Ακολουθήστε μας

ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ

Δεν είναι λογοκρισία, είναι κρατική ευθύνη! Σήμερα νομιμοποιούμε την πρόκληση αύριο κανονικοποιούμε την αναθεωρητική πολιτική

Λέμε ΝΑΙ στη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομίας και, ΟΧΙ όμως στην ενθάρρυνση και την επιβολή του αλυτρωτισμού.

Δημοσιεύτηκε στις

Γράφει ο Χρήστος Κωνσταντινίδης

Σε νέα τροχιά πολιτικής αντιπαράθεσης περνά το επεισόδιο που σημειώθηκε στη Φλώρινα, όταν ο δήμαρχος Βασίλης Γιαννάκης διέκοψε ζωντανή εμφάνιση των Banda Entopica τη στιγμή που ερμήνευαν τραγούδι στη σλαβική γλώσσα, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις και δημόσιες παρεμβάσεις.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της μπάντας, το περιστατικό έγινε το βράδυ της Δευτέρας 22 Δεκεμβρίου σε νυχτερινό κατάστημα της πόλης, με τους μουσικούς να καταγγέλλουν φραστικές επιθέσεις, ένταση επί σκηνής και πιέσεις για διακοπή του προγράμματος. Η ίδια η μπάντα υποστήριξε ότι ακούστηκαν φράσεις όπως «εγώ πληρώνω» και «στην πόλη μου δεν θα τραγουδάτε τέτοια τραγούδια», ενώ έκανε λόγο και για παρενόχληση από άτομο του κοινού.

Το ρεπορτάζ της εφημερίδας «Πολίτης της Φλώρινας» παρουσιάζει μια διαφορετική εικόνα! Ο Πρόεδρος της διοργάνωσης, Θανάσης Άμπας, υποστήριξε, ότι η μπάντα παραβίασε μια ξεκάθαρη προφορική συμφωνία που υπήρχε με τους διοργανωτές.
Σύμφωνα με τον ίδιο, είχε συμφωνηθεί να μην παρουσιαστούν τραγούδια που θα μπορούσαν να προκαλέσουν το κοινό ή να δώσουν αφορμή για εντάσεις και πολιτική εκμετάλλευση. Όταν αυτό δεν τηρήθηκε, μέρος του κοινού αντέδρασε, δημιουργώντας κλίμα έντασης. Ο Δήμαρχος, που βρισκόταν στον χώρο, παρενέβη –όπως τονίζεται– με κόσμιο τρόπο για να διασφαλίσει την τάξη, χωρίς ύβρεις ή απειλές. Η μπάντα συνέχισε κανονικά το πρόγραμμά της και το περιστατικό έληξε χωρίς περαιτέρω προβλήματα.
Η διοργάνωση της Φωτιάς Χαμάμ τόνισε σε ανακοίνωσή του, ότι στόχος της δεν ήταν η λογοκρισία, αλλά η προστασία του χαρακτήρα της εκδήλωσης και η αποφυγή εντάσεων σε ένα ευαίσθητο κοινωνικό περιβάλλον.
Μάλιστα στη σελίδα της εφημερίδας στο Facebook αναρτήθηκε βίντεο με τη στιγμή που το συγκρότημα ερμήνευε το σλαβόφωνο τραγούδι, το οποίο όπως σας ενημέρωσε σε σχετική ανάρτηση το Geopolitico.gr δεν είναι τόσο αθώο. Ούτε η αντίδραση προέκυψε λόγω της γλώσσας του τραγουδιού, αλλά εξαιτίας του περιεχομένου του. Το τραγούδι  ανήκει στη κατηγορία των επαναστατικών δημοτικών ασμάτων για την εξέγερση του Προφήτη Ηλία-Iliden – τη βουλγαροκίνητη εξέγερση κατά οθωμανικών και ρωμέικων θρησκευτικών δομών και σήμερα αποτελεί το σκοπιανό «εθνικοαπελευθερωτικό 1821» – βέβαια πολύ διαφορετικό στις λεπτομέρειες του από τον ελληνικό εθνεγερτικό αγώνα. Η εξέγερση του Ίλιντεν το 1903 δεν είχε ως κύριο στόχο την απελευθέρωση όλων των χριστιανικών πληθυσμών της Μακεδονίας, αλλά την επιβολή ενός συγκεκριμένου βουλγαρικού εθνικού προγράμματος. Ο πυρήνας της οργάνωσης μιλούσε μεν για «αυτονομία», όμως αυτή η αυτονομία λειτουργούσε ως ενδιάμεσο στάδιο για την προσάρτηση της Μακεδονίας στη Βουλγαρία, κατά το πρότυπο της Ανατολικής Ρωμυλίας.

Η δήλωση Ράμμου και η απάντηση Δεβούρου

Στο θέμα παρενέβη δημόσια και ο επίτιμος αντιπρόεδρος του ΣτΕ, Χρήστος Ράμμος, καταδικάζοντας τη στάση του δημάρχου και θέτοντας το ζήτημα σε πλαίσιο ελευθερίας έκφρασης και κράτους δικαίου. Σε δήλωσή του τόνισε ότι «σε μια σύγχρονη δημοκρατία… θα τραγουδούμε ό,τι θέλουμε, σε όποια γλώσσα ή διάλεκτο θέλουμε», απορρίπτοντας τη λογική του «αυτόκλητου λογοκριτή» και προειδοποιώντας για ολίσθηση σε πρακτικές που «μας γυρίζουν πίσω».

Με κείμενο-παρέμβαση, ο πρόεδρος της ΕΑΑΣ Γιάννης Δεβούρος απαντά ευθέως στη συλλογιστική Ράμμου, υποστηρίζοντας ότι η επίκληση της «σύγχρονης δημοκρατίας» και του «κράτους δικαίου» είναι «εύηχη, αλλά επικίνδυνα απλουστευτική» όταν αποκόπτεται από το ιστορικό και γεωπολιτικό πλαίσιο.

Ο Δεβούρος θέτει ως κεντρικό ερώτημα το περιεχόμενο του τραγουδιού, ζητώντας να αξιολογηθεί όχι «αφηρημένα», αλλά στην πραγματική συγκυρία μιας ευαίσθητης περιοχής με «βαρύ ιστορικό φορτίο» και ενεργές αφηγήσεις αναθεωρητισμού. Στο ίδιο πνεύμα, κάνει διαχωρισμό ανάμεσα στην καλλιτεχνική έκφραση και στη δημόσια προβολή συμβόλων που –όπως σημειώνει– μπορούν να λειτουργούν ως εργαλεία “soft power” σε ανοιχτή γεωπολιτική αντιπαράθεση.

Στο πιο αιχμηρό του σημείο, απορρίπτει τον χαρακτηρισμό «όψιμες εθνικοφροσύνες» ως «βολικό ρητορικό τέχνασμα» και επιμένει ότι τα σύνορα δεν είναι μόνο γεωγραφικά αλλά και πολιτισμικά, η κυριαρχία ασκείται και με σύμβολα, η κρατική αδράνεια δεν είναι ουδετερότητα αλλά επιλογή.

Παράλληλα, αντιστρέφει το επιχείρημα του Ράμμου («σήμερα ένα τραγούδι, αύριο η ελευθερία του λόγου») με το δικό του αντίβαρο: «σήμερα νομιμοποιούμε την πρόκληση, αύριο αποδεχόμαστε τον αναθεωρητισμό ως κανονικότητα».

Η ουσία της σύγκρουσης

Το επεισόδιο της Φλώρινας έχει πλέον ξεφύγει από την ίδια τη βραδιά της συναυλίας και μετατρέπεται σε μετωπική σύγκρουση δύο αντιλήψεων. Η μία πλευρά το βλέπει ως καθαρή περίπτωση αυθαίρετης παρέμβασης δημόσιας εξουσίας στην ελευθερία έκφρασης.  Η άλλη πλευρά το αντιμετωπίζει ως ζήτημα συλλογικής μνήμης, συμβόλων και κρατικής ευθύνης σε περιβάλλον ενεργών γεωπολιτικών πιέσεων.

Σε κάθε περίπτωση, το γεγονός ότι η αντιπαράθεση «ανεβαίνει» θεσμικά και επικοινωνιακά δείχνει πως η υπόθεση δεν θα κλείσει μόνο με μια ανακοίνωση ή μια δήλωση. Έχει ήδη μετατραπεί σε τεστ ορίων ανάμεσα στην καλλιτεχνική έκφραση, τη δημόσια εξουσία και την πολιτική ανάγνωση της ιστορικής μνήμης σε μια περιοχή όπου τίποτα δεν θεωρείται ουδέτερο.

Το επεισόδιο στη Φλώρινα αποτελεί κλαδί του ίδιου δέντρου γύρω από το οποίο χορεύουν εθνομηδενιστικές και αποδομητικές τάσεις. Υπενθυμίζεται, ότι σχεδόν κάθε καλοκαίρι τα τελευταία χρόνια εγείρονται ζητήματα με σλαβόφωνα ανθελληνικά τραγούδια που παίζονται σε πανηγύρια στη Δυτική Μακεδονία, τη Φλώρινα, την Πέλλα και την Καστοριά, τα οποία προωθεί μια μικρή ομάδα ακτιβιστών που επιδιώκει να καλλιεργήσει μια ξεχωριστή “μακεδονική” ταυτότητα, σε επαφή με κύκλους από τη γειτονική χώρα. Όπως είχε αναφέρει σε σχετικό άρθρο στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη» ο δημοσιογράφος Παντελής Σαββίδης, «τα παραδοσιακά δικά τους τραγούδια, εξυμνούσαν την ομορφιά και μιλούσαν για τα ανθρώπινα αισθήματα, τον πόνο και την νοσταλγία». Τα τελευταία χρόνια όμως έχουν δημιουργηθεί τραγούδια με αλυτρωτικό περιεχόμενο.

