GEOPOLITICO
Τι εννοεί το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών για την 9η Σεπτεμβρίου;
Δεν μπορείτε να εξαφανίσετε μια γενοκτονία προβάλλοντας ένα έγκλημα πολέμου. Άρθρο του Ταμέρ Τσιλινγκίρ.
Γράφει ο Ταμέρ Τσιλινγκίρ
Το Υπουργείο Εξωτερικών της Τουρκικής Δημοκρατίας, σε ανακοίνωσή του στις 9 Σεπτεμβρίου 2026, κατηγόρησε τον ελληνικό στρατό ότι την περίοδο 1919–1922 διέπραξε εναντίον του άμαχου πληθυσμού της Ανατολίας «συστηματικές και εκ των προτέρων σχεδιασμένες σφαγές», εφάρμοσε πρακτικές «καμένης γης» και προκάλεσε εκτεταμένες καταστροφές στη δυτική Μικρά Ασία.
Οι λέξεις αυτές έχουν σημασία.
Διότι η Τουρκία, εδώ και περισσότερο από έναν αιώνα, αποφεύγει ακριβώς αυτούς τους όρους όταν πρόκειται για τις κρατικές πολιτικές που εφαρμόστηκαν εναντίον των Ελλήνων του Πόντου και των άλλων χριστιανικών πληθυσμών της Ανατολίας.
Δεν λέει «συστηματικό».
Δεν λέει «σχεδιασμένο».
Δεν λέει «κρατική πολιτική».
Δεν λέει «εκκαθάριση του πληθυσμού».
Και τη λέξη «γενοκτονία» δεν την χρησιμοποιεί ποτέ.
Όταν όμως ο δράστης είναι ο ελληνικός στρατός, το ίδιο λεξιλόγιο γίνεται ξαφνικά αποδεκτό.
Εδώ ακριβώς αρχίζει το πραγματικό ζήτημα.
Αν λέτε «συστηματικό» και «σχεδιασμένο»…
Το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών δεν παρουσιάζει τις ενέργειες του ελληνικού στρατού μεταξύ 1919 και 1922 ως αποσπασματικά και ασύνδετα γεγονότα.
Αντίθετα, εντάσσει πράξεις βίας που σημειώθηκαν σε διαφορετικούς τόπους και χρόνους σε ένα ενιαίο ιστορικό πλαίσιο και τις χαρακτηρίζει «συστηματικές» και «εκ των προτέρων σχεδιασμένες».
Αυτό, στην πραγματικότητα, είναι μια ιστορική μέθοδος.
Για να καταλάβει κανείς αν μια πολιτική βίας είναι συστηματική, εξετάζει τις σχέσεις μεταξύ των γεγονότων. Αναζητά από πού προέρχονταν οι αποφάσεις. Εξετάζει ποιοι στοχοποιήθηκαν. Ελέγχει αν οι ίδιες πρακτικές επαναλαμβάνονται σε διαφορετικές περιοχές. Μελετά μαζί τις μετακινήσεις πληθυσμών, τις εκτοπίσεις, τις δολοφονίες, τις δημεύσεις περιουσιών και τις αλλαγές στη σύνθεση των οικισμών.
Το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών κάνει ακριβώς αυτό όταν εξετάζει τον ελληνικό στρατό.
Γιατί λοιπόν η ίδια μέθοδος δεν εφαρμόζεται στον Πόντο;
Ας θέσουμε τις ίδιες ερωτήσεις για τον Πόντο
Ας ξεκινήσουμε από το 1914.
Ας εξετάσουμε την απομάκρυνση των Ελλήνων του Πόντου από τα χωριά τους. Ας εξετάσουμε τους άνδρες που στάλθηκαν στα τάγματα εργασίας. Ας εξετάσουμε τις εκτοπίσεις στις ακτές του Εύξεινου Πόντου. Ας εξετάσουμε τους εκτοπισμούς του 1916–1917. Ας εξετάσουμε τις μεταγωγές και τις εξορίες που συνεχίστηκαν μετά το 1919. Ας εξετάσουμε τις δίκες των Δικαστηρίων Ανεξαρτησίας της Αμάσειας. Ας εξετάσουμε τις φάλαγγες γυναικών, παιδιών και ηλικιωμένων που οδηγήθηκαν προς το εσωτερικό. Ας εξετάσουμε τι συνέβη στα χωριά, στις περιουσίες και στα σπίτια των Ελλήνων.
Και ύστερα ας θέσουμε την ίδια ερώτηση:
Ήταν όλα αυτά ανεξάρτητα μεταξύ τους γεγονότα;
Ή αποτελούσαν τμήματα μιας πολιτικής που στόχευε τον ίδιο πληθυσμό και συνεχίστηκε, σε διαφορετικές χρονικές στιγμές, μέσω διαφορετικών κρατικών μηχανισμών;
Εδώ ακριβώς αποκτά περιεχόμενο η λέξη «συστηματικό».
Άρχισε πράγματι η ιστορία το 1919;
Στην ανακοίνωση του τουρκικού Υπουργείου Εξωτερικών η ιστορία αρχίζει το 1919.
Αυτή η αφετηρία είναι εξαιρετικά βολική.
Αν ξεκινήσει κανείς από το 1919, η πρώτη μεγάλη εικόνα είναι η απόβαση του ελληνικού στρατού στη Σμύρνη. Έτσι, ο ελληνικός στρατός τοποθετείται στην αρχή της ιστορικής αφήγησης.
