Ιστορία - Πολιτισμός
Τί φοθήθηκε η Σακελλαροπούλου; Προεδρικό διάταγμα για την ημέρα μνήμης Θρακικού Ελληνισμού χωρίς παραμικρή αναφορά στη λέξη “Γενοκτονία”
Το “ημέρα Θρακικού Ελληνισμού” χωρίς αναφορά στη γενοκτονική πολιτική που οδήγησε στον εκτοπισμό και το ξεπάστρεμα των Ελλήνων της Ανατολικής Θράκης δεν λέει απολύτως τίποτα
Η 6η Απριλίου είναι μια σημαντική ημέρα μνήμης. Είναι η θλιβερή ημέρα του ξεριζωμού των Ελλήνων της Ανατολικής Θράκης το 1914, την οποία μέχρι σήμερα ο λαός θυμάται και αποκαλεί “Μαύρο Πάσχα”. Επρόκειτο για ένα πολύ καλά οργανωμένο σχέδιο των νεότουρκων και η αρχή του ξηλώματος του Ελληνισμού από τα εδάφη της καταρρέουσα οθωμανικής αυτοκρατορίας, το οποίο ολοκληρώθηκε τα χρόνια που ακολούθησαν τότε με τη μικρασιατική καταστροφή και την υπογραφή της συνθήκης της Λωζάνης με την ξεχωριστή συμφωνία ανταλλαγής πληθυσμών. Τον Δεκέμβριο του 2024 με προεδρικό διάταγμα η πρώην πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου αναγνώριζε την 6η Απριλίου ως Ημέρα Θρακικού Ελληνισμού, κατά την οποία μπορούν να λαμβάνουν εκδηλώσεις μνήμης με πανελλήνιο χαρακτήρα σε όλη την επικράτεια. Ωστόσο στο σχετικό ΦΕΚ δεν υπάρχει ούτε μία αναφορά στη λέξη “Γενοκτονία”, προφανώς γιατί ως κράτος δεν θέλουμε να ενοχλήσουμε τους Τούρκους.
Διαβάστε το σχετικό ΦΕΚ για το να διαπιστώσετε και μόνοι σας:
ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΥΠ’ ΑΡΙΘΜ. 1
Οργάνωση εκδηλώσεων μνήμης της 6ης Απριλίου, Ημέρας Θρακικού Ελληνισμού.
Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ
Έχοντας υπόψη:
1. Τις διατάξεις του άρθρου 48 του ν. 4954/2022 «Συμπληρωματικά μέτρα για την εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΕ) 2019/788 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών και του Εκτελεστικού Κανονισμού (ΕΕ) 2019/1799 της Επιτροπής για τη θέσπιση τεχνικών προδιαγραφών για τα επιμέρους επιγραμμικά συστήματα συγκέντρωσης – Διατάξεις σχετικές με την εκλογική διαδικασία και τον έλεγχο εσόδων και δαπανών κομμάτων, συνασπισμών και υποψηφίων βουλευτών και αιρετών – Λοιπές επείγουσες διατάξεις» (Α’ 136).
2. Το π.δ. 32/2024 «Διορισμός Υπουργών και Υφυπουρ γών» (Α’ 91).
3. Το άρθρο 90 του Κώδικα νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα (π.δ. 63/2005, Α’ 98), το οποίο διατηρήθηκε σε ισχύ με την περ. 22 του άρθρου 119 του ν. 4622/2019 (Α’ 133), και το γεγονός ότι από τις διατάξεις του παρόντος διατάγματος δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού.
4. Την 89/2024 γνωμοδότηση του Συμβουλίου της Επικρατείας.
Με πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών, αποφασίζουμε:
Άρθρο 1
1. Ορίζεται η 6η Απριλίου κάθε έτους ως Ημέρα Θρακικού Ελληνισμού. Οι εκδηλώσεις μνήμης έχουν πανελλήνιο χαρακτήρα και πραγματοποιούνται σε ολόκληρη την επικράτεια.
2. Εάν η 6η Απριλίου δεν συμπίπτει να είναι ημέρα Κυριακή, οι εκδηλώσεις μνήμης πραγματοποιούνται την πρώτη Κυριακή μετά την 6η Απριλίου.
Άρθρο 2
Οι εκδηλώσεις μνήμης, στις οποίες προσκαλούνται και εκπρόσωποι των θρακικών οργανώσεων και σωματείων, περιλαμβάνουν γενικό σημαιοστολισμό και φωταγώγηση των δημοσίων κτιρίων και των δημοτικών καταστημάτων, τέλεση δοξολογιών, εκφώνηση ομιλιών, και κατάθεση στεφάνων στις έδρες των Περιφερειών και Περιφερειακών Ενοτήτων.
Στο πλαίσιο των ως άνω εκδηλώσεων μπορεί να πραγματοποιούνται ημερίδες και εκδηλώσεις πολιτιστικών σωματείων είτε στη Θράκη είτε στην υπόλοιπη Ελλάδα, καθώς και ομιλίες στα σχολεία όλων των βαθμίδων και στα εκπαιδευτικά ιδρύματα.
Άρθρο 3
Το πρόγραμμα των εκδηλώσεων καταρτίζεται με απόφαση του οικείου Περιφερειάρχη.
Άρθρο 4
Η ισχύς του παρόντος διατάγματος αρχίζει από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Στον Υπουργό Εσωτερικών αναθέτουμε τη δημοσίευση και εκτέλεση του παρόντος διατάγματος.