Μακεδονικό ζήτημα στα πανηγύρια της Φλώρινας

Με αυτό το κείμενο, δεν θέλουμε με τίποτα να ενοχοποιήσουμε και να δαιμονοποιήσουμε ούτε το σλαβικό ιδίωμα που μιλούν οι συμπατριώτες μας, ούτε τα τραγούδια τους. Λέμε ΝΑΙ στη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομίας και, ΟΧΙ όμως στην ενθάρρυνση και την επιβολή του αλυτρωτισμού. Βέβαια το ζήτημα είναι βαθύτερο και με πολιτικές διαστάσεις που μας πάνε πολλά χρόνια πίσω και αγγίζουν εμφυλιακές καταστάσεις της νεώτερης ελληνικής ιστορίας που δεν θέλουμε να θίξουμε. Ποιά είναι αυτά τα τραγούδια που προκαλούν τέτοιες αντιδράσεις;

Τα 26 ένοχα τραγούδια

Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Συλλόγων Μακεδόνων  θέλοντας να συμβάλλει στη σωστή ενημέρωση σχετικά με τα τραγούδια που ακούγονται στα πανηγύρια, κυρίως της κεντροδυτικής Μακεδονίας, δημοσίευσε τις μεταφράσεις στα ελληνικά, 26 «προπαγανδιστικών» και «αλυτρωτικών» τραγουδιών που ακούγονται στη γλώσσα γειτονικών κρατών, «για να μπορέσει ο κόσμος να διαβάσει τι λένε, να κρίνει το περιεχόμενο και να βγάλει μόνος του τα συμπεράσματά του».

Zapejte site angeli (Χορός συρτός)

Η 12η Αυγούστου αφιερωμένη, γεννήθηκε το τρίτο Ίλιντεν,
στη μέση των Σκοπίων Μακεδονική εκκλησία του Αγίου Κλήμη της Οχρίδας (δις)

Τραγουδήστε όλοι οι άγγελοι, χτυπήστε παλιές καμπάνες,
μαζευτείτε Μακεδόνες, να είστε ευλογημένοι (δις)

Πέρασαν δύσκολοι καιροί, τις καρδιές μας σπαράξανε,
όταν πατούσαν την εκκλησία μας,
αστέρια έπεφταν από τον ουρανό (δις)

Τραγουδήστε όλοι οι άγγελοι, χτυπήστε παλιές καμπάνες,
μαζευτείτε Μακεδόνες, να είστε ευλογημένοι (δις).

Διευκρίνιση: Προφανώς εξυμνεί την σκοπιανή Εκκλησία της αυτόνομης «Αρχιεπισκοπής Αχρίδος του Αγίου Κλήμεντος» -που συστάθηκε το 1958- κατόπιν ισχυρών πιέσεων της κομμουνιστικής κυβέρνησης προς το Σερβικό Πατριαρχείο. Την 19 Ιουλίου 1967 αποφάσισαν την μονομερή ανακήρυξη της ανεξαρτησίας τους από τη Σερβική εκκλησία, υπό τον τίτλο «Μακεδονική Ορθόδοξη Εκκλησία». Ο Ναός του Αγίου Κλήμεντος στην Αχρίδα ιδρύθηκε το 1294, από τον βυζαντινό αξιωματούχο και γαμπρό του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Β΄Παλαιολόγου, Πρόγονο Σγουρό.

Go fatile kleti Turci (σε ρυθμό ζάραμο)

Συνέλαβαν οι καταραμένοι Τούρκοι,
ένα κορίτσι το πιο όμορφο, το πιο όμορφο του χωριού
του δέσαν τα δυο χέρια του, τα δυο χέρια του ανάποδα. (δις)

Μίλα, μίλα μικρό κορίτσι, που κρύβεται ο Gotse Delchev
μίλα, μίλα μικρό κορίτσι πανέμορφο που κρύβεται ο Gotse Delchev

Και να πεθάνω καταραμένοι Τούρκοι, εγώ τον Gotse δεν προδίδω
και να πεθάνω καταραμένοι Τούρκοι, κι ακόμη κι αν χαθώ,
εγώ τον Gotse δεν προδίνω.

Διευκρίνιση: Αναφέρεται στον Βουλγαρικής καταγωγής Gotse Delchev, όπως πρόσφατα συμφώνησαν επίσημα Σκοπιανοί και Βούλγαροι.

Vardere Pirin Kaj ti e

Της μητέρας αγαπημένα παιδιά που έχετε χωριστεί
βαθιά πληγή στην καρδιά και τα στήθη.
Βαρδάρη που βρίσκεται το Πιρίν σου
Βαρδάρη που βρίσκεται η Μακεδονία του Αιγαίου. (δις)

Μητέρα Μακεδονία άϊντε μην κλαίς, θά ‘ρθει η μέρα
που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιρίν
μητέρα Μακεδονία άϊντε τραγούδησε, θά ‘ρθει η μέρα
που θα σε κουβαλήσουν τα νερά του Αιγαίου.

Βαρδάρη που βρίσκεται το Πιρίν σου
Βαρδάρη που βρίσκεται η Μακεδονία του Αιγαίου. (δις)

Δάκρυα της μάνας Μακεδονίας τρέχουν
βαριά όπως και οι αιώνες της.
Μητέρα Μακεδονία άϊντε μην κλαίς, θά ‘ρθει η μέρα
που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιρίν
μητέρα Μακεδονία άϊντε τραγούδησε, θά ‘ρθει η μέρα
που θα σε κουβαλήσουν τα νερά του Αιγαίου.

Βαρδάρη που βρίσκεται το Πιρίν σου
Βαρδάρη που βρίσκεται η Μακεδονία του Αιγαίου. (δις)

Ogan da go gori (σε ρυθμό συρτό)

Φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να σ’ εγκαταλείψω,
φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να ξεχάσω τη Μακεδονία.
Όπου και να βρίσκομαι ο ίδιος είμαι και δεν ξεπουλιέμαι σε κανέναν (δις).

Κι αν ακόμη με εξαναγκάσει να αλλάξω όνομα, ακόμη κι αν με βασανίσουν Μακεδονία,
ε ε ε ε ε ε ε Να ζήσεις Μακεδονία

Φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να σ’ εγκαταλείψω,
φωτιά να κάψει εκείνον που θα μου υποδείξει να ξεχάσω τη Μακεδονία.
Ποιος μπορεί ν’ αφήσει ή να λησμονήσει τον Γκότσε Ντέλτσεβ,
τον Ντάμε Γρούεφ, τον Πίτου Γκούλι, τον Σαντάνσκι, τη Μακεδονία.

ε ε ε ε ε ε ε Να ζήσεις Μακεδονία

Ακούστε Μακεδόνες, διαφυλάξτε το όνομά μας (δις),
το δικό μας μακεδονικό όνομα, δεν επιτρέπουμε να χαθεί Μακεδονία.
ε ε ε ε ε ε ε Να ζήσεις Μακεδονία.

Slusam kaj sumat Sumite – Bukite (ρυθμός γκάϊντας)

Ακούω πως θροϊζουν οι βελανιδιές και οι οξυές (δις)
κλαίνε για τον βοεβόδα (οπλαρχηγό), τον καπετάνιο (δις)

Σύντροφοί μου, πιστοί φίλοι Μακεδόνες (δις)
όταν απ’ το χωριό περνάτε με τα άλογα να μην θορυβείτε, να μην θορυβείτε (δις)

Με τα όπλα να μην ρίχνετε, να μην ρίχνετε, να μην σας ακούσει η γριά μητέρα μου,
θα σας ρωτήσει για μένα, αμάν για μένα, (δις)

Που είναι ο γιός μου ο Κοσταντίν, ο Κοσταντίν (δις) ,
ο Κοσταντίν ο βοεβόδας (οπλαρχηγός),
ο Καπετάνιος, ο γιός σου μητέρα παντρεύτηκε,
παντρεύτηκε με μια Μακεδόνισσα σκλαβωμένη (δις)

Aber mi dojde od Soluna gradaν (ρυθμός συρτός)

Μήνυμα ήρθε από την πόλη της Σαλονίκης
οι αρχές της πόλης κρεμάλα τοποθέτησαν
θα μου κρεμάσουν τον Γκότσε , τον Γκότσε Ντέλτσεβ τον βοεβόδα

Ο Γκότσε μεταμφιέστηκε σε μαύρο καρβουνιάρη
και τριγυρνούσε στον εμπορικό δρόμο του Σόλουν

Ω τι τύχη, συνάντησε Τούρκους στρατιώτες και τον Γκότσε μίλησαν
Α βρε γκιαούρη, μαύρε καρβουνιάρη (δις) μήπως είδες τον Γκότσε
τον Γκότσε Ντέλτσεβ τον βοεβόδα;

Α βρε στρατιώτες, εσείς βρε στρατιώτες (δις)
και να δω τον Γκότσε, εγώ τον Γκότσε δεν τον γνωρίζω.

Koga panda na pirina (ρυθμός συρτός)

Όταν έπεσε στο Πίριν πληγωμένος ο Γιάνε Σαντάνσκι ,
πέταξαν κοντά του τρία γεράκια και στον Γιάνε μιλούσαν.
Άιντε Γιάνε με μας έλα, εμείς γιατρικό θα βρούμε.
Η μάνα Μακεδονία για τέτοιο γενναίο θα βρει γιατρικό (δις)

Το πρώτο γεράκι θα σε πάει κάτω δίπλα στο Βαρδάρη,
το δεύτερο γεράκι θα σε πάει μέχρι την άσπρη θάλασσα,
το τρίτο γεράκι θα σε πάει πάνω στο βουνό Πίριν,
με την ελπίδα εσύ να αναρρώσεις, τη Μακεδονία να ελευθερώσεις (δις)

Πηγαίνετε σεις τρία γεράκια, στην καρδιά είμαι πολύ πληγωμένος,
αφήστε με εδώ να πεθάνω, εμένα γιατρικό δεν γιατρεύει.
Η Μακεδονία άλλους θα γεννήσει και θα την ελευθερώσουν.
Η μάνα Μακεδονία άλλους θα γεννήσει και θα την ελευθερώσουν (δις).