Και το 1914;
Οι εξαναγκαστικές μετακινήσεις των Ελλήνων της δυτικής Μικράς Ασίας;
Οι εκτοπίσεις στις ακτές του Πόντου;
Η ένταξη χριστιανών ανδρών στα τάγματα εργασίας κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο;
Οι εκτοπίσεις και η μαζική εξόντωση των Αρμενίων το 1915;
Οι εκτοπίσεις των Ελλήνων του Πόντου από το 1916 και μετά;
Όλα αυτά συνέβησαν πριν από το 1919.
Επομένως, το να αρχίζει η αφήγηση το 1919 δεν αποτελεί απλώς μια χρονολογική επιλογή.
Είναι μια πολιτική επιλογή που καθορίζει ποιος εμφανίζεται ως δράστης και ποιος ως θύμα.
Γιατί το ίδιο λεξιλόγιο υπάρχει μόνο για τη μία πλευρά;
Η ανακοίνωση της Τουρκίας στις 19 Μαΐου 2026, με αφορμή τις εκδηλώσεις μνήμης για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου, ανέδειξε ήδη αυτή την αντίφαση.
Η Άγκυρα χαρακτήρισε τους ισχυρισμούς περί γενοκτονίας των Ποντίων «στερούμενους νομικής βάσης» και «διαστρέβλωση της ιστορίας», ενώ στην ίδια ανακοίνωση μίλησε για «εγκλήματα πολέμου και θηριωδίες» του ελληνικού στρατού.
Τέσσερις μήνες αργότερα, η γλώσσα προχώρησε ακόμη περισσότερο:
«Συστηματικές και εκ των προτέρων σχεδιασμένες σφαγές».
Με άλλα λόγια, το τουρκικό κράτος αποδέχεται στην πράξη την εξής μέθοδο:
Πράξεις βίας εναντίον ενός άμαχου πληθυσμού, ακόμη κι αν διαπράττονται σε διαφορετικούς τόπους, μπορούν να εξεταστούν ως αλληλένδετες. Μπορεί να ερευνηθεί αν ήταν σχεδιασμένες. Μπορεί να τεθεί το ερώτημα αν συγκροτούσαν ένα ενιαίο σύνολο.
Όταν όμως η ίδια μέθοδος εφαρμόζεται στους Έλληνες του Πόντου, η Άγκυρα ισχυρίζεται ξαφνικά ότι πρόκειται για «διαστρέβλωση της ιστορίας».
Η μέθοδος γίνεται δεκτή — αλλά μόνο όταν ο δράστης είναι ο άλλος.
Το έγκλημα πολέμου και η γενοκτονία δεν είναι το ίδιο πράγμα
Εγκλήματα που διαπράττει ένας στρατός εναντίον αμάχων κατά τη διάρκεια ενός πολέμου μπορούν να εξεταστούν ως εγκλήματα πολέμου.
Η γενοκτονία είναι διαφορετικό ζήτημα.
Στη συζήτηση για τη γενοκτονία δεν εξετάζονται μόνο μεμονωμένες δολοφονίες. Εξετάζεται το σύνολο των προθέσεων και των πρακτικών που αποσκοπούν στην ολική ή μερική καταστροφή μιας εθνικής, εθνοτικής, φυλετικής ή θρησκευτικής ομάδας.
Γι’ αυτό και το ζήτημα του Πόντου δεν περιορίζεται στο ερώτημα «πόσοι σκοτώθηκαν;».
Τα ουσιαστικά ερωτήματα είναι άλλα:
Γιατί ένας λαός απομακρύνθηκε μαζικά από την ιστορική του πατρίδα;
Γιατί ο ίδιος πληθυσμός υπέστη παρόμοιες πρακτικές σε διαφορετικές περιοχές;
Ήταν ανεξάρτητα μεταξύ τους η ένταξη των ανδρών στα τάγματα εργασίας, η εκτόπιση γυναικών και παιδιών, η εκκένωση χωριών, οι δίκες της ηγεσίας και οι πρακτικές που καθιστούσαν αδύνατη την επιστροφή του πληθυσμού;
Ή υπηρετούσαν όλα το ίδιο αποτέλεσμα;
Γιατί, όταν φτάνουμε στο 1923, ο ιστορικός ελληνικός πληθυσμός του Πόντου δεν βρισκόταν πια στην πατρίδα του;
Αυτά είναι τα ερωτήματα που θέτει η έρευνα της γενοκτονίας.
Δεν μπορείτε να εξαφανίσετε μια γενοκτονία προβάλλοντας ένα έγκλημα πολέμου
Ο βασικός μηχανισμός της επίσημης τουρκικής αφήγησης παραμένει εδώ και χρόνια ο ίδιος.
Όταν τίθεται το ζήτημα της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου, η απάντηση είναι η αναφορά στα εγκλήματα του ελληνικού στρατού στην Ανατολία.
Όμως τα δύο δεν είναι εναλλακτικές εκδοχές του ίδιου γεγονότος.
Τα τεκμήρια για εγκλήματα πολέμου που διέπραξε ο ελληνικός στρατός δεν διαγράφουν από την ιστορία όσα συνέβησαν στους Έλληνες του Πόντου.
Η απόδειξη ενός εγκλήματος δεν αποτελεί απόδειξη ότι ένα άλλο έγκλημα δεν συνέβη.
