το Ισραήλ, χωρίς όμως να εγκαταλείπει την προσπάθεια οικοδόμησης ισχυρών σχέσεων με τον αραβικό κόσμο.

Η αμυντική σχέση με το Ισραήλ

Οι Times of Israel επισημαίνουν ότι οι σχέσεις Ελλάδας και Ισραήλ, ιδιαίτερα στους τομείς της άμυνας, της ασφάλειας και της ενέργειας, έχουν ενισχυθεί σημαντικά κατά την τελευταία δεκαετία.

Παράλληλα, γίνεται αναφορά στην καλή προσωπική σχέση που έχει αναπτύξει ο Κυριάκος Μητσοτάκης με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου.

Το ισραηλινό δημοσίευμα δεν παραλείπει να εντάξει την ελληνοϊσραηλινή προσέγγιση και στο ευρύτερο γεωπολιτικό περιβάλλον, σημειώνοντας ότι οι κοινές ανησυχίες για την Τουρκία έχουν συμβάλει στην περαιτέρω σύσφιξη των σχέσεων.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη συμφωνία που υπεγράφη στις 31 Αυγούστου και αφορά τη δημιουργία του νέου ελληνικού πολυεπίπεδου συστήματος αεράμυνας με ισραηλινή συνδρομή.

Οι Times of Israel αποτιμούν την αξία της συμφωνίας σε περίπου 3 δισ. ευρώ – 3,5 δισ. δολάρια, παρουσιάζοντάς την ως χαρακτηριστικό παράδειγμα του βάθους που έχει πλέον αποκτήσει η αμυντική σχέση Αθήνας–Ιερουσαλήμ.

Από το Ισραήλ στο Κάιρο

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Κυριάκος Μητσοτάκης μεταβαίνει την Τρίτη στο Κάιρο για συνομιλίες με τον πρόεδρο της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι.

Η επίσκεψη αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η Αίγυπτος αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους εταίρους της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η Αθήνα επιδιώκει έτσι να διατηρήσει παράλληλα ισχυρούς διαύλους με δύο βασικούς περιφερειακούς πόλους: το Ισραήλ και την Αίγυπτο.

Το μήνυμα που προκύπτει από την ισραηλινή ανάγνωση είναι ότι η ελληνική στρατηγική δεν περιορίζεται στη δημιουργία μιας αποκλειστικής συμμαχίας με το Ισραήλ. Αντιθέτως, επιχειρεί να διαμορφώσει ένα ευρύτερο πλέγμα περιφερειακών συνεργασιών στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή.

Στο Ριάντ ο επόμενος σταθμός

Ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η σχεδιαζόμενη επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη στη Σαουδική Αραβία.

Ο Έλληνας πρωθυπουργός ανακοίνωσε από τη Θεσσαλονίκη ότι σκοπεύει να επισκεφθεί σύντομα το βασίλειο, διαμηνύοντας παράλληλα ότι η πρόσφατη αμυντική συμφωνία μεταξύ Πακιστάν, Σαουδικής Αραβίας και Τουρκίας δεν μεταβάλλει τις σχέσεις Αθήνας–Ριάντ.

Η επισήμανση έχει ιδιαίτερη σημασία, ακριβώς επειδή η Τουρκία επιχειρεί παράλληλα να διευρύνει τη στρατιωτική και πολιτική παρουσία της στον Κόλπο.

Η Αθήνα, από την πλευρά της, έχει ήδη οικοδομήσει σημαντικό κεφάλαιο αμυντικής συνεργασίας με τη Σαουδική Αραβία.

Οι ελληνικοί Patriot στη Σαουδική Αραβία

Το ισραηλινό δημοσίευμα υπενθυμίζει ότι η Ελλάδα διατηρεί από το 2021 συστοιχία Patriot στη Σαουδική Αραβία, στο πλαίσιο της ελληνικής στρατιωτικής συνδρομής για την προστασία κρίσιμων υποδομών του βασιλείου.