Αθήνα, 24 Δεκεμβρίου 2024
Η Πρόεδρος της Δημοκρατίας
ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΑΚΕΛΛΑΡΟΠΟΥΛΟΥ
Ο Υπουργός Εσωτερικών
ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΛΙΒΑΝΙΟ
Το “ημέρα Θρακικού Ελληνισμού” χωρίς αναφορά στη γενοκτονική πολιτική που οδήγησε στον εκτοπισμό και το ξεπάστρεμα των Ελλήνων της Ανατολικής Θράκης δεν λέει απολύτως τίποτα. Πρόκειται για ημέρα μνήμης, γι’αυτόν τον λόγο πρέπει τα πράγματα να λέγονται με το όνομά τους και όχι με περιστροφές και ωραία λόγια, για να μην ενοχλούνται οι γενοκτόνοι με τις πράξεις των προγόνων τους.
Όσον αφορά την απελθούσα πρόεδρο; Και μόνο ότι γεννήθηκε στη Θράκη και απέφυγε την αναφορά στον όρο “γενοκτονία” δείχνει πόσο ελλιποβαρής ήταν κατά τη διάρκεια της θητείας της ως πρόεδρος της Δημοκρατίας. Για την τέως πρόεδρο, η ευχή της για την περιοχή είναι «να παραμείνει σύμβολο ομορφιάς, ποικιλομορφίας και ανθεκτικότητας», όπως είχε δηλώσει τον Ιούνιο του 2024 σε συνέδριο με τίτλο «Κλιματική Ανθεκτικότητα και Τοπική Κοινωνία».
Το Μαύρο Πάσχα της Ανατολικής Θράκης
Στις 6 Απριλίου 1914, το «Μαύρο» Πάσχα για τους Θρακιώτες, οι Νεότουρκοι εκδίωξαν τους Έλληνες πολλών χωριών της επαρχίας Αρκαδιούπολης, Βιζύης και άλλων περιοχών της Θράκης. Η γενοκτονική συμπεριφορά των Νεοτούρκων ήταν αποτέλεσμα ενός οργανωμένου και μεθοδικά μελετημένου σχεδίου, όπως προκύπτει από τα τουρκικά αρχεία: Με βίαια μέσα, με εμπορικό αποκλεισμό, με βαριά φορολογία, λεηλασίες περιουσιών, τρομοκρατικές και δολοφονικές επιθέσεις, υποχρεωτικής στράτευσης, ατιμώσεις, ομαδικές σφαγές, εκτοπισμούς καταναγκαστική εργασία (τάγματα εργασίας) εξανάγκασαν τους Θρακιώτες να εγκαταλείψουν την Αν. Θράκη.

Από τον Απρίλιο του 1915 150.000 Θρακιώτες από τη Μακρά Γέφυρα, τη Μάδυτο, την Καλλίπολη, τις Σαράντα Εκκλησιές, τη Ραιδεστό, το Σκοπό και άλλες περιοχές της Ανατολικής Θράκης εκτοπίστηκαν από τους Νεότουρκους στη Μικρά Ασία και ελάχιστοι από αυτούς επέζησαν από τις πορείες στα τάγματα εργασίας, όπως και χιλιάδες άλλοι Μικρασιάτες και Πόντιοι αδελφοί μας.
Ο συνολικός πληθυσμός των εξόριστων Ελλήνων της Ανατολικής Θράκης που εκτοπίστηκαν μέχρι και το τέλος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου έφτασε τελικά τις 220.000 ψυχές, σύμφωνα με στοιχεία του Οικουμενικού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως.

Τις απαρχές των διωγμών του Θρακικού Ελληνισμού τις βρίσκουμε στο χώρο της Βορ. Θράκης (Ανατ. Ρωμυλίας) το 1906. Τότε που οι Βούλγαροι με την εθνικιστική τους μανία οργάνωσαν τις σφαγές και τις διώξεις στην Αγχίαλο και σε άλλες πόλεις σε βάρος του ελληνικού στοιχείου που εξανάγκασαν πολλούς Έλληνες να καταφύγουν στην τουρκοκρατούμενη Ανατολική και Δυτική Θράκη και οι περισσότεροι στην ελεύθερη Ελλάδα.

Τότε το Οικουμενικό Πατριαρχείο είχε κλείσει τα σχολεία και τις εκκλησίες, κήρυξε γενικό πένθος και την Μεγάλη του Χριστού Εκκλησία εν διωγμώ, υψώνοντας παράλληλα φωνή έντονης διαμαρτυρίας προς την υψηλή Πύλη και τις πρεσβευτικές αρχές των Μεγάλων Δυνάμεων.
Η Ανατολική Θράκη γνώρισε την απελευθέρωση από τον Ελληνικό Στρατό τον Αύγουστο του 1920 και παρέμεινε ελεύθερη μέχρι τον Οκτώβριο του 1922, οπότε αποχώρησαν οι Έλληνες στρατιώτες και μαζί με αυτούς και πολλοί Θρακιώτες για να αποφύγουν τα αντίποινα των Τούρκων. Ο ξεριζωμός των Ελλήνων της Ανατολικής Θράκης ολοκληρώθηκε το 1923 με την Ανταλλαγή των πληθυσμών.

Η απόφαση για την καθιέρωση σε πανελλήνια κλίμακα της 6ης Απριλίου ως «Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας του Θρακικού Ελληνισμού» εγκρίθηκε με σχετικό ψήφισμα στο ‘‘7ο Παγκόσμιο Συνέδριο Θρακών’’ που διεξήχθη στο Διδυμότειχο τον Ιούνιο του 2006.
