Διάσκεψη Γενεύης Ι. Στο κέντρο ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Τουράν Γκιουνές.

Γράφει η Φανούλα Αργυρού, ΣΗΜΕΡΙΝΗ

Μέρος Β’

Αφού Βρετανοί και Τούρκοι συμφώνησαν στις 17.7.1974, ο Ετζεβίτ έκανε την εισβολή (όπως συμφώνησαν να μην ενοχλούσε τις Βρετανικές Βάσεις και οι Βρετανοί να εμπόδιζαν ελληνική βοήθεια προς Κύπρο όπως είχε ζητήσει), και εκδόθηκε το Ψήφισμα του Σ.Α. 353, 20 Ιουλίου.

Τα περί Κύπρου Ψηφίσματα τα γράφουν οι Βρετανοί, οι καταγεγραμμένοι ως οι PEN HOLDERS για οτιδήποτε για την Κύπρο, αλλά υποτίθεται με τη σύμφωνη γνώμη των διαδοχικών κυπριακών κυβερνήσεων. Το Ψήφισμα καλούσε μεν τα ξένα στρατεύματα να αποχωρήσουν από την Κύπρο, όμως στην πραγματικότητα εννοούσε τα ελληνικά στρατεύματα, σύμφωνα με τις κατηγορίες Μακαρίου εναντίον της Ελλάδας ως εισβολέα, καμία αναφορά σε ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΕΙΣΒΟΛΗ και τουρκικά στρατεύματα, και καλούσε τις τρεις εγγυήτριες δυνάμεις (η μία εκ των οποίων είχε ήδη εισβάλει και δολοφονούσε στην Κύπρο), να ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις δίχως καθυστέρηση για την αποκατάσταση της ειρήνης στην περιοχή και της συνταγματικής κυβέρνησης στην Κύπρο…

Οι Βρετανοί το μυαλό και οι Αμερικανοί τη γροθιά

22 Ιουλίου – Στις 19 Ιουλίου ο Μακάριος ζήτησε συνάντηση με τον Αμερικανό ΥΠΕΞ, Δρα Χ. Κίσινγκερ. Συναντήθηκαν ιδιωτικά για 1 ώρα και 20 λεπτά στις 22/7 και έδωσε στον Κίσινγκερ χειρόγραφο σημείωμα με έξι προτάσεις για επίλυση του Κυπριακού, συμπεριλαμβανομένων αιτημάτων για επιστροφή στην προηγούμενη κατάσταση πραγμάτων και τη δημιουργία μεικτής αστυνομικής δύναμης στο νησί…

23 Ιουλίου – Αποκαλυπτικότατες δύο τηλεφωνικές συνομιλίες Δρος Henry Kissinger και Βρετανού πρέσβη στην Ουάσιγκτον, Peter Ramsbotham. Η πρώτη στις 3.23 μ.μ.

Ο Βρετανός πρέσβης ενημέρωσε ότι ο Κάλαχαν θα προχωρούσε την ίδια μέρα για συνάντηση στις 3.00 η ώρα, με Τουρκία, αντιπροσώπους του ΟΗΕ και Αμερικανούς, αλλά η Ελλάδα αδυνατούσε να στείλει αντιπρόσωπο. Ο Κίσινγκερ ενοχλημένος ρώτησε «Μα, γιατί τέτοια βιασύνη;» και πρόσθεσε: «Κατ’ αρχάς ελπίζω να μην κάνετε τίποτα δίχως να μας μιλήσετε. Εμείς δεν κάναμε βήμα δίχως να σας μιλήσουμε. Έστω και αν αφήνουμε εσάς να βάζετε το μυαλό και εμείς την πυγμή (γροθιά), θα ήταν καλό (να μας μιλήσετε πρώτα). Δεύτερον, δεν βλέπω αυτόν τον καταναγκασμό γι’ αυτήν τη συνάντηση… Kάντε το ξεκάθαρο στους ανθρώπους σας… Σίγουρα όλα τα μέρη πρέπει να παρευρεθούν προτού κάνουμε οτιδήποτε. Ό,τι και να συμβαίνει στην Ελλάδα, πρέπει να δοθούν 48 ώρες να βρουν τα πόδια τους. Εξ όσων γνωρίζω, δεν έχουν Πρωθυπουργό… Δεν νομίζω ο Ετζεβίτ να πεθάνει από καρδιακή προσβολή αν δεν υπάρξει διάσκεψη» (Η υπογράμμιση της συγγραφέως).

