Αναλύσεις
Στα πρόθυρα «Τρίτου Πολέμου»: ΗΠΑ και Ισραήλ σχεδιάζουν πλήγματα – Το Ιράν απειλεί με «ασύμμετρο» χτύπημα
Τα μαύρα σύννεφα ενός νέου, ολομέτωπου πολέμου αρχίζουν να σκεπάζουν και πάλι τον Κόλπο. Οι Financial Times γράφουν ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εξετάζουν σχέδια για μια νέα, μαζική εκστρατεία βομβαρδισμών εναντίον ιρανικών πολιτικών και ενεργειακών υποδομών, όπως σταθμών παραγωγής ενέργειας, καθώς και τη δολοφονία Ιρανών πολιτικών και στρατιωτικών ηγετών, με στόχο την αναβίωση του αρχικού στόχου του πολέμου: την ανατροπή της Ισλαμικής Δημοκρατίας».
Με επιθέσεις στις πετρελαϊκές υποδομές στις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, στα υποθαλάσσια καλώδια, σε κέντρα δεδομένων και τεχνητής νοημοσύνης έως και επτά χωρών του Κόλπου, απείλησε η Τεχεράνη, αν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εξαπολύσουν νέο κύμα μαζικών βομβαρδισμών στο ιρανικό έδαφος.
Την απειλή αυτή διατύπωσε ο Μοχσέν Ρεζάι, Γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν και βετεράνος υποστράτηγος των Φρουρών της Επανάστασης, ο οποίος είναι επίσης και η «φωνή» του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, Μουζτάμπα Χαμενεϊ στο συμβούλιο.
Ανάλογες απειλές εξακόντισε και ο επικεφαλής του τακτικού στρατού του Ιράν, στρατηγός Αμίρ Χαταμί, ο οποίος τόνισε στο πρακτορείο ειδήσεων Tasnim, ότι η Τεχεράνη είναι «πλήρως προετοιμασμένη για ασύμμετρο πόλεμο».
ΗΠΑ και Ισραήλ ετοιμάζουν νέα πολεμική εκστρατεία
Τα μαύρα σύννεφα ενός νέου, ολομέτωπου πολέμου αρχίζουν να σκεπάζουν και πάλι τον Κόλπο. Οι Financial Times γράφουν ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εξετάζουν σχέδια για μια νέα, μαζική εκστρατεία βομβαρδισμών εναντίον ιρανικών πολιτικών και ενεργειακών υποδομών, όπως σταθμών παραγωγής ενέργειας, καθώς και τη δολοφονία Ιρανών πολιτικών και στρατιωτικών ηγετών, με στόχο την αναβίωση του αρχικού στόχου του πολέμου: την ανατροπή της Ισλαμικής Δημοκρατίας».
Το Ιράν προειδοποίησε ότι έχει πάρει σημαντικά στρατιωτικά μαθήματα από τον πόλεμο που ξεκίνησε με τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, από την πλευρά τους, στέλνουν περισσότερα στρατιωτικά μέσα στην περιοχή, συμπεριλαμβανομένου ενός τρίτου αεροπλανοφόρου και χιλιάδων στρατιωτών, για να ενταχθούν στη μεγαλύτερη δύναμη αμερικανικών πολεμικών πλοίων και αεροσκαφών στη Μέση Ανατολή εδώ και δεκαετίες.
Οι εντάσεις κλιμακώθηκαν τις τελευταίες ημέρες, όταν δεκάδες μαχητικά αεροσκάφη της ισραηλινής Πολεμικής Αεροπορίας πέταξαν στα ιρανικά σύνορα πριν επιστρέψουν στο Ισραήλ.
Ψάχνει πρόσχημα ο Νετανιάχου
Αμερικανικές πηγές αποκάλυψαν στο Axios ότι «ο Μπενιαμίν Νετανιάχου ανέμενε ότι οι Ιρανοί, θα προσπαθούσαν να καταρρίψουν τα ισραηλινά αεροσκάφη- κάτι που θα έδινε στον Ισραηλινό πρωθυπουργό την αφορμή να εξαπολύσει μια ακόμη μαζική εκστρατεία βομβαρδισμών κατά του Ιράν, καθυστερώντας έτσι και τη διεξαγωγή των εκλογών στις 27 Οκτωβρίου, τις οποίες ο ισραηλινός ηγέτης κινδυνεύει να χάσει.
Ο Αμερικανός υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ πραγματοποίησε επίσης, επίσκεψη -αστραπή στο Ισραήλ και συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου στην ισραηλινή αεροπορική βάση Όβντα.
Ο αρχηγός των Ισραηλινών Ενόπλων Δυνάμεων, αντιστράτηγος Εγιάλ Ζαμίρ είπε πάντως στο Channel 13, ότι «δεν υπάρχουν ενδείξεις» για νέο πόλεμο κατά του Ιράν πριν τις βουλευτικές εκλογές της προσεχούς Τρίτης, αλλά «αν κρίνουμε ότι ένα πλήγμα είναι απαραίτητο, θα το πραγματοποιήσουμε».