Vardare (Ρυθμός – Συρτός)

Της μητέρας αγαπημένα παιδιά που έχετε χωριστεί
Βαθιά πληγή στη καρδιά και στα στήθη

Βαρδάρη, πού είναι το Πιρίν σου;
Βαρδάρη, πού είναι το Αιγαίο (Μακεδονία του Αιγαίου)

Μητέρα Μακεδονία, άντε μην κλαις
Θα έρθει η μέρα που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιρίιν

Μητέρα Μακεδονία, άντε τραγούδησε,
Θα έρθει η μέρα που θα σε κουβαλήσουν τα νερά του Αιγαίου

Βαρδάρη, πού είναι το Πιρίν σου;
Βαρδάρη, πού είναι το Αιγαίο (Μακεδονία του Αιγαίου)

Δάκρυα της μάνας Μακεδονίας τρέχουν,
Βαριά, όπως και οι αιώνες της

Βαρδάρη, πού είναι το Πιρίν σου;
Βαρδάρη, πού είναι το Αιγαίο (Μακεδονία του Αιγαίου)

Μητέρα Μακεδονία, άντε μην κλαις
Θα έρθει η μέρα που θα αγκαλιάσεις τα βουνά του Πιρίν

Μητέρα Μακεδονία, άντε τραγούδησε,
Θα έρθει η μέρα που θα σε κουβαλήσουν τα νερά του Αιγαίου

Βαρδάρη, πού είναι το Πιρίν σου;
Βαρδάρη, πού είναι το Αιγαίο (Μακεδονία του Αιγαίου)

Vo srce to na Balkanot / Otfori srce podai mi raka (Ρυθμός – Συρτός)

Στην καρδιά των Βαλκανίων
υπάρχει μια μικρή χώρα
για ειρήνη, για αδελφοσύνη
όλα στη ζωή, μου τα έδωσε

Στην καρδιά των Βαλκανίων
υπάρχει μια μικρή χώρα
για ειρήνη, για αδελφοσύνη
όλα στη ζωή, μου τα έδωσε

Άνοιξε την καρδιά, δώσε μου το χέρι, Μακεδονία
άνοιξε την καρδιά, ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία

άνοιξε την καρδιά, δώσε μου το χέρι, Μακεδονία
άνοιξε την καρδιά, ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία

η δική μας μακεδονική σημαία, τραγουδιέται από όλο τον κόσμο
το δικό μας μερακλίδικο τραγούδι, μόνο για ειρήνη τραγουδάει
η δική μας μακεδονική σημαία, τραγουδιέται από όλο τον κόσμο
το δικό μας μερακλίδικο τραγούδι, μόνο για ειρήνη τραγουδάει
άνοιξε την καρδιά, δώσε μου το χέρι, Μακεδονία
άνοιξε την καρδιά, ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία

άνοιξε την καρδιά, δώσε μου το χέρι, Μακεδονία
άνοιξε την καρδιά, ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία

ει Μακεδονικέ λαέ, όπου και να είστε
την δική μας γη, την αγαπημένη, που γεννηθήκαμε, μην την ξεχνάτε
άνοιξε την καρδιά, δώσε μου το χέρι, Μακεδονία
άνοιξε την καρδιά, ο καθένας σε θέλει
εεε-εεε Μακεδονία.

Bolka za Neret (Ρυθμός- Συρτός)

Γέροι, είμαστε κόρη μου, εργαζόμενοι
πενήντα ατελείωτα δύσκολα χρόνια
έχουμε λεφτά κόρη μου, σπίτια και αυτοκίνητα
κοιτάμε τα εγγόνια μας, άλλο όμως μας πονάει
πόνο για το Νέρετ (Πολυπόταμο) κουβαλάω στην ψυχή μου
ολόκληρο αιώνα τον κουβαλάω στη μακρινή ξενιτιά
όλη τη ζωή οι έρημοι οι Έλληνες δεν μου επέτρεψαν
να δω το Νέρετ δεν με άφησαν

Πόνο για το Νέρετ (Πολυπόταμο) κουβαλάω στην ψυχή μου
ολόκληρο αιώνα τον κουβαλάω στη μακρινή ξενιτιά
όλη τη ζωή οι έρημοι οι Έλληνες δεν μου επέτρεψαν
να δω το Νέρετ δεν με άφησαν

Το λόγο της ακόμα δεν τελείωσε
έκλαψε ήρεμα η θεία Φάνια
μια φορά μόνο να πήγαινα, κόρη μου, το χωριό να δω
στους δικούς μου νεκρούς κερί να άναβα
πόνο για το Νέρετ (Πολυπόταμο) κουβαλάω στην ψυχή μου
ολόκληρο αιώνα τον κουβαλάω στη μακρινή ξενιτιά
όλη τη ζωή οι έρημοι οι Έλληνες δεν μου επέτρεψαν
να δω το Νέρετ δεν με άφησαν.

Izlegov gore na Osogovo / Od tam se gleda (Ρυθμός – Συρτός)

Ανέβηκα ψηλά στο Οσογκόβο
από εκει που φαίνεται το βουνό Πιρίν
το βουνό Πιρίν και ο κάμπος της Κρέσνα
και δυνατά φώναξα στο βουνό Πίριν

ει Πίριν Μακεδονικό είσαι
πες το να το γνωρίζει, ο εχθρός να φοβηθεί
ει Πίριν Μακεδονικό είσαι
πες το να το γνωρίζει, ο εχθρός να φοβηθεί

ανέβηκα στο βουνό Κόζουφ
από εκεί φαίνεται ο καμπός της Θεσσαλονίκης
ο κάμπος της Θεσσαλονίκης και η πόλη Θεσσαλονίκη
και δυνατά φώναξα στη πόλη Θεσσαλονίκη

ει Θεσσαλονίκη Μακεδονική είσαι
πες το να το γνωρίζει, ο εχθρός να φοβηθεί
ει Θεσσαλονίκη Μακεδονική είσαι
πες το να το γνωρίζει, ο εχθρός να φοβηθεί

μετά ανέβηκα στο βουνό Sar
από εκεί φαίνεται ο Βαρδάρης ο Μακεδονικός
ο Βαρδάρης ο Μακεδονικός και η Μακεδονία
και δυνατά φώναξα στην Μακεδονία
μην θρηνείς για το Πίριν και τη Θεσσαλονίκη
εκείνοι σε θυμούνται και λένε
εκείνοι σε θυμούνται και λένε
η δικιά μας αγαπημένη μητέρα είναι η Μακεδονία.

Koga padna na Pirina (Ρυθμός – Συρτός)

Όταν έπεσε στο Πίριν
πληγωμένος ο Γιάνε Σαντάνσκι
πέταξαν κοντά του τρία γεράκια
και στον Γιάνε μιλούσαν
Αντε Γιάνε μαζί μας έλα
εμείς γιατρικό θα βρούμε

Η μάνα Μακεδονία
για τέτοιο γενναίο, θα βρει γιατρικό
Η μάνα Μακεδονία
για τέτοιο γενναίο, θα βρει γιατρικό

Το πρώτο γεράκι θα σε πάει
κάτω δίπλα στο Βαρδάρη
το δεύτερο γεράκι θα σε πάει
μέχρι την άσπρη θάλασσα
το τρίτο γεράκι θα σε πάει
πάνω στο βουνό Πίριν

Με την ελπίδα εσύ να αναρρώσεις
την Μακεδονία να ελευθερώσεις
Πηγαίνετε εσείς τρία γεράκια
στην καρδιά είμαι πολύ πληγωμένος
αφήστε με εδώ να πεθάνω
εμένα γιατρικό δεν με γιατρεύει

Η Μακεδονία άλλους θα γεννήσει
και θα την ελευθερώσουν
Η μάνα Μακεδονία
άλλους θα γεννήσει και θα την ελευθερώσουν.

Lerinskite sela (Ρυθμός – Συρτός)

Περάσαν γριά μητέρα δύσκολα χρόνια,
όταν άφησα τα χωριά της Φλώρινας (Λέριν).
Η ψυχή κλαίει, κανείς δεν υπάρχει να με καταλάβει,
κανείς δεν υπάρχει ούτε χέρι να μου απλώσει

Μελίτη, Αμμοχώρι, Αρμενοχώρι
Κέλλη, Ατραπός, Λόφοι
Τριπόταμος, Σιταριά, Τριανταφυλλιά, Κορυφή
Οξυά, Πολυπόταμο, Πέρασμα, Ποιμενικό, Μεσονήσι.

Μακριά από την πατρίδα, από την πατρική εστία,
τη μητρική γλώσσα ακόμα θέλω να μιλάω.
Όπως και να έγραψαν την ιστορία,
ο Θεός ξέρει, εγώ είμαι παιδί της Μακεδονίας.

Μελίτη, Αμμοχώρι, Αρμενοχώρι
Κέλλη, Ατραπός, Λόφοι
Τριπόταμος, Σιταριά, Τριανταφυλλιά, Κορυφή
Οξυά, Πολυπόταμο, Πέρασμα, Ποιμενικό, Μεσονήσι.