Ακόμη περισσότερο, η νομική και ιστορική φύση του εγκλήματος της γενοκτονίας δεν εξαφανίζεται με το επιχείρημα «και η άλλη πλευρά διέπραξε εγκλήματα».
Η γενοκτονία δεν είναι λογιστικός συμψηφισμός αντιποίνων.
Όσα υπέστη ένας λαός δεν μπορούν να συμψηφιστούν με εγκλήματα που διέπραξε ένας άλλος στρατός σε διαφορετικό τόπο.
Τι βλέπετε όταν κοιτάζετε το 1922;
Για την Τουρκία το 1922 είναι έτος νίκης.
Για τους Έλληνες του Πόντου, όμως, το ίδιο έτος αποτελεί μία από τις τελευταίες φάσεις του τέλους της ιστορικής τους παρουσίας στον τόπο όπου ζούσαν επί αιώνες.
Οι δύο μνήμες κοιτούν την ίδια χρονολογία, αλλά δεν βλέπουν το ίδιο πράγμα.
Η επίσημη τουρκική αφήγηση βλέπει το στρατιωτικό αποτέλεσμα.
Εμείς θέτουμε και ένα ακόμη ερώτημα:
Πού βρίσκονταν οι χριστιανικοί πληθυσμοί αυτής της γεωγραφίας όταν τελείωσε ο πόλεμος;
Το ερώτημα αυτό δεν αφορά μόνο τον Πόντο, αλλά και τους Έλληνες της Μικράς Ασίας και τους Αρμενίους.
Άλλο είναι να περιγράφεις ποιος απέκτησε τον στρατιωτικό έλεγχο μιας περιοχής.
Και άλλο να εξηγείς γιατί οι άνθρωποι που ζούσαν εκεί επί αιώνες δεν βρίσκονταν πλέον εκεί.
Η ιστορική έρευνα δεν μπορεί να αποφύγει το δεύτερο ερώτημα.
Το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών περιγράφει, άθελά του, τη σωστή μέθοδο
Ίσως αυτό να είναι το πιο αποκαλυπτικό στοιχείο της ανακοίνωσης της 9ης Σεπτεμβρίου.
Το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών μάς λέει, άθελά του, κάτι ουσιαστικό:
Για να κατανοήσουμε τη βία εναντίον αμάχων, δεν αρκεί να εξετάζουμε τα γεγονότα ένα προς ένα.
Πρέπει να εξετάζουμε τη μεταξύ τους σύνδεση.
Πρέπει να ρωτάμε αν ήταν «συστηματικά».
Πρέπει να ρωτάμε αν ήταν «σχεδιασμένα».
Οι εμπρησμοί, οι δολοφονίες, οι εκτοπίσεις και οι καταστροφές πρέπει να εξετάζονται μαζί.
Σωστά.
Αυτό ακριβώς λέμε κι εμείς.
Ας εφαρμόσουμε λοιπόν την ίδια μέθοδο στον Πόντο.
Ας βάλουμε μπροστά μας όλες τις αποφάσεις από το 1914 έως το 1923.
Ας ανοίξουμε τα οθωμανικά αρχεία.
Ας ανοίξουμε τα πρακτικά της Μεγάλης Εθνοσυνέλευσης της Τουρκίας.
Ας ανοίξουμε τις αποφάσεις των Δικαστηρίων Ανεξαρτησίας.
Ας εξετάσουμε τις εντολές μεταγωγής και εκτόπισης.
Ας συγκρίνουμε τα δημογραφικά αρχεία.
Ας μελετήσουμε τις προξενικές αναφορές.
Ας διαβάσουμε μαζί τα αρχεία των ιεραποστολών, τα έγγραφα του Πατριαρχείου, τη ξένη διπλωματική αλληλογραφία και τις μαρτυρίες.
Και ύστερα ας θέσουμε το ερώτημα:
Πώς πραγματοποιήθηκε η εξαφάνιση των Ελλήνων του Πόντου από την ιστορική τους πατρίδα;
Τι εννοεί λοιπόν το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών;
Αν το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών αποδέχεται πραγματικά τις έννοιες της «συστηματικής και σχεδιασμένης βίας» ως ιστορικό κριτήριο, τότε το κριτήριο αυτό δεν μπορεί να εφαρμόζεται επιλεκτικά.
Δεν μπορεί να θεωρείται έγκυρο όταν στρέφεται κατά του ελληνικού στρατού και να παύει να ισχύει όταν εξετάζονται οι πολιτικές της οθωμανικής και της κυβέρνησης της Άγκυρας.
Τα αρχεία πρέπει να διαβάζονται με την ίδια μέθοδο.
Η ταυτότητα του θύματος δεν πρέπει να αλλάζει τη μέθοδο.
Η εθνικότητα του δράστη δεν πρέπει να αλλάζει τις έννοιες.
Και, πάνω απ’ όλα:
Δεν μπορείτε να κάνετε το έγκλημα της γενοκτονίας αόρατο προβάλλοντας εγκλήματα πολέμου.
Όσα συνέβησαν στους Έλληνες του Πόντου δεν αποτελούν υποσημείωση των ενεργειών του ελληνικού στρατού στην Ανατολία.
Πρόκειται για ένα μεγάλο ιστορικό έγκλημα με τη δική του χρονολογία, τα δικά του τεκμήρια, τους δικούς του δράστες, τα δικά του θύματα και το δικό του ιστορικό αποτέλεσμα.