Ο πρώην αρχηγός του Επιτελείου και βασικός αντίπαλος του Νετανιάχου, Γκάντι Άιζενκοτ, τόνισε πάντως πώς «δεν υπάρχει άμεση απειλή από το Ιράν που να απαιτεί πόλεμο πριν από τις εκλογές».
Τρίτος πόλεμος
Ανώτεροι Ιρανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν επίσης ότι αρχίζει να κυριαρχεί ένα νέο πολεμικό κύμα στην περιοχή. Για έναν πιθανό «Τρίτο πόλεμο» ένα λόγο ο Μεχντί Μοχαμάντι, σύμβουλος του Μοχάμεντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, Προέδρου του Κοινοβουλίου και επικεφαλής της ιρανικής αντιπροσωπείας στις διαπραγματεύσεις για την κατάπαυση του πυρός με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο Μαχαμάντι μίλησε μάλιστα για «υπαρξιακή απειλή» κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας, η οποία πρέπει να υιοθετήσει μια στρατηγική «μηδενικών κόκκινων γραμμών».
«Ένα τρίτο κύμα πολέμου δεν θα μπορούσε να περιοριστεί», έγραψε επίσης στο X, ο Ρεζά Νασρί, νομικός και αναλυτής που θεωρείται στενός συνεργάτης του Ιρανικού καθεστώτος. «Τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, οι μονάδες αφαλάτωσης, τα διυλιστήρια και τα λιμάνια σε όλη την περιοχή θα καίγονταν. Δεκάδες εκατομμύρια άνθρωποι θα έμεναν χωρίς νερό ή ηλεκτρικό ρεύμα και ένα μαζικό κύμα προσφύγων θα μετακινούνταν από τις αραβικές χώρες προς την Ευρώπη. Το Στενό του Ορμούζ θα έκλεινε εντελώς, οι τιμές του πετρελαίου θα εκτοξεύονταν στα ύψη και η παγκόσμια οικονομία θα εισερχόταν σε ύφεση», ήταν το μήνυμα του Ρεζά Νασρί στο Χ .
«Πατέρας όλων των βομβών»
Εκπρόσωπος των Φρουρών της Επανάστασης, δήλωσε μάλιστα ειρωνικά ότι η Τεχεράνη ετοιμάζεται να αποκαλύψει τον «πατέρα όλων των βομβών», απαντώντας στην απειλή του προέδρου Τραμπ ότι οι αμερικανικές δυνάμεις μπορεί να χρησιμοποιήσουν τη βόμβα GBU-43/B -γνωστή και ως «μητέρα όλων των βομβών MOAB- για να επιτεθούν στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν.
Η Ιρανή αναλύτρια, Σίνα Τούσι σε έκθεση του Ινστιτούτου Κουίνσι, γράφει πάντως ότι στόχος της Τεχεράνης είναι» να μεγιστοποιήσει το κόστος στις αμερικανικών βάσεις, τις περιφερειακές υποδομές, το θαλάσσιο εμπόριο και στις ενεργειακές ροές, μέσω και των περιφερειακών εταίρων του Ιράν, όπως οι Χούθι της Υεμένης».
«Δεν υπάρχει στρατιωτική λύση»
Ο Ισραηλινός στρατιωτικός αναλυτής, Ντάνι Κιτρινόβιτς, υποστηρίζει μάλιστα ότι το Ιράν «δεν θα παραδοθεί», ακόμη κι αν υποστεί άλλη μια στρατιωτική επίθεση.
«Δεν υπάρχει στρατιωτική λύση. Η επίθεση σε ιρανικές υποδομές, συμπεριλαμβανομένων των ενεργειακών εγκαταστάσεων, δεν θα λύσει μαγικά την πρόκληση. Αντίθετα, τέτοιες επιθέσεις θα μπορούσαν να προκαλέσουν μαζικά ιρανικά αντίποινα κατά των ενεργειακών υποδομών σε όλη τη Μέση Ανατολή, με καταστροφικές περιφερειακές και παγκόσμιες συνέπειες», προειδοποίησε ο Ισραηλινός αναλυτής. «Η Τεχεράνη δεν θα απαντήσει μόνο με πυραύλους και drones. Το Ιράν θα μπορούσε να προσπαθήσει να διαταράξει τα υποθαλάσσια καλώδια επικοινωνίας, να πραγματοποιήσει μη συμβατικές επιχειρήσεις ή ακόμα και να εξαπολύσει περιορισμένες επίγειες επιχειρήσεις εναντίον ευάλωτων στόχων στο Κουβέιτ ή το Μπαχρέιν». Αυτά είναι υποθετικά σενάρια, αλλά δεν μπορούν να αποκλειστούν», τόνισε ο Κιτρινόβιτς.
naftemporiki.gr
Αναλύσεις
Εθνική πανωλεθρία!