Ο ιστορικός Κωνσταντίνος Βακαλόπουλος για την Θρακική Γενοκτονία
Η Θρακική Γενοκτονία είναι ιστορικά αποδεδειγμένη και επιστημονικά τεκμηριωμένη, αν και αποσιωπημένη και ελάχιστα μνημονευμένη από την Ελληνική ιστοριογραφία, όπως αναφέρει ο ιστορικός Κωνσταντίνος Βακαλόπουλος, Καθηγητής του Α.Π.Θ.

Ο ίδιος καθηγητής σημειώνει με έμφαση ότι “η αφετηρία των διωγμών και της Γενοκτονίας του Ελληνισμού της Μ. Ασίας και αργότερα του Πόντου υπήρξε ο χώρος της Ανατολικής Θράκης. Εκεί δοκίμασαν και εφάρμοσαν για πρώτη φορά το μοντέλο των μετατοπίσεων (και διωγμών) των Ελληνικών πληθυσμών και των εθνικών εκκαθαρίσεων, εκεί επέβαλαν τη γενοκτονική τους συμπεριφορά και εκεί αξιοποίησαν τα θλιβερά αποτελέσματα των πειραμάτων τους, ώστε να τα επεκτείνουν σχεδόν αμέσως (και με μεγαλύτερη επιτυχία) στη Δυτική Μικρασία και αργότερα σε κραυγαλέο βαθμό (και μεγαλύτερη αγριότητα) στον Πόντο”.

Οι σύγχρονοι Τούρκοι για την Θρακική Γενοκτονία
Το έγκλημα της Γενοκτονίας του Ελληνισμού της Ανατολής (Πόντου, Μ. Ασίας, Θράκης) αποκαλύπτουν και ομολογούν ακόμη και σύγχρονοι Τούρκοι ιστορικοί συγγραφείς, όπως ο Φονάτ Ντουντάρ, που μελετά, με πάθος και καθάριο βλέμμα, τα πρόσφατα αποχαρακτηρισθέντα Τουρκικά Αρχεία της εποχής εκείνης.
Πρόσφατα εκδόθηκε το τρίτο έργο του για το θέμα αυτό με τίτλο: “Η εθνοτική μηχανική των Νεότουρκων και ο εκτουρκισμός της Ανατολίας” (1913 – 1918). Ο Φονάτ Ντουντάρ ο “εκσκαφέας αρχείων”, όπως αυτοαποκαλείται, ομολογεί σε σχετική συνέντευξή του: “Με ενδιαφέρει, μεταξύ άλλων, το πώς η εξουσία κατέγραψε στα επίσημα έγγραφά της τις βιαιότητες που η ίδια σχεδίασε και εκτέλεσε (και που φυσικά η ίδια ποτέ δεν το παραδέχθηκε). Είχα την τύχη να είμαι ο πρώτος ερευνητής που διάβασε ορισμένα αρχεία, τα οποία αποχαρακτηρίστηκαν πρόσφατα. Τα αρχεία αυτά λοιπόν παρουσιάζουν λεπτομερώς τα στάδια που σχεδίου δράσης εναντίον του Ρωμιών που κατάρτισε το καθεστώς των Νεοτούρκων.” (με τη βοήθεια γερμανών στρατηγών).
Λεπτομέρειες για τη Γενοκτονία αυτή του Θρακικού Ελληνισμού μας δίνουν και οι εκθέσεις προς το Οικουμενικό Πατριαρχείο των κατά τόπους Μητροπολιτών, καθώς και το βιβλίο με τίτλο: “Μαύρη βίβλος” που εξέδωσε το Πατριαρχείο το 1919.
Μαρτυρίες αποκαλύπτουν την αγριότητα των Τούρκων εναντίον των Ελλήνων Θρακιωτών
Η μαρτυρία της Ασπασίας Κωνσταντινίδου, κατοίκου της Στράντζας, είναι χαρακτηριστική:
«Το πρωί της 6ης Απριλίου, ο δεκανέας μαζί με χωροφύλακες, έχοντας τα σπαθιά γυμνά και κρατώντας μαστίγια, μετέβησαν στην αγορά και με γροθιές και λακτίσματα ανάγκασαν τους χωρικούς να κλείσουν τα καταστήματά τους. Διέταξαν να φύγουν οι εκατόν πενήντα οικογένειες την επόμενη μέρα και οι υπόλοιπες τη μεθεπόμενη. Ένας από τους νέους που ρώτησε «και γιατί να φύγουμε;» ξυλοκοπήθηκε ο δύστυχος ανελέητα. Κατόπιν, διέρχονταν στις συνοικίες μαζί με Οθωμανούς πρόσφυγες οι οποίοι λιθοβολούσαν τα χριστιανικά σπίτια και φώναζαν «Θα φύγετε ή θα περάσετε από το σπαθί, άπιστα γουρούνια».