Γι’ αυτό το ερώτημα προς το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών είναι απλό:
Γιατί τα κριτήρια «συστηματικό» και «σχεδιασμένο», που χρησιμοποιείτε όταν κοιτάζετε τον ελληνικό στρατό, δεν τα χρησιμοποιείτε όταν κοιτάζετε τον Πόντο;
Ίσως αυτό να είναι το ουσιαστικό ερώτημα που παραμένει αναπάντητο εδώ και έναν αιώνα.
GEOPOLITICO
Συμπτώματα Παρακμής…
Η Τουρκία διεκδικεί ξανά πρόσβαση στη δυτική αμυντική αγορά, ενώ η Ελλάδα καλείται να μετατρέψει τους εξοπλισμούς και τις συμμαχίες της σε ουσιαστική αποτροπή. Ο Θανάσης Κ. ασκεί αιχμηρή κριτική στην πολιτική της ελληνοτουρκικής «φιλίας» και θέτει το κρίσιμο ερώτημα: πώς μπορεί η Ευρώπη να οικοδομεί στρατηγική αυτονομία, όταν εξοπλίζει μια χώρα που απειλεί την Ελλάδα και την Κύπρο;
Του Θανάση Κ.
* Η Τουρκία ξαναμπαίνει, βήμα-βήμα, στη δυτική αμυντική αγορά.
Γαλλία και Τουρκία υπέγραψαν πρόσφατα έναν «οδικό χάρτη» για την αμυντική τους συνεργασία. Δεν είναι συνθήκη αμυντικής συνδρομής. Δεν είναι κάτι ανάλογο με την ελληνογαλλική συμφωνία του 2021. Δεν “δεσμεύει” τη Γαλλία να υπερασπιστεί στρατιωτικά την Τουρκία.
Ας μην υπερβάλλουμε, λοιπόν.
Αλλά ας μην το υποτιμούμε κιόλας.,,
Τα Eurofighter προχωρούν. Οι Meteor, οι γαλλικοί πύραυλοι αέρος-αέρος, ανοίγουν τον δρόμο τους προς την Τουρκία. Και η Τουρκία ξαναμπαίνει σταδιακά στην αλυσίδα της δυτικής αμυντικής βιομηχανίας.
Όχι χωρίς εμπόδια…
Τα F-35 δεν τα πήρε.
Τα 40 αμερικανικά F-16 Block 70 καθυστερούν.
Τα 79 αμερικανικά πακέτα αναβάθμισης παλαιών F-16 σε Viper εγκρίθηκαν από το Κογκρέσο, αλλά στη συνέχεια η Άγκυρα απέσυρε αυτή την αμερικανική λύση και επέλεξε να προχωρήσει στην αναβάθμιση με δικές της δυνατότητες.
Οι αμερικανικοί κινητήρες F110 για το KAAN τελικά αποδεσμεύθηκαν. Αλλά δεν αποτελούν “αναβάθμιση”. Και ο τουρκικός κινητήρας, δεν αναμένεται πριν από τις αρχές της επόμενης δεκαετίας.
Το αντι-αεροπορικό SAMP/T εξακολουθεί να συναντά γαλλικές αντιρρήσεις.
Με άλλα λόγια, η Τουρκία δεν κέρδισε τα πάντα.
Αλλά κερδίζει έδαφος.
Και αυτό είναι το σημαντικό.
Γιατί κάθε φορά που συναντά ένα εμπόδιο δεν εγκαταλείπει.
Πιέζει.
Διαπραγματεύεται.
Αλλάζει δρόμο.
Αναζητά άλλη λύση.
Υπέρ-προβάλλει κι ύστερα αξιοποιεί στο μέγιστο τη “γεωπολιτική της αξία”.
Και περιμένει την κατάλληλη στιγμή.
Έτσι λειτουργούν οι χώρες που θέλουν να γίνουν περιφερειακές δυνάμεις.
Η Ελλάδα, αντιθέτως, έχει αναλάβει έναν παράξενο ρόλο: να εξηγεί στους άλλους ότι η Τουρκία είναι… “φίλη μας”.
* Η “Διακήρυξη των Αθηνών” του Δεκεμβρίου 2023 δεν είναι συνθήκη ούτε νομικά δεσμευτική συμφωνία. Είναι πολιτική διακήρυξη φιλίας και καλής γειτονίας.
Και αυτό ακριβώς ήταν το πρόβλημα.
Γιατί η διπλωματία δεν κρίνεται μόνο από το νομικό περιεχόμενο των κειμένων.
Κρίνεται και από τα μηνύματα που εκπέμπεις.
Και το μήνυμα που εκπέμψαμε τότε ήταν σαφές:
Η Τουρκία είναι “φίλη” μας!
Την ώρα που δημιουργεί συνεχώς νέα τετελεσμένα και κλιμακώνει ασταμάτητα τις προκλήσεις σε βάρος μας.
Αφού εμείς λέμε ότι, παρ’ όλα αυτά, “η Τουρκία είναι φίλη μας”,
γιατί να μην το πιστέψουν και οι άλλοι;
Γιατί οι Γάλλοι να θεωρούν ότι υπάρχει πρόβλημα, όταν συζητούν την πώληση όπλων στην Τουρκία;
Γιατί οι Γερμανοί να διστάζουν να πουλήσουν Eurofighter;
Και, κυρίως, γιατί οι χώρες της περιοχής, που έχουν δικά τους προβλήματα με την Τουρκία, να θεωρούν την Ελλάδα “φυσικό σύμμαχο” απέναντί της;
Εμείς οι ίδιοι τους διαμηνύουμε να μη περιμένουν τίποτα από μας.
