Ακολουθήστε μας

Διεθνή

Η κατάσταση στη Συρία

Χάρτες κατάστασεις μέχρι τις 23 Δεκεμβρίου 2024

Δημοσιεύτηκε στις

 

Ενώ η πτώση του καθεστώτος Άσαντ έφερε τη σύγκρουση στη Συρία πιο κοντά στο τέλος της, η βία συνεχίζεται στην κατεστραμμένη από τον πόλεμο χώρα με αύξηση των εγκλημάτων και αναφορές για παραβιάσεις από τις νέες αρχές.

Αργά στις 22 Δεκεμβρίου, η πόλη al-Bahlouliyah στη δυτική ύπαιθρο της Λατάκια είδε μια διαμαρτυρία μετά από παραβιάσεις από ένοπλους που ισχυρίστηκαν ότι ήταν μέρος του Στρατιωτικού Καταλόγου Επιχειρήσεων (MOD), των ενόπλων δυνάμεων της νέας κυβέρνησης.

Σύμφωνα με πληροφορίες, οι ένοπλοι εισέβαλαν σε ένα σπίτι στην πόλη και παρενόχλησαν ένα κορίτσι σε δύο διαφορετικά περιστατικά. Στη συνέχεια οι ντόπιοι συγκεντρώθηκαν και περικύκλωσαν τους ένοπλους και ζήτησαν την απόσυρσή τους. Το πρόβλημα επιλύθηκε αργότερα καθώς αντιπροσωπεία του MOD έφτασε στην πόλη και απέσυρε τους ένοπλους.

Επίσης, τη νύχτα της 22ης και της 23ης Δεκεμβρίου, ξέσπασαν συγκρούσεις στην πόλη Manbij μεταξύ τοπικών φυλών και μαχητών του Συριακού Εθνικού Στρατού (SNA) που υποστηρίζεται από την Τουρκία.

Οι συγκρούσεις ξεκίνησαν αφού οι ντόπιοι κατηγόρησαν ορισμένους μαχητές του SNA για απαγωγή και σεξουαλική επίθεση σε ένα επτάχρονο κορίτσι. Τις ημέρες που οδήγησαν στις συγκρούσεις, υπήρξαν πολλές αναφορές για ληστείες και δολοφονίες από διάφορες φατρίες του SNA που πρόσφατα κατέλαβαν την πόλη από τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις υπό την ηγεσία των Κούρδων.

Επιστροφή στην ύπαιθρο της Λαττάκειας, μια ομάδα ενόπλων εισέβαλε στις 23 Δεκεμβρίου σε ένα θέρετρο στο al-Qardahah, την πατρίδα του πρώην προέδρου της Συρίας Μπασάρ αλ-Άσαντ. Οι ένοπλοι έκλεψαν πολλά οχήματα. Το περιστατικό προκάλεσε οργή στους ντόπιους που ζήτησαν από το MOD να σταματήσει τέτοιες παραβιάσεις.

Εν τω μεταξύ, στη βόρεια ύπαιθρο της Χάμα, μια διαμαρτυρία ξέσπασε στη χριστιανική πόλη al-Suqaylabiyah μετά την πυρπόληση ενός μεγάλου χριστουγεννιάτικου δέντρου στην κεντρική πλατεία. Οι κάτοικοι κατηγόρησαν μαχητές του MOD ότι έβαλαν φωτιά στο δέντρο.


Συνολικά, η νέα κυβέρνηση στη Συρία, υπό την ηγεσία της ισλαμιστικής οργάνωσης Hay’at Tahrir al-Sham, εξακολουθεί να αγωνίζεται να εξασφαλίσει τη χώρα καθώς και να κερδίσει την εμπιστοσύνη των ντόπιων, ιδιαίτερα των μειονοτήτων.

Αν και η κυβέρνηση μπορεί να είναι ειλικρινής, σίγουρα θα αντιμετωπίσει πολλές πολλές προκλήσεις από την ευρεία χρήση όπλων έως την αδυναμία της να ελέγξει ορισμένα ριζοσπαστικά στοιχεία. Λαμβάνοντας υπόψη αυτούς τους παράγοντες, το μέλλον της Συρίας φαίνεται να είναι αβέβαιο και η σύγκρουση μπορεί να απέχει πολύ από το να έχει τελειώσει.

Το Ισραήλ συνεχίζει να κερδίζει εδάφη στη Νότια Συρία

Την ίδια ώρα το Ισραήλ συνεχίζει να κερδίσει εδάφη στη Νότια Συρία και να προευλαύνει.

Το Ισραήλ κατακτά τη Νότια Συρία. Η Ταχρίρ αλ Σαμ σιωπά

Ο IDF προτρέπει τους ντόπιους να παραδώσουν τα όπλα τους στις πόλεις που κατέχουν στη νότια Συρία και κατάσχουν τανκς σοβιετικής κατασκευής.

Το Ισραήλ κατακτά τη Νότια Συρία. Η Ταχρίρ αλ Σαμ σιωπά

Το Ισραήλ τοποθέτησε δίκτυο ραντάρ που του επιτρέπει να βλέπει τόσο τη Συρία όσο και τον Λίβανο και να παρέχει έγκαιρη προειδοποίηση για χαμηλά αεροσκάφη και drones.

Το Ισραήλ κατακτά τη Νότια Συρία. Η Ταχρίρ αλ Σαμ σιωπά

Το Ισραήλ έχει διεισδύσει στην επαρχία Ντάραα στη λεκάνη του ποταμού Γιαρμούκ.