(…)Έναν χωρικό, το Δημήτριο Γεωργή, με το πρόσχημα ότι χρωστούσε φόρο για τα ζώα του, τον έσυραν στις φυλακές. Ο 12χρονος γιος του, Απόστολος, ακολουθούσε κλαίγοντας τον πατέρα του για να τον σώσει. Οι χωροφύλακες ζητούσαν 17 λίρες, αλλά ο δυστυχής δεν είχε ούτε οβολό, με αποτέλεσμα να τον ξυλοκοπήσουν μέχρι λιποθυμίας. Όταν συνήλθε, βρισκόταν στο δρόμο γυμνός κι ένας χωροφύλακας του είπε: «φύγε και ο γιος σου θα πληρώσει το χρέος σου». Και ο μικρός Απόστολος αφέθηκε στα χέρια των αιμοβόρων αυτών τεράτων. (…) Μετά από δύο ώρες περπάτημα, φθάσαμε σε ένα βαθύ και στενό φαράγγι όπου βρήκαμε τον δεκανέα Ισμαήλ με έναν αριθμό προσφύγων, που προφανώς μας περίμεναν. Μόλις μας είδε, διέταξε τους οδηγούς μας να σταματήσουν και σέρνοντας τις γυναίκες από τα κάρα, τις κακοποίησαν θηριωδώς. Τράβηξαν τα σκουλαρίκια που φορούσαν κόβοντας τα αυτιά τους. Τις υποχρέωσαν να ξεντυθούν για να πάρουν τα κολιέ τους τραβώντας τα με τόση βία που έκοψαν το λαιμό μιας γυναίκας κάνοντας το αίμα να ρέει ποτάμι».

GEOPOLITICO
Γιατί ο Σμαραγδής διάλεξε τον Κολοκοτρώνη μετά τον Καποδίστρια
Ο Γιάννης Σμαραγδής μιλά στους «Διαλόγους» του Best TV για την ταινία που ετοιμάζει με ήρωα τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη. Εξηγεί σε ποιο στάδιο βρίσκεται το σενάριο, πότε μπορούν να αρχίσουν τα γυρίσματα στην Πελοπόννησο και σε ποιους σχεδιάζει να αφιερώσει το έργο.
Μετά τον «Καποδίστρια», ο Γιάννης Σμαραγδής στρέφει την κάμερά του στον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη. Μιλώντας στους «Διαλόγους» του Best TV, είπε ότι το σενάριο έχει ολοκληρωθεί και ότι η ταινία σχεδιάζεται να γυριστεί εξ ολοκλήρου στην Πελοπόννησο. Τοποθέτησε την έναρξη των γυρισμάτων σε ορίζοντα διετίας, εφόσον εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση.
Ο Κολοκοτρώνης που θέλει να δείξει
Στην πρεμιέρα της 22ης σεζόν των «Διαλόγων», ο Σμαραγδής είπε ότι βρίσκεται στην έβδομη γραφή του σεναρίου για τον Γέρο του Μοριά. Θύμισε ότι το σενάριο του «Καποδίστρια» το ξαναέγραψε, όπως είπε, 70 φορές. Για τη νέα παραγωγή σκοπεύει να απευθυνθεί και σε ανθρώπους της Πελοποννήσου που θα ήθελαν να τη στηρίξουν.
Ο σκηνοθέτης περιέγραψε τον Κολοκοτρώνη ως τον στρατιωτικό ηγέτη που με λιγότερες δυνάμεις και ευφυή στρατηγήματα νίκησε στα Δερβενάκια. Θυμήθηκε τον παραλληλισμό που έκανε ο Δημήτρης Λιαντίνης ανάμεσα στον Δούρειο Ίππο, τη Σαλαμίνα και τα Δερβενάκια. Στη δική του ανάγνωση, ο Καποδίστριας είναι ο οραματιστής της συγκρότησης του κράτους και ο Κολοκοτρώνης ο λαϊκός ηγέτης που με τη στρατηγική του έδωσε στον Αγώνα τη δυνατότητα να επιβιώσει.
Αφετηρία της ταινίας, όπως είπε, ήταν μια διήγηση για τα τελευταία χρόνια του Κολοκοτρώνη. Σύμφωνα με αυτήν, ο Γέρος του Μοριά κατέβηκε στην Πελοπόννησο, ζήτησε συγγνώμη από όσους είχε αδικήσει και συγχώρεσε όσους τον είχαν αδικήσει. Ο Σμαραγδής στάθηκε και στη στάση που αποδίδει στον Κολοκοτρώνη απέναντι στους δολοφόνους του γιου του Πάνου. Τη συνέδεσε με το βλέμμα του Αισχύλου στους «Πέρσες» και την ικανότητα να αναγνωρίζει κανείς τον πόνο του ηττημένου.
Ο «Καποδίστριας», το κοινό και η πολιτική ηγεσία
«Ο Καποδίστριας είναι ο ανώτερος εαυτός μας», είπε ο Σμαραγδής. Σε αυτή την εικόνα απέδωσε τη συγκίνηση των θεατών, που εκφράστηκε με δάκρυα και χειροκροτήματα στις αίθουσες. Θυμήθηκε τη δική του συγκίνηση στα γυρίσματα και χαρακτήρισε το συναίσθημα κινητήρια δύναμη της τέχνης. Κατά την εκτίμησή του, οι αρνητικές κριτικές έφεραν τελικά περισσότερο κόσμο στις αίθουσες.
Συνέδεσε την απήχηση του πρώτου Κυβερνήτη με την ανάγκη για ηγεσία που δίνει ηθικό παράδειγμα. Μίλησε για τη διαφθορά, την έλλειψη εμπιστοσύνης στη Δικαιοσύνη και την πολιτική αδράνεια, ενώ άσκησε κριτική στο σύνολο της πολιτικής ηγεσίας για τη στάση της απέναντι στην Τουρκία. Αναφέρθηκε επίσης στη δική του διαδρομή στην Αριστερά και στη φιλία του με τον Λεωνίδα Κύρκο. Στις κινητοποιήσεις για τα Τέμπη διέκρινε μια κοινωνία που εξακολουθεί να αντιδρά και, κατά τη γνώμη του, αναζητά πολιτική έκφραση.