Ogan da go gori (Ρυθμός – Συρτός)

Φωτιά να κάψει
εκείνον που θα μου υποδείξει
να σ’ εγκαταλείψω
Φωτιά να κάψει
εκείνον που θα μου υποδείξει
να ξεχάσω την Μακεδονία

Όπου και να βρίσκομαι ο ίδιος είμαι
και δεν ξεπουλιέμαι σε κανέναν
όπου και να βρίσκομαι ο ίδιος είμαι
και δεν ξεπουλιέμαι σε κανέναν
και αν ακόμη με εξαναγκάσει να αλλάξω όνομα
ακόμη και αν με βασανίσουν Μακεδονία
ειιι να ζήσεις Μακεδονία

Φωτιά να κάψει
εκείνον που θα μου υποδείξει
να σ’ εγκαταλείψω
Φωτιά να κάψει
εκείνον που θα μου υποδείξει
να ξεχάσω την Μακεδονία

Ποιος μπορεί να αφήσει
ή να λησμονήσει
ποιος μπορεί να αφήσει
ή να λησμονήσει
τον Γκότσε Ντέλτσεφ, τον Πίτου Γκούλι
τον Ντάμε Γκρούεφ, τον Σαντάνσκι, την Μακεδονία
ειιι να ζήσεις Μακεδονία

Ακούστε Μακεδόνες
διαφυλάξτε το όνομά μας
ακούστε Μακεδόνες
διαφυλάξτε το όνομά μας
το δικό μας Μακεδονικό όνομα
δεν επιτρέπουμε να χαθεί, Μακεδονία

Ακούστε Μακεδόνες
διαφυλάξτε το όνομά μας
το δικό μας Μακεδονικό όνομα
δεν επιτρέπουμε να χαθεί, Μακεδονία
ειιι να ζήσεις Μακεδονία

Εγώ είμαι καθαρό Μακεδονόπουλο (Jas sum chisto Makedonche)

Εγώ είμαι καθαρό μακεδονόπουλο
Από την περιοχή της Μπίτολα
Από τη θλιμμένη Μακεδονία
Από την περιοχή της Μπίτολα
Από τη θλιμμένη Μακεδονία

Ο Θεός να τιμωρήσει τους τύραννους

Σε τρεις μεριές μας χώρισαν (δις)
Και τέταρτη η Αυστραλία
Σε τρεις μεριές μας χώρισαν
Και τέταρτη η Αυστραλία

Άφησα αδερφούς στην περιοχή του Πιρίν
Άφησα αδερφές στην περιοχή της Φλώρινας
Άφησα αδερφές στην περιοχή της Φλώρινας
Μητέρα και πατέρα στην περιοχή της Οχρίδας
Άφησα αδερφές στην περιοχή της Φλώρινας
Μητέρα και πατέρα στην περιοχή της Οχρίδας.

Μακεδονικέ λαέ ( Народе Македонски)

Μακεδονικέ λαέ τι ιδέες έχεις εσύ;
Φτάνει πια ξύπνα συνειδητοποιήσου και μην κοιμάσαι (δις)

Δε γνωρίζεις ποιος είσαι, τι είσαι, οι άλλοι σε γνωρίζουν
Μεγάλη είναι η ντροπή σου, να μην ξέρεις για σένα (δις)

Έσφαξαν γυναίκες και παιδιά στο χωριό Ζαγκόρριτσανι
Ενώ μπροστά στον τουρκικό στρατό πέταξαν τα όπλα (δις)

Τσαρούχια μακριά φορούν, φούντες μεγάλες
Φορεσιές σαπισμένες, και άδεια φυσίγγια (δις)

Πού είναι ο Καραμαϊνόβ και η ομάδα του;
Μελάς, Καραβαγγέλης στην Μπίτολα αυτός είναι φυλακή (δις)

Μητρική γη Μακεδονία (na majkata zemja Makedonija)

Κι εμείς είμαστε παιδιά της μητρικής μας γης
Της μητρικής μας γης, της Μακεδονίας
Του δικού μας τόπου, της Μακεδονίας
Κι εμείς έχουμε δικαίωμα να ζούμε
Όπως ζουν κι άλλοι τη ζωή τους

Μα εμείς υποφέραμε, πεινασμένοι πεθαίναμε
Ελευθερίες δεν είχαμε, δικαίωμα κανένα
Όποτε τα ζητήσαμε στη φυλακή βρεθήκαμε
Σε φούρνους μας έβαζαν για να μας κάψουν
Το κόκκαλά μας έσπαγαν και το αίμα μας έπιναν
Κι εμείς ανέμελα χαμογελαστοί, περήφανα πεθαίναμε
Περήφανα πεθαίναμε, δεν παραδινόμασταν

Τη ζωή μας δε λυπηθήκαμε, τη νιότη μας δώσαμε
Για τα δικά μας δικαιώματα
Ανέμελα χαμογελαστοί πεθαίναμε
Για τα δικά μας δικαιώματα
Ανέμελα χαμογελαστοί πεθαίναμε

Σύνθημα είχαμε, ελευθερία ή θάνατος
Ελευθερία ή θάνατος για τη Μακεδονία
Για τη Μακεδονία, γη σκλαβωμένη.

Αιγαιάτισσες Μητέρες (ЕГЕЈКИ МАЈКИ) (Χορεύεται ως Λεβέντικος ή Πουστένο)

Η ψυχή για τίποτα δεν προδίδεται
Το αίμα με νερό δεν αλλάζει
Ο Θεός μας δώρισε μακριές ρίζες
Αναγνωρίστε πια είμαστε Μακεδόνες

Αιγαιάτισσες μητέρες μας γέννησαν
Αυτές με το εγκέι μας θήλαξαν
Μητρική υπόσχεση μας άφησαν
Υποχρέωση για τη Μακεδονία μας

Αυτές με μεγάλα βάσανα ξεκίνησαν
Τη μοίρα τους καταράστηκαν
Μόνο επειδή τραγουδούν τραγούδια δικά μας
Μόνο επειδή σκέφτονται στα μακεδονικά

Αιγαιάτισσες μητέρες μας γέννησαν
Αυτές με το εγκέι μας θήλαξαν
Μητρική υπόσχεση μας άφησαν
Υποχρέωση για τη Μακεδονία μας

Γιατί βρε Θεέ μισιόμαστε
Την ίδια πατούμε
Ενώπιόν Του γιατί να είμαστε εχθροί
Αναγνωρίστε πια είμαστε Μακεδόνες

Αιγαιάτισσες μητέρες μας γέννησαν
Αυτές με το εγκέι μας θήλαξαν
Μητρική υπόσχεση μας άφησαν
Υποχρέωση για τη Μακεδονία μας

Το μαργαριτάρι των Βαλκανίων (BISER BALKANSKI)

Δάκρυα τρέχουν από μόνα τους συγχώρα με
Βαριά όπως τα δικά σου βουνά
Κλαίει η καρδιά από τρεις μεριές
Εκατό ματωμένα, πολλά χρόνια

Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων
Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη
Μόνο μια αλήθεια υπάρχει, υπάρχει μια Μακεδονία
Μοιράστε την, χωρίστε την, πάλι θα είναι η πιο αγαπημένη μας (δις)

Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων
Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη
Μακεδόνες με δυνατή φωνή τραγουδείστε, μακεδονικό χορό χορέψτε
Την αγαπημένη θυμηθείτε, να ζήσει η Μακεδονία (δις)

Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων
Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη

Εεεεεεε Μακεδονία εσύ είσαι το μαργαριτάρι των Βαλκανίων
Ένωσε Πιρίν, γαλάζιο Αιγαίο, με τα καθαρά νερά του Βαρδάρη
Μαργαριτάρι των βαλκανίων.

Φύγετε Έλληνες (Begajte grci ne ve sakame)

Μέχρι πότε αγαπητοί αδελφοί Μακεδόνες
Μέχρι πότε αγαπητοί αδελφοί Μακεδόνες
μέχρι πότε οι Έλληνες θα βασανίζουν
με την ψεύτικη πνευματικότητα της πίστης
την αγαπημένη μας γενέτειρα

Γιατί εσείς γίνατε αιτία
πριν πεντακόσια χρόνια
την εθνική μας Εξαρχία
με ψέματα μας την πήρατε

Πού είναι οι δικοί μας συγγραφείς
πού είναι οι δικές μας εκδόσεις
όλα, όλα έγιναν σκόνη και στάχτη
από το ελληνικό Πατριαρχείο

Σηκωθείτε όλοι αδέρφια Μακεδόνες
από όλες τις Μακεδονικές πόλεις
και να φωνάξουμε όλοι με φωνή δυνατή
φύγετε Έλληνες, δε σας θέλουμε.
(ο αρχικός του τίτλος ήταν «Begajte Turci», δλδ «φύγετε Τούρκοι)

Αλέξανδρος, Μακεδόνας Βασιλιάς (Αlexandar, tsar Makedonski) (Χορεύεται ως συρτός)

Το 338 π.Χ. η χρονιά της μάχης στη Χαιρώνεια
Ο Φίλιππος ο Μακεδόνας βασιλιάς
Έναν στρατό οδήγησε, έναν στρατό Μακεδονικό
Απέναντι στην Ελλάδα

Οι Έλληνες κάνουν λάθος
Σε ξένο τάφο κλαίνε, με ξένο βασιλιά γιορτάζουν
Μητέρα Μακεδονία, σε ολόκληρο τον κόσμο θα αποδειχθεί
Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας

Χρόνια και αιώνες πέρασαν
Αλλά οι Μακεδόνες συνεχίζουν να υπάρχουν
Η αλήθεια θα λάμψει, ο κόσμος θα καταλάβει
ΦΥΓΕΤΕ ΕΛΛΗΝΕΣ, αρκετά με τα ψέματά σας.