Ο διεθνολόγος Σταύρος Καλεντερίδης παρεμβαίνει στους τηλεοπτικούς σταθμούς Attica και BlueSky και αναλύει τις δραματικές εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο μετά την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης.
Σφοδρή επίθεση στην κυβερνητική πολιτική για τη Λιβύη εξαπέλυσε ο διεθνολόγος Σταύρος Καλεντερίδης, με παρεμβάσεις του στους τηλεοπτικούς σταθμούς Attica και BlueSky, στον απόηχο της απόφασης της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να επικυρώσει το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019.
Ο αναλυτής χαρακτήρισε την εξέλιξη «εθνική πανωλεθρία», εκτιμώντας ότι η Τουρκία κατόρθωσε να αποκτήσει επιρροή και στις δύο πλευρές της διαιρεμένης Λιβύης, ενώ η ελληνική διπλωματία απέτυχε να αποτρέψει μια εξέλιξη που, κατά τον ίδιο, ήταν ορατή εδώ και καιρό.
«Η Τουρκία κατάφερε να τα βρει και με τις δύο πλευρές»
Ο Σταύρος Καλεντερίδης υποστήριξε ότι η Άγκυρα αξιοποίησε τα τελευταία δύο χρόνια για να οικοδομήσει σχέσεις τόσο με τη δυτική όσο και με την ανατολική Λιβύη.
«Νομίζω ότι είναι μία μεγάλη απώλεια για τη χώρα μας, για την Ελλάδα, για την ελληνική πολιτική και διπλωματία», ανέφερε, επισημαίνοντας πως η ελληνική πλευρά δεν έκανε όσα απαιτούνταν για να αποτρέψει την προσέγγιση.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στον ρόλο του Σαντάμ Χαφτάρ, γιου του στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ, τον οποίο παρουσίασε ως πρόσωπο με αυξανόμενη πολιτική βαρύτητα και πιθανό μελλοντικό ηγέτη μιας ενοποιημένης Λιβύης.
Κατά την εκτίμησή του, η Τουρκία επενδύει στην υποστήριξη του Σαντάμ Χαφτάρ, διατηρώντας παράλληλα τις στενές σχέσεις της με την πολιτική ηγεσία της Τρίπολης.
Ο διεθνολόγος υποστήριξε ότι μέσα από αυτή τη στρατηγική η Άγκυρα μπορεί να διασφαλίσει καθοριστικό λόγο στις μελλοντικές πολιτικές εξελίξεις της χώρας.
Το αμερικανικό παρασκήνιο και ο ρόλος του Μασάντ Μπούλος
Ιδιαίτερη βαρύτητα απέδωσε στον αμερικανικό παράγοντα και συγκεκριμένα στον Μασάντ Μπούλος, ο οποίος συνδέεται οικογενειακά με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Ο Καλεντερίδης εκτίμησε ότι οι Αμερικανοί ενδέχεται να βρίσκονται πίσω από μια ευρύτερη προσπάθεια προσέγγισης της ανατολικής με τη δυτική Λιβύη, με την Άγκυρα να αποκτά κεντρικό ρόλο στους σχεδιασμούς.
Σύμφωνα με την ανάλυσή του, το ενδεχόμενο ανάδειξης του Σαντάμ Χαφτάρ στην προεδρία, με τη στήριξη της Τουρκίας, και η διατήρηση προσώπων που πρόσκεινται στο περιβάλλον Ντμπεϊμπά στην εκτελεστική εξουσία θα μπορούσαν να δημιουργήσουν μια νέα πολιτική πραγματικότητα.
Πρόκειται, πάντως, για εκτίμηση του διεθνολόγου σχετικά με τους αμερικανικούς σχεδιασμούς και όχι για επιβεβαιωμένη συμφωνία διακυβέρνησης.
«Η Ελλάδα ήταν ανύπαρκτη στη Λιβύη»
Ο Καλεντερίδης άσκησε έντονη κριτική στην ελληνική διπλωματία, τονίζοντας ότι η επικοινωνία με τη λιβυκή ηγεσία δεν αρκεί εάν δεν συνοδεύεται από συγκεκριμένη οικονομική και πολιτική παρουσία.
Όπως εξήγησε, η πλευρά Χαφτάρ αναζητούσε επενδύσεις, έργα υποδομής και αναπτυξιακές συνεργασίες.
Η Τουρκία και η Ιταλία, κατά τον ίδιο, αξιοποίησαν αυτές τις ανάγκες, σε αντίθεση με την Ελλάδα, η οποία δεν απέκτησε ουσιαστικό οικονομικό αποτύπωμα.