* Κι εδώ βρίσκεται η ευθύνη της κυβερνητικής πολιτικής.
Δεν είναι λάθος “να συνομιλείς” με την Τουρκία. Έτσι κι αλλιώς υπάρχουν πολλαπλοί δίαυλοι επικοινωνίας μεταξύ μας.
Δεν είναι λάθος να επιδιώκεις αποκλιμάκωση.
Λάθος είναι να βαφτίζεις «φιλική» μια συμπεριφορά που δεν είναι φιλική!
Και να στέλνεις παντού το λάθος μήνυμα…
Γιατί η συμπεριφορά της Τουρκίας απέναντι στην Ελλάδα δεν είναι συμπεριφορά “φίλου”.
Κι αυτό πρέπει να ειπωθεί ψύχραιμα, καθαρά και απερίφραστα.
Προς πάσαν κατεύθυνση…
* Υπάρχει όμως και κάτι ακόμη.
Και αυτό πρέπει να λέγεται στην Ευρώπη ξανά και ξανά.
Η Τουρκία απειλεί δύο κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την Ελλάδα και την Κύπρο. Και κατέχει παράνομα έδαφος ενός κράτους-μέλους: Της Κύπρου…
Πώς είναι δυνατόν, λοιπόν, η Ευρώπη να εξοπλίζει την Τουρκία και ταυτόχρονα να μιλά για “ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία”;
Πώς μπορεί να θέλει να γίνει “αμυντικά ανεξάρτητη” – όταν μόνη της καθίσταται αμυντικά “ανύπαρκτη”;
Όταν απειλούνται κράτη-μέλη από τρίτη χώρα και άλλα κράτη-μέλη εξοπλίζουν την τρίτη χώρα, γεωπολιτικά δεν υπάρχει Ευρωπαϊκή Ένωση.
Αυτό πρέπει να διακηρύσσει η Ελλάδα.
Σε κάθε ευρωπαϊκό συμβούλιο.
Σε κάθε Σύνοδο Κορυφής.
Στο ΝΑΤΟ.
Στα Ηνωμένα Έθνη.
Παντού.
Για να γίνει στρατηγικά αυτόνομη η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει προηγουμένως να υπάρχει. Και εξοπλίζοντας την Τουρκία την ώρα που η Τουρκία απειλεί κράτη μέλη της, η Ευρώπη αυτο-ακυρώνεται.
Αυτό δεν αφορά μόνο την Ελλάδα και την Κύπρο.
Αφορά την Ευρώπη συνολικά.
Δεν είναι “κραυγή αγωνίας” της Ελλάδας προς την Ευρώπη.
Είναι “καμπανάκι” για την Ευρώπη συνολικά.
* Και μετά υπάρχει το τρίτο, το αυτονόητο.
Η Ελλάδα πρέπει να ξαναβρεί τους φυσικούς της συμμάχους στην περιοχή.
Το Ισραήλ.
Την Αίγυπτο.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Την Ανατολική Λιβύη.
Την Ινδία.
Να τους πει καθαρά:
Η Ελλάδα είναι χώρα πρώτης γραμμής απέναντι στον τουρκικό επεκτατισμό – αναθεωρητισμό. Δεν είναι «φίλη» της τουρκικής πολιτικής.
Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να γίνει “αντί-τουρκική” η Πολιτική της Ελλάδας,,,
Σημαίνει ότι πρέπει να γίνει, επιτέλους, Ελληνική!
Να υπερασπιστεί τα συμφέροντά της.
Να αξιοποιήσει τις δυνητικές συμμαχίες της.
Να δημιουργήσει νέες.
Να προσφέρει στους άλλους λόγο να στηρίζονται στην Ελλάδα.
Γιατί σήμερα συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο:
Όταν η Αθήνα διακηρύσσει ότι η Τουρκία είναι “φίλη” της, απογοητεύει όσους έχουν λόγους να φοβούνται την Τουρκία.
Και ενθαρρύνει άλλες χώρες να τα βρουν απευθείας με την Άγκυρα.
Γιατί να επενδύσει περισσότερο το Κάιρο στην Αθήνα, όταν η ίδια η Αθήνα διαβεβαιώνει ότι οι σχέσεις της με την Άγκυρα είναι “σχέσεις φιλίας”;
Φτάσαμε στο παράδοξο να υπερασπίζεται ο Νετανιάχου, στα Ηνωμένα Έθνη, την Ελλάδα και την Κύπρο απέναντι στις τουρκικές προκλήσεις με μεγαλύτερη καθαρότητα από εκείνη που επιδεικνύουν οι ίδιες οι ελληνικές διπλωματικές αντιπροσωπείες.
Αυτό δεν είναι εξωτερική πολιτική. Είναι αυτοϋπονόμευση.
* Και δεν είναι η πρώτη φορά.
— Στη Λιβύη, η Τουρκία μπήκε δυναμικά και άλλαξε τον συσχετισμό.
Η Γαλλία είχε τότε κοινά συμφέροντα με εμάς.
Η Αίγυπτος και τα Εμιράτα επίσης.
Η Ανατολική Λιβύη επίσης.
Εμείς;
Χαρακτηρίσαμε τον Χαφτάρ που αντιστεκόταν στην τουρκική διείσδυση “καμένο χαρτί” και “τελειωμένο”.
Τελικά οι Γάλλοι σταμάτησαν την τουρκική διείσδυση στη Λιβύη με τη βοήθεια της Αιγύπτου και των Εμιράτων.