Οι Έλληνες κάνουν λάθος
Σε ξένο τάφο κλαίνε, με ξένο βασιλιά γιορτάζουν
Μητέρα Μακεδονία, σε ολόκληρο τον κόσμο θα αποδειχθεί
Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας
Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας
Ο Αλέξανδρος βασιλιάς Μακεδόνας

Δάκρυα για τη Μακεδονία (солза за Македонија)

Δεν υπάρχει μέρα να μη συλλογιστώ πού βρίσκομαι και τι είμαι
Γιατί εγώ να είμαι καταραμένος και να παραμένω σκλάβος
Δεν υπάρχει μέρα που να μην κατηγορήσω την καταραμένη μου μοίρα
Γιατί να φύγω τόσο μακριά, μάτια είχα αλλά δεν έβλεπα

Σε καμιά χώρα δεν υπάρχει ξενιτεμένος εργαζόμενος
Που από την καρδιά του να μην έκλαψε
Δάκρυα για τη μάνα του, δάκρυα για το σπίτι του
Δάκρυα για τη Μακεδονία (δις)

Να σας φανερώσω τι την ψυχή μου βαραίνει
Τώρα ξέρω πως η πέτρα του πατρικού σπιτιού με βαραίνει
Κόρα ψωμιού με αλάτι, αλατίστε όπως ξέρετε όλοι
Όπου κι αν πάτε να επιστρέψετε και για το σπίτι σας να νοιάζεστε

Σε καμιά χώρα δεν υπάρχει ξενιτεμένος εργαζόμενος
Που από την καρδιά του να μην έκλαψε
Δάκρυα για τη μάνα του, δάκρυα για το σπίτι του
Δάκρυα για τη Μακεδονία (δις)

Σε καμιά χώρα δεν υπάρχει ξενιτεμένος εργαζόμενος
Που από την καρδιά του να μην έκλαψε
Δάκρυα για τη μάνα του, δάκρυα για το σπίτι του
Δάκρυα για τη Μακεδονία (δις)

Το μακεδονικό όνομα (ИМЕТО МАКЕДОНСКО)

Το μακρινό 1913 σύνορα χώρισαν την πατρίδα μας
Ονόματα άλλαξαν, τη γλώσσα απαγόρεψαν
Μας βασάνιζαν, μας ντρόπιαζαν μέχρι να μας διώξουν
Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά

Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε
Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε
Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα
Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά
Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε
Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε
Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα

Ήρθαμε σαν χωρικοί με βαλίτσα στα χέρια
Και χωρίς χρήματα βρήκαμε δουλειές, και σύντομα γίναμε πολίτες
Το Μπουφ, το Γκέρμαν και η Μπάνιτσα μας έμειναν στα όνειρα
Με όμορφες αναμνήσεις για καιρούς περασμένους

Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά
Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε
Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε
Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα
Τώρα είμαστε στην ξενιτιά, στον ελεύθερο Καναδά

Δεν φοβόμαστε πλέον την μητρική μας γλώσσα να μιλάμε
Στη δική μας εκκλησία πιστεύουμε
Και περήφανα φέρουμε το μακεδονικό όνομα

Μια σκέψη έχουμε (Една мисла имаме)

Όπου κι αν πας, όπου κι αν περπατήσεις
Μην ντρέπεστε, μην φοβάστε, μακεδόνες να είστε
Όπου κι αν πας, όπου κι αν περπατήσεις
Μην ντρέπεστε, μην φοβάστε, μακεδόνες να είστε

Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει
Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει

Αν κάποιος πει ότι η Μακεδονία είναι μικρή
Υπάρχουν δύο τρία κομμάτια για να γίνει ολόκληρη
Αν κάποιος πει ότι η Μακεδονία είναι μικρή
Υπάρχουν δύο τρία κομμάτια για να γίνει ολόκληρη

Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει
Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει

Εμείς δεν είμαστε έλληνες, βούλγαροι ή σέρβοι
Παιδιά είμαστε του Αλέξανδρου, περήφανα των μακεδόνων
Εμείς δεν είμαστε έλληνες, βούλγαροι ή σέρβοι
Παιδιά είμαστε του Αλέξανδρου, περήφανα των μακεδόνων

Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει
Μια σκέψη έχουμε, μια ζωή ζούμε
Η μακεδονία ολόκληρη να είναι ο καθένας να την ξέρει.

Μίρκα Γκίνοβα (ΕΙΡΗΝΗ ΓΚΙΝΗ)

Ήσυχα η Μίρκα αποκοιμήθηκε
Στα βουνά του Πότσσεπ (δις)

Εκεί κάτω στα λιβάδια,
στα βουνά του Πότσσεπ
Εκεί κάτω στα λιβάδια

Στα μέσα της νύχτας κατάφθασε δεύτερος λόχος επιτροπών
Τη φωνή τους η Μίρκα άκουσε, αμέσως η Μίρκα ξύπνησε (δις)

Την αυγή κατέφθασαν καταραμμένοι χαφιέδες φασίστες
Το μέρος περικύκλωσαν, χωντανή τη Μίρκα έπιασαν (δις)

Στην πόλη Βόντεν την πήγαν,
σκληρά τη Μίρκα βασάνισαν, ζωντανή στον τάφο την έβαλαν (δις).

Έλληνες δολοφόνοι (Grci katili)

Αρκετά με τα ψέματα σας στον κόσμο,
Δεν σας πειράζει το όνομα, αλλά σας πειράζει το Αιγαίο
Ο χρόνος έχει περάσει,
η συμμαχία σας έχει καταρρεύσει όλος ο κόσμος ξέρει τι κάνατε,
έχετε αποσπάσει την αρχαία Μακεδονία

Η συμφωνία του Βουκουρεστίου θα ανοίξει σύντομα,
Το Μακεδονικό ζήτημα θα κλείσει
Το Αιγαίο μας, αυτό της Μακεδονίας, πρέπει να το επιστρέψετε,
Για ότι κακό έχετε κάνει θα μας το πληρώσετε

Ει, Έλληνες Δολοφόνοι,
πως δεν ντρεπόσαστε να αλλάξετε το όνομα Μακεδονία
Πάντα ήταν και θα παραμείνει, το όνομα Μακεδονία
Όλος ο κόσμος ξέρει τι κάνατε ότι έχετε αποσπάσει την αρχαία Μακεδονία

Η συμφωνία του Βουκουρεστίου θα ανοίξει σύντομα,
Το Μακεδονικό ζήτημα θα κλείσει,
Το Αιγαίο μας, αυτό της Μακεδονίας, πρέπει να το επιστρέψετε,

Για ότι κακό έχετε κάνει θα μας το πληρώσετε
Εάν δεν το επιστρέψετε, θα το πληρώσετε στον θεό,
Θα καείτε από φλόγες, Θα σας συγκλονίσουν οι θεοί
Στα επόμενα 300 χρόνια όλα τα νησιά σας θα καταποντιστούν

Δεν νιώθω λύπη που θα καείτε
Και ούτε θα λυπηθώ επειδή θα πνιγείτε
Αλλά λυπάμαι γιατί δεν θα περπατώ στο κέντρο της «Μακεδόνσκι Σολούν»
Κόκκινο κρασί δεν θα πιώ

Ένα Μακεδονικό τραγούδι μας να σας τραγουδώ.

Είναι ο άγνωστος Χ, αλλά φυσικό πρόσωπο που βοηθάει στην παραγωγή ειδήσεων στο Geopolitico.gr, αλλά και τη δημιουργία βίντεο στο κανάλι του Σάββα Καλεντερίδη. Πολλοί τον χαρακτηρίζουν ως ανθρώπινο αλγόριθμο λόγω του όγκου των δεδομένων και πληροφοριών που αφομοιώνει καθημερινώς. Είναι καταδρομέας με ειδικότητα Χειριστή Ασυρμάτων Μέσων.

Αναλύσεις

Το καλώδιο που ηλεκτρίζει τη Μεσόγειο: Ποιος φοβάται μια γραμμή στον βυθό;

Γιατί, τελικά, το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν ένα καλώδιο μπορεί να ενώσει δύο χώρες. Είναι αν οι χώρες αυτές, μαζί με την Ευρώπη, μπορούν να διασφαλίσουν ότι η θάλασσα θα παραμείνει χώρος σύνδεσης και συνεργασίας, αντί να μετατραπεί σε πεδίο επιβολής γεωπολιτικών περιορισμών.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Του Νίκου Ι. Σπανού
Ναυάρχου Λ.Σ.–ΕΛ.ΑΚΤ. ε.α. – Διεθνούς Πραγματογνώμονα Ναυτιλιακών Θεμάτων

Υπάρχουν εποχές κατά τις οποίες οι μεγάλες γεωπολιτικές συγκρούσεις εκδηλώνονται με πολεμικά πλοία, στρατιωτικές κινητοποιήσεις και ηχηρές διπλωματικές ανακοινώσεις. Υπάρχουν, όμως, και στιγμές κατά τις οποίες ένα υποθαλάσσιο καλώδιο αρκεί για να αποκαλύψει τις βαθύτερες αντιθέσεις μιας ολόκληρης περιοχής.

Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, γνωστή ως Great Sea Interconnector, δεν αποτελεί πλέον απλώς ένα φιλόδοξο ενεργειακό εγχείρημα. Έχει αναδειχθεί σε ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά παραδείγματα του τρόπου με τον οποίο η τεχνολογία, η οικονομία, το Διεθνές Δίκαιο και η ναυτική ισχύς συναντώνται στον ίδιο γεωγραφικό χώρο.

Και το κρισιμότερο ερώτημα δεν είναι μόνο πότε θα τοποθετηθεί το καλώδιο στον βυθό της Ανατολικής Μεσογείου. Είναι τι ακριβώς διακυβεύεται στην επιφάνεια της θάλασσας.

Μια ενεργειακή σύνδεση με γεωπολιτικό βάθος

Το έργο φιλοδοξεί να τερματίσει την ενεργειακή απομόνωση της Κύπρου, συνδέοντας το ηλεκτρικό της σύστημα με την ηπειρωτική Ευρώπη μέσω της Ελλάδας και δημιουργώντας προοπτικές ευρύτερης διασύνδεσης με το Ισραήλ.

Πρόκειται για υποδομή στρατηγικής σημασίας, η οποία υπερβαίνει την απλή μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας. Η ενεργειακή ασφάλεια αποτελεί πλέον αναπόσπαστο στοιχείο της εθνικής ασφάλειας. Ένα κράτος που εξαρτάται αποκλειστικά από περιορισμένες πηγές ηλεκτροπαραγωγής είναι περισσότερο εκτεθειμένο σε κρίσεις, ανατιμήσεις και διαταραχές του εφοδιασμού.