(What is the hurry now?.. First of all, I hope you will not act without talking to us. We did not make a move without talking to you. Even though we grant you the brains and us the muscle. It would still be nice. Secondly, I don’t see what the compulsion is to have this meeting… Make it clear to your people… Obviously all parties have to be there before we can do anything. Whatever happens Greece should be given 48 hours to settle down. As far as I can tell they have no PM now… I don’t have the impression that Ecevit will die of a heart attack if there is no conference.)

Η δεύτερη τηλεφωνική συνομιλία στις 5.30 μ.μ.:

«Βρετανο/τουρκικό gang-up»

«Κίσινγκερ: Θέλω να ξέρεις ότι άρχισα να είμαι ανήσυχος με το Λονδίνο… Ο Κανελλόπουλος μού είπε ότι, αν οι Τούρκοι επιτεθούν, η Ελληνική Δημοκρατία θα καταρρεύσει… Τηλεφώνησα στον Ετζεβίτ και του είπα να μην κάνει τίποτα.

Πρέσβης: Να επιτεθούν πού;

Κίσινγκερ: Λευκωσία.

Πρέσβης: Δεν έχω ακούσει τίποτα.

Κίσινγκερ: Το αεροδρόμιο, φοβούνται από γενική επίθεση… Όμως οι Έλληνες δεν είναι εις θέσιν να απαντήσουν. Και δεν υπάρχει τρόπος να το διευθετήσετε αυτό δίχως εμάς, και αν πάνε σόλο εμείς θα τραβήξουμε πίσω… Είναι απαράδεκτο η Ελληνική Δημοκρατική Κυβέρνηση να βρεθεί αντιμέτωπη με μια βρετανο/τουρκική επιβουλή (gang-up). Το καλό που σου θέλω είναι να το ξεκαθαρίσεις στο Λονδίνο ότι νομίζω οι επικοινωνίες μεταξύ μας έχουν σπάσει πλήρως και υπενθύμισέ τους ότι εγώ δεν έκανα βήμα δίχως να πάρω τη συγκατάθεση του Callaghan (clearing it with Callaghan)… Δεν θέλω Διάσκεψη δίχως τους Έλληνες.

Δεν θα είμαστε εκεί και δεν θα έχουμε τίποτα να κάνουμε με μια βρετανο/τουρκική — (αφαιρέθηκε η λέξη)… Είναι ανήθικο να ζητάς από μια νέα κυβέρνηση, που δεν έχει ακόμα συγκροτηθεί, να πάει εκεί να διαπραγματευτεί. Αυτή είναι η ανησυχία μας. Εφόσον το αποτέλεσμα δεν θα είναι καλό για την Ελλάδα, δεν πρέπει σίγουρα να φαίνεται — και μάξιμουμ αδυναμία… Όποια παραχώρηση κάνουν θα φαίνεται ως εκβιασμός» (Η υπογράμμιση της συγγραφέως). (Πηγή: US Dept of State Review authority Robert H. Miller, Date/Case ID: 01 June 2006, 200102979)

(Η λέξη gang-up μεταφράζεται ως «επιβουλή» εφόσον εμπεριέχει την έννοια της δολιότητας/συνωμοσίας).

Γενεύη Ι

Μετά τους διαξιφισμούς και μηνύματα του Δρος Χ. Κίσινγκερ, ο Κάλαχαν ξεκίνησε τη Διάσκεψη στη Γενεύη στις 25 Ιουλίου και ώρα 15.30, στο σπίτι τού εκεί Βρετανού πρέσβη, με παρόντες αξιωματούχους του Φόρεϊν Όφις, του ΟΗΕ και στη συνέχεια τις αντιπροσωπίες Ελλάδας και Τουρκίας, ΥΠΕΞ Τουράν Γκιουνές και Γεώργιο Μαύρο. Απούσα, η Κυπριακή Δημοκρατία.

Στις 30 Ιουλίου, James Callaghan, Γεώργιος Μαύρος και Τουράν Γκιουνές υπέγραψαν μια διακήρυξη ότι, για να σταθεροποιηθεί η κατάσταση στην περιοχή της Δημοκρατίας που ήλεγχαν αντίθετες στρατιωτικές δυνάμεις (δεν ονόμαζαν τουρκικά στρατεύματα κατοχής), αυτές έπρεπε να σταματήσουν την προέλαση στις 30 Ιουλίου και ώρα 22.00.