Αναφέρθηκε μάλιστα στη δυνατότητα αξιοποίησης της ιταλικής επιρροής στη Λιβύη, επισημαίνοντας ότι η Αθήνα θα μπορούσε να είχε αναπτύξει εντονότερη διπλωματική συνεργασία με τη Ρώμη.
Η Αίγυπτος, το Σουδάν και οι νέες περιφερειακές ισορροπίες
Ο διεθνολόγος συνέδεσε τις εξελίξεις στη Λιβύη με ένα ευρύτερο πλέγμα γεωπολιτικών ανακατατάξεων, στο οποίο εμπλέκονται η Αίγυπτος, η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία, το Πακιστάν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Ειδικότερα, αναφέρθηκε στη σύγκλιση του Καΐρου και της Άγκυρας στο μέτωπο του Σουδάν, όπου οι δύο χώρες εμφανίζονται να υποστηρίζουν την κυβερνητική πλευρά απέναντι στις Δυνάμεις Ταχείας Υποστήριξης.
Παράλληλα, στάθηκε στις εξελίξεις στην Ερυθρά Θάλασσα και στη σημασία της ασφάλειας των θαλάσσιων μεταφορών.
Διατύπωσε προβληματισμό για τη στάση της Αιγύπτου, εκτιμώντας ότι ενδεχόμενη περαιτέρω προσέγγιση Καΐρου και Άγκυρας θα μπορούσε να δημιουργήσει πρόσθετες δυσκολίες στην ελληνική εξωτερική πολιτική.
Έθεσε ακόμη το ενδεχόμενο μιας μελλοντικής συμφωνίας οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών μεταξύ Αιγύπτου και Τουρκίας, παρουσιάζοντάς το ως αρνητικό σενάριο για τα ελληνικά συμφέροντα και όχι ως ειλημμένη απόφαση.
«Γιατί δεν οριοθετήσαμε ΑΟΖ με την Κύπρο;»
Κεντρικό σημείο των παρεμβάσεών του αποτέλεσε η απουσία συμφωνίας οριοθέτησης Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης μεταξύ Ελλάδας και Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ο Καλεντερίδης υποστήριξε ότι διαχρονικά οι ελληνικές κυβερνήσεις απέφυγαν να προχωρήσουν στη συγκεκριμένη κατεύθυνση.
Κατά την άποψή του, μια τέτοια συμφωνία, με αναγνώριση των θαλάσσιων δικαιωμάτων του συμπλέγματος της Μεγίστης, θα ενίσχυε τη νομική και διπλωματική θέση του Ελληνισμού στην Ανατολική Μεσόγειο.
Δεν περιόρισε, πάντως, τις ευθύνες στη σημερινή κυβέρνηση.
Άσκησε κριτική συνολικά στη διαχείριση της εξωτερικής πολιτικής κατά τη Μεταπολίτευση, υποστηρίζοντας ότι διαδοχικές κυβερνήσεις άφησαν κενά τα οποία επιχείρησε να εκμεταλλευτεί η Τουρκία.
GSI: Φόβοι για νέα κρίση με την Τουρκία
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, στο έργο Great Sea Interconnector.
Ο Καλεντερίδης εμφανίστηκε ιδιαίτερα απαισιόδοξος για την προοπτική συνέχισης των εργασιών χωρίς τουρκικά εμπόδια.
Υπενθύμισε τα γεγονότα της Κάσου και επικαλέστηκε δημόσιες τοποθετήσεις του Άγγελου Συρίγου σχετικά με τη διαχείριση της τότε ελληνοτουρκικής έντασης.
Ο αναλυτής υποστήριξε ότι η πόντιση καλωδίων αποτελεί δικαίωμα που προβλέπεται από το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και ότι η Αθήνα δεν πρέπει να αποδεχθεί διαδικασίες οι οποίες θα μπορούσαν να ερμηνευθούν ως αναγνώριση τουρκικής αρμοδιότητας.
Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στο ζήτημα των NAVTEX και στον ρόλο των αρμόδιων ελληνικών υδρογραφικών αρχών.
Κατά την εκτίμησή του, η αποδοχή διαδικασίας που θα παρουσίαζε την Τουρκία ως αρμόδια για την αδειοδότηση εργασιών σε περιοχές ελληνικών δικαιωμάτων θα μπορούσε να οδηγήσει σε αμφισβήτηση αυτών των δικαιωμάτων.
Η τουρκική αντιπρόταση για το καλώδιο
Ο διεθνολόγος αναφέρθηκε και στις τοποθετήσεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, ο οποίος πρότεινε εναλλακτική ηλεκτρική διασύνδεση της Κύπρου μέσω Τουρκίας.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, η Άγκυρα επιχειρεί να αντιπαραβάλει στο μεγάλο υποθαλάσσιο έργο της Ανατολικής Μεσογείου μια πολύ μικρότερη διαδρομή από τα τουρκικά παράλια.
Ο Καλεντερίδης υποστήριξε ότι η τουρκική πρόταση δεν αφορά αποκλειστικά την οικονομική διάσταση της ηλεκτρικής διασύνδεσης, αλλά συνδέεται με την προσπάθεια ενίσχυσης της τουρκικής επιρροής στην Κύπρο.
«Δεν αρκούν οι ευρωπαϊκές δηλώσεις – Χρειάζονται κυρώσεις»
Παρά τη σαφή καταδίκη του τουρκολιβυκού μνημονίου από την Ευρωπαϊκή Ένωση, ο Καλεντερίδης υποστήριξε ότι οι λεκτικές αντιδράσεις δεν επαρκούν.
Ζήτησε συγκεκριμένα πολιτικά και οικονομικά μέτρα κατά της Τουρκίας.
Μεταξύ των προτάσεών του περιλαμβάνονταν:
- Άμεση προώθηση της οριοθέτησης ΑΟΖ Ελλάδας–Κύπρου.
- Διεκδίκηση ευρωπαϊκών κυρώσεων κατά της Τουρκίας.
- Αναθεώρηση του πλαισίου εμπορικών και τελωνειακών σχέσεων ΕΕ–Τουρκίας.
- Περιορισμός της ευρωπαϊκής εξοπλιστικής συνεργασίας με την Άγκυρα.
- Αξιοποίηση της διπλωματικής επιρροής άλλων ευρωπαϊκών χωρών στη Λιβύη.
Ο διεθνολόγος υποστήριξε ότι μόνο μέτρα με πραγματικό πολιτικό και οικονομικό κόστος θα μπορούσαν να επηρεάσουν την τουρκική στάση.
Ουκρανία: «Δεν μπορεί να συνεχίσει μόνη της τον πόλεμο»
Στη δεύτερη παρέμβαση, η συζήτηση επεκτάθηκε και στον πόλεμο στην Ουκρανία, με αφορμή τις αμερικανορωσικές επαφές για μια ενδεχόμενη συμφωνία.
Ο Σταύρος Καλεντερίδης εκτίμησε ότι η Ουκρανία αδυνατεί να συνεχίσει τις πολεμικές επιχειρήσεις χωρίς ουσιαστική αμερικανική υποστήριξη.
Αναφέρθηκε στην εξάρτηση των ουκρανικών δυνάμεων από τα δυτικά οπλικά συστήματα, τις δορυφορικές επικοινωνίες, τις πληροφορίες και τις τεχνολογικές υποδομές.
Κατά τον ίδιο, ενδεχόμενη διακοπή της αμερικανικής υποστήριξης θα δημιουργούσε σοβαρά επιχειρησιακά προβλήματα στον ουκρανικό στρατό.
Άσκησε επίσης κριτική στις ευρωπαϊκές δαπάνες για την Ουκρανία, υποστηρίζοντας ότι η συνέχιση της χρηματοδότησης επιβαρύνει τις κοινωνίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τέλος, επανέφερε τον ισχυρισμό ότι δυτικές παρεμβάσεις είχαν αποτρέψει μια πρώιμη ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας το 2022. Πρόκειται για αμφισβητούμενη ερμηνεία των τότε διαπραγματεύσεων, την οποία ο ίδιος συνέδεσε με τον ρόλο του πρώην Βρετανού πρωθυπουργού Μπόρις Τζόνσον.
Οι παρεμβάσεις του Σταύρου Καλεντερίδη επικεντρώθηκαν στην ανάγκη επανεξέτασης των ελληνικών διπλωματικών επιλογών, με αιχμή την Ανατολική Μεσόγειο, τις θαλάσσιες ζώνες και την αντιμετώπιση της αυξανόμενης τουρκικής επιρροής στη Λιβύη.
Αναλύσεις
Μέσα κοινωνικής δικτύωσης και Ορθόδοξη Διοικούσα Εκκλησία: Ο Π.Α. και το κενό της Βιοηθικής.
Η προστασία της ιδιωτικότητας, ωστόσο, απαιτεί ουσιαστικές συνταγματικές εγγυήσεις και όχι απλώς διαβεβαιώσεις. Και το κενό της Βιοηθικής, εδώ αναδεικνύεται ως κενό της ολοκληρωμένης βιοηθικής προσέγγισης. Η Βιοηθική δεν περιορίζεται στην ιατρική και στη φροντίδα της ζωής. Εξετάζει επίσης την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, τα ανθρώπινα δικαιώματα, την αυτονομία, την ιδιωτικότητα, τη δικαιοσύνη και τα όρια της τεχνολογικής εξουσίας, σε ένα κράτος δικαίου.
GEOPOLITICO
Χάσαμε τη Λιβύη γιατί είμαστε απόντες – Πώς ο Ερντογάν κέρδισε τον Χαφτάρ και τι έρχεται στην Ανατολική Μεσόγειο
Ο Σάββας Καλεντερίδης αναλύει τις εξελίξεις στη Λιβύη, την τουρκική διπλωματική διείσδυση στο περιβάλλον του Χαλίφα Χαφτάρ και τις επιπτώσεις για την Ελλάδα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Σφοδρή κριτική στην ελληνική εξωτερική πολιτική άσκησε ο Σάββας Καλεντερίδης, αναλύοντας τις εξελίξεις στη Λιβύη, την ενίσχυση της τουρκικής επιρροής στη Βεγγάζη και τις επιπτώσεις για τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ο αναλυτής χαρακτήρισε διπλωματική ήττα για την Ελλάδα τις τελευταίες εξελίξεις, υποστηρίζοντας ότι η Άγκυρα κατάφερε να αποκτήσει πρόσβαση και στα δύο αντίπαλα κέντρα εξουσίας της Λιβύης, ενώ η Αθήνα παραμένει ουσιαστικά απούσα.
«Δεν δικαιούμαστε έναν πολιτικό λόγο καλύτερου επιπέδου;»
Ο Σάββας Καλεντερίδης ξεκίνησε την παρέμβασή του επικρίνοντας την προσπάθεια να παρουσιαστούν οι εξελίξεις γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο ως αρνητικές για την Τουρκία.
Σύμφωνα με τον αναλυτή, η επιχειρηματολογία ότι η Άγκυρα έπεσε σε ελληνική διπλωματική παγίδα δεν ανταποκρίνεται στην πραγματική εικόνα των εξελίξεων.
«Δεν δικαιούμαστε ως χώρα έναν πολιτικό λόγο καλύτερου επιπέδου;», διερωτήθηκε, υποστηρίζοντας ότι η εξέλιξη είναι θετική για την Τουρκία, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι επιλύθηκαν όλα τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η τουρκική πολιτική στη Λιβύη.
Επισήμανε ότι τόσο η Ελλάδα όσο και η Αίγυπτος έχουν υποστεί διπλωματική ήττα, γεγονός που, κατά την εκτίμησή του, καθιστά αντιφατική την παρουσίαση της ίδιας εξέλιξης ως καταστροφικής για την Άγκυρα.
Παράλληλα, αναγνώρισε τη σημασία των διεθνών αντιδράσεων απέναντι στο τουρκολιβυκό μνημόνιο, αναφερόμενος στην Ευρώπη, την Αίγυπτο και το Ισραήλ. Ωστόσο, αμφισβήτησε την αποτελεσματικότητα ενδεχόμενων ευρωπαϊκών κυρώσεων κατά της Λιβύης.
Έθεσε μάλιστα το ερώτημα εάν ακόμη και μια ενιαία ευρωπαϊκή στάση θα μπορούσε να οδηγήσει τη λιβυκή πλευρά στην ακύρωση του μνημονίου.
Γιατί η Ελλάδα έχασε την επιρροή της στη Λιβύη
Στο ερώτημα για τα αίτια της ελληνικής διπλωματικής αποτυχίας, ο Καλεντερίδης επικεντρώθηκε στην απουσία μακροπρόθεσμης στρατηγικής.
«Υποστήκαμε αυτή την ήττα γιατί δεν είμαστε παρόντες στη Λιβύη», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Διευκρίνισε ότι η παρουσία μιας χώρας δεν περιορίζεται στις επίσημες επισκέψεις και τις δημόσιες εκδηλώσεις φιλίας. Απαιτεί διαρκή διπλωματική, οικονομική και πολιτική δραστηριότητα, καθώς και αποτελεσματική παρουσία στο παρασκήνιο και στο επίπεδο των υπηρεσιών πληροφοριών.
Κατά την εκτίμησή του, η Ελλάδα δεν κατάφερε να διατηρήσει ισχυρές σχέσεις ούτε με την Τρίπολη ούτε με τη Βεγγάζη.
Αντίθετα, η Τουρκία, παρότι είχε συγκρουστεί στρατιωτικά με τις δυνάμεις του Χαλίφα Χαφτάρ, κατάφερε να αναπτύξει σχέσεις και με τις δύο πλευρές.
Ο αναλυτής υπογράμμισε την αντίφαση: η χώρα που πολέμησε τον Χαφτάρ απέκτησε τελικά καλύτερη πρόσβαση στο περιβάλλον του από την Ελλάδα.
Ο ρόλος των επιχειρηματιών στην τουρκική διείσδυση
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην οικονομική διάσταση της τουρκικής στρατηγικής.
Όπως υποστήριξε, επιχειρηματίες που διατηρούν στενές σχέσεις με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν συνέβαλαν στην ενίσχυση των τουρκικών θέσεων στην ανατολική Λιβύη.
Κατά τον Καλεντερίδη, πρόκειται για επιχειρηματικές δραστηριότητες πολλών δισεκατομμυρίων, οι οποίες λειτούργησαν συμπληρωματικά προς την επίσημη τουρκική διπλωματία.
Ανέφερε ότι διαθέτει στοιχεία για τις εταιρείες και τους επιχειρηματίες που συμμετείχαν σε αυτή την προσπάθεια, χωρίς όμως να κατονομάσει συγκεκριμένα πρόσωπα κατά τη διάρκεια της παρέμβασης.
Παράλληλα, άσκησε κριτική στην ελληνική επιχειρηματική τάξη, θέτοντας το ζήτημα της απουσίας αντίστοιχης δραστηριοποίησης που θα μπορούσε να υποστηρίξει την ελληνική εξωτερική πολιτική.
Ο αμερικανικός παράγοντας και το σχέδιο ενοποίησης της Λιβύης
Σημαντικό μέρος της ανάλυσης αφιερώθηκε στον ρόλο των Ηνωμένων Πολιτειών.
Ο Καλεντερίδης αναφέρθηκε στον Μασάντ Μπούλος, συγγενή εξ αγχιστείας του Ντόναλντ Τραμπ και Αμερικανό αξιωματούχο με αρμοδιότητες στην αφρικανική περιοχή.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, ο Μπούλος επισκέφθηκε δύο φορές τη Λιβύη μέσα στο έτος, στο πλαίσιο αμερικανικής προσπάθειας για την πολιτική ενοποίηση της χώρας.
Κατά την ερμηνεία του, η Ουάσιγκτον επιδιώκει τη δημιουργία συνθηκών σταθερότητας που θα επιτρέψουν τη δραστηριοποίηση μεγάλων αμερικανικών επιχειρήσεων, ιδιαίτερα στον ενεργειακό τομέα.
Υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ αξιοποιούν την επιρροή της Τουρκίας επί του πεδίου προκειμένου να προωθήσουν αυτή τη διαδικασία.
Στο ίδιο πλαίσιο ενέταξε την παρουσία του επικεφαλής της τουρκικής υπηρεσίας πληροφοριών ΜΙΤ, Ιμπραήμ Καλίν, στην Τρίπολη, αλλά και τον ρόλο του γιου του Χαφτάρ στις πολιτικές διεργασίες.
Ο Καλεντερίδης συνέδεσε επίσης τις εξελίξεις με αλλαγές στην ηγεσία του κοινοβουλευτικού μηχανισμού της ανατολικής Λιβύης, υποστηρίζοντας ότι παραμερίστηκαν πρόσωπα που αντιτίθεντο στην προσέγγιση με την Τουρκία.
Πρόκειται για την ερμηνεία που παρουσίασε ο αναλυτής, χωρίς οι επιμέρους ισχυρισμοί για τον αμερικανικό συντονισμό και τις πολιτικές διεργασίες να τεκμηριώνονται ανεξάρτητα από τους υπότιτλους.
Η στάση των ΗΠΑ και η κριτική στην πολιτική των ίσων αποστάσεων
Ο Καλεντερίδης στάθηκε ιδιαίτερα στη στάση του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών.
Επέκρινε την προτροπή για επίλυση των διαφορών μέσω διαλόγου και διαπραγματεύσεων καλής πίστης, θεωρώντας ότι η προσέγγιση αυτή εξισώνει δύο πλευρές που, κατά την άποψή του, δεν βρίσκονται στην ίδια νομική θέση.
Υποστήριξε ότι όταν μία χώρα παραβιάζει το διεθνές δίκαιο και μία άλλη υπερασπίζεται τα δικαιώματά της, η τήρηση ίσων αποστάσεων ευνοεί στην πράξη την πρώτη.
Συνέδεσε μάλιστα την αμερικανική στάση με προηγούμενες κρίσεις στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, αναφερόμενος στη Βέρνη, στο Νταβός, στα Ίμια και στη Μαδρίτη.
Με αυτόν τον ιστορικό παραλληλισμό επιχείρησε να αναδείξει την επανάληψη ενός διπλωματικού μοντέλου που, κατά την εκτίμησή του, επιβαρύνει την ελληνική θέση.
Η τουρκική NAVTEX και η επέκταση των διεκδικήσεων
Περνώντας στις πρακτικές επιπτώσεις, ο Καλεντερίδης επικεντρώθηκε σε πρόσφατη τουρκική NAVTEX.
Όπως υποστήριξε, οι συντεταγμένες που περιλαμβάνονται σε αυτή καλύπτουν περιοχές ελληνικής και κυπριακής δυνητικής ΑΟΖ, καθώς και θαλάσσιες εκτάσεις που σχετίζονται με την ελληνοαιγυπτιακή συμφωνία οριοθέτησης.
Ο αναλυτής έδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στον τρόπο με τον οποίο η Τουρκία εμφανίζεται να ασκεί αρμοδιότητες στην περιοχή.