Μετά η Τουρκία έκανε άνοιγμα στον Χαφτάρ (που οι δικοί μας φωστήρες των είχαν “τελειωμένο”). Τώρα ο υιός Χαφτάρ τα βρήκε με την Αίγυπτο και το Ισραήλ. Κι εμείς απλώς είμαστε απόντες. Γιατί όλοι μας υπολογίζουν ως “φίλους” της Τουρκίας…
— Η Γαλλία μάς είχε προτείνει συμφωνία αμυντικής συνδρομής και μας πήρε πάνω από έναν χρόνο για να απαντήσουμε.
Τελικά, χρειάστηκε η κρίση των γαλλικών υποβρυχίων με την Αυστραλία για να ανοίξει ο δρόμος προς τις Belharra και την ελληνογαλλική συμφωνία. Από “σπόντα”…
Εμείς περιμέναμε την ευκαιρία. Η ευκαιρία πέρασε από μπροστά μας. Και παρά λίγο να τη χάσουμε…
Κι ύστερα διακηρύξαμε την “φιλία μας” προς την Τουρκία και τα ακυρώσαμε όλα…
Εμείς διστάζουμε και καρκινοβατούμε!
Η Τουρκία δεν περιμένει.
Αυτό είναι το μεγάλο πρόβλημα…
* Δεν χρειάζεται να υπερτιμούμε την Τουρκία.
Πρέπει να πάψουμε να υποτιμούμε την Ελλάδα!
Γιατί η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα της περιοχής που ανήκει ταυτόχρονα στο ΝΑΤΟ και την ΕΕ.
Έχει ναυτική θέση που δεσπόζει στην Ανατολική Μεσόγειο.
Έχει ενεργειακές, εμπορικές και στρατηγικές δυνατότητες.
Έχει ευκαιρίες.
Πολύ περισσότερες απ’ όσες αξιοποιεί.
Και αυτή είναι, ίσως, η μεγαλύτερη διαφορά μας με την Τουρκία.
Η Τουρκία συναντά εμπόδια και προσπαθεί να τα ξεπεράσει.
Εμείς συναντάμε ευκαιρίες και συχνά τις αφήνουμε να περάσουν.
Εκείνη πιέζει.
Εμείς καθησυχάζουμε.
Εκείνη διεκδικεί.
Εμείς εξηγούμε γιατί είμαστε “καλά παιδιά” – σε ένα σύγχρονο κόσμο ανάστατο, που κανείς δεν δίνει σημασία πια στα “καλά παιδιά”…
Εκείνη οικοδομεί επιρροή.
Εμείς διακηρύσσουμε «φιλία» με όσους μας απειλούν!
Εκείνη θέλει να γίνει περιφερειακή δύναμη.
Εμείς διστάζουμε, μήπως η διεκδίκηση του δικού μας ρόλου ενοχλήσει κάποιον.
Αυτό πρέπει να τελειώσει!
* Η Ελλάδα δεν χρειάζεται να γίνει επιθετική.
Χρειάζεται να γίνει παρούσα. Και Αξιόπιστη…
Δεν χρειάζεται να ψάχνει εχθρούς.
Χρειάζεται να αναγνωρίζει τους πραγματικούς φίλους της.
Δεν χρειάζεται να κόψει τις γέφυρες με την Τουρκία.
Χρειάζεται να πάψει να στρώνει μόνη της τον δρόμο στην Τουρκία.
Γιατί η Τουρκία θα συνεχίσει να πιέζει.
Θα συνεχίσει να αναζητά όπλα.
Θα συνεχίσει να εκμεταλλεύεται τις αντιθέσεις των μεγάλων δυνάμεων.
Θα συνεχίσει να διεκδικεί.
Και αν εμείς συνεχίσουμε να αποκαλούμε
«φιλία» την υποχώρηση,
«σταθερότητα» την αδράνεια
και «επιτυχία» την απουσία κρίσης,
κάποια στιγμή θα ανακαλύψουμε κάτι πολύ δυσάρεστο:
η Τουρκία θα έχει γίνει περιφερειακός ηγεμόνας — κι εμείς θα έχουμε αυτοϋποβιβαστεί σε παρατηρητή της δικής μας ανυπαρξίας.
Μαζί, και της ανυπαρξίας της Ευρώπης…
Οι ευκαιρίες δεν χάνονται όλες μαζί.
Χάνονται μία-μία.
Μέχρι να μην υπάρχουν άλλες.
Και τότε θα είναι πολύ αργά.
* Η “Συμφωνία των Αθηνών” που τώρα έχει οριστικά χρεοκοπήσει,
– αλλά ακόμα δεν έχει οριστικά εγκαταλειφθεί – δεν είναι μεμονωμένο περιστατικό.
Είναι ένα ακόμα σύμπτωμα της Παρακμής του πολιτικού συστήματος, για την οποία μίλησε χθες και ο Αντώνης Σαμαράς.
Η Ελλάδα αγοράζει Belharra και Rafale, αλλά την ίδια στιγμή παραιτείται από την υπεράσπιση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων (ορίζει την “κόκκινη γραμμή” στα 6 μίλια!) και διακηρύσσει τη… “φιλία” της με εκείνους που της τα καταπατούν. Την ίδια στιγμή ξεπλένει την Τουρκία, ώστε να εξοπλιστεί κι εκείνη με οπλικά συστήματα που πριν δεν της τα έδιναν.