Η χρηματοδότηση και η αφιέρωση
Ο Σμαραγδής απέδωσε καθοριστικό ρόλο στον Ευάγγελο Στασινόπουλο και στο Κοινωφελές Ίδρυμα Κοινωνικού και Πολιτιστικού Έργου για την έναρξη της παραγωγής του «Καποδίστρια». Θύμισε και τη συμβολή των πολιτών στη χρηματοδότηση, αναφέροντας την περίπτωση ενός ανθρώπου που έδωσε ένα ευρώ. Αν προχωρήσει η νέα ταινία, είπε ότι θα την αφιερώσει στον Στασινόπουλο και στη σύζυγό του, της οποίας την παρουσία αισθάνεται ακόμη στη δουλειά του.
Όπως ανέφερε, το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου είχε απορρίψει τον «Καποδίστρια». Ο ίδιος βλέπει σήμερα αλλαγή στη χρηματοδοτική πολιτική υπέρ της ελληνικής θεματολογίας, την οποία απέδωσε στη Λίνα Μενδώνη και στον Λεωνίδα Χριστόπουλο. Στην αρχή της συζήτησης είχε συνδέσει την επιμονή του στην ελληνική θεματολογία με μια σύγχρονη αγωνία. Σε μια εποχή τεχνητής νοημοσύνης και ρομπότ, είπε, ο πολιτισμός οφείλει να κρατήσει στο κέντρο του τον άνθρωπο.
GEOPOLITICO
Πώς οι Ναζί χειραγωγούσαν την κοινή γνώμη στην κατεχόμενη Ελλάδα – Το περιοδικό «Σύνθημα» και ο μηχανισμός προπαγάνδας του Γ’ Ράιχ
Πώς επιχείρησε η ναζιστική Γερμανία να επηρεάσει την κοινή γνώμη στην κατεχόμενη Ελλάδα μέσα από τον περιοδικό Τύπο; Τον μηχανισμό προπαγάνδας του Γ΄ Ράιχ και τον ρόλο του εικονογραφημένου περιοδικού «Signal», που κυκλοφορούσε στην Ελλάδα ως «Σύνθημα», εξετάζει ο Ηλίας Θ. Χρηστίδης στο νέο του βιβλίο από τις Εκδόσεις Ινφογνώμων. Αξιοποιώντας μια σπάνια, σχεδόν πλήρη συλλογή τευχών, ο συγγραφέας φωτίζει τη δράση των μονάδων προπαγάνδας της Βέρμαχτ και αποκαλύπτει πώς η φωτογραφία, η δημοσιογραφική αφήγηση και η εικονογράφηση μετατράπηκαν σε εργαλεία ιδεολογικής χειραγώγησης κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Μια λιγότερο γνωστή πτυχή της γερμανικής Κατοχής στην Ελλάδα, τον οργανωμένο μηχανισμό προπαγάνδας των Ναζί μέσω του περιοδικού Τύπου, φωτίζει το νέο βιβλίο του Ηλία Θ. Χρηστίδη, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ινφογνώμων. Με επίκεντρο την ελληνική έκδοση του γερμανικού περιοδικού Signal, που κυκλοφορούσε με τον τίτλο «Σύνθημα», η μελέτη αποκαλύπτει πώς η εικόνα, η φωτογραφία και ο δημοσιογραφικός λόγος επιστρατεύθηκαν για να επηρεάσουν την κοινή γνώμη και να εξυπηρετήσουν τους στρατηγικούς στόχους της ναζιστικής Γερμανίας κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Το βιβλίο, με τίτλο «Ο ναζιστικός μηχανισμός προπαγάνδας και ο πολεμικός περιοδικός Τύπος: Η περίπτωση του περιοδικού SIGNAL-ΣΥΝΘΗΜΑ στην ελληνική έκδοση», κυκλοφόρησε στις 12 Νοεμβρίου 2026 και αποτελεί μια ιστορική μελέτη για τη λειτουργία της ναζιστικής προπαγάνδας στην κατεχόμενη Ελλάδα.
Μέσα από μια σπάνια και σχεδόν πλήρη συλλογή τευχών του περιοδικού, ο συγγραφέας επιχειρεί να ανασυνθέσει τον τρόπο με τον οποίο η γερμανική πολεμική μηχανή αξιοποίησε τα έντυπα μέσα ενημέρωσης ως εργαλεία ιδεολογικής επιρροής και ψυχολογικής προπαγάνδας.
Το «Signal» και η ελληνική έκδοση «Σύνθημα»
Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η προπαγάνδα αποτέλεσε σημαντικό μέρος της γερμανικής πολεμικής προσπάθειας. Η επιρροή στην κοινή γνώμη, η παρουσίαση των στρατιωτικών επιχειρήσεων και η διαμόρφωση της εικόνας του πολέμου δεν περιορίζονταν στα επίσημα ανακοινωθέντα, αλλά επεκτείνονταν στον Τύπο και στα εικονογραφημένα περιοδικά.
Χαρακτηριστική περίπτωση αποτέλεσε το γερμανικό περιοδικό Signal, ένα έντυπο ποικίλης ύλης που ακολουθούσε τα πρότυπα του αμερικανικού περιοδικού Life.
Το Signal δεν περιορίστηκε στη Γερμανία. Κυκλοφόρησε σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων και η κατεχόμενη Ελλάδα, όπου εκδιδόταν με τον τίτλο «Σύνθημα».
Το περιεχόμενο του περιοδικού, οι φωτογραφίες, οι λεζάντες και η συνολική παρουσίαση των θεμάτων αποτελούσαν μέρος ενός οργανωμένου προπαγανδιστικού συστήματος.
Όπως αναδεικνύεται στη μελέτη του Ηλία Χρηστίδη, η χρήση ελκυστικού φωτογραφικού υλικού και δημοσιογραφικών τεχνικών είχε στόχο να καταστήσει αποτελεσματικότερη τη διάδοση των μηνυμάτων της ναζιστικής προπαγάνδας.
Οι μονάδες προπαγάνδας της Βέρμαχτ και ο πόλεμος της πληροφορίας
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αναφορά του βιβλίου στις Propaganda Kompanien, τις μονάδες προπαγάνδας της Βέρμαχτ.
Πρόκειται για έναν μηχανισμό λιγότερο γνωστό στο ευρύ ελληνικό κοινό, ο οποίος διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στην παραγωγή και διάδοση προπαγανδιστικού υλικού κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Η μελέτη εξετάζει τη θέση των μονάδων αυτών στο ευρύτερο σύστημα ενημέρωσης και προπαγάνδας της ναζιστικής Γερμανίας, αναδεικνύοντας τη σύνδεση ανάμεσα στις στρατιωτικές επιχειρήσεις και στη διαχείριση της πληροφορίας.
Η φωτογραφία, τα πολεμικά ρεπορτάζ και η επιλεκτική παρουσίαση των γεγονότων εντάσσονταν σε μια οργανωμένη προσπάθεια επηρεασμού των αντιλήψεων για την εξέλιξη του πολέμου.
Μέσα από την περίπτωση του «Συνθήματος», ο συγγραφέας αναδεικνύει τη σημασία που απέδιδε το ναζιστικό καθεστώς στην αξιοποίηση του περιοδικού Τύπου ως μέσου πολιτικής και ιδεολογικής επιρροής.
Σπάνια ιστορικά τεκμήρια και εξώφυλλα της Κατοχής
Ένα από τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά της νέας έκδοσης είναι η αξιοποίηση μιας σχεδόν πλήρους συλλογής τευχών της ελληνικής έκδοσης του Signal.
Ο Ηλίας Χρηστίδης χρησιμοποιεί το υλικό αυτό ως βάση για την ιστορική του έρευνα, εξετάζοντας τόσο το περιεχόμενο όσο και τις τεχνικές παρουσίασης των προπαγανδιστικών μηνυμάτων.
Το δεύτερο μέρος του βιβλίου περιλαμβάνει το σύνολο των εξωφύλλων και οπισθοφύλλων της ελληνικής έκδοσης «Σύνθημα» σε ψηφιακή μορφή, όπως αυτά κυκλοφόρησαν κατά την περίοδο της γερμανικής Κατοχής.
Το συγκεκριμένο υλικό προσφέρει στον αναγνώστη τη δυνατότητα να προσεγγίσει άμεσα τα ιστορικά τεκμήρια της εποχής και να διαπιστώσει πώς η εικονογράφηση, η αισθητική και η δημοσιογραφική παρουσίαση χρησιμοποιήθηκαν για την προώθηση της ναζιστικής προπαγάνδας.
Παράλληλα, η έκδοση εμπλουτίζει την ελληνική βιβλιογραφία γύρω από την κατοχική προπαγάνδα, παρουσιάζοντας πτυχές ενός μηχανισμού που λειτούργησε παράλληλα με τη στρατιωτική και πολιτική παρουσία της Γερμανίας στην Ελλάδα.
Ποιος είναι ο συγγραφέας Ηλίας Θ. Χρηστίδης
Ο Ηλίας Χρηστίδης γεννήθηκε το 1976 και μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη.
Είναι υποψήφιος διδάκτορας στη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων και κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών του Τμήματος Ιστορίας του Ιονίου Πανεπιστημίου. Παράλληλα, έχει αποφοιτήσει από το πρόγραμμα «Σπουδές στον Ευρωπαϊκό Πολιτισμό» του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου.
Είναι εν ενεργεία στρατιωτικός, με υπηρεσία σε ακριτικές μονάδες του Έβρου και σε μονάδες Ειδικών Δυνάμεων.
Στο πλαίσιο της στρατιωτικής του σταδιοδρομίας υπηρέτησε στην Ελληνική Δύναμη Κοσόβου (ΕΛΔΥΚΟ) το 1999 και το 2004, ενώ το 2006 συμμετείχε στην ευρωπαϊκή στρατιωτική επιχείρηση EUFOR ALTHEA στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, ως μέλος Ομάδας Συνδέσμου και Παρατήρησης (Liaison Observation Team – LOT).
Επιπλέον, υπηρέτησε επί τρία χρόνια σε θέση του ΝΑΤΟ στη Μαδρίτη της Ισπανίας.
Παράλληλα με τη στρατιωτική του ιδιότητα, είναι συλλέκτης ιστορικών τεκμηρίων του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, με το ερευνητικό του ενδιαφέρον να επικεντρώνεται στην προπαγάνδα κατά την περίοδο της γερμανικής Κατοχής.
Μια μελέτη για την προπαγάνδα και την ιστορική μνήμη
Η έκδοση έρχεται να αναδείξει μια διάσταση του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου που συχνά βρίσκεται στη σκιά των στρατιωτικών επιχειρήσεων: τη συστηματική προσπάθεια επηρεασμού της κοινής γνώμης μέσω της πληροφορίας.
Το βιβλίο παρουσιάζει τον τρόπο με τον οποίο ένας οργανωμένος κρατικός και στρατιωτικός μηχανισμός αξιοποίησε τα μέσα ενημέρωσης για την προβολή της δικής του εικόνας του πολέμου.
Η εξέταση της ελληνικής έκδοσης του Signal αποκτά ιδιαίτερη ιστορική σημασία, καθώς προσφέρει τεκμήρια για τις μεθόδους με τις οποίες επιχειρήθηκε η διάδοση της ναζιστικής προπαγάνδας στην κατεχόμενη Ελλάδα.
Με την αξιοποίηση πρωτογενούς έντυπου υλικού, η μελέτη του Ηλία Χρηστίδη συμβάλλει στην τεκμηρίωση ενός λιγότερο προβεβλημένου κεφαλαίου της κατοχικής ιστορίας.
Στοιχεία έκδοσης
Τίτλος: Ο ναζιστικός μηχανισμός προπαγάνδας και ο πολεμικός περιοδικός Τύπος
Συγγραφέας: Ηλίας Θ. Χρηστίδης
Εκδόσεις: Ινφογνώμων
Ημερομηνία κυκλοφορίας: 12 Νοεμβρίου 2026
Σελίδες: 150
ISBN: 978-618-5970-31-4
Τιμή: 13,50 €
GEOPOLITICO
Η στάση της Τουρκίας στη Δυτική Θράκη από το 1920 έως το 1960 – Παρουσίαση του βιβλίου του Δημήτρη Ασημακόπουλου στη Θεσσαλονίκη
Η ιστορική διαδρομή της τουρκικής πολιτικής στη Δυτική Θράκη, από το 1920 έως το 1960, και ο ρόλος της μουσουλμανικής μειονότητας στους στρατηγικούς σχεδιασμούς της Άγκυρας αποτελούν το αντικείμενο του νέου βιβλίου του Δημητρίου Ασημακόπουλου, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ινφογνώμων. Η μελέτη προσεγγίζει τέσσερις δεκαετίες ελληνοτουρκικών σχέσεων μέσα από τη θεωρία του πολιτικού ρεαλισμού, αναλύοντας ζητήματα ισχύος, διπλωματίας και πολιτικής επιρροής. Το βιβλίο θα παρουσιαστεί το Σάββατο 21 Νοεμβρίου 2026, στις 19:00, στην Καλαμαριά Θεσσαλονίκης, με τη συμμετοχή του Παναγιώτη Εσκίογλου, του Άγγελου Ιλαρίδη και του συγγραφέα.
Μια ιστορική και γεωπολιτική προσέγγιση της τουρκικής πολιτικής στη Δυτική Θράκη, από το 1920 έως το 1960, βρίσκεται στο επίκεντρο της παρουσίασης του νέου βιβλίου του Δημητρίου Ασημακόπουλου, που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Ινφογνώμων. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 21 Νοεμβρίου 2026, στις 19:00, στο COFFICE Books & Coffee, στην Καλαμαριά Θεσσαλονίκης, με ομιλητές τον ομότιμο καθηγητή του ΑΠΘ Παναγιώτη Εσκίογλου, τον επίτιμο γενικό επιθεωρητή Στρατού Άγγελο Ιλαρίδη και τον συγγραφέα.
Το βιβλίο, με τίτλο «Η στάση της Τουρκίας στη Δυτική Θράκη (1920-1960) – Θεωρία Διεθνών Σχέσεων & Εξωτερική Πολιτική», εξετάζει μία από τις πλέον ευαίσθητες πτυχές των ελληνοτουρκικών σχέσεων, εστιάζοντας στην περίοδο κατά την οποία διαμορφώθηκαν βασικά χαρακτηριστικά της πολιτικής της Άγκυρας απέναντι στη Δυτική Θράκη και τη μουσουλμανική μειονότητα.
Η Δυτική Θράκη στο επίκεντρο της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης
Η Θράκη υπήρξε διαχρονικά περιοχή με ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία, στην οποία οι ελληνοτουρκικές σχέσεις επηρεάστηκαν από διεθνείς συνθήκες, διπλωματικές συμφωνίες, περιφερειακές ισορροπίες και ανταγωνισμούς ισχύος.
Στο έργο του, ο Δημήτριος Ασημακόπουλος επιχειρεί να αναδείξει τις πολιτικές και στρατηγικές διεργασίες που καθόρισαν τη στάση της Τουρκίας απέναντι στη Δυτική Θράκη κατά την περίοδο 1920-1960.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον τρόπο με τον οποίο η μουσουλμανική μειονότητα εντάχθηκε σταδιακά στους ευρύτερους σχεδιασμούς της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής, αποκτώντας, πέρα από τη θρησκευτική της διάσταση, σημασία ως παράγοντας πολιτικής και στρατηγικής επιρροής.
Η μελέτη εξετάζει τις εξελίξεις μέσα από το πρίσμα των διμερών σχέσεων Ελλάδας και Τουρκίας, επιχειρώντας να συνδέσει τα ιστορικά γεγονότα με τις διπλωματικές επιδιώξεις και τις ευρύτερες διεθνείς συγκυρίες.
Η θεωρία του πολιτικού ρεαλισμού και η τουρκική εξωτερική πολιτική
Ένα από τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του βιβλίου είναι ότι δεν περιορίζεται στην καταγραφή ιστορικών γεγονότων.