 

Είναι ο άγνωστος Χ, αλλά φυσικό πρόσωπο που βοηθάει στην παραγωγή ειδήσεων στο Geopolitico.gr, αλλά και τη δημιουργία βίντεο στο κανάλι του Σάββα Καλεντερίδη. Πολλοί τον χαρακτηρίζουν ως ανθρώπινο αλγόριθμο λόγω του όγκου των δεδομένων και πληροφοριών που αφομοιώνει καθημερινώς. Είναι καταδρομέας με ειδικότητα Χειριστή Ασυρμάτων Μέσων.

GEOPOLITICO

Ο θρησκευτικός ηγέτης του Αζερμπαϊτζάν προωθεί το αφήγημα περί «Δυτικού Αζερμπαϊτζάν»

Μετά τις αμφισβητούμενες εκλογές, ο Πασινιάν δήλωσε ότι η συνεχιζόμενη προβολή του αφηγήματος περί «Δυτικού Αζερμπαϊτζάν» αποτελεί απάντηση στις προσπάθειες της αρμενικής αντιπολίτευσης και της αρμενικής διασποράς να αναδείξουν και να υπερασπιστούν τα δικαιώματα του αρμενικού πληθυσμού του Ναγκόρνο-Καραμπάχ, ο οποίος εκτοπίστηκε κατά την κατάληψη της περιοχής από το Αζερμπαϊτζάν, τον Σεπτέμβριο του 2023.

Δημοσιεύτηκε

στις

Από την Αρμενική εφημερίδα Αζάτ Ορ

Ο ανώτατος σιίτης μουσουλμάνος κληρικός του Αζερμπαϊτζάν, ο οποίος διατηρεί στενούς δεσμούς με την κυβέρνηση του Μπακού, συντάχθηκε τη Δευτέρα με τις αξιώσεις του Αζερμπαϊτζάν προς την Αρμενία, ζητώντας ουσιαστικά να επιτραπεί η μαζική επιστροφή Αζέρων που κατοικούσαν στην αρμενική επικράτεια κατά τη σοβιετική περίοδο.
Κατά την παρουσίαση βιβλίου, στην οποία παρέστησαν φιλοκυβερνητικοί βουλευτές και άλλοι αξιωματούχοι, ο Σεΐχης-ουλ-Ισλάμ Αλαχσουκούρ Πασαζαντέ χαρακτήρισε μεγάλο μέρος της σημερινής επικράτειας της Αρμενίας ως «Δυτικό Αζερμπαϊτζάν».
Σύμφωνα με δηλώσεις του που μετέδωσαν τα μέσα ενημέρωσης του Αζερμπαϊτζάν, ο Πασαζαντέ υποστήριξε ότι η θρησκευτική αρχή που εκπροσωπεί στηρίζει την πολιτική του Μπακού για «την επιστροφή των συμπατριωτών μας, οι οποίοι εκδιώχθηκαν από την Αρμενία, στους ιστορικούς τόπους διαμονής τους».
Όπως ανέφερε, τον ίδιο στόχο υπηρετεί και το βιβλίο που εκδόθηκε από κοινού από τη θρησκευτική του υπηρεσία και την αποκαλούμενη «Κοινότητα του Δυτικού Αζερμπαϊτζάν», μια οργάνωση με διασυνδέσεις με την κυβέρνηση. Ο επικεφαλής της οργάνωσης και βουλευτής Αζίζ Αλεκμπερλί κατηγόρησε τους Αρμένιους ότι έχουν καταλάβει και προχωρήσει σε εθνοκάθαρση «ιστορικών εδαφών του Αζερμπαϊτζάν».
Ο πρόεδρος του Αζερμπαϊτζάν, Ιλχάμ Αλίεφ, εξακολούθησε να διατυπώνει ανάλογους ισχυρισμούς ακόμη και μετά την αρχική μονογραφή συμφωνίας ειρήνης μεταξύ Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν στην Ουάσιγκτον, πέρυσι, από τον ίδιο και τον πρωθυπουργό της Αρμενίας, Νικόλ Πασινιάν.
Οι επικριτές του Πασινιάν στο εσωτερικό της Αρμενίας υποστηρίζουν ότι οι συγκεκριμένες αξιώσεις υπονομεύουν τους επανειλημμένους ισχυρισμούς του πρωθυπουργού ότι η ειρήνη μεταξύ των δύο χωρών έχει ήδη εδραιωθεί. Παράλληλα, εκτιμούν ότι απώτερος στόχος του Αλίεφ είναι να καταστήσει αδύνατη τη συνέχιση της ύπαρξης της Αρμενίας ως βιώσιμου ανεξάρτητου κράτους.
Κατά την προεκλογική εκστρατεία ενόψει των βουλευτικών εκλογών του περασμένου Ιουνίου, οι δύο κύριες δυνάμεις της αρμενικής αντιπολίτευσης υποστήριξαν ότι, σε περίπτωση επανεκλογής του, ο Πασινιάν θα επέτρεπε την εγκατάσταση έως και 300.000 Αζέρων στην Αρμενία. Ο Αρμένιος πρωθυπουργός αντέδρασε έντονα στις συγκεκριμένες καταγγελίες.
Μετά τις αμφισβητούμενες εκλογές, ο Πασινιάν δήλωσε ότι η συνεχιζόμενη προβολή του αφηγήματος περί «Δυτικού Αζερμπαϊτζάν» αποτελεί απάντηση στις προσπάθειες της αρμενικής αντιπολίτευσης και της αρμενικής διασποράς να αναδείξουν και να υπερασπιστούν τα δικαιώματα του αρμενικού πληθυσμού του Ναγκόρνο-Καραμπάχ, ο οποίος εκτοπίστηκε κατά την κατάληψη της περιοχής από το Αζερμπαϊτζάν, τον Σεπτέμβριο του 2023.
Διαβάστε όλα τα άρθρα της εφημερίδας Αζάτ Ορ στο PDF.
Συνέχεια ανάγνωσης