Η Ελλάδα ακυρώνει την Αποτροπή της και απογοητεύει συνεχώς δυνητικούς συμμάχους της στην περιοχή.
Η Ελλάδα δεν αξιοποιεί ούτε τις δυνατότητές που έχει
ούτε τις ευκαιρίες που της παρουσιάζονται.
Ούτε οικονομικά, ούτε διπλωματικά, ούτε γεωπολιτικά.
* Κι αν πάμε ακόμα βαθύτερα: Στην Ελλάδα το πολιτικό σύστημα δεν εκπροσωπεί τη χώρα στο εξωτερικό, αλλά το “Εξωτερικό”μέσα στη χώρα!
Δεν οικοδομεί συμμαχίες έναντι κοινού εχθρού.
Αναζητεί προστάτες! Που εμφανίζονται όλο και πιο απρόθυμοι…
Και δεν θέλει ούτε να εμπνεύσει ούτε να εκπροσωπήσει τους Έλληνες.
Επιδιώκει απλώς να τους “ελέγξει”.
Και γι’ αυτό απογοητεύει όλο και περισσότερους.
Να τους ελέγξει για λογαριασμό μιας “δυτικής πολιτικής” που είτε είναι βαθιά διχασμένη, είτε έντονα αμφισβητούμενη στο εσωτερικό των χωρών της Δύσης.
Η Ελλάδα θα μπορούσε να είναι “Προπύργιο” της Ευρώπης και της Δύσης στην περιοχή – και γίνεται η “Αχίλλειος πτέρνα” της.
Και η Ευρώπη θα μπορούσε να είναι η “ατμομηχανή” της Δυτικής επιρροής στον κόσμο – και κοντεύει να γίνει η “μαύρη Τρύπα” της Δύσης.
Ό,τι άλλο συμβεί δίπλα μας ή γύρω μας,
η Ελλάδα πρέπει να σταθεί όρθια στα πόδια της
και να σταματήσει τον κατήφορο της Παρακμής της…
Κι ίσως έτσι βοηθήσουμε πραγματικά, την αληθινή Ευρώπη.
Αλλά για την ώρα πρέπει να σώσουμε τους εαυτούς μας.
Είναι πιο “επείγον” απ’ ό,τι φανταζόμαστε
και λιγότερο “ανέφικτο” απ’ ό,τι προσπαθούν να μας πείσουν…
GEOPOLITICO
Παρουσίαση του βιβλίου «Στέλιος Καζαντζίδης: Δεν με σβήνει κανένας» στη Βέροια την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου
Η παρουσίαση θα πραγματοποιηθεί στην Αντωνιάδειο Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών, στη Σκηνή «Οδυσσέας Γωνιάδης», με ελεύθερη είσοδο για το κοινό.
Το βιβλίο του Κώστα Μπαλαχούτη «Στέλιος Καζαντζίδης: Δεν με σβήνει κανένας» παρουσιάζεται στη Βέροια την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου 2026, στις 20:00, σε εκδήλωση που διοργανώνουν ο Δήμος Βέροιας και οι Εκδόσεις Ινφογνώμων.
Η παρουσίαση θα πραγματοποιηθεί στην Αντωνιάδειο Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών, στη Σκηνή «Οδυσσέας Γωνιάδης», με ελεύθερη είσοδο για το κοινό.
Στο επίκεντρο της βραδιάς βρίσκεται η έκδοση που είναι αφιερωμένη στον Στέλιο Καζαντζίδη, με τον τίτλο «Δεν με σβήνει κανένας» να δίνει το στίγμα της αναφοράς σε μια φωνή που παραμένει ζωντανή στη συλλογική μνήμη.
Για το βιβλίο θα μιλήσουν ο Κωνσταντίνος Καρέλας, επιχειρηματίας και μουσικός, ο Σάββας Καλεντερίδης, συγγραφέας και εκδότης, καθώς και ο ίδιος ο συγγραφέας, Κώστας Μπαλαχούτης. Τον πρόλογο της έκδοσης υπογράφει η Χάρις Αλεξίου, όπως αναγράφεται στο εξώφυλλο του βιβλίου.
Οι διοργανωτές προσκαλούν το κοινό της Βέροιας να παρακολουθήσει την παρουσίαση και να γνωρίσει την έκδοση για τον μεγάλο λαϊκό ερμηνευτή.
Η εκδήλωση με μια ματιά:
- Ημερομηνία: Παρασκευή 9 Οκτωβρίου 2026.
- Ώρα: 20:00.
- Χώρος: Αντωνιάδειος Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών, Σκηνή «Οδυσσέας Γωνιάδης», Βέροια.
- Διοργάνωση: Δήμος Βέροιας και Εκδόσεις Ινφογνώμων.
- Είσοδος: Ελεύθερη.
GEOPOLITICO
Ελληνική NAVTEX για αεροναυτική άσκηση στη θάλασσα του Καστελλόριζου
Αεροναυτική άσκηση χωρίς πυρά, νοτιοανατολικά της Ρόδου και στις θαλάσσιες προσβάσεις του συμπλέγματος του Καστελλόριζου
Αεροναυτική άσκηση χωρίς πυρά, νοτιοανατολικά της Ρόδου και στις θαλάσσιες προσβάσεις του συμπλέγματος του Καστελλόριζου, προβλέπει η NAVTEX 1249/26 της Υδρογραφικής Υπηρεσίας του Πολεμικού Ναυτικού, από τον Σταθμό Ηρακλείου. Πρόκειται για την ευρύτερη περιοχή στην οποία η Άγκυρα έχει επιχειρήσει να επιβάλει τη μονομερή οριοθέτηση του θαλάσσιου πάρκου Φέτιγιε–Κας.
