Ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, προχώρησε σε δηλώσεις στο τηλεοπτικό δίκτυο CNBC αμέσως μετά την ολοκλήρωση της συνάντησής του με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε. Στο περιθώριο των εργασιών, ο Αμερικανός πρόεδρος αναφέρθηκε στο «πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας» που έχει διαμορφωθεί αναφορικά με το καθεστώς της Γροιλανδίας, γνωστοποιώντας την πρόθεση της Ουάσιγκτον και των Ευρωπαίων συμμάχων να συνεργαστούν στενά τόσο στην ανάπτυξη του συστήματος «Golden Dome» («Χρυσός Θόλος») όσο και στον τομέα της εξόρυξης ορυκτών πόρων στο νησί.

Χωρίς να υπεισέλθει σε συγκεκριμένες τεχνικές λεπτομέρειες για το ακριβές περιεχόμενο των συνομιλιών, ο κ. Τραμπ σημείωσε ότι το ζήτημα «είναι λίγο περίπλοκο», προσθέτοντας δεσμευτικά ότι θα δοθούν εξηγήσεις και διευκρινίσεις «στην πορεία». Σε άλλο σημείο των δηλώσεών του, έδωσε έμφαση στη χρονική διάρκεια της διευθέτησης, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για μια συμφωνία που θα διαρκέσει «επ’ αόριστον», λέγοντας χαρακτηριστικά: «Είναι για πάντα».

Σχέδιο τύπου Κύπρου – Ηνωμένου Βασιλείου

Όπως αναφέρει σε δημοσίευμά της η «The Telegraph», σύμφωνα με το προσχέδιο που έχει καταρτιστεί, οι Ηνωμένες Πολιτείες αναμένεται να ελέγχουν τμήματα της Γροιλανδίας ως καθορισμένες περιοχές βάσεων, αντιμετωπίζοντάς τα ουσιαστικά ως αμερικανικό έδαφος εντός της ευρύτερης περιοχής.

Το συγκεκριμένο πλαίσιο, το οποίο όπως σχολιάζει η Βρετανική εφημερίδα, μιμείται τη συμφωνία που διέπει το καθεστώς των Βρετανικών Βάσεων στην Κύπρο, έχει ως στόχο να καθησυχάσει τους φόβους της διεθνούς κοινότητας και της Δανίας ότι οι ΗΠΑ σκοπεύουν να προσαρτήσουν πλήρως την ημιαυτόνομη περιοχή.

Το σχέδιο τύπου Κύπρου-Ηνωμένου Βασιλείου θεωρείται από διπλωματικούς κύκλους ως μια δημιουργική λύση στις απαιτήσεις της Ουάσιγκτον για τον έλεγχο του νησιού, το οποίο η αμερικανική πλευρά θεωρεί στρατηγικά σημαντικό για την άμυνα και την ασφάλεια του Βορείου Ημισφαιρίου.

Υπενθυμίζεται ότι οι όροι που ισχύουν για την Κύπρο παραχωρούν στη Βρετανία πλήρη κυριαρχία επί δύο στρατιωτικών βάσεων για στρατηγικούς σκοπούς, ενώ παράλληλα παρέχουν στους Κύπριους πολίτες που διαμένουν εντός αυτών των περιοχών δικαιώματα παρόμοια με αυτά που ισχύουν στις άλλες περιοχές της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Με βάση αυτό το μοντέλο, οι ΗΠΑ θα έχουν τη δυνατότητα να αναπτύσσουν και να λειτουργούν στρατιωτικές υποδομές στη Γροιλανδία, καθώς και να διεξάγουν επιχειρήσεις συλλογής πληροφοριών και εκπαίδευσης. Παράλληλα, προβλέπεται ότι θα έχουν απεριόριστη «ελευθερία κίνησης» μεταξύ των καθορισμένων αμυντικών περιοχών, καλύπτοντας το φάσμα σε αέρα, ξηρά και θάλασσα.