Ωστόσο, η Ανατολική Μεσόγειος δεν είναι ένας ουδέτερος γεωγραφικός διάδρομος. Είναι μια θαλάσσια περιοχή όπου συναντώνται διαφορετικές αντιλήψεις περί δικαιοδοσίας, ανταγωνιστικές στρατηγικές και σημαντικά οικονομικά συμφέροντα.

Η επανεκκίνηση των ερευνών για το καλώδιο, με τη συμμετοχή γαλλικών επιχειρηματικών και τεχνικών φορέων, επαναφέρει στο προσκήνιο αυτήν ακριβώς τη σύνθετη πραγματικότητα.

Όταν μια NAVTEX αποκτά στρατηγική σημασία

Για τον απλό πολίτη, μια NAVTEX μπορεί να μοιάζει με μια συνηθισμένη ναυτιλιακή αναγγελία. Για όσους, όμως, γνωρίζουν τον επιχειρησιακό χαρακτήρα της θάλασσας, η σημασία της μπορεί να είναι πολύ ευρύτερη.

Η NAVTEX αποτελεί μέσο ενημέρωσης της ναυσιπλοΐας και όχι αυτοτελή τίτλο κυριαρχίας ή θαλάσσιας δικαιοδοσίας. Όταν, όμως, εκδίδονται αντικρουόμενες αναγγελίες για την ίδια περιοχή, μπορεί να αναδεικνύονται βαθύτερες διαφωνίες σχετικά με τις αρμοδιότητες και τα δικαιώματα των εμπλεκόμενων κρατών.

Η Τουρκία έχει διατυπώσει αντιρρήσεις για δραστηριότητες που συνδέονται με την ηλεκτρική διασύνδεση, επικαλούμενη δικές της θαλάσσιες διεκδικήσεις και το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Η Ελλάδα απορρίπτει αυτές τις αξιώσεις στον βαθμό που θίγουν τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα.

Το ζήτημα, συνεπώς, υπερβαίνει την τεχνική εκτέλεση μιας υποθαλάσσιας εγκατάστασης.

Αγγίζει την ουσία μιας ιδιαίτερα σημαντικής διάκρισης: άλλο πράγμα η ενημέρωση για την ασφαλή διεξαγωγή θαλάσσιων εργασιών και άλλο η αναγνώριση δικαιώματος τρίτου κράτους να εγκρίνει ή να απαγορεύει τις εργασίες αυτές.

Η διάκριση δεν είναι απλώς λεκτική. Μπορεί να καθορίσει τον τρόπο με τον οποίο θα αντιμετωπίζονται αντίστοιχες δραστηριότητες στο μέλλον.

Το Δίκαιο της Θάλασσας δεν πρέπει να μετατρέπεται σε πεδίο επιβολής ισχύος

Το άρθρο 79 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας αναγνωρίζει, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, το δικαίωμα τοποθέτησης υποθαλάσσιων καλωδίων στην υφαλοκρηπίδα.

Αυτό, βεβαίως, δεν σημαίνει ότι όλες οι εργασίες, ιδίως οι προπαρασκευαστικές έρευνες, υπάγονται αυτομάτως στο ίδιο νομικό καθεστώς. Η φύση κάθε δραστηριότητας, η θαλάσσια ζώνη και οι εφαρμοστέοι κανόνες έχουν καθοριστική σημασία.

Εκεί βρίσκεται και η ουσία της σημερινής αντιπαράθεσης.

Το Διεθνές Δίκαιο δεν μπορεί να εφαρμόζεται επιλεκτικά, ούτε να υποκαθίσταται από τη δυνατότητα μιας χώρας να αναπτύσσει στρατιωτική παρουσία στην περιοχή.

Η ναυτική ισχύς οφείλει να υπηρετεί τη σταθερότητα και την προστασία της νόμιμης δραστηριότητας. Δεν πρέπει να λειτουργεί ως μηχανισμός δημιουργίας τετελεσμένων εις βάρος των δικαιωμάτων άλλων κρατών.

Από την άλλη πλευρά, η αποτελεσματική υπεράσπιση των δικαιωμάτων απαιτεί περισσότερο από νομική επιχειρηματολογία. Προϋποθέτει επιχειρησιακή ετοιμότητα, συνεπή διπλωματία και σαφή στρατηγικό σχεδιασμό.

Η Ευρώπη μπροστά στη δική της δοκιμασία

Εδώ ανακύπτει ένα ακόμη μεγαλύτερο ζήτημα.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αναγνωρίσει τη σημασία της ηλεκτρικής διασύνδεσης και έχει δεσμεύσει σημαντικούς οικονομικούς πόρους για την υλοποίησή της.

Αλλά μια ευρωπαϊκή υποδομή δεν εξασφαλίζεται αποκλειστικά με χρηματοδότηση.

Χρειάζεται πολιτική συνέπεια, διπλωματική υποστήριξη και αποτελεσματικό πλαίσιο προστασίας απέναντι σε κινδύνους που ενδέχεται να επηρεάσουν την κατασκευή και τη μελλοντική λειτουργία της.

Εάν η Ευρώπη φιλοδοξεί να αποκτήσει ουσιαστική στρατηγική αυτονομία, οφείλει να αντιμετωπίζει την ασφάλεια των ενεργειακών της δικτύων ως συλλογική ευθύνη.

Το υποθαλάσσιο καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου αποτελεί χαρακτηριστική περίπτωση όπου η ευρωπαϊκή ενεργειακή πολιτική συναντά την πραγματικότητα της θαλάσσιας γεωστρατηγικής.

Δεν αρκεί να χαρακτηρίζεται ένα έργο ευρωπαϊκής προτεραιότητας. Πρέπει να διαμορφώνονται και οι συνθήκες που επιτρέπουν την πραγματοποίησή του.

Η θάλασσα του αύριο θα κρίνεται και στον βυθό της

Για δεκαετίες, η ναυτική στρατηγική επικεντρωνόταν κυρίως στον έλεγχο θαλάσσιων οδών, στη δυνατότητα προβολής ισχύος και στην προστασία της εμπορικής ναυσιπλοΐας.

Σήμερα, η εικόνα μεταβάλλεται.

Στον βυθό των θαλασσών βρίσκονται ενεργειακές υποδομές, τηλεπικοινωνιακά δίκτυα και συστήματα των οποίων η λειτουργία είναι ζωτική για την οικονομία και την κοινωνία.

Η προστασία τους δεν αποτελεί πλέον δευτερεύουσα τεχνική αποστολή, αλλά κρίσιμο πεδίο της σύγχρονης θαλάσσιας ασφάλειας.

Το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου υπενθυμίζει ότι οι μελλοντικές γεωπολιτικές αντιπαραθέσεις δεν θα αφορούν αποκλειστικά την επιφάνεια της θάλασσας. Θα αφορούν ολοένα περισσότερο όσα βρίσκονται κάτω από αυτήν.

Γι’ αυτό απαιτείται ολοκληρωμένη προσέγγιση που συνδυάζει τη ναυτική επιτήρηση, την τεχνολογική προστασία, τη διεθνή συνεργασία και την πρόληψη κρίσεων.

Το πραγματικό διακύβευμα

Η επιτυχία του Great Sea Interconnector δεν πρέπει να κριθεί αποκλειστικά με όρους τεχνικής ολοκλήρωσης ή οικονομικής απόδοσης, όσο σημαντικοί και αν είναι.

Το έργο αναδεικνύει ένα ευρύτερο ερώτημα: μπορούν οι ευρωπαϊκές χώρες να αναπτύσσουν κρίσιμες υποδομές, στηριζόμενες στο Διεθνές Δίκαιο και σε αποτελεσματικούς μηχανισμούς ασφάλειας, χωρίς οι γεωπολιτικές αντιπαραθέσεις να καθορίζουν διαρκώς τα όρια των δυνατοτήτων τους;

Η απάντηση απαιτεί σοβαρότητα και στρατηγική συνέχεια. Ούτε οι υπερβολικές διακηρύξεις ούτε η υποτίμηση των πραγματικών κινδύνων συνιστούν αποτελεσματική πολιτική.

Στη θάλασσα, η αξιοπιστία ενός κράτους δεν αποδεικνύεται από την ένταση των δηλώσεών του, αλλά από τη συνέπεια των ενεργειών του.

Γιατί, τελικά, το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν ένα καλώδιο μπορεί να ενώσει δύο χώρες. Είναι αν οι χώρες αυτές, μαζί με την Ευρώπη, μπορούν να διασφαλίσουν ότι η θάλασσα θα παραμείνει χώρος σύνδεσης και συνεργασίας, αντί να μετατραπεί σε πεδίο επιβολής γεωπολιτικών περιορισμών.

Και αυτό είναι ένα ζήτημα πολύ μεγαλύτερο από ένα καλώδιο.

 

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Στη μπανιέρα δυο-δυο

Η συμφωνία Τραμπ-Πούτιν για την αγορά Ρωσικού πετρελαίου από τις ΗΠΑ επιβεβαιώνει δημοσίως ότι οι Υπερδυνάμεις λειτουργούν, όταν το κρίνουν, ανεξάρτητα από τους άλλους, υποδεέστερους, διεθνείς παίκτες. Οι Διεθνείς Κανόνες λειτουργούν και προσαρμόζονται ώστε να εξυπηρετούν τελικά  το συμφέρον των τριών «συνεργαζόμενων ανταγωνιστών» ΗΠΑ-Κίνα-Ρωσία. Παρένθεση: Λένε, ότι οι ΗΠΑ ετοιμάζουν οξεία επίθεση στο Ιράν. Ίσως υπονοούν εκφοβισμό, απλώς. Ίσως, όμως, ο Τραμπ αγνοεί (παραβλέπει-υποτιμά) ότι αν κουνηθεί λίγο παραπάνω η περιοχή τότε το καθεστώς όχι στο Ιράν αλλά στη Σαουδική Αραβία μπορεί να γκρεμιστεί με πάταγο και η κατάσταση να γίνει ασυμμάζευτη-για τις ΗΠΑ πρωτίστως.