Κατέγραψαν κάποιες ενέργειες που έπρεπε να γίνουν κ.λπ., αλλά το κυριότερο είναι η αναφορά στο έγγραφο με τις τρεις υπογραφές, ότι οι υπουργοί επεσήμαναν την έμπρακτη ύπαρξη στη Δημοκρατία της Κύπρου δύο αυτόνομων διοικήσεων, μία της ελληνοκυπριακής διοίκησης και μία της τουρκοκυπριακής, και ότι στην επόμενή τους συνεδρία, δίχως προκατάληψη, θα συζητούσαν τα προβλήματα που προέκυπταν από την ύπαρξη αυτών των αυτόνομων διοικήσεων.

Και αυτά ενόσω α) οι τουρκικές προελάσεις, ο ξεριζωμός και οι αγριότητες συνεχίζονταν, ενώ οι παραβιάσεις καταγράφονταν καθημερινά, τόσο από τα Ηνωμένα Έθνη όσο και από τους Βρετανούς καθώς και από ελλαδικής πλευράς προς το Φόρεϊν Όφις, τους Αμερικανούς και τα Ηνωμένα Έθνη και β) ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών απαιτούσε όπως η Τουρκία μη ονομάζεται ‘‘εισβολέας’’ – δεν είχε κάνει εισβολή!

27 Ιουλίου ο Γλ. Κληρίδης είχε ήδη συμφωνήσει με τον Ρ. Ντενκτάς, έτοιμος να διαπραγματευθεί ομοσπονδιακή λύση …

Πηγές: Βρετανικό Εθνικό Αρχείο και αμερικανικά έγγραφα, βιβλίο Φ.Α. «Διζωνική vs Δημοκρατία 1955-2019».

*Ερευνήτρια/δημοσιογράφος

*Το 3ο Μέρος (Γενεύη ΙΙ και συνέχεια) την επόμενη Κυριακή

Τα κέρδη της κατοχικής Τουρκίας στη Γενεύη Ι – Η συμφωνία με τις τρεις υπογραφές εκδόθηκε στα Αγγλικά και Γαλλικά.

1) Πρέσβης Ραμσπόθαμ, υπηρετήσας και στις μυστικές υπηρεσίες του ΗΒ.

2) Δρ Χ. Κίσινγκερ.

3) Τζέιμς Κάλαχαν.

Η περασμένη εβδομάδα ήταν από εκείνες που συμπυκνώνουν όλη την αντιφατική πραγματικότητα της σημερινής Γερμανίας. Η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης έδωσε ταυτόχρονα σημάδια αντοχής και σημάδια κόπωσης, αφήνοντας μια γλυκόπικρη γεύση σε αναλυτές, επιχειρήσεις και πολίτες.

Αφενώς, η είδηση που ξεχώρισε ήταν η απρόσμενα καλή πορεία του ΑΕΠ. Το δεύτερο τρίμηνο έκλεισε με ανάπτυξη 0,2%, νούμερο διπλάσιο από τις προβλέψεις που μιλούσαν για μόλις 0,1%. Είναι η τρίτη συνεχόμενη φορά που ο ρυθμός παραμένει θετικός, κάτι που δεν είχε συμβεί εδώ και αρκετό καιρό. Οι εξαγωγές έκαναν τη βαριά δουλειά, καλύπτοντας την αδυναμία της εγχώριας κατανάλωσης και των επενδύσεων.

Αφετέρου, το Ινστιτούτο Ifo βλέπει το επιχειρηματικό κλίμα να βελτιώνεται για τρίτο μήνα στη σειρά. Οι τιμές του πετρελαίου, παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, εξαιτίας της σύγκρουσης στο Ιράν, ενώ η στάθμη του Ρήνου πέφτει επικίνδυνα, απειλώντας να κοστίσει έως και 0,2% του ΑΕΠ μόνο το επόμενο τρίμηνο. Οι προβλέψεις για το 2026 παραμένουν χαμηλές, γύρω στο 0,5%, με όλες τις ελπίδες να μετατίθενται για το 2027, αλήθεια και το 2025 δεν ήλπιζαν για το 2026; Ρητορικό το ερώτημα εδώ.