Διεθνή

Ενεργειακό μπλόκο στην Τουρκία από τις ΗΠΑ: Σταμάτησε το φυσικό αέριο από το Τουρκμενιστάν μέσω Ιράν – Ανατροπή στα σχέδια της Άγκυρας

Οι αμερικανικές κυρώσεις κατά του Ιράν δημιουργούν σοβαρά εμπόδια στις προσπάθειες της Τουρκίας να διαφοροποιήσει τις ενεργειακές της πηγές και να ενισχύσει τον ρόλο της ως διαμετακομιστικού κόμβου φυσικού αερίου προς την Ευρώπη. Ο Τούρκος υπουργός Ενέργειας, Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, επιβεβαίωσε ότι η εμπλοκή της αμερικανικής υπηρεσίας OFAC εμποδίζει την επανέναρξη των εισαγωγών τουρκμενικού αερίου μέσω Ιράν. Η Άγκυρα στρέφει πλέον το ενδιαφέρον της στον TANAP και στο ενδεχόμενο κατασκευής αγωγού μέσω της Κασπίας Θάλασσας.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Σημαντικό πλήγμα στους ενεργειακούς σχεδιασμούς της Τουρκίας προκαλεί η αδυναμία επανέναρξης των εισαγωγών φυσικού αερίου από το Τουρκμενιστάν μέσω του Ιράν, καθώς οι αμερικανικές κυρώσεις και η κλιμάκωση της αντιπαράθεσης Ουάσιγκτον–Τεχεράνης δημιουργούν νέα εμπόδια στις περιφερειακές ενεργειακές συναλλαγές.

Την κατάσταση περιέγραψε ο Τούρκος υπουργός Ενέργειας και Φυσικών Πόρων, Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, αποκαλύπτοντας ότι η εμπλοκή της αμερικανικής Υπηρεσίας Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) επηρέασε τη δυνατότητα συνέχισης της συμφωνίας με το Ασγκαμπάτ.

Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η Τουρκία επιδιώκει να μετατραπεί σε βασικό ενεργειακό κόμβο μεταξύ Κεντρικής Ασίας, Καυκάσου και Ευρώπης, αξιοποιώντας το γεωγραφικό της πλεονέκτημα και το υφιστάμενο δίκτυο αγωγών.

Μπαϊρακτάρ: Οι αμερικανικές κυρώσεις εμποδίζουν τις εισαγωγές

Ο Τούρκος υπουργός παραδέχθηκε ότι η Άγκυρα δεν κατάφερε να επαναφέρει τις ροές τουρκμενικού φυσικού αερίου, παρά τις προσπάθειες διευθέτησης των εκκρεμοτήτων.

Όπως εξήγησε, η εμπλοκή της OFAC και η επιδείνωση των σχέσεων ΗΠΑ–Ιράν περιόρισαν τις διαθέσιμες επιλογές της Τουρκίας.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η επισήμανσή του ότι η συμφωνία δεν προέβλεπε άμεσες χρηματικές πληρωμές προς το Ιράν.

Το τουρκμενικό αέριο μεταφερόταν μέσω μηχανισμού ανταλλαγής ποσοτήτων (gas swap). Το Τουρκμενιστάν παρέδιδε φυσικό αέριο στο ιρανικό δίκτυο και αντίστοιχες ποσότητες διοχετεύονταν προς την Τουρκία.

Ωστόσο, η απουσία άμεσης χρηματικής πληρωμής προς την Τεχεράνη δεν εξάλειψε τους κινδύνους συμμόρφωσης με το αμερικανικό καθεστώς κυρώσεων.

Ήδη από τον Φεβρουάριο του 2025, το πολωνικό Κέντρο Ανατολικών Μελετών (OSW) είχε προειδοποιήσει ότι ενδεχόμενη αυστηροποίηση των αμερικανικών κυρώσεων κατά του ιρανικού ενεργειακού τομέα θα μπορούσε να πλήξει και τη συμφωνία μεταφοράς τουρκμενικού αερίου.

Η συμφωνία του 2025 που δεν απέδωσε τα αναμενόμενα

Η Τουρκία άρχισε να παραλαμβάνει φυσικό αέριο από το Τουρκμενιστάν τον Μάρτιο του 2025, έπειτα από συμφωνία μεταξύ της τουρκικής κρατικής εταιρείας BOTAŞ και της Turkmengaz.

Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε τη μεταφορά περίπου 1,3 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων φυσικού αερίου ετησίως μέσω Ιράν.

Για την Άγκυρα, η συγκεκριμένη συμφωνία αποτελούσε ένα ακόμη βήμα προς τη διαφοροποίηση των πηγών προμήθειας, με στόχο τον περιορισμό της εξάρτησης από τη Ρωσία και άλλους παραδοσιακούς προμηθευτές.

Η συνεργασία, ωστόσο, αντιμετώπισε προβλήματα ήδη από το πρώτο έτος.

Σύμφωνα με προηγούμενες αναφορές, οι παραδόσεις ανεστάλησαν κατά τη διάρκεια του 2025, ενώ η τουρκμενική πλευρά είχε επικαλεστεί διαφωνίες σχετικά με τις ποσότητες και την τιμολόγηση.

Αν και η αρχική πληροφόρηση τοποθετούσε την αναστολή των προμηθειών στον Οκτώβριο του 2025, στοιχεία της S&P Global και του Eurasianet αναφέρουν ότι οι πραγματικές ροές είχαν διακοπεί ήδη από τον Ιούνιο, μετά την παράδοση περίπου 465–500 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων.

Τον Ιανουάριο του 2026, ο Μπαϊρακτάρ είχε εκφράσει την πρόθεση της Άγκυρας να επαναφέρει και να αυξήσει τις εισαγωγές. Η νέα τοποθέτησή του δείχνει ότι το σχέδιο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρά εμπόδια.

Η Άγκυρα βλέπει διπλασιασμό των εξαγωγών μέσω TANAP

Παρά τις δυσκολίες, η τουρκική κυβέρνηση διατηρεί τον στόχο ενίσχυσης του ρόλου της στη διαμετακόμιση φυσικού αερίου προς τις ευρωπαϊκές αγορές.

Ο Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ υποστήριξε ότι ο αγωγός TANAP διαθέτει επαρκή αχρησιμοποίητη μεταφορική δυναμικότητα, η οποία θα μπορούσε να αξιοποιηθεί για σημαντική αύξηση των ποσοτήτων φυσικού αερίου που κατευθύνονται προς την Ευρώπη.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η Τουρκία θα μπορούσε υπό τις κατάλληλες προϋποθέσεις να διπλασιάσει τις εξαγωγές της.

Το πρόβλημα, όμως, δεν περιορίζεται στη διαθεσιμότητα των αγωγών.

Για να αυξηθούν ουσιαστικά οι ποσότητες που θα μεταφέρονται μέσω Τουρκίας, απαιτούνται πρόσθετες πηγές εφοδιασμού, εμπορικές συμφωνίες και επαρκείς υποδομές μεταφοράς.

Ο TANAP αποτελεί βασικό τμήμα του Νοτίου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου, μεταφέροντας αζερικό αέριο μέσω της Τουρκίας. Στη συνέχεια, το αέριο διοχετεύεται μέσω του TAP προς την Ελλάδα, την Αλβανία και την Ιταλία.

Η διαδρομή αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για την ενεργειακή τροφοδοσία της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και για τις προσπάθειες διαφοροποίησης των ευρωπαϊκών εισαγωγών.

Το Τουρκμενιστάν και το σχέδιο αγωγού μέσω Κασπίας

Με δεδομένο ότι η σημερινή παραγωγική δυνατότητα του Αζερμπαϊτζάν δεν μπορεί να καλύψει απεριόριστα την αυξανόμενη ζήτηση, η Άγκυρα αναζητά πρόσθετες ποσότητες φυσικού αερίου από το Τουρκμενιστάν.

Η χώρα της Κεντρικής Ασίας διαθέτει σημαντικά κοιτάσματα φυσικού αερίου και επιδιώκει να διαφοροποιήσει τις εξαγωγικές της αγορές.

Το στρατηγικό σχέδιο της Τουρκίας προβλέπει τη δημιουργία διασύνδεσης μεταξύ Τουρκμενιστάν και Αζερμπαϊτζάν μέσω της Κασπίας Θάλασσας.

Ένας τέτοιος αγωγός θα επέτρεπε την παράκαμψη του Ιράν και τη μεταφορά τουρκμενικού φυσικού αερίου προς την Τουρκία και την Ευρώπη μέσω των υφιστάμενων υποδομών του Νοτίου Διαδρόμου.

Ωστόσο, το έργο αντιμετωπίζει τεχνικές, οικονομικές και ρυθμιστικές δυσκολίες, καθώς και εκκρεμότητες που συνδέονται με τις θαλάσσιες ζώνες και τη συνεργασία των παράκτιων κρατών της Κασπίας.

Στις 21–23 Οκτωβρίου 2026, κατά τη διάρκεια ενεργειακού συνεδρίου στο Ασγκαμπάτ, η διοίκηση της BOTAŞ επανέλαβε ότι ο διακασπιακός αγωγός αποτελεί στρατηγικό στόχο.

Ο γενικός διευθυντής της εταιρείας, Αμπντουλβαχίτ Φιντάν, υπογράμμισε την ανάγκη συνεργασίας παραγωγών, διαχειριστών υποδομών και αγοραστών για να καταστεί το έργο εμπορικά βιώσιμο.

Αβεβαιότητα και για το ιρανικό φυσικό αέριο

Στην εξίσωση προστίθεται και το μέλλον των απευθείας εισαγωγών φυσικού αερίου από το Ιράν.

Η Τουρκία προμηθεύεται εδώ και δεκαετίες σημαντικές ποσότητες μέσω διμερών συμβάσεων, ωστόσο η συνεργασία έχει επηρεαστεί επανειλημμένα από τεχνικά προβλήματα, διακοπές τροφοδοσίας και πολιτικές εντάσεις.

Η αβεβαιότητα γύρω από την ανανέωση των συμβάσεων αυξάνει τις πιέσεις στην Άγκυρα να εξασφαλίσει πρόσθετες πηγές.

Τον Απρίλιο του 2026, το Reuters είχε μεταδώσει ότι η βασική 25ετής σύμβαση Τουρκίας–Ιράν επρόκειτο να λήξει τον Ιούλιο, με προβλεπόμενες παραδόσεις 9,6 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων ετησίως.

Η νεότερη αναφορά σε συμβάσεις που λήγουν τον Νοέμβριο χρειάζεται περαιτέρω διευκρίνιση ως προς το εάν αφορά διαφορετική συμφωνία ή μεταγενέστερη παράταση.

Οι κυρώσεις των ΗΠΑ επηρεάζουν τον ενεργειακό σχεδιασμό της Τουρκίας

Η υπόθεση αναδεικνύει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η Τουρκία στην προσπάθεια να διατηρεί ενεργειακές και οικονομικές σχέσεις με διαφορετικά γεωπολιτικά στρατόπεδα.

Η Άγκυρα συνεργάζεται με τη Ρωσία στον τομέα των αγωγών και της πυρηνικής ενέργειας, διατηρεί ενεργειακές σχέσεις με το Ιράν και επιδιώκει ταυτόχρονα την ενίσχυση των δεσμών της με τις ΗΠΑ και την ευρωπαϊκή αγορά.

Ωστόσο, η αμερικανική πολιτική κυρώσεων δημιουργεί περιορισμούς ακόμη και σε συναλλαγές στις οποίες το Ιράν λειτουργεί ως ενδιάμεση χώρα μεταφοράς.

Η πίεση αυτή ενισχύθηκε περαιτέρω στις 4 Νοεμβρίου 2026, όταν το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών επέβαλε νέες κυρώσεις σε πρόσωπα και επιχειρήσεις που κατηγορούνται ότι διευκολύνουν ιρανικές δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένης εταιρείας με έδρα την Τουρκία. Τα συγκεκριμένα μέτρα δεν τεκμηριώνεται ότι συνδέονται άμεσα με τη συμφωνία εισαγωγής τουρκμενικού αερίου.

Για την Τουρκία, η εμπλοκή αυτή αποτελεί υπενθύμιση ότι η γεωγραφική της θέση και η διαθέσιμη δυναμικότητα των αγωγών δεν επαρκούν από μόνες τους για να την καταστήσουν περιφερειακό ενεργειακό κόμβο.

Χρειάζονται ασφαλείς πηγές τροφοδοσίας, προβλέψιμο κανονιστικό περιβάλλον και συμφωνίες που δεν θα μπορούν να ανατρέπονται από διεθνείς κυρώσεις ή περιφερειακές συγκρούσεις.

Η περίπτωση του τουρκμενικού αερίου δείχνει ότι ακόμη και μια συμφωνία που δεν προβλέπει άμεσες πληρωμές προς το Ιράν μπορεί να καταστεί προβληματική λόγω του ευρύτερου καθεστώτος κυρώσεων.

Η Άγκυρα διαθέτει το δίκτυο αγωγών και φιλοδοξεί να αυξήσει τις εξαγωγές προς την Ευρώπη. Το πρόβλημα είναι ότι η πρόσβαση στις πρόσθετες ποσότητες φυσικού αερίου που χρειάζεται εξακολουθεί να εξαρτάται από γεωπολιτικές ισορροπίες τις οποίες δεν ελέγχει.

Συνέχεια ανάγνωσης

GEOPOLITICO

Η μεγάλη ταπείνωση του Ντόναλντ Τραμπ! Οι πέντε επιλογές που οδήγησαν στη συντριβή των Ρεπουμπλικανών και οι ρωγμές στο MAGA

Οι ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου 2026 εξελίχθηκαν σε ισχυρό πλήγμα για τον Ντόναλντ Τραμπ, με τους Δημοκρατικούς να ανακτούν τον έλεγχο τόσο της Βουλής των Αντιπροσώπων όσο και της Γερουσίας. Οι Financial Times αναλύουν τους λόγους που οδήγησαν στην εκλογική ανατροπή, αναδεικνύοντας τις οικονομικές συνέπειες των δασμών, την ακρίβεια, τον πόλεμο στο Ιράν, τις αδυναμίες των υποψηφίων και την απομάκρυνση του κινήματος MAGA από την αρχική αντισυστημική του ταυτότητα.

Δημοσιεύτηκε

στις

από τον

Δέκα χρόνια χρειάστηκε ο Ντόναλντ Τραμπ για να μετατρέψει το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα σε έναν πολιτικό οργανισμό που περιστρέφεται γύρω από το πρόσωπό του. Από την πρώτη εκλογική του νίκη το 2016 μέχρι την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο το 2025, ο Αμερικανός πρόεδρος κατάφερε να επιβάλει την πολιτική του ατζέντα, να αναδιαμορφώσει την εκλογική βάση των Ρεπουμπλικανών και να καταστήσει το κίνημα «Make America Great Again» κυρίαρχη δύναμη της αμερικανικής Δεξιάς.

Ωστόσο, οι ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου 2026 ανέτρεψαν τις πολιτικές ισορροπίες στην Ουάσιγκτον. Οι Δημοκρατικοί πέτυχαν μια ευρεία εκλογική νίκη, ανακτώντας τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου, ενώ οι Ρεπουμπλικανοί υπέστησαν απώλειες ακόμη και σε πολιτείες που παραδοσιακά αποτελούσαν προπύργιά τους.

Το Associated Press επιβεβαίωσε την επικράτηση των Δημοκρατικών στη Γερουσία το βράδυ της 3ης Νοεμβρίου και στη Βουλή των Αντιπροσώπων τις πρώτες πρωινές ώρες της 4ης Νοεμβρίου.

Σε εκτενή ανάλυσή τους, με τίτλο «The great humbling of Donald Trump», οι Financial Times εξετάζουν τις αιτίες της ήττας και επισημαίνουν ότι το εκλογικό αποτέλεσμα δεν μπορεί να αποδοθεί αποκλειστικά στη συνήθη φθορά μιας κυβέρνησης.

Αντιθέτως, διαπιστώνουν ότι βασικές πολιτικές επιλογές της δεύτερης θητείας Τραμπ λειτούργησαν εις βάρος του, απομακρύνοντας τμήματα των ψηφοφόρων που είχαν συμβάλει στην επιστροφή του στην εξουσία.

Οι δασμοί γύρισαν εναντίον των Αμερικανών

Η εμπορική πολιτική αποτέλεσε έναν από τους θεμελιώδεις άξονες του τραμπισμού από το 2016.

Ο Τραμπ υποσχέθηκε ότι οι υψηλοί δασμοί θα περιόριζαν τις εισαγωγές, θα ενθάρρυναν την επιστροφή βιομηχανικών δραστηριοτήτων στις Ηνωμένες Πολιτείες και θα προστάτευαν τις θέσεις εργασίας.

Στη δεύτερη προεδρική του θητεία προχώρησε σε ευρεία εφαρμογή αυτής της πολιτικής, επιβάλλοντας δασμούς σε προϊόντα από σημαντικούς εμπορικούς εταίρους της χώρας.

Ωστόσο, οι συνέπειες δεν περιορίστηκαν στις ξένες επιχειρήσεις.

Οι αμερικανικές εταιρείες που εξαρτώνται από εισαγόμενες πρώτες ύλες και εξαρτήματα αντιμετώπισαν αυξημένο κόστος παραγωγής, ενώ οι εμπορικές αντιπαραθέσεις δημιούργησαν πρόσθετες δυσκολίες για τους εξαγωγείς, ιδιαίτερα στον αγροτικό τομέα.

Η προστασία της αμερικανικής παραγωγής, που αποτελούσε κεντρική υπόσχεση του Τραμπ, συνοδεύτηκε έτσι από οικονομικές επιβαρύνσεις για επιχειρήσεις και καταναλωτές.

Το αποτέλεσμα ήταν να ενισχυθεί η δυσαρέσκεια σε κοινωνικές ομάδες που είχαν στηρίξει την οικονομική ατζέντα του MAGA.

Η ακρίβεια που δεν αντιμετωπίστηκε

Η δεύτερη σημαντική αιτία της ήττας εντοπίζεται στο κόστος ζωής.

Παρά τις προεκλογικές υποσχέσεις του Τραμπ για αποκλιμάκωση του πληθωρισμού και ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης, εκατομμύρια αμερικανικά νοικοκυριά εξακολούθησαν να αντιμετωπίζουν υψηλές τιμές σε τρόφιμα, ενέργεια και στέγαση.

Σύμφωνα με την ανάλυση των Financial Times, οι τιμές της βενζίνης έφτασαν περίπου τα 3,46 δολάρια ανά γαλόνι, ενώ τα επιτόκια των στεγαστικών δανείων ξεπέρασαν το 7%.

Οι επιδόσεις της Wall Street και η ανάπτυξη σε ορισμένους τομείς της οικονομίας δεν κατάφεραν να αντισταθμίσουν την πίεση που αισθάνονταν οι πολίτες στην καθημερινότητά τους.

Για ένα πολιτικό κίνημα που είχε επενδύσει στην εκπροσώπηση των εργαζομένων και των οικονομικά πιεσμένων κοινωνικών στρωμάτων, η αδυναμία ουσιαστικής ανακούφισης των νοικοκυριών αποδείχθηκε σοβαρό πολιτικό πρόβλημα.

Η οικονομική δυσαρέσκεια δεν περιορίστηκε στους παραδοσιακούς ψηφοφόρους των Δημοκρατικών, αλλά επηρέασε και πολίτες που είχαν ψηφίσει Τραμπ το 2024.

Ο πόλεμος στο Ιράν και η διάψευση της υπόσχεσης για ειρήνη

Ακόμη μεγαλύτερη πολιτική ζημιά προκάλεσε η αμερικανική στρατιωτική εμπλοκή στο Ιράν.

Ο Τραμπ είχε οικοδομήσει σημαντικό μέρος της πολιτικής του ταυτότητας πάνω στην αντίθεση προς τους παρατεταμένους πολέμους και τις δαπανηρές στρατιωτικές επεμβάσεις στο εξωτερικό.

Η σύγκρουση με την Τεχεράνη ήρθε σε αντίθεση με αυτή την υπόσχεση, προκαλώντας αντιδράσεις ακόμη και μέσα στο κίνημα MAGA.

Οι συνέπειες επεκτάθηκαν στην οικονομία, καθώς η αναστάτωση στις ενεργειακές αγορές και στις μεταφορές πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ συνέβαλε στην αύξηση των τιμών των καυσίμων.

Η δυσαρέσκεια υπήρξε τόσο έντονη ώστε ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς απέδωσε δημόσια στον πόλεμο σημαντικό μέρος της εκλογικής αποτυχίας.

Στις 4 Νοεμβρίου, ο Βανς υποστήριξε ότι η στρατιωτική σύγκρουση αποτέλεσε τον βασικό λόγο της ήττας των Ρεπουμπλικανών.