Η ναυτιλιακή προειδοποίηση εκδόθηκε στις 5 Οκτωβρίου και προσδιόριζε ως χρόνο διεξαγωγής της άσκησης την Τετάρτη 7 Οκτωβρίου 2026, από τις 05:00 έως τις 09:00 UTC, δηλαδή από τις 08:00 έως τις 12:00 ώρα Ελλάδας.
Στο μήνυμα αναγράφονται ρητά οι γεωγραφικοί προσδιορισμοί «KASTELORIZO SEA» και «SOUTHEAST OF RODOS ISLAND», ενώ διευκρινίζεται ότι οι αεροναυτικές ασκήσεις προβλέπονταν χωρίς εκτέλεση πυρών. Παράλληλα, καλούνται οι ναυτιλλόμενοι να αποφεύγουν τη διέλευση από την αναφερόμενη περιοχή.
Ο έλεγχος των επτά συντεταγμένων επιβεβαιώνει ότι η NAVTEX αφορά τον θαλάσσιο χώρο νοτιοανατολικά της Ρόδου, με το βόρειο τμήμα της περιοχής να προσεγγίζει το σύμπλεγμα Μεγίστης, Ρω και Στρογγύλης. Το πολύγωνο εκτείνεται αρκετά νοτιότερα, έως το γεωγραφικό πλάτος 35°03΄ Βόρεια, και δυτικά έως το γεωγραφικό μήκος 28°10΄ Ανατολικά.
Τα όρια που αναφέρονται στη NAVTEX είναι:
| Σημείο | Βόρειο πλάτος | Ανατολικό μήκος |
|---|---|---|
| 1 | 36°05,00΄ | 28°44,00΄ |
| 2 | 36°02,40΄ | 29°20,58΄ |
| 3 | 36°09,28΄ | 29°29,82΄ |
| 4 | 36°08,50΄ | 29°34,58΄ |
| 5 | 36°06,48΄ | 29°37,77΄ |
| 6 | 35°03,00΄ | 29°38,00΄ |
| 7 | 35°30,00΄ | 28°10,00΄ |
Η γεωγραφική θέση της αναγγελθείσας άσκησης αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον λόγω της τουρκικής απόφασης για το θαλάσσιο πάρκο Φέτιγιε–Κας. Η οριοθέτηση που παρουσίασε η Άγκυρα εκτείνεται στη θαλάσσια περιοχή γύρω από το Καστελλόριζο και πέραν των τουρκικών χωρικών υδάτων, προκαλώντας την αντίδραση της Αθήνας.
Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών είχε επισημάνει ότι η μονομερής ανακήρυξη τουρκικών πάρκων πέραν της τουρκικής αιγιαλίτιδας ζώνης δεν παράγει έννομα αποτελέσματα ούτε μπορεί να δημιουργήσει τετελεσμένα. Στο πεδίο όμως η Τουρκία προσπαθεί να επιβάλλει το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τα φαντάσματα της Κάσου διαψεύδουν τις κυβερνητικές δικαιολογίες.
Συμπτώματα Παρακμής…
Η Τουρκία διεκδικεί ξανά πρόσβαση στη δυτική αμυντική αγορά, ενώ η Ελλάδα καλείται να μετατρέψει τους εξοπλισμούς και τις συμμαχίες...
Επιπτώσεις συνεχών παρατάσεων επαναφοράς ελέγχου εσωτερικών συνόρων στη λειτουργία του Σένγκεν
Οι διαδοχικές παρατάσεις των γερμανικών συνοριακών ελέγχων δοκιμάζουν στην πράξη την ελεύθερη κυκλοφορία στον χώρο Σένγκεν. Με το Βερολίνο να...
Παρουσίαση του βιβλίου «Στέλιος Καζαντζίδης: Δεν με σβήνει κανένας» στη Βέροια την Παρασκευή 9 Οκτωβρίου
Η παρουσίαση θα πραγματοποιηθεί στην Αντωνιάδειο Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών, στη Σκηνή «Οδυσσέας Γωνιάδης», με ελεύθερη είσοδο για το κοινό.
Ελληνική NAVTEX για αεροναυτική άσκηση στη θάλασσα του Καστελλόριζου
Αεροναυτική άσκηση χωρίς πυρά, νοτιοανατολικά της Ρόδου και στις θαλάσσιες προσβάσεις του συμπλέγματος του Καστελλόριζου
Η αναφορά του Γεραπετρίτη στην Κύπρο μπροστά στον Ρούμπιο! “Αναγκαία η λύση επανένωσης”
Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε ιδιαίτερα τη σημασία της Κύπρου για την περιφερειακή ασφάλεια, τονίζοντας την ανάγκη επανένωσης της νήσου με...
-
Αναλύσεις3 εβδομάδες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
Άμυνα3 μήνες πρινΡωσσικό ΜΜΕ: Ελληνικό «μπλόκο» στην απαίτηση για Patriot – Πώς γνωρίζει το Κίεβο απόρρητα στοιχεία για τους πυραύλους μας;
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO3 εβδομάδες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΕάν η Τουρκία απορρίψει τη συμφωνία αποχώρησης από την Κύπρο θα απομακρυνθεί δια της βίας