Ο συγγραφέας αξιοποιεί τη θεωρία των διεθνών σχέσεων και κυρίως τις αρχές του πολιτικού ρεαλισμού, προκειμένου να ερμηνεύσει τη συμπεριφορά των κρατών και τους παράγοντες που καθορίζουν τις επιλογές τους.
Στο πλαίσιο αυτό εξετάζονται ζητήματα όπως η κρατική ισχύς, οι στρατηγικές επιδιώξεις, οι συμμαχίες, η προπαγάνδα και τα όρια της διεθνούς συνεργασίας.
Η προσέγγιση αυτή επιχειρεί να προσφέρει μια βαθύτερη κατανόηση των ελληνοτουρκικών σχέσεων, αναδεικνύοντας πώς οι ανταγωνισμοί επιρροής μπορούν να επηρεάσουν την εξωτερική πολιτική και τη διαχείριση μειονοτικών ζητημάτων.
Παράλληλα, η ιστορική εξέταση της περιόδου 1920-1960 προσφέρει ένα πλαίσιο αναφοράς για την κατανόηση της διαχρονικής σημασίας που αποδίδει η Άγκυρα στη Δυτική Θράκη.
Παρουσίαση το Σάββατο 21 Νοεμβρίου στην Καλαμαριά
Η παρουσίαση του βιβλίου θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 21 Νοεμβρίου 2026, στις 19:00, στον χώρο COFFICE Books & Coffee, στην οδό Αιγαίου 62, στην Καλαμαριά Θεσσαλονίκης.
Την εκδήλωση διοργανώνουν από κοινού οι Εκδόσεις Ινφογνώμων και το COFFICE Books & Coffee.
Για το βιβλίο θα μιλήσουν:
-
Παναγιώτης Εσκίογλου, ομότιμος καθηγητής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
-
Άγγελος Ιλαρίδης, επίτιμος γενικός επιθεωρητής Στρατού.
-
Δημήτριος Ασημακόπουλος, συγγραφέας του βιβλίου και διδάκτορας Διεθνών Σχέσεων.
Η παρουσίαση προσφέρει την ευκαιρία για συζήτηση γύρω από την ιστορική εξέλιξη της τουρκικής πολιτικής στη Θράκη, τη σημασία της περιοχής για την Ελλάδα και τον ρόλο που διαδραματίζουν οι μειονότητες στις διεθνείς σχέσεις.
Ποιος είναι ο συγγραφέας Δημήτριος Ασημακόπουλος
Ο Δημήτριος Ασημακόπουλος γεννήθηκε το 1985 στην Αθήνα και μεγάλωσε στο Διδυμότειχο του Έβρου.
Είναι διδάκτορας Διεθνών Σχέσεων και κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου του Τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς. Παράλληλα, είναι απόφοιτος του Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης, με ειδίκευση στην Ιστορία.
Έχει μετεκπαιδευτεί στην Ελλάδα, στις Ηνωμένες Πολιτείες και σε κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε ζητήματα εθνικής και διεθνούς ασφάλειας, υπηρεσιών επιβολής του νόμου, διαχείρισης της μετανάστευσης και προστασίας συνόρων.
Τα επιστημονικά και ερευνητικά του ενδιαφέροντα επικεντρώνονται στις διεθνείς σχέσεις, την εξωτερική πολιτική, τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, τις σπουδές πληροφόρησης, τη δράση των υπηρεσιών πληροφοριών και τη λειτουργία των υπηρεσιών επιβολής του νόμου.
Ένα βιβλίο για την ιστορία και τη γεωπολιτική της Θράκης
Το βιβλίο «Η στάση της Τουρκίας στη Δυτική Θράκη (1920-1960)» κυκλοφόρησε στις 26 Οκτωβρίου 2026 από τις Εκδόσεις Ινφογνώμων.
Πρόκειται για μελέτη 340 σελίδων, η οποία συνδυάζει την ιστορική προσέγγιση με τη θεωρητική ανάλυση της εξωτερικής πολιτικής.
Μέσα από την εξέταση μιας κρίσιμης τεσσαρακονταετίας, ο συγγραφέας επιχειρεί να αναδείξει τις ιστορικές ρίζες της τουρκικής πολιτικής στη Δυτική Θράκη και να προσφέρει εργαλεία ερμηνείας της συμπεριφοράς των κρατών στο διεθνές σύστημα.
Πληροφορίες παρουσίασης
Σάββατο 21 Νοεμβρίου 2026
19:00
COFFICE Books & Coffee, Αιγαίου 62, Καλαμαριά Θεσσαλονίκης
2310 403550
Εκδόσεις Ινφογνώμων – 340 σελίδες – 17,90 €
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
GEOPOLITICO3 μήνες πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
GEOPOLITICO1 εβδομάδα πρινΤι αναφέρει η διακοίνωση της Γαλλίας στην Τουρκία: «Δεν εμπλεκόμαστε στις διαφορές σας με την Ελλάδα»
-
Αναλύσεις3 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
GEOPOLITICO3 μήνες πρινΙνδός στρατηγός προειδοποιεί τον Ερντογάν: «Θα κάνουμε κομμάτια κάθε τουρκική αρμάδα που θα σπεύσει να βοηθήσει το Πακιστάν»
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΣύμβαση ΟΗΕ της Βαρκελώνης: “Άγκυρα, έχεις υπογράψει”! “Αθήνα για ποιον λόγο σιωπάς”;
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΠροσχέδιο Νόμου, για “ΑΟΖ και 12 μίλια” των ακαδημαϊκών χαρτών: ΟΗΕ-Σεβίλλης