Σύμφωνα με τους Times of Israel, από τον περασμένο Ιούλιο οι ελληνικοί Patriot έχουν χρησιμοποιηθεί τέσσερις φορές για την κατάρριψη μη επανδρωμένων αεροσκαφών και βαλλιστικών πυραύλων που φέρονται να προέρχονταν από την Υεμένη και να κατευθύνονταν προς σαουδαραβικά διυλιστήρια.

Η συγκεκριμένη παρουσία αποτελεί απτή απόδειξη ότι η σχέση Ελλάδας–Σαουδικής Αραβίας έχει αποκτήσει και επιχειρησιακή στρατιωτική διάσταση.

Και πάλι στο κάδρο η Τουρκία

Η Τουρκία αποτελεί έναν από τους κοινούς παρονομαστές του ισραηλινού δημοσιεύματος.

Οι Times of Israel συνδέουν τις υψηλές ελληνικές αμυντικές δαπάνες με τη μακροχρόνια ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις και τις τουρκικές αμφισβητήσεις στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπενθύμισε από τη Θεσσαλονίκη ότι η Ελλάδα βρίσκεται μεταξύ των μόλις πέντε χωρών του ΝΑΤΟ που δαπανούν τουλάχιστον 3,5% του ΑΕΠ τους για τον πυρήνα των αμυντικών δαπανών.

Στο ίδιο πλαίσιο τέθηκε και το ενδεχόμενο επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35.

Ερωτηθείς για την επιθυμία που έχει εκφράσει ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ να πωληθούν τα προηγμένα μαχητικά στην Άγκυρα, ο Έλληνας πρωθυπουργός απάντησε ότι δεν πρόκειται να υποδείξει στις Ηνωμένες Πολιτείες τι πρέπει να κάνουν.

Υπενθύμισε, ωστόσο, ότι εξακολουθούν να υπάρχουν νομικά εμπόδια λόγω των κυρώσεων που επιβλήθηκαν στην Τουρκία μετά την αγορά του ρωσικού συστήματος S-400.

Η Ελλάδα, από την άλλη πλευρά, αναμένεται να παραλάβει τα πρώτα από τα 20 F-35 στα τέλη του 2028, ενώ διαθέτει δικαίωμα προαίρεσης για ακόμη 20 αεροσκάφη.

Η ελληνική στρατηγική των πολλαπλών αξόνων

Η εικόνα που σκιαγραφεί το ισραηλινό δημοσίευμα είναι αυτή μιας Αθήνας που επιχειρεί να κινηθεί σε πολλαπλούς άξονες ταυτόχρονα.

Η Ελλάδα επενδύει στη στρατηγική σχέση με το Ισραήλ και προχωρά σε μεγάλης κλίμακας αμυντική συνεργασία. Παράλληλα, όμως, ενισχύει τις σχέσεις της με το Κάιρο και επιδιώκει να διατηρήσει το υψηλό επίπεδο συνεργασίας με το Ριάντ.

Αυτό αποκτά μεγαλύτερη σημασία σε μία περίοδο κατά την οποία και η Τουρκία επιχειρεί να αποκαταστήσει ή να ενισχύσει τις σχέσεις της με τις μεγάλες δυνάμεις του αραβικού κόσμου.

Υπό αυτό το πρίσμα, οι επισκέψεις Μητσοτάκη σε Αίγυπτο και Σαουδική Αραβία δεν αποτελούν αποσπασματικές διπλωματικές κινήσεις. Εντάσσονται σε μια ευρύτερη προσπάθεια της Ελλάδας να εδραιώσει τη θέση της ως σταθερού εταίρου σε ένα δίκτυο συνεργασιών που εκτείνεται από το Ισραήλ και την Κύπρο μέχρι την Αίγυπτο και τον Κόλπο.

Και το γεγονός ότι αυτή η στρατηγική αναλύεται πλέον με ιδιαίτερη προσοχή και από τα ισραηλινά μέσα ενημέρωσης δείχνει τη σημασία που αποκτούν οι ελληνικές κινήσεις στη νέα γεωπολιτική εξίσωση της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής.