Τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη διερεύνηση και λογοδοσία όσων διαπράττουν επιθέσεις, διώξεις και απειλές κατά των χριστιανικών και άλλων κοινοτήτων στη Συρία, διαβεβαίωσε η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ Κάγια Κάλλας απαντώντας σε ερώτηση του Ευρωβουλευτή του ΠΑΣΟΚ Νικόλα Φαραντούρη.

🇪🇺🇸🇾 #Συρία – ΝΑΙ στη διερεύνηση και λογοδόσια για τις διώξεις Χριστιανών και άλλων κοινοτήτων στη Συρία. Η απάντηση #Κάλλας στη γραπτή ερώτησή μου:

⚠️ Σε γραπτή ερώτησή του προς την Ύπατη Εκπρόσωπο της ΕΕ Κάγια Κάλλας, είχα ζητήσει δεσμεύσεις για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από τις συριακές αρχές, μετά τα συνεχιζόμενα επεισόδια θρησκευτικής βίας στη Χριστιανική πόλη Suqaylabiyah (Σελευκόβηλο) με παρενόχληση γυναικών, βανδαλισμό χώρων λατρείας και εκτεταμένες υλικές καταστροφές.

🚨 Κατά την επίσκεψή μου στη Συρία εν μέσω των μεγάλων σφαγών Χριστιανών και Αλαουιτών τον Μάρτιο του 2025, είχα ενημερώσει την Ευρωπαϊκή Ένωση για τις διώξεις των παραστρατιωτικών του νέου καθεστώτος Αλ Τζολάνι και είχα ζητήσει μέτρα προστασίας των θρησκευτικών και εθνικών κοινοτήτων. Ακουλούθησε νέο κύμα διώξεων και η τρομοκρατική επίθεση στον Ι. Ναό του Προφήτη Ηλία στη Δαμασκό στις 22 Ιουνίου 2025, στην οποία έχασαν τη ζωή τους 25 χριστιανοί ορθόδοξοι την ώρα της Κυριακάτικης Λειτουργίας.

✅️ Στη σημερινή απάντησή της η Ύπατη Εκπρόσωπος επανέλαβε ότι «η μετάβαση στη Συρία μπορεί να
επιτύχει μόνο εάν είναι όντως συμπεριληπτική και προστατεύει τα δικαιώματα όλων των
Σύριων, ανεξάρτητα από το εθνοτικό και θρησκευτικό τους υπόβαθρο, χωρίς διακρίσεις». Η Κάγια Κάλλας αποκάλυψε επίσης ότι μετέφερε το μήνυμα αυτό στους
συνομιλητές της κατά την πρόσφατη επίσκεψή της στη Συρία στις 29 Σεπτεμβρίου 2026.

Η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ σημειώνει επίσης την ευθύνη των μεταβατικών αρχών της Συρίας να
διασφαλίσουν την ασφάλεια και τα θεμελιώδη δικαιώματα όλων των Σύριων. «Η ΕΕ έχει
επανειλημμένα ζητήσει πλήρη και αμερόληπτη διερεύνηση τέτοιων περιστατικών και
λογοδοσία για όλους τους δράστες. Τα στοιχεία αυτά είναι απαραίτητα για την οικοδόμηση
εμπιστοσύνης, την προώθηση της εθνικής συμφιλίωσης και τη διασφάλιση του σεβασμού του
κράτους δικαίου» αναφέρει στην απάντησή της και δεσμεύεται να συνεχίσει τις προσπάθειες «για πλήρη λογοδοσία όλων των δραστών».

📢 ΩΣΤΟΣΟ, όπως δήλωσα πριν λίγο, ΔΕΝ αρκούν ούτε οι διαπιστώσεις ούτε τα ευχολόγια. Θα συνεχίσουμε να ζητάμε πλήρη προστασία και κυρώσεις σε χώρες και καθεστώτα που αποδεδειγμένα δεν σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θρησκευτικές ελευθερίες.

— Νικόλας Φαραντούρης / Nikolas Farantouris (@NFarantouris) November 5, 2026

Ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ σε γραπτή ερώτησή του προς την Ύπατη Εκπρόσωπο είχε ζητήσει δεσμεύσεις για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από τις συριακές αρχές, μετά τα συνεχιζόμενα επεισόδια θρησκευτικής βίας στη Χριστιανική πόλη Suqaylabiyah (Σελευκόβηλο) με παρενόχληση γυναικών, βανδαλισμό χώρων λατρείας και εκτεταμένες υλικές καταστροφές.

Από τον Άσαντ στον Αλ Σάαρα (Τζολάνι)

Κατά την επίσκεψή του στη Συρία εν μέσω των μεγάλων σφαγών Χριστιανών και Αλαουιτών τον Μάρτιο του 2025, ο Νικόλας Φαραντούρης είχε ενημερώσει την Ευρωπαϊκή Ένωση για τις διώξεις των παραστρατιωτικών του νέου καθεστώτος υπό το πρώην στέλεχος της τρομοκρατικής οργάνωσης Αλ Νούστρα – Αλ Κάιντα και νυν μεταβατικό πρόεδρο Αλ Σάαρα (Αλ Τζολάνι) και είχε ζητήσει μέτρα προστασίας των θρησκευτικών και εθνικών κοινοτήτων.

Ακουλούθησε νέο κύμα διώξεων και η τρομοκρατική επίθεση στον Ι. Ναό του Προφήτη Ηλία στη Δαμασκό στις 22 Ιουνίου 2025, στην οποία έχασαν τη ζωή τους 25 χριστιανοί ορθόδοξοι την ώρα της Κυριακάτικης Λειτουργίας.

Στη σημερινή απάντησή της η Ύπατη Εκπρόσωπος επανέλαβε ότι «η μετάβαση στη Συρία μπορεί να επιτύχει μόνο εάν είναι όντως συμπεριληπτική και προστατεύει τα δικαιώματα όλων των Σύριων, ανεξάρτητα από το εθνοτικό και θρησκευτικό τους υπόβαθρο, χωρίς διακρίσεις». Η Κάγια Κάλλας αποκάλυψε επίσης ότι μετέφερε το μήνυμα αυτό στους συνομιλητές της κατά την πρόσφατη επίσκεψή της στη Συρία στις 29 Σεπτεμβρίου 2026.

Αναφορικά με τα περιστατικά που καταγγέλλει στη γραπτή ερώτησή του ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ, η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ σημειώνει την ευθύνη των μεταβατικών αρχών της Συρίας να διασφαλίσουν την ασφάλεια και τα θεμελιώδη δικαιώματα όλων των Σύριων. «Η ΕΕ έχει επανειλημμένα ζητήσει πλήρη και αμερόληπτη διερεύνηση τέτοιων περιστατικών και λογοδοσία για όλους τους δράστες. Τα στοιχεία αυτά είναι απαραίτητα για την οικοδόμηση εμπιστοσύνης, την προώθηση της εθνικής συμφιλίωσης και τη διασφάλιση του σεβασμού του κράτους δικαίου» αναφέρει στην απάντησή της στον Νικόλα Φαραντούρη και δεσμεύεται να συνεχίσει τις προσπάθειες «για πλήρη λογοδοσία όλων των δραστών».

«Όχι άλλες διαπιστώσεις, δράσεις τώρα»

«Δεν αρκούν ούτε οι διαπιστώσεις ούτε τα ευχολόγια», αναφέρει σε δήλωσή του Νικόλας Φαραντούρης. «Θα συνεχίσουμε να ζητάμε πλήρη προστασία και κυρώσεις σε χώρες και καθεστώτα που αποδεδειγμένα δεν σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θρησκευτικές ελευθερίες», καταλήγει ο Έλληνας ευρωβουλευτής.

Σοβαρές επισημάνσεις για την πολιτική της Άγκυρας απέναντι στην Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία περιλαμβάνει η ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Τουρκία, η οποία δημοσιοποιήθηκε την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου, στο πλαίσιο της αξιολόγησης της ενταξιακής πορείας των υποψήφιων προς ένταξη χωρών για το 2026.

Η Κομισιόν καταγράφει ένα ευρύ φάσμα τουρκικών ενεργειών που επηρεάζουν την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο. Από την παρεμπόδιση των ερευνητικών εργασιών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου μέχρι την επαναβεβαίωση του τουρκολιβυκού μνημονίου και τη διατήρηση της απειλής πολέμου σε περίπτωση επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων, η έκθεση αναδεικνύει τις σοβαρές εκκρεμότητες στις σχέσεις της Τουρκίας με δύο κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ευρωπαϊκή καταγραφή της τουρκικής παρεμπόδισης στο καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η αναφορά στο έργο Great Sea Interconnector, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιβεβαιώνει ότι η Τουρκία εξακολουθεί να παρεμβαίνει στις ερευνητικές δραστηριότητες που συνδέονται με την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας και Κύπρου.

Το έργο έχει χαρακτηριστεί ως ευρωπαϊκό έργο κοινού ενδιαφέροντος και αποσκοπεί στην ενεργειακή διασύνδεση της Κυπριακής Δημοκρατίας με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα μέσω της Ελλάδας.

Στο κεφάλαιο για τα διευρωπαϊκά δίκτυα, οι Βρυξέλλες διαπιστώνουν ότι η Άγκυρα, παρά τον σημαντικό ρόλο της στην περιφερειακή ενεργειακή διασυνδεσιμότητα, δεν έχει ευθυγραμμιστεί πλήρως με το αναθεωρημένο ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο.

Η συγκεκριμένη επισήμανση έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η παρεμπόδιση δεν αφορά αποκλειστικά ένα διμερές ελληνοκυπριακό εγχείρημα, αλλά ενεργειακή υποδομή που έχει ενταχθεί στον ευρωπαϊκό σχεδιασμό.

Άκυρο το τουρκολιβυκό μνημόνιο – Ξεκάθαρη θέση των Βρυξελλών

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επαναβεβαιώνει την πάγια θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στο τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019 για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών.

Σύμφωνα με την έκθεση, η συμφωνία παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συμβαδίζει με το Δίκαιο της Θάλασσας και δεν μπορεί να δημιουργήσει έννομες συνέπειες εις βάρος τους.

Η αναφορά αποκτά πρόσθετη σημασία μετά την επικύρωση του μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, που εδρεύει στη Βεγγάζη, τον Οκτώβριο του 2026.

Στις 20 Οκτωβρίου, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν είχαν εκδώσει κοινή δήλωση, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία άκυρη και εκφράζοντας την αλληλεγγύη τους προς την Ελλάδα και την Κύπρο.

Στην έκθεση καταγράφονται επίσης οι εξελίξεις στην ενεργειακή συνεργασία Τουρκίας–Λιβύης. Η Κομισιόν σημειώνει ότι το μνημόνιο συνεργασίας για τους υδρογονάνθρακες, το οποίο υπεγράφη τον Οκτώβριο του 2022, δεν έχει επικυρωθεί από την Τουρκία.

Παράλληλα, γίνεται αναφορά στην παραχώρηση άδειας ερευνών στην τουρκική κρατική πετρελαϊκή εταιρεία TPAO από την Εθνική Εταιρεία Πετρελαίου της Λιβύης τον Φεβρουάριο του 2026.

Παραμένει η απειλή πολέμου για τα 12 ναυτικά μίλια

Ένα από τα σημαντικότερα σημεία της αξιολόγησης αφορά τη συνεχιζόμενη ισχύ της απόφασης της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης του 1995, με την οποία η επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων πέραν των έξι ναυτικών μιλίων στο Αιγαίο αντιμετωπίζεται ως αιτία πολέμου.

Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι το άρθρο 3 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας προβλέπει τη δυνατότητα καθορισμού χωρικών υδάτων έως τα 12 ναυτικά μίλια.

Η διατήρηση του casus belli καταγράφεται ως παράγοντας που εξακολουθεί να επιβαρύνει τις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Οι Βρυξέλλες καλούν την Άγκυρα να επιδείξει έμπρακτο σεβασμό στις αρχές της καλής γειτονίας, να αποφεύγει απειλές και να επιδιώκει την ειρηνική επίλυση των διαφορών, ακόμη και με προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, όπου αυτό κρίνεται αναγκαίο.

«Γαλάζια Πατρίδα», NAVTEX και αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας

Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελεί η συστηματική προβολή τουρκικών διεκδικήσεων στο Αιγαίο.

Η Κομισιόν καταγράφει την έκδοση μη εγκεκριμένων ναυτιλιακών προειδοποιήσεων NAVTEX και την επανάληψη των τουρκικών αξιώσεων περί αποστρατιωτικοποίησης νησιών του ανατολικού Αιγαίου.

Όπως επισημαίνεται, τέτοιες θέσεις συνδέονται με έμμεση αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας, των κυριαρχικών δικαιωμάτων και της δικαιοδοσίας της χώρας.

Ανησυχία εκφράζεται και για την ενσωμάτωση του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας» στα τουρκικά σχολικά βιβλία, καθώς η προώθηση αυτών των αντιλήψεων θεωρείται ότι μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τις προοπτικές περιφερειακής συνεργασίας.

Επιπλέον, η Επιτροπή καταγράφει την επανεμφάνιση υπερπτήσεων τουρκικών στρατιωτικών αεροσκαφών πάνω από ελληνικά νησιά, ακόμη και κατοικημένα, καθώς και σημαντική αύξηση των παραβιάσεων του ελληνικού εθνικού εναέριου χώρου και των χωρικών υδάτων.

Στην ίδια ενότητα περιλαμβάνεται η ανακήρυξη δύο τουρκικών θαλάσσιων πάρκων, τον Αύγουστο του 2026, στο βορειοανατολικό Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Η έκθεση επισημαίνει ότι οι εκτάσεις τους βρίσκονται κυρίως πέραν των τουρκικών χωρικών υδάτων.

Κυπριακό: Αντίθετη στα ψηφίσματα του ΟΗΕ η επιμονή της Άγκυρας για δύο κράτη

Η στάση της Τουρκίας στο Κυπριακό εξακολουθεί να αποτελεί βασικό εμπόδιο στις σχέσεις της με την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Κομισιόν επισημαίνει ότι η Άγκυρα δεν αναγνωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία και συνεχίζει να υποστηρίζει λύση δύο κρατών, θέση που αντιβαίνει στα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Στην αξιολόγηση περιλαμβάνονται επίσης οι τουρκικές ενέργειες στα Βαρώσια και η ανάγκη αποφυγής μονομερών ενεργειών που υπονομεύουν τις προσπάθειες διευθέτησης του Κυπριακού.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επαναλαμβάνει την απαίτηση για εξομάλυνση των σχέσεων της Τουρκίας με την Κυπριακή Δημοκρατία και πλήρη σεβασμό της κυριαρχίας όλων των κρατών-μελών.

Δεν βλέπει διατηρήσιμη αποκλιμάκωση η Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Παρά τις αρνητικές διαπιστώσεις, η έκθεση υποστηρίζει, ότι το κλίμα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις έχει βελτιωθεί μετά τους καταστροφικούς σεισμούς του Φεβρουαρίου 2023.

Ο πολιτικός διάλογος συνεχίζεται, πραγματοποιούνται συναντήσεις για μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης και διατηρούνται δίαυλοι επικοινωνίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών των δύο χωρών.

Ωστόσο, η Κομισιόν διαπιστώνει ότι οι θετικές αυτές εξελίξεις δεν έχουν οδηγήσει σε σταθερή αποκλιμάκωση στην Ανατολική Μεσόγειο.

Και εδώ σχετίζεται αυτό που φωνάζουμε εξ αρχής, ότι με τη “Διακήρυξη των Αθηνών” ξεπλύναμε την Τουρκία.

Ενδεικτική θεωρείται η επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου τον Οκτώβριο, η οποία επανέφερε στο προσκήνιο τις διαφωνίες σχετικά με τις θαλάσσιες ζώνες.

Παράλληλα, η Τουρκία εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό εταίρο της ΕΕ σε ζητήματα μετανάστευσης, περιφερειακής ασφάλειας και συνδεσιμότητας. Η συνεργασία αυτή, ωστόσο, δεν αναιρεί τις σοβαρές επιφυλάξεις που διατυπώνει η Επιτροπή για τις σχέσεις καλής γειτονίας, τη δημοκρατία και το κράτος δικαίου.

Χαρακτηριστικό είναι ότι ο βαθμός ευθυγράμμισης της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής με την Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας της ΕΕ παραμένει εξαιρετικά χαμηλός, στο 4%.

Η έκθεση της 4ης Νοεμβρίου αποτυπώνει έτσι την αντίφαση ανάμεσα στη συνεχιζόμενη διπλωματική προσέγγιση και στις εκκρεμείς διαφορές ασφαλείας στην περιοχή.

Οι Βρυξέλλες ξεκαθαρίζουν ότι η βελτίωση των σχέσεων με την Τουρκία συνδέεται με τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου, της κυριαρχίας των κρατών-μελών και των αρχών της ειρηνικής επίλυσης των διαφορών.

Την πρότασή του για την αποστολή ευρωπαϊκών δυνάμεων στην Ανατ. Μεσόγειο με σκοπό την θαλάσσια ασφάλεια, όπως έγινε σε παρόμοιες περιπτώσεις, παρουσίασε ο Ευρωβουλευτής Κώστας Μαυρίδης (ΔΗΚΟ-S&D) ενώπιον της Επιτροπής Άμυνας και Ασφάλειας του Ευρ. Κοινοβουλίου, στη συζήτηση για την Κοινή πολιτική της ΕΕ για άμυνα και ασφάλεια.

Στην παρέμβασή του ο κ. Μαυρίδης ανέφερε τα εξής:

«Θα επιμείνω σε δύο σημεία: Προκειμένου να αποκτήσουμε μια ευρωπαϊκή άμυνα και ασφάλεια, στο επίκεντρο αυτής της προσπάθειας πρέπει να βρίσκεται το άρθρο 42.7, το οποίο πρέπει να καταστήσουμε πρακτικά εφαρμόσιμο. Αυτό θα χρειαστεί χρόνο και αναγνωρίζω επίσης ότι υπάρχουν διαφορετικές απόψεις μεταξύ των κρατών-μελών όσον αφορά τις προτεραιότητες».

Ακολούθως, αναφέρθηκε στην πρότασή του σημειώνοντας αρχικά ότι «τις τελευταίες ημέρες γίναμε μάρτυρες μιας πολύ προκλητικής και μονομερούς ενέργειας από την Τουρκία στην Ανατολική Μεσόγειο». Και συνέχισε: «Είμαστε έτοιμοι να προτείνουμε μια επιχείρηση στην Ανατολική Μεσόγειο, αντίστοιχη με άλλες, όπως «Ασπίδα» και «Ειρήνη», για την εφαρμογή του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της ΕΕ με βάση τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), η οποία παρεμπιπτόντως, αποτελεί πρωτογενές δίκαιο της ΕΕ;» υπογράμμισε χαρακτηριστικά.

Καταλήγοντας ο Κύπριος Ευρωβουλευτής τόνισε με έμφαση:

«Επαναλαμβάνω, λοιπόν: Μπορούμε να εξετάσουμε το ενδεχόμενο δημιουργίας μιας επιχείρησης για την διασφάλιση της ασφάλειας και του Δικαίου της Θάλασσας στην Ανατολική Μεσόγειο;»