Θεωρητικά, το προτεινόμενο νέο πλαίσιο θα επιτρέπει στις ΗΠΑ να ελέγχουν κάποιες περιοχές που είναι πλούσιες σε ορυκτά, χωρίς να χρειάζεται να ζητούν άδειες από τις τοπικές αρχές. Κατ’ επέκταση, η πρόταση θα διευκολύνει επίσης τις ΗΠΑ να τοποθετήσουν στην περιοχή περιουσιακά στοιχεία και οπλικά συστήματα που ανήκουν στον μελλοντικό «Χρυσό Θόλο» τους.

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ συναντήθηκε με τον αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ στο περιθώριο της συνόδου, την Τετάρτη, προκειμένου να συζητήσουν τις εξελίξεις.

«Εξαιρετική συμφωνία»

Οι στρατιωτικοί ηγέτες της Συμμαχίας συγκεντρώθηκαν κατά τη διάρκεια της εβδομάδας με στόχο να αντιμετωπίσουν την πολιτική ένταση που έχει προκύψει στους κόλπους του οργανισμού.

Με ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μετά το τέλος της συνάντησης με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, ο Αμερικανός πρόεδρος έκανε λόγο για μια «ιδιαίτερα παραγωγική συνάντηση» και μια «μελλοντική συμφωνία» η οποία θα είναι «εξαιρετική για τις Ηνωμένες Πολιτείες και για όλα τα κράτη-μέλη » και «θα εγγυάται την ασφάλεια ». Ανέφερε επίσης ότι με βάση αυτή τη συμφωνία δεν θα επιβληθούν νέοι δασμοί στις ευρωπαϊκές χώρες που είχαν αντιταχθεί στις φιλοδοξίες των ΗΠΑ.

Συμπλήρωσε δε ότι συνεχίζονται οι συζητήσεις για το αμυντικό σύστημα «Golden Dome», τονίζοντας ότι η Γροιλανδία θα είναι καίριας σημασίας για την ανάπτυξή του και τη λειτουργία του.

Νωρίτερα, κατά τη διάρκεια ομιλίας του ενώπιον πολιτικών ηγετών στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι επιδιώκει «άμεσες διαπραγματεύσεις» για την απόκτηση του ελέγχου της περιοχής, διαβεβαιώνοντας ότι «δεν θα χρησιμοποιήσει βία», αλλά επιμένοντας πως ο έλεγχός της είναι απαραίτητος για την εθνική και διεθνή ασφάλεια.

«Επιδιώκω άμεσες διαπραγματεύσεις για να συζητήσουμε εκ νέου την απόκτηση », δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας: «Αυτό δεν θα αποτελούσε απειλή για το ΝΑΤΟ — αντίθετα, θα ενίσχυε σημαντικά την ασφάλεια ολόκληρης ».

«Το μόνο που ζητάμε είναι η Γροιλανδία, πλήρη δικαιώματα, τίτλο και ιδιοκτησία», είπε ο Τραμπ, επαναλαμβάνοντας τη θέση του για τον απόλυτο έλεγχο.

Η υπαναχώρηση από τη ρητορική για χρήση στρατιωτικής βίας με στόχο την απόκτηση του νησιού, απειλές που είχαν προκαλέσει αναστάτωση στους κόλπους του ΝΑΤΟ και είχαν φέρει τη Συμμαχία κοντά σε μια σοβαρή κρίση συνοχής, ενδέχεται να προσφέρει μια πρώτη ανάσα ανακούφισης στους Ευρωπαίους συμμάχους, σημειώνουν διεθνείς αναλυτές.

«Πολύ παραγωγική συνάντηση»

Εκπρόσωπος του ΝΑΤΟ επιβεβαίωσε ότι ο Γενικός Γραμματέας Ρούτε είχε μια «πολύ παραγωγική συνάντηση» με τον πρόεδρο Τραμπ, κατά τη διάρκεια της οποίας συζητήθηκαν θέματα ασφαλείας κρίσιμα για όλους τους συμμάχους.