Δημοσιεύτηκε

στις

Γράφει ο Απόστολος Αποστολόπουλος

Η συμφωνία Τραμπ-Πούτιν για την αγορά Ρωσικού πετρελαίου από τις ΗΠΑ επιβεβαιώνει δημοσίως ότι οι Υπερδυνάμεις λειτουργούν, όταν το κρίνουν, ανεξάρτητα από τους άλλους, υποδεέστερους, διεθνείς παίκτες. Οι Διεθνείς Κανόνες λειτουργούν και προσαρμόζονται ώστε να εξυπηρετούν τελικά  το συμφέρον των τριών «συνεργαζόμενων ανταγωνιστών» ΗΠΑ-Κίνα-Ρωσία. Παρένθεση: Λένε, ότι οι ΗΠΑ ετοιμάζουν οξεία επίθεση στο Ιράν. Ίσως υπονοούν εκφοβισμό, απλώς. Ίσως, όμως, ο Τραμπ αγνοεί (παραβλέπει-υποτιμά) ότι αν κουνηθεί λίγο παραπάνω η περιοχή τότε το καθεστώς όχι στο Ιράν αλλά στη Σαουδική Αραβία μπορεί να γκρεμιστεί με πάταγο και η κατάσταση να γίνει ασυμμάζευτη-για τις ΗΠΑ πρωτίστως.

Οι Ευρωπαίοι ανήκουν στην κατηγορία εκείνων που φωνάζουν για να δώσουν θάρρος στον εαυτό τους. Εχουν καταντήσει να έχουν αποκούμπι την Ουκρανία του Ζελένσκι. Για όσα καθορίζουν το μέλλον η επιρροή τους φθίνει ενώ το βάρος του λεγόμενου «Τρίτου Κόσμου» αυξάνει. Η Τουρκία τραμπαλίζεται, πάει να σηκώσει κεφάλι αλλά την μαζεύουν.

Στην Ελλάδα οι κορυφές του πολιτικού και οικονομικού  κατεστημένου, βαυκαλίζονται ότι θα περισώσουν τη φάτσα τους και το πορτοφόλι τους αν παραδοθούν «Ψυχή τε και σώματι» σε όποιον ξένο προσφερθεί να τους αγορασει-η αναταραχή περί την κ. Κίμπερλι  είναι υπόθεση των Αμερικανών.

ΤΟ ΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΟ

Το ελληνικό κατεστημένο επιδεικνύει εντυπωσιακή αδυναμία κατανόησης της πραγματικότητας αλλά και οι κινήσεις των ηγεσιών στο Παρίσι-Βερολίνο αποκαλύπτουν ότι η δουλική υπακοή στον «Αμερικανό φίλο» έχει  μοιραία αποτελέσματα τόσο στη μικρή Ελλάδα όσο και στο ένδοξο Παρίσι ή στο βάναυσο Βερολίνο.

Είναι σπάνια η περίπτωση τέτοιας αδυναμίας του κατεστημένου να  επιλέξει ικανούς ανθρώπους για να το εξυπηρετήσουν και να διοικήσουν τη χώρα. Αυτό σημαίνει πρωτοφανή φθορά και διαφθορά βαθιά στις ελίτ αλλά και στο κοινωνικό Σώμα. Χαρακτηριστική περίπτωση είναι, για την Ελλάδα, ο «κύριος κουτσό άλογο» που φυσάει και ξεφυσάει στο ίσωμα, πριν καν ξεκινήσει ο προεκλογικός αγώνας…Ούτε καν την κ. Δούρου  μπορεί να κάνει ζάφτι.  Αποτυχία χωρίς προηγούμενο που αποκαλύπτει γενικότερα πόσο «άδειο», πολιτικά, είναι το «ρετιρέ» της χώρας. Μόνο ένας τσαρλατάνος της γειτονιάς μπορεί να παίξει σε τέτοιο γήπεδο. Όχι, πάντως,  Αριστερά αντάξια ιστορικών αρχηγών πχ Φλωράκης ούτε Δεξιά άξια σεβασμού πχ όπως ο Κων/νος Καραμανλής.

Παρίσι- Βερολίνο και λοιποί του Βορρά κατέγραψαν την αδυναμία τους. Ο Ισπανός Σάντσεθ, με όλα τα προβλήματα του Νότου που ξέρουμε, σθεναρός απέναντι στους Βόρειους ανθρωποφάγους, βρέθηκε αντίπαλος με μια γριούλα που παραλίγο να μετατρέψει το αδιαμόρφωτο πλήθος σε μάχιμο Σώμα αλλά την νίκησε ο θάνατος. Στην Ελλάδα ο Μητσοτάκης ψάχνει μήπως αρπάξει καμιά δεκάρα που ξέφυγε από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, λες και δεν ήξερε ότι  έρχονται εκλογές και οι κάλπες θέλουν χρήμα! Αλλά μωραίνει Κύριος…

Το Λονδίνο, η «δόλια Αλβιών»,  συνεχίζει να στηρίζει την επιθετική αντιρωσική πολιτική του Ζελένσκι. Ο Τραμπ λέει κι αυτός εναντίον του Ζελένσκι αλλά δεν το εννοεί. Οι ΗΠΑ εξακολουθούν να βλέπουν την Ρωσία ως (συνεργαζόμενο) αντίπαλο και ο Ουκρανός είναι ο καλύτερος για να την φθείρει.  Οι Άγγλοι εκφράζουν μια ιστορικά διαχρονική, σκληρή αντιπαλότητα με την Ρωσία, τάση με γερές βάσεις και σε ηγετικούς κύκλους των ΗΠΑ.

Αν οι ΗΠΑ επιδιώξουν την μονοκρατορία, τότε ο παγκόσμιος ή ένας παρατεταμένος Πόλεμος θα είναι η πιο πιθανή κατάληξη. Αλλιώς πότε θα βρέχει, πότε θα χιονίζει, πότε θα κάνει ξαστεριά.

Συνέχεια ανάγνωσης

Αναλύσεις

Χρήσιμος σύμμαχος ή σύμμαχος που σέβονται;

Υπάρχει άραγε Έλληνας ή Ελληνίδα που δεν ένοιωάσε υπερηφάνεια ακούγοντας τα όμορφα λόγια του Αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών και Συμβούλου Εθνικής Ασφαλείας Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα, σε έναν ιστορικό τόπο με φόντο την Ακρόπολη και τον Παρθενώνα; Σε έναν τόπο που συμβολίζει τις ιδέες και τις αξίες πάνω στις οποίες θεμελιώθηκε ο δυτικός πολιτισμός από την αρχαιότητα έως σήμερα;

Δημοσιεύτηκε

στις

Γράφει η Μανταλένα Παπαδοπούλου

Υπάρχει άραγε Έλληνας ή Ελληνίδα που δεν ένοιωάσε υπερηφάνεια ακούγοντας τα όμορφα λόγια του Αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών και Συμβούλου Εθνικής Ασφαλείας Μάρκο Ρούμπιο στην Πνύκα, σε έναν ιστορικό τόπο με φόντο την Ακρόπολη και τον Παρθενώνα; Σε έναν τόπο που συμβολίζει τις ιδέες και τις αξίες πάνω στις οποίες θεμελιώθηκε ο δυτικός πολιτισμός από την αρχαιότητα έως σήμερα;

Δεν αναφέρομαι σε μίζερους απάτριδες που αντιμετωπίζουν με δυσανεξία κάθε αναφορά στην ιστορική παρακαταθήκη του Έθνους. Αναφέρομαι στον μέσο Έλληνα, ο οποίος μετά από χρόνια διεθνούς απαξίωσης, όταν μας αποκαλούσαν τεμπέληδες και κλέφτες, άκουσε έναν εκπρόσωπο παγκόσμιας δύναμης να αναγνωρίζει το ιστορικό βάθος και τη σημασία της Ελλάδας.

Φτάσαμε, όμως, στο σημείο να χρειάζεται ένας ξένος σύμμαχος να μας υπενθυμίσει τα διδάγματα της ιστορίας μας και να σημειώσει το αυτονόητο: «Δεν επιθυμούμε να δούμε τη γενέτειρα της Δύσης να απειλείται από κακές αποφάσεις, αδράνεια και αποτυχία αντιμετώπισης των προκλήσεων» μήπως επιτέλους κάποιοι στο πολιτικό μας σύστημα, αλλά και στην ελληνική κοινωνία, αντιληφθούν ότι δεν είναι στραβός ο γιαλός, εμείς στραβά αρμενίζουμε. Καθώς οι φιλοφρονήσεις δεν υποκαθιστούν τη στρατηγική, το πραγματικό ζητούμενο είναι κατά πόσο το θετικό πρόσημο της παρουσίας Ρούμπιο, μπορεί  να μετουσιωθεί σε μετρήσιμο στρατηγικό αποτέλεσμα και με ποιες προϋποθέσεις.

Σε έναν κόσμο ρευστότητας και ανισορροπίας, όπου κυριαρχεί ο διεθνής ανταγωνισμός, οι ΗΠΑ αγωνίζονται για τη διατήρηση της ηγετικής τους θέσης. Με τη διαμόρφωση της νέας αρχιτεκτονικής ασφαλείας, αλλά και των εμπορικών και ενεργειακών διαδρομών που διέρχονται από τη Μεσόγειο, η Ελλάδα αποτελεί έναν ιδιαίτερα χρήσιμο σύμμαχο. Η γεωγραφική της θέση και η δυνατότητα να αποτελέσει κόμβο συνδεσιμότητας προσδίδουν στη χώρα μας αυξημένη στρατηγική σημασία.