Κατά την άποψή του, το ζήτημα δεν εξαντλείται στην έκδοση μιας ναυτικής οδηγίας. Αφορά την προσπάθεια δημιουργίας πρακτικών που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν αργότερα ως επιχειρήματα υπέρ των τουρκικών διεκδικήσεων.
Αναφέρθηκε επίσης στη συμμετοχή επιχειρήσεων σε σχετικές εργασίες, παραθέτοντας ποσοστά 73% για σαουδαραβική εταιρεία, 25% για τη ΔΕΗ και 2% για ελληνική εταιρεία δορυφορικών συστημάτων.
Εξέφρασε την ανησυχία ότι η διαβίβαση συντεταγμένων και η διαδικασία συντονισμού ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν από την Άγκυρα ως ένδειξη αποδοχής τουρκικών αρμοδιοτήτων.
Η διαφωνία για την «ενημέρωση» και την «άδεια»
Το τελευταίο μέρος της παρέμβασης επικεντρώθηκε στη συζήτηση για τις έρευνες στην Ανατολική Μεσόγειο και ειδικότερα στην περιοχή της Κάσου.
Ο Καλεντερίδης αναφέρθηκε στις δηλώσεις του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη και του Τούρκου ομολόγου του Χακάν Φιντάν σχετικά με τη δυνατότητα ενημέρωσης αντί αιτήματος άδειας.
Επισήμανε ότι η ουσία, κατά την εκτίμησή του, δεν βρίσκεται στην ονομασία του εγγράφου, αλλά στα χαρακτηριστικά της διαδικασίας.
Σύμφωνα με την ανάλυσή του, η τουρκική πλευρά επιδιώκει η ενημέρωση να μην επηρεάζει το υφιστάμενο καθεστώς που η ίδια επικαλείται βάσει του τουρκολιβυκού μνημονίου και των μονομερών συντεταγμένων που έχει καταθέσει στον ΟΗΕ.
Αμφισβήτησε επομένως ότι η αποδοχή του όρου «ενημέρωση» συνιστά πραγματική τουρκική υποχώρηση.
Το βασικό ερώτημα που έθεσε αφορά το κατά πόσον μια τέτοια πρακτική θα μπορούσε να δημιουργήσει προηγούμενο εις βάρος των ελληνικών θέσεων.
Ολοκλήρωσε την παρέμβασή του με αναφορά στην περιοχή ανατολικά της Κάσου, αμφισβητώντας τη δυνατότητα της Τουρκίας να εμφανίζεται ως αρμόδιο παράκτιο κράτος σε θαλάσσια περιοχή που, σύμφωνα με την ελληνική θέση, αφορά ελληνικά δικαιώματα.
Η συνολική του τοποθέτηση ανέδειξε δύο αλληλένδετα ζητήματα: την ανάγκη ουσιαστικής ελληνικής παρουσίας στη Λιβύη και τον κίνδυνο να αποκτήσουν οι τουρκικές διεκδικήσεις πρακτικό διπλωματικό έρεισμα μέσω διαδικασιών που παρουσιάζονται ως τεχνικές διευθετήσεις.
-
Αναλύσεις1 μήνα πρινΤο τελεσίγραφο Καλίν την ώρα που η Τουρκία προετοιμάζεται για πόλεμο!
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ3 μήνες πρινΠακιστανός με καναδική υπηκοότητα ο υπαίτιος της πυρκαγιάς στον Έβρο! Πιθανόν να μετέφερε μετανάστες
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΤο διέρρευσε ο Παπαχελάς! Έφεραν τον Καλίν στο Μαξίμου – Τί συζήτησε με τον Μητσοτάκη;
-
Αναλύσεις2 μήνες πρινΚαραγκιούλ: «Αν Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ επιτεθούν στην Τουρκία, ο χάρτης του Αιγαίου θα αλλάξει»
-
ΑΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΗΜΑΣΙΑ2 μήνες πρινΞέσπασμα της μητέρας της Μυρτούς για την υπόθεση Τζαβέντ Ασλάμ: «Δεν ξεχνώ ποτέ» – «Δήμαρχος των Πακιστανών ο Δούκας»
-
GEOPOLITICO1 μήνα πρινΤί λέει Τούρκος δημοσιογράφος για Σάββα Καλεντερίδη; «Έκανε πολύ καλά τη δουλειά του για τη χώρα του – Δεν μπορούσε να τον στριμώξει η ΜİΤ»
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΙνδός στρατηγός προειδοποιεί τον Ερντογάν: «Θα κάνουμε κομμάτια κάθε τουρκική αρμάδα που θα σπεύσει να βοηθήσει το Πακιστάν»
-
GEOPOLITICO2 μήνες πρινΣύμβαση ΟΗΕ της Βαρκελώνης: “Άγκυρα, έχεις υπογράψει”! “Αθήνα για ποιον λόγο σιωπάς”;