Η παρέμβασή του είχε ιδιαίτερο πολιτικό βάρος, καθώς διαφοροποιήθηκε από την προσπάθεια του Λευκού Οίκου να αποδώσει την αποτυχία κυρίως στους υποψηφίους του κόμματος.

Ο Τραμπ, από την πλευρά του, υπερασπίστηκε την απόφαση για τον πόλεμο, υποστηρίζοντας ότι ενήργησε σωστά και ότι θα επαναλάμβανε την ίδια επιλογή.

Η δημόσια τοποθέτηση του αντιπροέδρου ανέδειξε ένα βαθύτερο πρόβλημα: την αντίφαση ανάμεσα στην εξωτερική πολιτική της κυβέρνησης και στις προσδοκίες ενός σημαντικού τμήματος των ψηφοφόρων της.

Η προσωπική σφραγίδα Τραμπ στους υποψηφίους

Κατά την τελευταία δεκαετία, η προσωπική υποστήριξη του Ντόναλντ Τραμπ εξελίχθηκε σε καθοριστικό παράγοντα για τις εσωκομματικές αναμετρήσεις των Ρεπουμπλικανών.

Υποψήφιοι που εξασφάλιζαν την έγκρισή του αποκτούσαν σημαντικό πλεονέκτημα απέναντι στους αντιπάλους τους, ενώ όσοι αμφισβητούσαν την ηγεσία του συχνά βρίσκονταν αντιμέτωποι με οργανωμένες πολιτικές επιθέσεις.

Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα αυτής της τακτικής στις εσωκομματικές διαδικασίες δεν μεταφέρθηκε στις γενικές εκλογές.

Οι Δημοκρατικοί αξιοποίησαν τη στενή σχέση πολλών Ρεπουμπλικανών υποψηφίων με τον πρόεδρο, μετατρέποντας τις τοπικές αναμετρήσεις σε ευρύτερη πολιτική αποδοκιμασία της κυβερνητικής του πολιτικής.

Σύμφωνα με τους Financial Times, ακόμη και υποψήφιοι που προσπάθησαν να κρατήσουν αποστάσεις από τον Τραμπ δεν κατόρθωσαν να αποφύγουν το αρνητικό εκλογικό κλίμα.

Η εξέλιξη αναδεικνύει ένα βασικό πρόβλημα για το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα: η προσωπική επιρροή του προέδρου παραμένει καθοριστική στην εσωκομματική ζωή, αλλά δεν εγγυάται την προσέλκυση ανεξάρτητων και μετριοπαθών ψηφοφόρων.

Από την αντισυστημική εξέγερση στην εικόνα της οικονομικής ελίτ

Ο πέμπτος παράγοντας αφορά την πολιτική ταυτότητα του ίδιου του κινήματος MAGA.

Το 2016, ο Τραμπ εμφανίστηκε ως ο επιχειρηματίας που θα συγκρουόταν με το κατεστημένο της Ουάσιγκτον και θα ανέτρεπε τις σχέσεις εξουσίας μεταξύ πολιτικών, οικονομικών παραγόντων και μεγάλων επιχειρηματικών συμφερόντων.

Δέκα χρόνια αργότερα, η εικόνα της δεύτερης κυβέρνησής του απέχει σημαντικά από εκείνη την αρχική αντισυστημική παρουσίαση.

Οι στενές σχέσεις με δισεκατομμυριούχους, οι επιχειρηματικές δραστηριότητες μελών της οικογένειάς του στον χώρο των κρυπτονομισμάτων και οι επικρίσεις για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων έχουν ενισχύσει την πολιτική αντιπαράθεση.

Παράλληλα, τα σχέδια κατασκευής μιας νέας μεγάλης αίθουσας δεξιώσεων στον Λευκό Οίκο απέκτησαν συμβολική σημασία για τους επικριτές του προέδρου.

Σε μια περίοδο κατά την οποία οι πολίτες αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες, η προβολή πολυτελών κυβερνητικών εγκαταστάσεων ενίσχυσε την εικόνα μιας εξουσίας που έχει απομακρυνθεί από τα προβλήματα της καθημερινότητας.

Οι Financial Times εντάσσουν τα παραπάνω στην ευρύτερη αντίφαση ανάμεσα στη ρητορική υπέρ των απλών Αμερικανών και στην εικόνα μιας κυβέρνησης που βρίσκεται κοντά στα ισχυρότερα οικονομικά συμφέροντα.

Οι ρωγμές στην κοινωνική συμμαχία του MAGA

Η εκλογική ήττα δεν αφορά μόνο τις επιδόσεις των Ρεπουμπλικανών στις επιμέρους πολιτείες.

Αναδεικνύει δυσκολίες στη διατήρηση της ευρείας κοινωνικής συμμαχίας που συγκρότησε ο Τραμπ, προσελκύοντας εργαζομένους χωρίς πανεπιστημιακή εκπαίδευση, κατοίκους παλαιών βιομηχανικών περιοχών, τμήματα της ισπανόφωνης κοινότητας και νεότερους ψηφοφόρους.

Η πολιτική αυτή συμμαχία είχε στηριχθεί σε ένα μείγμα οικονομικού προστατευτισμού, αυστηρότερης μεταναστευτικής πολιτικής, εθνικής κυριαρχίας και απόρριψης του παραδοσιακού πολιτικού κατεστημένου.