Την ίδια ώρα όμως, η καθημερινότητα των ανθρώπων γίνεται πιο δύσκολη. Η ανεργία πέρασε ξανά το ψυχολογικό όριο των τριών εκατομμυρίων, αγγίζοντας τα 3,007 εκατομμύρια τον Ιούλιο. Το ποσοστό σκαρφάλωσε στο 6,4%, με 71.000 ανθρώπους να προστίθενται στις λίστες μέσα σε έναν μήνα. Μέρος της αύξησης οφείλεται στις καλοκαιρινές διακοπές και στη λήξη συμβάσεων, όμως η γενική τάση, όπως παραδέχθηκε η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Απασχόλησης, είναι καθοδική εδώ και μήνες. Το πιο ανησυχητικό στοιχείο αφορά τους νέους, οι θέσεις μαθητείας έπεσαν στο χαμηλότερο σημείο από το 2010, με 162.000 κενές μεν, αλλά 147.000 νέους να ψάχνουν ακόμη τον δρόμο τους. Επαγγέλματα όπως η εστίαση, η νοσηλευτική και οι κατασκευές κρατούν κάποιες ευκαιρίες ανοιχτές, ωστόσο το πρόβλημα είναι βαθύ, με την βαριά βιομηχανία να είναι ο μεγάλος ασθενής.

Στο μέτωπο της ακρίβειας, τα νέα ήταν εξίσου άσχημα. Ο πληθωρισμός αυξήθηκε στο 2,8% τον Ιούλιο, από 2,3% τον Ιούνιο, κυρίως επειδή τελείωσε η κρατική έκπτωση στα καύσιμα. Οι οδηγοί βλέπουν πλέον μόνιμα τιμές πάνω από τα δύο ευρώ το λίτρο, ενώ η ενέργεια συνολικά ακρίβυνε κατά 8,3% σε έναν χρόνο. Την ώρα που η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα φαίνεται έτοιμη να αυξήσει τα επιτόκια τον Σεπτέμβριο.

Λες και δεν έφταναν όλα αυτά, η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία, ο ιστορικός αιμοδότης της γερμανικής οικονομίας, συνεχίζει να ματώνει. Η BMW ανακοίνωσε 8.000 απολύσεις παγκοσμίως, με το μεγαλύτερο βάρος να πέφτει στη Γερμανία, ακολουθώντας το μονοπάτι που χάραξαν νωρίτερα οι Volkswagen, Mercedes, Audi και Porsche. Ο ανταγωνισμός από την Κίνα, οι δασμοί των ΗΠΑ και το βάρος των επενδύσεων στη νέα τεχνολογία συνθέτουν ένα εκρηκτικό μείγμα που πιέζει τα περιθώρια κέρδους.

Σε ένα εντελώς διαφορετικό πεδίο, η χώρα θρηνεί και τα θύματα των καυσώνων. Το Ινστιτούτο Robert Koch μέτρησε 9.800 θανάτους που σχετίζονται με τη ζέστη μέχρι τα μέσα Ιουλίου, αριθμός ρεκόρ από το 2016. Οι ηλικιωμένοι άνω των 85 ετών σήκωσαν το μεγαλύτερο βάρος, με 5.420 απώλειες. Η ζέστη σπάνια εμφανίζεται ως επίσημη αιτία θανάτου, όμως λειτουργεί ως ο καταλύτης που επιδεινώνει καρδιολογικά και αναπνευστικά νοσήματα.

Και τέλος, το πολιτικό σκηνικό. Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς βρέθηκε αντιμέτωπος με εσωκομματική γκρίνια στο CDU, με αφορμή τον χειρισμό της αποπομπής του υπουργού Μεταφορών Πάτρικ Σνίντερ. Στην εκτελεστική επιτροπή του κόμματος άκουσε κατά πρόσωπο ότι «ηγείται ενός κόμματος, όχι μιας εταιρείας», ενώ η κοινοβουλευτική ομάδα της Ρηνανίας-Παλατινάτου ακύρωσε συνάντηση μαζί του, κάνοντας λόγο για κλονισμένη εμπιστοσύνη. Ο ίδιος παραδέχθηκε το επικοινωνιακό φιάσκο, ο διάδοχος που είχε επιλέξει αρνήθηκε τη θέση και δήλωσε ότι ελπίζει σε εξομάλυνση μέχρι τον Σεπτέμβριο. Τον αν θα τα καταφέρει, μένει να φανεί.