Σε συνέντευξή του στο δίκτυο «Special Report with Bret Baier», μετά το πέρας της συνάντησης με τον Τραμπ, ο Γενικός Γραμματέας διευκρίνισε ότι το ζήτημα τού κατά πόσον η Γροιλανδία θα παραμείνει στη Δανία δεν τέθηκε στη συνομιλία με τον Αμερικανό πρόεδρο.

Ο Ρούτε εμφανίστηκε φειδωλός στις λεπτομέρειες σχετικά με το λεγόμενο «πλαίσιο συμφωνίας» που ανακοίνωσε ο Τραμπ, ενώ τόνισε ότι απομένει ακόμη πολλή δουλειά πριν επιτευχθεί ουσιαστική συμφωνία μεταξύ των εμπλεκόμενων μερών.

«Έχουμε μια καλή συμφωνία για να αρχίσουμε ουσιαστικά να εργαζόμαστε πάνω σε αυτά τα ζητήματα», ανέφερε ο γενικός γραμματέας της Συμμαχίας, επαναλαμβάνοντας ότι οι διαβουλεύσεις βρίσκονται ακόμη σε πρώιμο στάδιο.

Όπως εξήγησε, το βάρος των συζητήσεων δόθηκε στο τι μπορεί να κάνει συλλογικά το ΝΑΤΟ προκειμένου να διασφαλίσει την ασφάλεια ολόκληρης της ευρωατλαντικής περιοχής.

Ερωτηθείς συγκεκριμένα αν η Γροιλανδία θα παραμείνει μέρος του Βασιλείου της Δανίας, ο Ρούτε απάντησε: «Το ζήτημα αυτό δεν τέθηκε πλέον στις συνομιλίες μου με τον πρόεδρο».

«Είναι ιδιαίτερα επικεντρωμένος στο τι χρειάζεται να κάνουμε για να διασφαλίσουμε ότι αυτή η τεράστια περιοχή , όπου αυτή τη στιγμή συντελούνται αλλαγές και όπου οι Κινέζοι και οι Ρώσοι είναι όλο και πιο δραστήριοι, θα προστατευθεί», πρόσθεσε, κλείνοντας τη δήλωσή του. «Αυτό ήταν πραγματικά το επίκεντρο των συζητήσεών μας».

Η Ινδία αναδεικνύεται σε «απαραίτητο κρίκο» για την Ευρώπη, καθώς η ΕΕ ετοιμάζεται να μεταφέρει στην Νέα Δελχί το σύνολο της κορυφής της πολιτικής ηγεσίας της, με στόχο να «κλειδώσει» μια μεγάλη επανεκκίνηση στις σχέσεις των δύο πλευρών. Στο επίκεντρο βρίσκεται η 16η Σύνοδος Κορυφής Ινδίας–ΕΕ στις 27 Ιανουαρίου 2026, όπου οι δύο πλευρές θέλουν –μετά από χρόνια καθυστερήσεων– να καταλήξουν σε χειροπιαστές αποφάσεις, με πρώτη και μεγαλύτερη τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου.

Το σήμα από Βρυξέλλες

Τον τόνο έδωσε η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για Εξωτερική Πολιτική και Ασφάλεια, Κάγια Κάλας, μιλώντας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: χαρακτήρισε την Ινδία ολοένα και πιο «απαραίτητη» για την ευρωπαϊκή οικονομική ανθεκτικότητα και περιέγραψε τη σύνοδο της 27ης Ιανουαρίου ως «κομβική στιγμή» που πρέπει να παράξει αποτελέσματα και όχι γενικόλογες διακηρύξεις.

Το μήνυμα δεν είναι μόνο οικονομικό. Η Κάλας έβαλε στο κάδρο την πίεση που δέχεται η «κανόνες-βασισμένη» διεθνής τάξη από πολέμους, καταναγκασμό και οικονομικό κατακερματισμό, υποστηρίζοντας ότι «δύο μεγάλες δημοκρατίες» δεν έχουν περιθώριο να διστάζουν.

Europe is ready to deliver on a powerful new agenda with India.