Ωστόσο, η ακρίβεια, οι εμπορικές συγκρούσεις και η εμπλοκή σε έναν νέο πόλεμο έθεσαν υπό δοκιμασία ορισμένες από τις βασικές προσδοκίες των ψηφοφόρων της.

Αυτό δεν σημαίνει ότι το MAGA έχει πάψει να αποτελεί ισχυρό πολιτικό ρεύμα.

Ο Τραμπ εξακολουθεί να διαθέτει σημαντική επιρροή στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα και να καθορίζει μεγάλο μέρος της πολιτικής του ατζέντας.

Το αποτέλεσμα, όμως, δείχνει ότι η πολιτική ταύτιση με τον πρόεδρο δεν αρκεί πλέον για τη διατήρηση της εκλογικής πλειοψηφίας.

Η επόμενη διετία και το πρόβλημα της διαδοχής

Η απώλεια του ελέγχου της Βουλής των Αντιπροσώπων και της Γερουσίας μεταβάλλει ουσιαστικά τους όρους άσκησης της προεδρικής εξουσίας.

Από τις 3 Ιανουαρίου 2027, όταν θα αναλάβει καθήκοντα το νέο Κογκρέσο, οι Δημοκρατικοί θα διαθέτουν αυξημένη δυνατότητα να μπλοκάρουν νομοθετικές πρωτοβουλίες, να ασκούν κοινοβουλευτικό έλεγχο και να διερευνούν αποφάσεις της κυβέρνησης.

Ο Τραμπ θα εξακολουθήσει να διαθέτει τις εκτελεστικές και συνταγματικές αρμοδιότητες της προεδρίας, αλλά η προώθηση της νομοθετικής του ατζέντας θα απαιτεί πλέον συνεννοήσεις με την αντιπολίτευση.

Την ίδια στιγμή, η συζήτηση για τις προεδρικές εκλογές του 2028 αποκτά νέα δυναμική.

Ο Τζέι Ντι Βανς θεωρείται ένας από τους πιθανούς διεκδικητές της διαδοχής του Τραμπ, ο οποίος δεν μπορεί, βάσει της 22ης Τροπολογίας του αμερικανικού Συντάγματος, να εκλεγεί για τρίτη προεδρική θητεία.

Η δημόσια διαφοροποίηση του Βανς για τον πόλεμο στο Ιράν δείχνει ότι η συζήτηση για την επόμενη ημέρα έχει ήδη ξεκινήσει στο εσωτερικό των Ρεπουμπλικανών.

Το ερώτημα είναι αν το κόμμα θα συνεχίσει να ακολουθεί πλήρως την πολιτική γραμμή του Τραμπ ή αν θα επιχειρήσει να επαναπροσδιορίσει την ταυτότητά του, διατηρώντας τα στοιχεία του MAGA που εξακολουθούν να έχουν κοινωνική απήχηση.

Η ήττα της 3ης Νοεμβρίου δεν σηματοδοτεί το τέλος του τραμπισμού. Αποτελεί, ωστόσο, τη σοβαρότερη μέχρι σήμερα δοκιμασία για τη δεύτερη προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ.

Ο πολιτικός που κατάφερε να ανατρέψει τις παραδοσιακές ισορροπίες στην Ουάσιγκτον βρίσκεται πλέον αντιμέτωπος με τις συνέπειες της ίδιας του της διακυβέρνησης.

Και το βασικό δίδαγμα της εκλογικής αναμέτρησης είναι ότι ακόμη και ένα ισχυρό προσωπικό πολιτικό κίνημα δεν μπορεί να αγνοεί επ’ αόριστον την οικονομική πραγματικότητα και τις προσδοκίες των πολιτών που το ανέδειξαν.

Συνέχεια ανάγνωσης

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

GEOPOLITICO54 λεπτά πριν

Ποιοι θα βρεθούν στο στόχαστρό των δημοκρατικών

Η πολιτική επικράτηση των Δημοκρατικών θα σημάνει την επιστροφή στην παραδοσιακή θεσμική ισορροπία, βάζοντας φρένο στις προεδρικές υπερεξουσίες. Με το...

GEOPOLITICO2 ώρες πριν

Η Ινδία εξοπλίζει τις Φιλιππίνες απέναντι στην Κίνα! Νέα συμφωνία έως 800 εκατ. δολαρίων για 60 πυραύλους BrahMos

Στην τελική ευθεία βρίσκονται οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Ινδίας και Φιλιππίνων για μια νέα, μεγάλης κλίμακας εξοπλιστική συμφωνία, η οποία προβλέπει...

GEOPOLITICO3 ώρες πριν

Η Ουγγαρία και η Σερβία μήπως έστειλαν μήνυμα και στην Ελλάδα;

Από την κομματοκρατία στην Πολιτική αυτονομία των πολιτών. Το σερβικό δημοκρατικό πείραμα και η ανάγκη θεσμικής αναγέννησης της Ελλάδας

Απόψεις3 ώρες πριν

Πάμε ολοταχώς στον γκρεμό! Τέρμα πια τα ψέματα

Του Θοδωρή Βαρίκου

GEOPOLITICO3 ώρες πριν

Εκδόθηκε η NAVTEX για την πόντιση του καλωδίου Ελλάδας – Κύπρου

Η Ελλάδα εξέδωσε τη NAVTEX για την πορεία του γαλλικού ερευνητικού Abeille Marengo, το οποίο αναμένεται να ξεκινήσει τις εργασίες...

Δημοφιλή