Ο στρατηγικός στόχος να αποτελέσει τη κυριότερη πύλη εισόδου του αμερικανικού υγροποιημένου αερίου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, ο Κάθετος Διάδρομος και η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας Κύπρου μέσω του Great Sea Interconnector (GSI) εξυπηρετούν τα μεγάλα γεωπολιτικά συμφέροντα των ΗΠΑ. Παράλληλα, η Ελλάδα είναι στρατηγικά χρήσιμη και στον τομέα της άμυνας. Η ενέργεια και η άμυνα δε, βρίσκονται στον πυρήνα του δόγματος εθνικής ασφαλείας του Τραμπ. Το ερώτημα είναι αν αυτή η χρησιμότητα αρκεί για να εξασφαλίσει και την έμπρακτη στήριξη των ελληνικών θέσεων εκεί όπου συγκρούονται με τις τουρκικές επιδιώξεις.

Για τη διοίκηση Τραμπ, το διεθνές δίκαιο καθίσταται περίπου ασήμαντο και οι διακρατικές σχέσεις είναι συναλλακτικές. Η Ελλάδα όμως έναντι της Τουρκίας δεν έχει επιδείξει και ιδιαίτερα χαρίσματα στο κοινώς λεγόμενο «παζάρι». Όταν οι πολιτικές χαράσσονται επί τη βάσει υπολογισμών κόστους-οφέλους, όπως κάνουν όλοι οι ορθολογικοί δρώντες στο διεθνές σύστημα με ένστικτο επιβίωσης ή/και ευημερίας, μια «μικρή» υποχώρηση της Ελλάδας δια της τεθλασμένης αποτελεί το μικρότερο κόστος για τους Αμερικανούς.

Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Οι τουρκικές απαιτήσεις γύρω από τις έρευνες και τις εργασίες που απαιτούνται, διατηρούν ένα κλίμα διαρκούς ανησυχίας. Στην περιοχή της Κάσου, όπου σχεδιάζονται οι εργασίες για το καλώδιο, η Τουρκία προβάλλει απαιτήσεις που συνδέονται με το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, αλλά αυτό δεν μπορεί να θεμελιώσει δικαιώματα σε βάρος τρίτων χωρών. Η Ελλάδα, από την άλλη, έχει οριοθετήσει μερικώς ΑΟΖ με την Αίγυπτο. Πράγματι έχουμε κατοχυρωμένο δικαίωμα με βάση το άρθρο 79 παράγραφος 2 της Σύμβασης του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας. Το ζήτημα δεν είναι αν η Ελλάδα διαθέτει νομικά επιχειρήματα, που όντως έχει. Το ζήτημα είναι αν στη πράξη μπορούμε να ασκήσουμε τα κυριαρχικά μας δικαιώματα. Τα υπερασπιζόμαστε ή υποχωρούμε κάθε φορά γιατί «τι θέλετε να κάνουμε; Πόλεμο;». Εν μέσω διεθνών ανταγωνισμών, παγκόσμιας ρευστότητας, διεκδίκησης ισχύος και επιρροής, μηδαμινή βαρύτητα έχει η εμμονή και ο εφησυχασμός στο διεθνές δίκαιο. Το διεθνές δίκαιο δεν είναι άλλοθι αδράνειας.

Τι μας είπε, λοιπόν, ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών, σε σχετική ερώτηση. Ότι αυτά θα συζητηθούν ιδιωτικά και μέσω διπλωματικών οδών. Η διατύπωση αυτή δεν προδικάζει ούτε την υποστήριξη, ούτε την απόρριψη των ελληνικών θέσεων. Αλλά η υπεραισιοδοξία που διακατέχει κάποιους, επειδή μας έπλεξε το εγκώμιο και αναγνώρισε την ιστορική μας αξία στερείται παντελώς ορθολογικής θεμελίωσης. Η εμπειρία έχει δείξει χρόνια ολόκληρα ότι ακόμα και εκεί που το διεθνές δίκαιο είναι σαφές, η διαχρονική παραίνεση των ΗΠΑ είναι «βρείτε τα» εξισώνοντας τον επιτιθέμενο με τον αμυνόμενο. Και όταν η ένταση κορυφώνεται, εκείνος που θεωρείται πιθανότερο να υποχωρήσει, δέχεται συνήθως τις ισχυρότερες πιέσεις.

Ο Ρούμπιο χαρακτήρισε «αδιανόητο» το ενδεχόμενο ελληνοτουρκικής σύγκρουσης. Αδιανόητο ήταν το ενδεχόμενο πολλές φορές στο παρελθόν. Δεν επιθυμούν εντάσεις ανάμεσα σε δυο συμμάχους τους, αλλά ποιον θα πιέσουν για να αποκλιμακωθεί η όποια όξυνση; Εκείνον που εμφανίζεται πιο προβλέψιμος, υπάκουος και απρόθυμος να αναλάβει το κόστος μιας αντιπαράθεσης. Έχουμε, δυστυχώς, δώσει δείγματα γραφής.

Η κρίση των Ιμίων παραμένει χαρακτηριστικό ιστορικό προηγούμενο. Το «no ships, no troops, no flags» και η Μαδρίτη που ακολούθησε, μας θυμίζει πάντα ότι τέτοια αποκλιμάκωση μπορεί να αποτρέψει μια πολεμική σύγκρουση, αλλά όχι μόνο δεν επιλύει τα προβλήματα που την προκάλεσαν, αντίθετα, ανοίγει περαιτέρω τις απειλητικές ορέξεις της γείτονος και μετατρέπεται σε μηχανισμό σταδιακής υποχώρησης. Και μπορεί να μην υπάρχει σήμερα Σημίτης, αλλά έχει αφήσει επικίνδυνη παρακαταθήκη.

Καταλήγοντας, η Ελλάδα δεν μπορεί να βασίζει την ασφάλειά της στην προσδοκία ότι οι σύμμαχοί της θα υπερασπίζονται πάντοτε τα συμφέροντά της επειδή αναγνωρίζουν τη γεωστρατηγική της αξία. Ο Ρούμπιο είπε ότι προτεραιότητα είναι το εθνικό συμφέρον. Ισχύει και για εμάς; Και αν ναι, το ακούσαμε; Γιατί ως φαίνεται, οδηγούμαστε εκ νέου, με εύσχημο τρόπο και δια της τεθλασμένης να δεχθούμε τετελεσμένα. Θα ζητήσουμε «άδεια» της Τουρκίας; αν δεν ζητήσουμε άδεια, θα «ενημερώσουμε» την Τουρκία ως μη οφείλουμε; Και αν δεν το κάνουμε εμείς, θα το κάνει η γαλλική εταιρεία και εμείς θα κάνουμε ότι δεν καταλάβαμε; Θα αποκτήσει η Τουρκία λόγο στη δική μας περιοχή δημιουργώντας ένα ακόμα κακό προηγούμενο; Αυτό οδηγεί σε τετελεσμένα, απεμπόληση κυριαρχικών δικαιωμάτων και de facto αποτελέσματα.

Όταν ζητάς από τον ξένο παράγοντα να σε υποστηρίξει ως σύμμαχο έναντι άλλων συμμάχων, πρέπει να είσαι διατεθειμένος να πας μέχρι τέλους. Η ισχύς και τα οπλικά συστήματα καθίστανται άχρηστα σε αυτούς που δεν επιδεικνύουν τη βούληση, την πρόθεση, την αποφασιστικότητα να τα χρησιμοποιήσουν, πολλώ δεν μάλλον όταν το διατυμπανίζουν κιόλας. Πρέπει να επιλέξουμε αν θα είμαστε για τους Αμερικανούς ο σύμμαχος που εξυπηρετεί ή ο σύμμαχος που σέβονται.

Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Εστία 16/10/2026

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Αναλύσεις23 λεπτά πριν

Το καλώδιο που ηλεκτρίζει τη Μεσόγειο: Ποιος φοβάται μια γραμμή στον βυθό;

Γιατί, τελικά, το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν ένα καλώδιο μπορεί να ενώσει δύο χώρες. Είναι αν οι χώρες αυτές,...

Διεθνή8 ώρες πριν

Μάχη για τις εικόνες της Ουκρανίας: Ρωσικός δορυφόρος απειλεί να καταστρέψει τον φινλανδικό ICEYE-X36

Σύμφωνα με δεδομένα παρακολούθησης τροχιών, ένας άκρως ευέλικτος ρωσικός στρατιωτικός δορυφόρος έχει λάβει θέση προκειμένου να εξουδετερώσει ή να τυφλώσει...

Αναλύσεις9 ώρες πριν

Σοβιετικά Αρχεία 1969-1981: Πόσα χρήματα πήρε το ΚΚΕ από Μόσχα και Βουλγαρία

Αποφάσεις του Πολιτικού Γραφείου του Κομμουνιστικού Κόμματος της Σοβιετικής Ένωσης (ΚΚΣΕ), έγγραφα του Βουλγαρικού Κομμουνιστικού Κόμματος και αποχαρακτηρισμένη αμερικανική έκθεση...

GEOPOLITICO10 ώρες πριν

Ατζέντα 2030: Η πραγματική δοκιμασία του εκσυγχρονισμού των Ενόπλων Δυνάμεων βρίσκεται στο ανθρώπινο δυναμικό

Η «Ατζέντα 2030» παρουσιάζεται ως η μεγάλη μεταρρύθμιση που θα αλλάξει το πρόσωπο των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων, όμως η πραγματική...

Αναλύσεις10 ώρες πριν

WSJ: Ο 28χρονος γιος του Πριγκόζιν διοικεί τη νέα Wagner

Από έναν νεαρό που θεωρούνταν κακομαθημένος «playboy», απολαμβάνοντας μια ζωή γεμάτη πολυτέλεια σε ιδιωτικά σκάφη και πολυτελή γιοτ, σε διάδοχο...

Δημοφιλή