Today, the EU agreed to move forward with the signature of a new Security and Defence Partnership.

It will expand our cooperation in areas such as maritime security, counterterrorism and cyber-defence.

I look… pic.twitter.com/3SQQRovTYb

— Kaja Kallas (@kajakallas) January 21, 2026

Εμπόριο, άμυνα, κινητικότητα

Οι προετοιμασίες στοχεύουν σε τρία μεγάλα πακέτα αποφάσεων:

1) Συμφωνία Ελεύθερου Εμπορίου (FTA): Η ΕΕ και η Ινδία θέλουν να κλείσουν μια διαπραγμάτευση που χρονίζει, με στόχο άνοιγμα αγορών, άρση εμποδίων και θωράκιση κρίσιμων αλυσίδων εφοδιασμού (καθαρές τεχνολογίες, φάρμακα, ημιαγωγοί). Παράλληλα, παραμένουν «δύσκολα» σημεία (ενδεικτικά: δασμοί/εισφορές, ρυθμιστικά ζητήματα) που επιχειρείται να λυθούν στο υψηλότερο επίπεδο.

2) Νέα Συμφωνία Ασφάλειας και Άμυνας ΕΕ–Ινδίας: Οι Βρυξέλλες έχουν ήδη ανάψει πράσινο φως για να προχωρήσει η υπογραφή μιας νέας εταιρικής σχέσης ασφάλειας και άμυνας, με πεδία όπως ναυτική ασφάλεια, αντιτρομοκρατία και κυβερνοάμυνα. Παράλληλα, προβλέπεται να ανοίξει και διαπραγμάτευση για συμφωνία «ασφάλειας πληροφοριών».

3) Πλαίσιο κινητικότητας (mobility): Στο τραπέζι βρίσκεται μνημόνιο συνεργασίας που θα διευκολύνει μετακινήσεις εποχικών εργαζομένων, φοιτητών, ερευνητών και εξειδικευμένων επαγγελματιών, συνδέοντας το ανθρώπινο κεφάλαιο με την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα.

Η επίσκεψη-μήνυμα: Republic Day και Σύνοδος

Σύμφωνα με τον επίσημο σχεδιασμό, η Πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα θα βρεθούν στην Ινδία 25–27 Ιανουαρίου 2026, ως επίτιμοι προσκεκλημένοι στους εορτασμούς της Ημέρας της Δημοκρατίας (26 Ιανουαρίου) και θα συν-προεδρεύσουν της Συνόδου Κορυφής στις 27 Ιανουαρίου.

Γιατί «τώρα»: ανθεκτικότητα, Ινδο-Ειρηνικός, τεχνολογία

Στην Ευρώπη η Ινδία αντιμετωπίζεται πλέον ως πυλώνας για την οικονομική ανθεκτικότητα της ΕΕ και ταυτόχρονα ως εταίρος στον Ινδο-Ειρηνικό, με έμφαση στη διατήρηση ανοικτών θαλάσσιων οδών και στην αποτροπή καταναγκασμού. Στο τεχνολογικό πεδίο, η συνεργασία «δένει» με Τεχνητή Νοημοσύνη, ημιαγωγούς, κυβερνοασφάλεια και ψηφιακές υποδομές, ώστε –όπως είναι το ευρωπαϊκό σκεπτικό– να διαμορφώνονται πρότυπα και όχι να ακολουθούνται εκ των υστέρων.

Με ευρεία διακομματική συναίνεση εγκρίθηκε από την Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων των Ηνωμένων Πολιτειών το νομοσχέδιο «Eastern Mediterranean Gateway Act». Η συγκεκριμένη νομοθετική πράξη σηματοδοτεί την αναβάθμιση του στρατηγικού συνδέσμου μεταξύ της Ινδίας, της Μέσης Ανατολής και της Ευρώπης. Το νομοσχέδιο, το οποίο κατατέθηκε κατόπιν πρωτοβουλίας των βουλευτών Μπραντ Σνάιντερ και Γκας Μπιλιράκης, υπερψηφίστηκε με συντριπτική πλειοψηφία, λαμβάνοντας 45 ψήφους υπέρ και μόλις 2 κατά.

Στην κοινή αυτή νομοθετική προσπάθεια συμμετείχαν ενεργά ως συνεισηγητές και οι βουλευτές Νικόλ Μαλλιωτάκη, Ντίνα Τάιτους και Κρις Πάπας, γεγονός που υπογραμμίζει τον ευρύ πολιτικό χαρακτήρα και τη διακομματική στήριξη του εγχειρήματος στο Κογκρέσο.

Ο Μπραντ Σνάιντερ τόνισε ότι η περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου αναδεικνύεται πλέον σε κεντρικό κόμβο ενέργειας και υποδομών, ο οποίος συνδέει την Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή και την Ινδία. Υπογράμμισε δε πως ο νέος νόμος διασφαλίζει ότι η αμερικανική διπλωματία συμβαδίζει πλήρως με αυτή τη γεωοικονομική μετατόπιση. Όπως σημείωσε χαρακτηριστικά, η νομοθεσία ενισχύει τις στρατηγικές σχέσεις των ΗΠΑ με την Ελλάδα, την Κύπρο, το Ισραήλ και την Αίγυπτο, στηρίζοντας παράλληλα τον Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης (IMEC).

Από την πλευρά του, ο Γκας Μπιλιράκης υπογράμμισε ότι η στήριξη για την ενεργειακή ασφάλεια, την οικονομική διασύνδεση και τη σταθερότητα είναι ζωτικής σημασίας. Επεσήμανε ότι η πρωτοβουλία προσφέρει μια διαφανή και βιώσιμη εναλλακτική απέναντι στην κινεζική Πρωτοβουλία «Ζώνη και Δρόμος», ενισχύοντας τις αμερικανικές συμμαχίες.

Ο Κρις Πάπας ανέδειξε τη σημασία της συνεργασίας των Ηνωμένων Πολιτειών με τους συμμάχους τους στην Ανατολική Μεσόγειο και πέραν αυτής, επισημαίνοντας ότι η νέα νομοθεσία θα ενισχύσει τον συντονισμό σε κρίσιμα ζητήματα περιφερειακής ασφάλειας, ενέργειας και υποδομών. Στο ίδιο πνεύμα, η Νικόλ Μαλλιωτάκη έκανε λόγο για θεσμική ενίσχυση των δεσμών με την Ελλάδα, την Κύπρο, το Ισραήλ και την Αίγυπτο, θέτοντας έναν μακροπρόθεσμο στρατηγικό ορίζοντα.

Η Ντίνα Τάιτους υπογράμμισε ότι η επένδυση στην Ανατολική Μεσόγειο και η αναγνώριση του διαδρόμου Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης εξυπηρετεί άμεσα τα αμερικανικά συμφέροντα, ενισχύοντας τόσο την ενεργειακή ασφάλεια όσο και την αμυντική συνεργασία.

Ο νόμος προβλέπει, μεταξύ άλλων, την αναβάθμιση της πολιτικής παρουσίας, τη θεσμοθέτηση στρατηγικών διαλόγων με εταίρους της περιοχής, τη στήριξη διασυνοριακών έργων υποδομών και ενεργειακών διασυνδέσεων, τη διεύρυνση προγραμμάτων καινοτομίας ΗΠΑ–Ισραήλ στην ευρύτερη περιοχή, καθώς και την αξιολόγηση πολυμερών μοντέλων περιφερειακού συντονισμού, όπως το κυπριακό κέντρο CYCLOPS.

Η έγκριση από την Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων θεωρείται κρίσιμο βήμα πριν την εισαγωγή του νομοσχεδίου στην ολομέλεια, επιβεβαιώνοντας τη διακομματική βούληση να καταστεί η Ανατολική Μεσόγειος πυλώνας ενεργειακής ασφάλειας, οικονομικής διασύνδεσης και γεωπολιτικής σταθερότητας.